®¹I häc quèc gia hµ néi tr-êng ®¹I häc khoa häc x· héi vµ nh©n v¨n khoa x· héi häc ******************** NguyÔn thµnh to¶n Ly h«n ë n«ng th«n: thùc tr¹ng, nguyªn nh©n vµ hËu qu¶ (Nghiªn cøu tr-êng hîp huyÖn b×nh xuyªn – tØnh vÜnh phóc) Chuyªn ngµnh: x· héi häc M· sè: 60 31 30 LuËn V¨n th¹c sÜ khoa häc Ng-êi h-íng dÉn khoa häc: TS. NguyÔn Quý Thanh hµ néi - 2007 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Lêi c¶m ¬n LuËn v¨n th¹c sü nµy ®-îc hoµn thµnh sau h¬n s¸u th¸ng lµm viÖc khÈn tr-¬ng vµ nghiªm tóc. V× h¹n chÕ vÒ thêi gian còng nh- tr×nh ®é nªn luËn v¨n khã tr¸nh khái nh÷ng thiÕu sãt nhÊt ®Þnh. T¸c gi¶ kÝnh mong nhËn ®-îc sù ®ãng gãp ý kiÕn cña c¸c thÇy c« gi¸o vµ c¸c b¹n.
Tr-íc hÕt, xin göi lêi c¶m ¬n ch©n thµnh tíi TS. NguyÔn Quý Thanh - ng-êi ®· tËn t×nh gióp ®ì, chØ b¶o t«i trong suèt qu¸ tr×nh thùc hiÖn luËn v¨n nµy. Xin ch©n thµnh c¶m ¬n c¸c thÇy c« gi¸o gi¶ng d¹y vµ c«ng t¸c t¹i khoa X· héi häc - tr-êng §¹i häc Khoa häc X· héi vµ Nh©n v¨n Hµ Néi ®· truyÒn thô nh÷ng tri thøc khoa häc vµ x· héi quý b¸u trong suèt ba n¨m häc tËp. Xin bµy tá niÒm c¶m kÝch tíi Tßa ¸n Nh©n d©n Tèi cao, Tßa ¸n Nh©n d©n tØnh VÜnh Phóc, Tßa ¸n Nh©n d©n huyÖn B×nh Xuyªn – tØnh VÜnh Phóc, c¸c hé gia ®×nh c- tró t¹i huyÖn B×nh Xuyªn – tØnh VÜnh Phóc ®· céng t¸c vµ cung cÊp cho t¸c gi¶ nh÷ng th«ng tin v« cïng quý b¸u phôc vô cho c«ng tr×nh nghiªn cøu nµy.
Cuèi cïng, xin bµy tá lßng biÕt ¬n s©u s¾c tíi gia ®×nh vµ c¸c b¹n bÌ th©n thiÕt ®· ®éng viªn, khÝch lÖ vÒ mÆt tinh thÇn vµ t¹o mäi ®iÒu kiÖn vÒ thêi gian còng nh- chi phÝ gióp t¸c gi¶ hoµn thµnh luËn v¨n nµy. Hµ Néi ngµy 07 th¸ng 11 n¨m 2007. T¸c gi¶ NguyÔn Thµnh To¶n LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LuËn v¨n Th¹c SÜ Khoa häc NguyÔn Thµnh To¶n Môc lôc Ph©n THø NHÊT- më ®Çu. tÝnh cÊp thiÕt cña ®Ò tµi.
ý nghÜa thùc tiÔn. Môc ®Ých nghiªn cøu. §èi t-îng, ph¹m vi, kh¸ch thÓ, mÉu nghiªn cøu. §èi t-îng nghiªn cøu.
Ph¹m vi nghiªn cøu. Kh¸ch thÓ nghiªn cøu. Ph-¬ng ph¸p nghiªn cøu. Ph-¬ng ph¸p luËn chung .Durkheim- C¸ch tiÕp cËn vÊn ®Ò nghiªn cøu trong luËn v¨n.
