phần mở đầu, phần kết luận, kiến nghị, tài liệu tham khảo, phụ lục, Luận văn có 3 chƣơng: - Chƣơng 1. Cơ sở lý luận của quản lý ứng dụng CNTT trong dạy học ở trƣờng THCS đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục. Thực trạng quản lý ứng dụng CNTT trong dạy học ở c ác trƣờng THCS huyện Vĩnh Lộc, tỉnh Thanh Hóa đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục. Một số biện pháp quản lý ứng dụng CNTT trong dạy học ở các trƣờng THCS huyện Vĩnh Lộc, tỉnh Thanh Hóa đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục.
6 CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG DẠY HỌC Ở TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI GIÁO DỤC 1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề Sự phát triển CNTT nhƣ vũ bão đã ảnh hƣởng không nhỏ đến sự nghiệp giáo dục của các nƣớc trên thế giới, đặc biệt các nƣớc có nền giáo dục phát triển nhƣ Mỹ, Xanhgapo, Nhật Bản, Hàn Quốc,. Để có đƣợc sự nghiệp ƢD CNTT trong giáo dục nhƣ ngày nay, các nƣớc đã trải qua nhiều chƣơng trình quốc gia về Tin học hóa cũng nhƣ ƢD CNTT vào khoa học công nghệ và giáo dục, coi đây là vấn đề then chốt của cuộc cách mạng khoa học kỹ thuật, là chìa khóa để xây dựng và phát triển đất nƣớc theo hƣớng CNH, HĐH. Chính vì vậy, họ đã rất quan tâm và đầu tƣ về CNTT, Ứng dụng CNTT và quản lý việc ứng dụng CNTT.
Ứng dụng và phát triển CNTT ở nƣớc ta đã đƣợc Đảng và Nhà nƣớc quan tâm từ thập niên 1970. Tuy nhiên, ngành CNTT ở Việt Nam trong thời kỳ đó chƣa đƣợc quan tâm đúng mức. Bƣớc sang thời kỳ đổi mới, nhận thức đƣợc tầm quan trọng của CNTT mang lại đã có nhiều Chỉ thị, Nghị quyết của Đảng nhấn mạnh tới việc đẩy mạnh phát triển CNTT. Trong những năm qua, việc nghiên cứu ứng dụng CNTT trong giáo dục đã đƣợc nhiều nhà khoa học quan tâm nhƣng việc nghiên cứu ứng dụng CNTT trong đổi mới giáo dục chƣa đƣợc đề cập cụ thể.
Một số hội nghị, hội thảo hay trong một số luận văn Thạc sỹ QLGD nghiên cứu về CNTT đã đề cập đến vấn đề quản lý ứng dụng CNTT trong quá trình ứng dụng CNTT nhƣ: - Hội thảo khoa học “Nghiên cứu và triển khai E-Learning” do Viện Công nghệ thông tin của Đại học Quốc gia Hà Nội và Khoa Công nghệ thông tin Đại học Bách Khoa Hà Nội phối hợp tổ chức tháng 02 năm 2005, đã luận bàn các giải pháp cho ứng dụng CNTT trong dạy học và các định hƣớng cho 7 tƣơng lai; Hội thảo “Các giải pháp công nghệ và quản lý ứng dụng CNTT trong giáo dục" đƣợc tổ chức tại thành phố Hồ Chí Minh 2006 [21]. - Hội thảo khoa học toàn quốc về CNTT&TT “Các giải pháp công nghệ và quản lý trong ứng dụng CNTT&TT vào đổi mới phƣơng pháp dạy học do Trƣờng Đại học sƣ phạm Hà Nội phối hợp với Dự án Giáo dục Đại học tổ chức từ ngày 9/12/2006 đến10/12/2006 tại Hà Nội đã đề cập đến các giải pháp nhằm nâng cao chất lƣợng giáo dục bằng việc ứng dụng các thành tựu của CNTT&TT vào trong quá trình dạy học. - Tác giả Trần Kiểm, trong cuốn “Những vấn đề cơ bản của khoa học quản lý giáo dục” (2006) đã cung cấp một số vấn đề cơ bản của khoa học quản lý giáo dục trƣớc xu thế phát triển hiện nay. Tác giả nhấn mạnh: Một trong bảy xu thế lớn của giáo dục thế giới trong thế kỷ XXI là: “Áp dụng rộng rãi CNTT-một hướng đổi mới giáo dục có hiệu quả”; vai trò của CNTT “Tác động của CNTT đối với lĩnh vực giáo dục đang tạo ra một cuộc cách mạng về giáo dục mở” [23, tr.
