Chương 1 tập trung làm rõ cơ sở lý luận về xây dựng mô hình tổ chức tổng thể HTCT ở Việt Nam phù hợp với điều kiện mới. Chương 2 đánh giá thực trạng, nguyên nhân và những vấn đề đặt ra trong xây dựng mô hình tổ chức tổng thể HTCT ở Việt Nam từ khi đổi mới đến nay. Khi đánh giá về đảng đoàn, BCSĐ cấp tỉnh, luan an 15 đề tài nêu ưu điểm: “Số đảng đoàn, ban cán sự đảng trực thuộc cấp ủy cấp tỉnh ngày càng giảm bớt” [70, tr. 154], đồng thời cũng chỉ ra hạn chế: Chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, các mối quan hệ công tác của đảng đoàn, ban cán sự đảng trực thuộc cấp ủy cấp tỉnh còn có nhiều điểm chưa hợp lý.
Chức năng, nhiệm vụ của các ban cán sự đảng ủy ban nhân dân, tòa án nhân dân, viện kiểm sát nhân dân cấp tỉnh có phần mờ nhạt. Ủy ban nhân dân cấp tỉnh là cơ quan chấp hành của hội đồng nhân dân cấp tỉnh và đặt dưới sự lãnh đạo chỉ đạo của Chính phủ trong khi đó ban cán sự đảng ủy ban nhân dân đặt dưới sự lãnh đạo của ban thường vụ cấp ủy cấp tỉnh, nên có những nội dung về nhiệm vụ chính trị, công tác cán bộ có thể không thật sự thống nhất [70, tr. Trong chương 3, đề tài đưa ra các quan điểm, đề xuất mô hình và giải pháp xây dựng mô hình tổ chức tổng thể HTCT ở Việt Nam phù hợp với điều kiện mới; trong đó, đối với các đảng đoàn, BCSĐ cấp tỉnh, đề tài đề xuất hai phương án: Phương án 1: Giữ nguyên các đảng đoàn, lập thêm Đảng đoàn tỉnh, thành đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh; chuyển ban cán sự đảng ủy ban nhân dân cấp tỉnh thành đảng đoàn (coi ủy ban nhân dân cấp tỉnh cũng là cơ quan dân cử, vì do hội đồng nhân dân cấp tỉnh bầu, phê chuẩn), không lập ban cán sự đảng ở tòa án nhân dân, viện kiểm sát nhân dân cấp tỉnh, tổ chức lại ban thường vụ đảng ủy tòa án nhân dân, viện kiểm sát nhân dân cấp tỉnh để thực hiện chức năng của ban cán sự đảng; giao tập thể lãnh đạo tòa án nhân dân cấp tỉnh, tập thể lãnh đạo viện kiểm sát nhân dân cấp tỉnh (là các ủy viên ban thường vụ đảng ủy cơ quan) làm chức năng của ban cán sự đảng. Phương án 2: Giữ nguyên các đảng đoàn, lập đảng bộ ủy ban nhân dân cấp tỉnh, giao ban thường vụ đảng ủy ủy ban nhân dân thực hiện chức năng, nhiệm vụ của ban cán sự đảng ủy ban nhân dân cấp tỉnh như quy định hiện nay [70, tr.
- Trần Thị Thanh Mai (2020), Tiếp tục thực hiện nguyên tắc tập trung dân chủ trong đổi mới tổ chức và hoạt động của chính quyền địa phương ở Việt Nam hiện nay [99]. Tác giả đã tập trung đánh giá những ưu điểm trong việc thực hiện nguyên tắc tập trung dân chủ trong đổi mới tổ chức và hoạt động của chính quyền địa phương ở Việt Nam thời gian qua và những hạn chế, vướng mắc. Trên cơ sở đó, tác giả đề xuất các giải pháp để tiếp tục thực hiện tốt hơn nguyên tắc tập trung dân chủ trong đổi mới tổ chức và hoạt động của chính quyền địa phương ở Việt Nam trong thời gian tới. Bài viết giúp tác giả luận án có sự so sánh giữa nguyên tắc tập trung dân chủ trong tổ chức và hoạt động của UBND tỉnh luan an 16 và nguyên tắc này trong tổ chức và hoạt động của BCSĐ UBND tỉnh, gợi mở cho tác giả luận án trong đề xuất giải pháp để thực hiện tốt hơn nguyên tắc tập trung dân chủ trong tổ chức và hoạt động của BCSĐ UBND tỉnh.