Lý thuyÕt xung ®ét- c¸ch tiÕp cËn vÊn ®Ò nghiªn cøu trong luËn v¨n. Ph-¬ng ph¸p nghiªn cøu .1 Ph-¬ng ph¸p ph©n tÝch tµi liÖu. Ph-¬ng ph¸p pháng vÊn s©u. Gi¶ thuyÕt nghiªn cøu vµ khung lý thuyÕt.
Gi¶ thuyÕt nghiªn cøu. 12 PhÇn thø hai – néi dung chÝnh .13 Ch-¬ng I: Tæng quan vÊn ®Ò nghiªn cøu vµ c¸c kh¸i niÖm. Tæng quan vÊn ®Ò nghiªn cøu. C¸c nghiªn cøu vÒ ly h«n ë ViÖt Nam.
C¸c nghiªn cøu vÒ ly h«n trªn thÕ giíi. Xung ®ét vî chång. 19 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LuËn v¨n Th¹c SÜ Khoa häc NguyÔn Thµnh To¶n Ch-¬ng II : Thùc tr¹ng, nguyªn nh©n vµ hËu qu¶ ly h«n. Mét vµi ®Æc ®iÓm vÒ ®Þa bµn nghiªn cøu.
§Æc ®iÓm cña t×nh tr¹ng ly h«n qua ph©n tÝch hå s¬ ly h«n. Tuæi ly h«n cña phô n÷ vµ nam giíi. NghÒ nghiÖp cña ng-êi ly h«n. ph©n tÝch c¸c nguyªn nh©n ly h«n.
B¹o lùc gia ®×nh. TÝnh t×nh kh«ng hîp. T×nh tr¹ng v« sinh. Mét sè HËu qu¶ cña ly h«n.
HËu qu¶ vÒ ph¸p lý. ChÊm døt quan hÖ th©n nh©n gi÷a vî vµ chång. Quan hÖ cÊp d-ìng vî- chång sau ly h«n. Quan hÖ cha mÑ-con c¸i.
HËu qu¶ ®èi víi t©m lý c¸ nh©n vµ x· héi. HËu qu¶ ®èi víi t©m lý c¸ nh©n. HËu qu¶ ®èi víi x· héi. 64 PH¢N thø ba.68 KÕt luËn, gi¶i ph¸p vµ khuyÕn nghÞ.
Gi¶i ph¸p vµ KhuyÕn nghÞ .69 Danh môc nh÷ng tµi liÖu tham kh¶o .72 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LuËn v¨n Th¹c SÜ Khoa häc NguyÔn Thµnh To¶n PHÇN THø NHÊT- më ®Çu I. tÝnh cÊp thiÕt cña ®Ò tµi Trong báo cáo tổng kết năm 2006 của Tòa án Nhân dân tối cao về vấn đề hôn nhân và gia đình ở nước ta, tình trạng ly hôn có xu hướng gia tăng từ năm này qua năm khác, đặc biệt là sau khi đất nước ta đổi mới.000 vụ ly hôn, năm 1996 là 43.479 vụ và 2006 là 69. Theo số liệu thống kª tỷ lệ ly h«n trên toàn thế giới năm 2005, tỷ lệ ly hôn hiện nay rất cao. Những nước có tỷ lệ ly hôn cao nhất thế giới là Belarus 68%, Nga 65 % , Thụy Điển 64 %, Latvia 63%, Vương quốc Anh 52%, Hoa Kỳ 46%.
1 H«n nh©n vµ gia ®×nh lµ hai hiÖn cã mèi liªn hÖ mËt thiÕt, g¾n bã. H«n nh©n lµ c¬ së, lµ viªn g¹ch ®Çu tiªn x©y dùng nªn mét gia ®×nh. Quan hÖ h«n nh©n ®-îc thiÕt lËp mét c¸ch tù nguyÖn, gia ®×nh sÏ bÒn v÷ng. Ng-îc l¹i, h«n nh©n bÞ Ðp buéc, l¹c hËu th× rÊt khã ®Ó x©y dùng mét gia ®×nh h¹nh phóc.
