Chương 1 NHUNG VAN DE LÍ LUẬN VÀ LỊCH SỬ. TRONG VIỆC SO SÁNH PHÁP LUAT TO TUNG HÌNH SỰ VIET NAM VÀ PHÁP VE GIÁM BOC THAM 11. Lí luận so sánh pháp luật tố tụng hình sự Việt Nam và Pháp về giám đốc thim LLL Lí luận vê phương pháp so sánh pháp luật tổ tụng hành sự Việt Nam và Pháp về giám đốc thẩm Dé tai đặt những yếu tô của hai hệ thông pháp luật tổ tụng hình sự Việt ‘Nam và Pháp về giám đốc thẩm trong sự so sảnh nhằm khám phá sự tương đồng và khác biết giữa hai hệ thông Không dùng lại ở việc chi ra su tương đồng và khác biệt, dé tải còn luận giải nguyên nhân của sự tương đồng, khác biết và đánh giá tinh hợp lí cũa các giải pháp pháp lí của hai hệ thông pháp luật tổ tụng hình sự Việt Nam và Pháp về giám đốc thắm. Tuy nhiên, để tải không có tham vọng lí giéi nguôn gốc của tất cả những điểm tương đồng va khác biết, ma chỉ tập trung giải thích nguồn gốc của những điểm tương đồng va khác biệt quan trọng nhất giữa hệ thing 'pháp luật Việt Nam và Pháp về giám đốc thẩm.
Để tải nghiên cứu so sánh pháp luật tô tung hình sự Việt Nam với pháp luật tổ tung hình sự Pháp về giám đốc thẩm trên cơ sé tai liệu gốc bằng tiếng Pháp là BLTTHS đầu tiên năm 1808 vả BLTTHS hiện hành năm 1957 của Pháp. Để tải cũng sử dụng các tai liệu thứ cấp bằng tiếng Pháp có tinh đại diện về giám đốc thấm trong tỏ tụng hình sự Pháp của các giáo su, các nha hoat đồng thực tiễn nỗi tiếng như Jaques Boré, Louis Boré, Gaston Stephani, Georges Levasseur, Bemard Bouloc, Jean Pradel. Việc nghiên cứu các tai liệu thứ cấp là cân thiết để tim hiểu một cách khái quát giám đốc thẩm trong tổ tung hình sự Pháp trước khi trực tiếp nghiên cứu các quy pham pháp luật tổ tụng hình sự Pháp trong mỗi quan hệ so sinh với pháp luật tổ tụng hình sự Việt Nam về giám đốc thẳm. Để tai nghiên cứu pháp luật tổ tụng hình sự Việt Nam và Pháp về giám đắc thấm theo phương pháp so sánh chức năng Phương pháp nay không đôi héi phat so sánh cẩu trúc, ngôn ngữ hay khái niệm của các quy phạm pháp luật ma chỉ 4 tập trùng so sánh các cách thức, giải pháp của pháp luật tô tụng hình sự Việt ‘Nam và Pháp trong việc điều chỉnh các van để về giám đốc thẩm.
Vì vậy, về lí luận, để tai không nghiên cứu so sánh khái niệm giám đốc thẩm ma chỉ nghiên cứu so sánh tính chất của giám đốc thẩm trong tô tụng hình sự Việt Nam vả. Pháp, về luật thực định, dé tai nghiên cứu so sánh các điều kiện phát sinh thủ tục giám đốc thẩm va thủ tục giải quyết của toa án có thẩm quyền giám đốc thẩm. trong quy định của pháp luật tổ tung hình sự Việt Nam và Pháp. "Pháp luật tổ tụng hình sự hiện hành Việt Nam va Pháp vé giám đốc thẩm là pháp luật thuộc hai hệ thống xã hội khác nhau va được thể hiện bằng hai ngôn ngữ khác nhau.