Cuốn sách trình bày cơ sở lý luận, thực tiễn của chủ trương thí điểm hợp nhất một số cơ quan và chức danh của Đảng, chính quyền; thực trạng, những vướng mắc và nguyên nhân; quan điểm, giải pháp và các phương án hợp nhất khả thi. Nội dung cuốn sách giúp tác giả luận án có cách nhìn toàn diện hơn về việc kiện toàn tổ chức của BCSĐ UBND tỉnh. Các công trình về Đảng đoàn, ban cán sự đảng ủy ban nhân dân tỉnh - Nguyễn Văn Biết (2002), “Để nâng cao chất lượng hoạt động của ban cán sự đảng, đảng đoàn cấp tỉnh” [22]. Trong bài báo, tác giả đã chỉ rõ ưu điểm trong hoạt động của BCSĐ, đảng đoàn: Đa số ban cán sự đảng, đảng đoàn giữ được vai trò lãnh đạo ở đơn vị, thể hiện trong việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ, tổ chức quán triệt các chủ trương, nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và cụ thể hóa nghị quyết của cấp ủy… nhờ đó, ban cán sự đảng, đảng đoàn là một “kênh”, “cầu nối” để cấp ủy cùng cấp thực hiện vai trò lãnh đạo và là hạt nhân chính trị của đơn vị, thúc đẩy đơn vị hoàn thành nhiệm vụ chính trị được giao, xây dựng đơn vị và tổ chức đảng nơi đó trong sạch, vững mạnh [22, tr.
Tác giả cũng chỉ ra những hạn chế trong hoạt động của BCSĐ, đảng đoàn: Hầu hết ban cán sự đảng, đảng đoàn chỉ tập trung làm công tác cán bộ, chưa xác định rõ ranh giới, nhiệm vụ, quyền hạn về nội dung công tác, sinh hoạt với chính quyền, cơ quan quản lý, cấp ủy và đoàn thể cơ quan, chưa tiến hành kiểm tra thường xuyên việc chấp hành nghị quyết, chủ trương của cấp ủy đối với đơn vị; công việc của ban cán sự đảng, đảng đoàn chỉ tập trung vào đồng chí bí thư; chưa tập trung thực hiện nghiêm túc chế độ sinh hoạt, nội dung sinh hoạt sơ sài; chưa thực hiện báo cáo định kỳ cho cấp ủy; quan hệ với các ban và cơ quan của tỉnh ủy, cấp ủy huyện và thủ trưởng các đơn vị trong công tác xây dựng Đảng, công tác tổ chức cán bộ thiếu nhất quán, nhiều vấn đề còn chồng chéo, đùn đẩy nhau nên hiệu quả công việc chưa cao [22, tr. Sau khi phân tích những ưu điểm và hạn chế trong hoạt động của BCSĐ, đảng đoàn cấp tỉnh trong giai đoạn 1993 - 2000, tác giả đã nêu ba kiến nghị: thứ nhất, cơ luan an 17 quan có thẩm quyền cấp trên cần nghiên cứu, hướng dẫn giúp BCSĐ, đảng đoàn cấp tỉnh xây dựng quy chế làm việc, xác định rõ chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền, các mối quan hệ, phương thức hoạt động; thứ hai, tổ chức các lớp tập huấn ngắn hạn cho bí thư và thư ký của tổ chức đó; thứ ba, cần xác định yêu cầu thực chất để định hình về mặt tổ chức BCSĐ, đảng đoàn. - Việt Phương (2004), “Giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động của ban cán sự đảng các cơ quan Trung ương” [109]. Tác giả đã phân tích thực trạng tổ chức và hoạt động của BCSĐ các cơ quan Trung ương.