Trªn thÕ giíi còng nh- ë n-íc ta, quan hÖ h«n nh©n vµ gia ®×nh ®ang biÕn ®æi m¹nh mÏ. Sù biÕn ®æi cña x· héi kÐo theo nh÷ng biÕn ®æi lín trong ®êi sèng gia ®×nh. Ly h«n lµ mét hiÖn t-îng x· héi phøc t¹p, ®Ó l¹i cho c¸ nh©n trong cuéc vµ x· héi nh÷ng hËu qu¶ nÆng nÒ. Ly h«n ®-îc rÊt nhiÒu ban ngµnh quan t©m, nghiªn cøu, trong ®ã cã x· héi häc.
XÐt tõ gãc ®é x· héi häc: “ NÕu h«n nh©n lµ hiÖn t-îng b×nh th-êng th× ly h«n lµ hiÖn t-îng bÊt b×nh th-êng, lµ mÆt tr¸i cña h«n nh©n nh-ng nã kh«ng thÓ thiÕu ®-îc khi 1 www.com:10/8/2007 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LuËn v¨n Th¹c SÜ Khoa häc NguyÔn Thµnh To¶n quan hÖ h«n nh©n ®· thùc sù tan vì, khi h«n nh©n kh«ng cßn mang ý nghÜa nh- ban ®Çu, khi t×nh yªu h«n nh©n Êy ®· chÕt, sù tån t¹i cña nã chØ lµ c¸i vá bÒ ngoµi, lµ sù gi¶ dèi.1 MÆt tiÕn bé cña ly h«n lµ gi¶i phãng cho mçi c¸ nh©n khi h«n nh©n cña hä ®· thùc sù tan vì. Ly h«n mang ®Õn cho hä mét cuéc sèng míi. Nh-ng mÆt kh«ng tiÕn bé cña ly h«n lµ ®Ó l¹i hËu qu¶ nÆng nÒ cho c¸ nh©n trong cuéc vµ cho x· héi. Bëi ly h«n kÐo theo sù ph©n chia tµi s¶n, con c¸i, chÊm døt quan hÖ th©n nh©n vî chång.
X· héi ph¶i g¸nh chÞu hËu qu¶ nÆng nÒ khi ly h«n x¶y ra nh- t×nh tr¹ng trÎ em ph¹m téi trong c¸c gia ®×nh ly h«n t¨ng nhanh. Tr-íc thùc tr¹ng ly h«n ®ang ngµy mét gia t¨ng vµ hËu qu¶ ®Ó l¹i nghiªm träng nh- vËy, viÖc nghiªn cøu vµ t×m c©u tr¶ lêi t¹i sao ly h«n gia t¨ng, nguyªn nh©n nµo dÉn ®Õn ly h«n. §©y lµ mét viÖc lµm cÇn thiÕt, ®Ó gi¶m bít ®-îc t×nh tr¹ng nµy. HiÖn t-îng ly h«n diÔn ra ngµy cµng gia t¨ng kh«ng chØ ë ®« thÞ mµ ë c¶ n«ng th«n – n¬i lèi sèng vÉn cßn mang tÝnh céng ®ång s©u s¾c.
Tuy nhiªn, cho ®Õn nay vÉn ch-a cã nhiÒu c«ng tr×nh nghiªn cøu khoa häc vÒ hiÖn t-îng ly h«n ë c¸c vïng n«ng th«n. §Æc biÖt, huyÖn B×nh Xuyªn ®ang trªn ®µ ®« thÞ hãa. Bªn c¹nh nh÷ng thµnh qu¶ ®¹t ®-îc tõ qu¸ tr×nh nµy nh- t¨ng tr-ëng kinh tÕ, sù ra ®êi cña c¸c khu c«ng nghiÖp, c¸c c«ng tr×nh x©y dùng, cñng cè c¬ së h¹ tÇng, huyÖn B×nh Xuyªn còng ®ang ph¶i ®èi mÆt víi hµng lo¹t c¸c vÊn ®Ò nh- « nhiÔm m«i tr-êng, thÊt nghiÖp, ly h«n…. Tr-íc t×nh h×nh ®ã, chóng t«i muèn t×m hiÓu hiÖn t-îng ly h«n ë huyÖn B×nh Xuyªn – tØnh VÜnh Phóc diÔn ra theo chiÒu h-íng nh- thÕ nµo, nguyªn nh©n chÝnh nµo dÉn ®Õn ly h«n vµ hËu qu¶ cña ly h«n ra sao.