Để tài cô gắng diễn đạt các thuật ngữ pháp lí tiếng Pháp bằng các thuật ngữ tương đương trực tiếp trong tiếng Viết. Tuy nhiên, có những thuật ngữ pháp lí tiếng Pháp không có nội ham tương đương trong tiếng Việt và nếu có nội ham tương đương thi cũng không phải trong moi trường hợp, nghĩa của chúng hoàn toàn như nhau. Vì vậy, một số thuật ngữ pháp lí trong để tải được trích dn nguyên văn bằng tiếng Pháp hoặc tiếng Latinh. Khoa hoc luật tổ tung tình sự Việt Nam sử đụng thuật ngữ “giám đốc thẩm” do thủ tục nảy 1a một hình thức giám sát và đôn đốc của tòa án cấp trên với tòa án cân dưới, cin khoa học luật tố tụng hình sự Pháp sử dung thuật ngữ “cassation” (thủ tục phá ản) dựa vào đặc điểm quyển hạn của tòa án cấp nay Trong khoa học luật tổ tung hình sự Việt Nam, thuật ngữ “#hđng cdo” được phân biệt với thuật ngữ “zheng nghị“.
Tuy nhiên, pháp luật tổ tụng hình sự Việt Nam chi quy định việc kháng nghị giám đốc thẩm ma không quy định việc khang cáo giám đốc thẩm. Trong khi đó, pháp luật tổ tụng hình sự Pháp quy định cả viếc kháng cáo cũng như kháng nghị giám đốc thẩm và chi sử đụng một thuật ngữ “pouvoir en cassation” đễ chi hai sự kiện pháp lí làm phát sinh việc thực hiện thẩm quyền Của tha án cấp giám đốc thẩm, Vi vậy, trang để bà, “gidm đốc thd” và. "phổ: Gn” là những thuật ngữ tương đương, “kháng cáo, kháng nghị giám đốc thẩm trong tổ tung hình sự Pháp và Việt Nam” được hiéu là “kháng cdo, kháng nghỉ giám đốc thẩm trong tổ ting hình sự Pháp” và “kháng nghỉ giảm đốc thẩm trong tổ tung hình sự Việt Nam’ 1. Lí luận về tính chất của giám đốc thẩm dưới góc độ so sánh pháp.
uật tố tụng hình sự Việt Nam và Pháp Tinh chất của giám đốc thẩm trong tổ tung hình sự là đặc riêng của thủ tục giám đốc thẩm, cho phép phân biệt thủ tục giám đốc thẩm với thủ tục đặc biệt khác như tái thẩm va thũ tục thông thường khác như phúc thẩm. Giám đốc thẩm trong tổ tung hình sự là tai tue đặc biệt Trong tổ tụng hình sự Pháp cũng như Viet Nam, giảm đốc thẩm la thủ tục đặc biệt (tiếng Pháp: extraordimaire), Khác với sơ thẩm và phúc thẩm là những, thủ tục xét xử thông thường (tiếng Pháp: ordinaire). Tính đặc biệt của thủ tục giám đốc thẩm thể hiện ở hai khia cạnh: đổi tương va căn cứ kháng cáo, kháng, nghị giám đốc thẩm. Thứ nhất, tính đặc biệt của thủ tục giám đốc thẩm thể hiện ở đổi tượng của.
kháng cáo, kháng nghỉ. Trong tổ tung hình sự Pháp, đôi tương của khang cáo, kháng nghị giám déc thấm la bản án, quyết định chung thẩm. Ban án, quyết định chung thẩm gầm ban án, quyết định phúc thẩm và bản án, quyết định sơ thẩm đồng thời lả chung thẩm. Trong tổ tung hình sự Việt Nam, đối tượng của kháng nghĩ giám đốc thẩm.
Ja ban án, quyết định của tòa án đã có hiệu lực pháp luật. Đỏ là bản án, quyết định sơ thẩm không bi kháng cáo, kháng nghỉ theo thủ tục phúc thẩm, ban án, quyết định phúc thẩm, quyết định giám đốc thẩm, tai thâm của tòa án nhân din cấp cao và tòa an quân sự trung ương, Mặc dù có sự khác biệt nói trên nhưng điều kiện chung thẩm cia đổi tượng kháng cáo, kháng nghị giám đốc thẩm trong tổ tung hình sự Pháp hay điều kiện có hiệu lực pháp luật của đổi tượng kháng nghị giám đốc thẩm trong tổ tung tình sự Việt Nam đều la dấu hiệu về tính đặc biệt của thủ tục giám déc thẩm. Thứ hai, tính đặc tiệt của thủ tục giám đốc thẩm thể hiện ở căn cứ kháng cáo, kháng nghị Căn cứ kháng cao, kháng nghị giảm đốc thẩm bi hạn chế bởi quy định của. 'pháp luật, tương tự như căn cử kháng cáo, kháng nghị tái thẩm - một thủ tục đặc biệt khác, cũng bị hen chế bởi quy định của pháp luật.