- Nhóm tác giả Bùi Minh Hiền, Vũ Ngọc Hải, Đặng Quốc Bảo trong cuốn: “Quản lý giáo dục” (2009) đã đề cập vấn đề QLGD cần ứng dụng công nghệ hiện đại để tăng hiệu quả quản lý, chỉ rõ một trong những phƣơng tiện của công nghệ hiện đại là ứng dụng CNTT vào quản lý; đồng thời, các tác giả nhấn mạnh CNTT là công cụ của hệ thống thông tin, là “nền” của QLGD trong nhà trƣờng. Công cụ CNTT sẽ là phƣơng tiện để xử lý, chọn lọc thông tin cho hoạt động quản lý và quản lý đào tạo trong nhà trƣờng [19, tr. - Luận văn Thạc sỹ QLGD (2018), của tác giả Nguyễn Đức Trung nghiên cứu đề tài: “Một số biện pháp quản lý hoạt động dạy học có ứng dụng CNTT ở trƣờng Tiểu học huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh” [42]. - Đề tài của Trần Thị Thu Trang (2009), về “Ứng dụng CNTT tổ chức các hoạt động dạy học môn vật lý ở trƣờng CĐSP”, Trƣờng CĐSP Quảng Ninh [41].
8 - Luận văn Thạc sỹ QLGD (2014), của tác giả Nguyễn Thế Phong nghiên cứu đề tài “Một số biện pháp quản lý ứng dụng CNTT trong hoạt động dạy học ở các trƣờng THPT huyện Tĩnh Gia, tỉnh Thanh Hóa” [31]. - Luận văn Thạc sỹ QLGD của tác giả Trần Thị Đản nghiên cứu đề tài “Một số biện pháp tổ chức triển khai việc ứng dụng CNTT vào giảng dạy của Hiệu trƣởng trƣờng THCS Văn Lang, thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ, đã đề xuất một số biện pháp tổ chức triển khai việc ứng dụng CNTT vào giảng dạy của CBQL nhằm giúp GV trong nhà trƣờng có kiến thức, kỹ năng khi ứng dụng CNTT vào giảng dạy góp phần nâng cao chất lƣợng dạy và học. - Việc quản lý ứng dụng CNTT để đổi mới PPDH trong từng bộ môn cụ thể ở trƣờng phổ thông cũng đã đƣợc nhiều nhà khoa học công bố trên các Tạp chí nhƣ bài viết: “CNTT và truyền thông với giáo dục, đào tạo ở Việt Nam” (2002), tác giả Lê Hồng Sơn đã đƣa ra cách nhìn nhận tổng quát về mô hình hoạt động tƣơng tác sƣ phạm và việc ứng dụng phƣơng pháp và công nghệ dạy học trong môi trƣờng này ở các loại hình nhà trƣờng khác nhau. Đồng thời tác giả cũng đƣa ra quan niệm về công nghệ dạy học và những biện pháp quản lý nâng cao hiệu quả sử dụng thiết bị dạy học ở trƣờng phổ thông [35].
Trong các cuộc hội thảo hay các luận văn, các nhà khoa học và các tác giả đã chỉ rõ vị trí, tầm quan trọng của ứng dụng CNTT, đặc biệt là các giải pháp quản lý ứng dụng CNTT trong dạy học. Đề xuất, kiến nghị với lãnh đạo UBND tỉnh, UBND huyện trong việc triển khai một số biện pháp quản lý việc ứng dụng CNTT trong dạy học tại các trƣờng học trong phạm vi quản lý. Thực tế hiện nay, việc đƣa CNTT trong dạy học còn nhiều vấn đề bất cập cần đƣợc nghiên cứu giải quyết nhƣ: Trình độ Tin học cơ bản của nhiều CBQL, GV còn yếu. GV chƣa hiểu rõ về khái niệm giáo án dạy học tích cực có ứng dụng CNTT, giáo án dạy học tích cực điện tử cũng chƣa nêu đƣợc quy trình thiết kế và sử dụng các loại giáo án này.