XuÊt ph¸t tõ nh÷ng lý do nªu trªn, t«i quyÕt ®Þnh lùa chän vÊn ®Ò ly h«n ®Ó lµm LuËn v¨n Th¹c sü, víi ®Ò tµi: “ Ly h«n ë n«ng th«n: thùc 1 Lª Thi, VÊn ®Ò ly h«n, nguyªn nh©n vµ xu h-íng vËn ®éng. T¹p chÝ X· héi häc, sè 1(57), n¨m 1997 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LuËn v¨n Th¹c SÜ Khoa häc NguyÔn Thµnh To¶n tr¹ng, nguyªn nh©n vµ hËu qu¶ " (nghiªn cøu t¹i huyÖn B×nh Xuyªn, tØnh VÜnh Phóc). ý nghÜa khoa häc Víi nh÷ng néi dung ®-îc tr×nh bµy trong luËn v¨n, t«i mong muèn ®ãng gãp thªm mét phÇn nhá vµo qu¸ tr×nh nhËn thøc vÒ kh¸i niÖm h«n nh©n, gia ®×nh vµ ly h«n. ý nghÜa thùc tiÔn Trªn c¬ së nghiªn cøu, ph©n tÝch thùc tr¹ng, nguyªn nh©n vµ hËu qu¶ cña ly h«n, luËn v¨n ®-a ra mét sè kiÕn nghÞ nh»m phÇn nµo h¹n chÕ ®-îc sè vô ly h«n ®ang ngµy cã xu h-íng gia t¨ng trªn ®Þa bµn nghiªn cøu.
Môc ®Ých nghiªn cøu M« t¶, ph©n tÝch thùc tr¹ng, nguyªn nh©n chÝnh dÉn tíi ly h«n ë B×nh Xuyªn- VÜnh Phóc, ®ång thêi chØ râ hËu qu¶ mµ ly h«n ®Ó l¹i cho c¸ nh©n trong cuéc vµ cho x· héi. Trªn c¬ së kÕt qu¶ nghiªn cøu, luËn v¨n ®-a ra mét sè kÕt luËn, ®¸nh gi¸ thùc tr¹ng, nguyªn nh©n vµ hËu qu¶ ly h«n. Tõ ®ã, ®-a ra mét sè gi¶i ph¸p vµ khuyÕn nghÞ, víi mong muèn gióp cho mäi ng-êi hiÓu ®-îc hËu qu¶ cña ly h«n. §èi t-îng, ph¹m vi, kh¸ch thÓ, mÉu nghiªn cøu 5.
§èi t-îng nghiªn cøu Thùc tr¹ng, nguyªn nh©n vµ hËu qu¶ cña ly h«n ë n«ng th«n 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LuËn v¨n Th¹c SÜ Khoa häc NguyÔn Thµnh To¶n 5. Ph¹m vi nghiªn cøu Nghiªn cøu c¸c tr-êng hîp ly h«n t¹i huyÖn B×nh Xuyªn - tØnh VÜnh Phóc. Kh¸ch thÓ nghiªn cøu C¸c hå s¬ ly h«n t¹i huyÖn B×nh Xuyªn tØnh VÜnh Phóc trong n¨m 2004, 2005 vµ 2006 vµ c¸n bé Toµ ¸n huyÖn B×nh xuyªn tØnh VÜnh Phóc. MÉu nghiªn cøu C¬ cÊu mÉu nghiªn cøu: Tæng sè 193 hå s¬ vÒ c¸c tr-êng hîp ly h«n cña huyÖn B×nh Xuyªn, tõ n¨m 2004 - 2006.
Ph-¬ng ph¸p nghiªn cøu 6. Ph-¬ng ph¸p luËn chung Trong luËn v¨n nµy, chñ nghÜa duy vËt biÖn chøng vµ chñ nghÜa duy vËt lÞch sö ®-îc x¸c ®Þnh vµ vËn dông lµm ph-¬ng ph¸p luËn nhËn thøc c¸c hiÖn t-îng ®-îc nghiªn cøu.