Trong khi đó, đối với thủ tục xét xử thông thường như phúc thắm, pháp luật tổ tụng hinh sự Pháp cũng như Viet Nam đều không quy định căn cử khang cáo, kháng nghỉ. Bởi vì phúc thấm la thủ tục thông thường can được mở rộng, còn giám đốc thẩm 1a thủ tục đặc biệt cần phải hạn chế. Pháp luật tổ tụng hình sự Việt Nam và Pháp còn hạn chế áp dụng thủ tục giám đốc thẩm bằng việc quy định nội dung căn cứ kháng cáo, kháng nghị giám thẩm Căn cứ kháng cáo, kháng nghị giám đốc thẩm gém căn cử chung va các căn cử cụ thể. Căn cứ chung, có tính nguyên tắc của kháng cáo, kháng nghỉ giám đốc thấm là sự vi phạm pháp luật của bản án, quyết định chung thẩm & mite độ nghiêm trọng hoặc dẫn đến hậu quả võ hiệu.
Giám đốc thẩm trong tổ tung hình sự là thủ tục kiém tra sựvi phạm pháp luật trong bẩn ám, quyét định cing thẩm. Trong tô tụng hình sự Pháp, giám đốc thẩm là thủ tục kiểm tra sự vi phạm pháp luật (tiếng Pháp. censure des erreurs de droit) trong ban án, quyết định chung thẩm Nhu vậy, giám đốc thẩm là thủ tục khác với tái thẩm, vi tái thẩm. tuy cũng là thủ tục đặc biệt nhưng chỉ kiểm tra sư sai lâm vẻ sự việc (tiếng Pháp, censure des erreurs de fait) trong ban án, quyết định của tòa án đã có hiệu lực pháp luật.
Theo nguyên tắc hai cấp xét xử, mat sự việc và mất pháp luật của vụ án được xem sét lại đồng thời theo thi tục thông thường là phúc thẩm. Các thủ tục đặc biệt như giám đốc thẩm hoặc tai thẩm chỉ xem xét lại mat pháp luật hoặc mit sự việc của vụ án một cách riêng biệt. Mặt pháp luật của vụ án được xem xét lại theo thủ tục giám đốc thẩm trong trường hợp có vi phạm pháp luật nghiêm trong (trong tổ tụng hình sự Việt Nam) hoặc dẫn đến hau quả vô hiệu (trong tổ tụng hình sự Pháp) Mat sử việc của vu an được em xét lại theo thủ tục tái thẩm trong trưởng hợp có tình tiết mới được phát hiện có thé lam thay đổi cơ ban nôi dung bản an, quyết đình ma toa án không biết được khi ra ban án, quyết định đó. Tòa án có thẩm quyển giám đốc thẩm chỉ kiểm tra việc thi hành.
luật hình thức và áp dung luật nội dung đối với những sự việc và tinh tiết đã được xem xét và kết luận trong bản án, quyết định bi kháng cao, kháng nghỉ. Toa an có thẩm quyên giám đốc thẩm không xem xét, nhận định về các tình tiết của vụ án, không quyết định về tôi phạm và hình phạt như tòa an cấp sơ thẩm. hoặc phúc thẩm Trường hợp có vi pham pháp luật nghiêm trong trong bản án, quyết định chung thẩm thi tòa án có thẩm quyên giám đốc thẩm hủy bản an, quyết định và chuyển hé sơ vụ án cho toa án khác để xét xử lại vụ an về cả mặt sử việc cũng như mặt pháp luật Sự khác biệt trong tổ tung hình sự Việt Nam va Pháp vẻ tính chất của giám. đắc thẩm thể hiện ở việc trong tổ tụng hình sự Pháp, giám đốc thẩm chỉ xem xét lại mặt pháp luật của vụ án còn trong tổ tụng hình sự Việt Nam, giám đốc thẩm.
không chỉ xem xét lại mất pháp luật ma còn xem xét lai mất sự việc của vu án.