Hơn nữa, ở các trƣờng THCS huyện Vĩnh Lộc, tỉnh Thanh Hóa cho đến nay vẫn chƣa có nghiên cứu nào đề cập 9 đến vấn đề quản lý ứng dụng CNTT trong dạy học. Việc nghiên cứu đề xuất các biện pháp “Quản lý ứng dụng CNTT trong dạy học ở các trƣờng THCS huyện Vĩnh Lộc, tỉnh Thanh Hóa đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục” trong giai đoạn hiện nay đang là vấn đề cần thiết, cấp bách, cần tập trung giải quyết. Một số khái niệm cơ bản 1. CNTT, ứng dụng CNTT Thuật ngữ CNTT, từ tiếng Anh Information Technology đƣợc viết tắt là IT, là ngành ứng dụng công nghệ quản lý và xử lý thông tin.
CNTT là ngành sử dụng máy tính và phần mềm máy tính để chuyển đổi, lƣu trữ, bảo vệ, xử lý, truyền, và thu thập thông tin. Ở Việt Nam, khái niệm CNTT đƣợc hiểu và định nghĩa trong Nghị quyết Chính phủ số 49/CP kí ngày 04/08/1993: Công nghệ thông tin là tập hợp các phƣơng pháp khoa học, các phƣơng tiện và công cụ kĩ thuật hiện đại - chủ yếu là kĩ thuật máy tính và viễn thông - nhằm tổ chức khai thác và sử dụng có hiệu quả các nguồn tài nguyên thông tin rất phong phú và tiềm năng trong mọi lĩnh vực hoạt động của con ngƣời và xã hội. Trong hệ thống giáo dục phƣơng Tây, CNTT đã đƣợc chính thức tích hợp vào chƣơng trình học phổ thông. Họ đã nhanh chóng nhận ra rằng nội dung về CNTT đã có ích cho tất cả các môn học.
Sự ra đời của mạng internet (mạng máy tính toàn cầu) và hệ thống đƣờng truyền kết nối băng tần rộng, việc áp dụng kiến thức, kỹ năng và hiểu biết về CNTT trong các môn học đã trở thành hiện thực. Hiện nay hầu hết các ngành học đều áp dụng CNTT trong chuyên ngành của mình nhằm nâng cao hiệu quả tiếp thu của ngƣời học. Chỉ thị 29/2001/CT-BGDĐT của Bộ trƣởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã nêu rõ: “Đối với giáo dục và đào tạo, công nghệ thông tin có tác động mạnh mẽ, làm thay đổi phƣơng pháp, phƣơng thức dạy và học. Công nghệ thông tin là phƣơng tiện để tiến tới một xã hội học tập”.
[6] Công nghệ thông tin mở ra triển vọng to lớn trong việc đổi mới các phƣơng pháp và hình thức dạy học. Những phƣơng pháp dạy học theo cách 10 tiếp cận kiến tạo, phƣơng pháp dạy học theo dự án, dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề càng có nhiều điều kiện để ứng dụng rộng rãi. Các hình thức dạy học nhƣ dạy theo lớp, dạy theo nhóm, dạy cá nhân cũng có những đổi mới trong môi trƣờng CNTT. Thế giới ngày nay, đang chứng kiến những đổi thay có tính chất khuynh đảo trong mọi hoạt động phát triển kinh tế - xã hội nhờ những thành tựu của CNTT và TT.
CNTT đã góp phần quan trọng cho việc tạo ra những nhân tố năng động mới, cho quá trình hình thành nền kinh tế tri thức và xã hội thông tin. CNTT ngày càng đóng vai trò quan trọng và là một nhân tố thúc đẩy đối với thành công trong công cuộc đổi mới của Việt Nam. Việt Nam coi CNTT và TT là một trong những lĩnh vực ƣu tiên, đặt nền móng cho những đột phá về phát triển trong lĩnh vực công nghệ cao nói riêng, trong công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nƣớc nói chung. * Ứng dụng CNTT: Là việc sử dụng CNTT nhằm hỗ trợ cho một hoạt động hay một công việc nào đó mà nó góp phần cho ngƣời sử dụng nó hoàn thành tốt nhiệm vụ trong một thời gian ngắn hơn, kết quả chính xác hơn nhờ các phép tính toán chính xác và thời gian xử lý cực nhanh từ máy tính.