Về ưu điểm, tác giả bài báo đánh giá: Ban cán sự đảng đã bảo đảm sự lãnh đạo của Đảng trong các cơ quan nhà nước… Các ban cán sự đảng đã thực hiện tốt chức năng lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng, nhiệm vụ chính trị trong bộ, ngành, đơn vị, đặc biệt là việc đề cao trách nhiệm lãnh đạo tập thể trong công tác tổ chức và cán bộ của bộ, ngành, đơn vị. Một số ban cán sự đảng bộ, ngành Trung ương đã phối hợp chặt chẽ với các cấp ủy đảng địa phương, các ban cán sự đảng Trung ương, đảng ủy khối các cơ quan Trung ương, đảng ủy cơ quan trong công tác xây dựng Đảng, công tác tổ chức cán bộ [109, tr. Tác giả cũng chỉ ra những hạn chế của BCSĐ: Một số nơi chưa phân biệt rõ chức năng, nhiệm vụ của ban cán sự đảng với chức năng, nhiệm vụ của cơ quan nhà nước… Mối quan hệ của ban cán sự đảng với các ban đảng, đảng ủy khối, đảng ủy cơ quan, các cấp ủy địa phương chưa được quy định rành mạch… Một số ban cán sự đảng chưa xây dựng, bổ sung kịp thời quy chế làm việc theo yêu cầu nhiệm vụ mới… Bộ máy giúp việc của ban cán sự đảng chưa được xác định rõ cơ cấu nên thực hiện không thống nhất [109, tr. Trước những diễn biến phức tạp của tình hình trong và ngoài nước hiện nay, nhất là trước yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, tác giả đã đề xuất 05 giải pháp để nâng cao hiệu quả hoạt động của BCSĐ các cơ quan Trung ương: quán triệt sâu sắc về chức năng, nhiệm vụ của BCSĐ theo quy định của Đảng; làm tốt công tác hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện nhiệm vụ chính trị của các BCSĐ; xây dựng quy chế phối hợp làm việc giữa BCSĐ với đảng ủy cơ quan, đảng ủy khối các cơ quan Trung ương, các ban đảng, các cấp ủy địa phương; về cơ cấu nhân sự của BCSĐ cần thực hiện theo đúng quy định của Trung ương; về chế độ họp định kỳ và hội nghị chuyên đề trao đổi, rút kinh nghiệm.
Bài viết đã chỉ rõ những sai phạm của BCSĐ UBND thành phố luan an 18 Cần Thơ từ năm 1999 đến năm 2004. Đó là sự buông lỏng lãnh đạo, thiếu trách nhiệm trong việc kiểm tra, tạo sơ hở để cho các công ty chuyển nhượng quyền thuê đất, vi phạm Luật Đất đai, gây hậu quả nghiêm trọng; có những chủ trương không đúng và quản lý lỏng lẻo trong việc sử dụng đất, giao đất, thuê đất và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trái với Luật Đất đai; sử dụng ngân sách nhà nước không đúng làm thất thoát tiền, tài sản của Nhà nước của BCSĐ UBND thành phố Cần Thơ. Trong đó, các cá nhân mắc sai phạm trong việc lãnh đạo, chỉ đạo thiếu chặt chẽ khi thực hiện nhiệm vụ được giao buông lỏng lãnh đạo, thiếu kiểm tra trong quá trình thực hiện việc chuyển nhượng tài sản và giao đất, quản lý, sử dụng ngân sách có nhiều sai phạm, gây bức xúc trong nội bộ đảng, chính quyền và nhân dân, làm chậm tiến độ phát triển khu du lịch Cồn Cái Khế là bí thư và các phó bí thư BCSĐ UBND thành phố. Với những sai phạm trên, Ban Bí thư Trung ương Đảng đã thi hành kỷ luật bằng hình thức khiển trách đối với tập thể BCSĐ UBND thành phố Cần Thơ và hình thức cảnh cáo đối với bí thư và phó bí thư BCSĐ UBND thành phố.
