CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VE TỰ HỌC VA QUAN LÝ HOAT ĐỘNG TỰ HỌC CỦA HỌC SINH. Lich sử nghiên cứu vẫn dé Tự học là van dé đã được rất nhiều tắc giả trong và ngoài nước nghiên cứu va có nhiều tải liệu tiếp cận, với nhiều góc độ khác nhau. Nước ngoài Khong Tử ( 551 - 479 TCN) nhà giáo dục kiệt xuất của Trung Hoa cổ đại luôn coi trong tính tích cực của người học. Theo ông giảng day bằng cách trao đổi giữa thay va trỏ, giữa người dạy và người học phải phat huy tinh năng động.
sáng tạo vả khoa học. khả năng tư duy của người học. Ông nói: “Kẻ nảo chẳng phan phát lên để hiểu thẳng, thì tạ chang giúp cha hiểu thông được. Kẻ nào chang rang lên để tỏ ý kiến mình, thì ta chẳng khai phát cho được.
Kẻ nào đã biết rã một góc, nhưng chẳng chịu căn cử vào dé để biết luôn ba góc kia, thì ta chẳng dạy kẻ ấy nữa”. Ông thường nhắc rằng: "Người nào ôn lại những điều đã học, do nơi đó mà biết thêm những điều mai, người đó có thể làm thay thiên ha dé - On cả nhỉ trí tân, kha df vi sw hỹ"(10]. Theo Khổng Tử, muốn tiễn bộ người học phải biết cách tự học, luôn cỗ gắng nỗ lực, siéng năng trau doi trí thức cho mình, phải luôn có thái độ cau tiễn, vượt lên. Heraclitus (530 — 475 TCN) nhà hiển triết Hi Lap cổ đại nhận định rằng : “Gide dục, day học không phải là rót kiến thức vào dau người học nhự người ta rét chất lỏng vào chai thông qua cải phiếu.
Thực chất giáo dục là thấp lên ngọn dude dé soi sảng, để người học nhận ra những con đường, tư mình chon lấy cho mình một con đường rồi bước di trên con đường mình đã chọn, dưới ảnh sảng của ngọn duoc đó", Nghĩa là người học phải năng động, tích cực tự học. Giáo dục chi la soi sang để người học tự chọn rồi tự bước đi. Chir người day không ap dat con đường và không bước di thay người học. Nghĩa là người học phải biết tự học, tự học một cách tự chủ, tự lực, tự giác dưới sự soi sáng của người thay, Comenxki (1592 - 1670) cho rằng “ dạy học lấy người học làm trung tâm”, sẽ phát huy cao độ tính tích cực, độc lập, sang tạo của người học.
day học phải lam thé nao để người học tự tìm toi, suy nghĩ để tự năm bất lay ban chat của sự vật và hiện tượng Comenxki đã kịch liệt lên án lỗi học giáo điều, học vet, vu vơ vô nghĩa và doi hỏi học tận phải tự giác. Ông viết: “khang nên bất học thuậc làng một chút nào cả ngoài điều được hiểu rã bằng lí trí". Với sự giúp đữ của giáo viên phải làm cho trẻ ý thức rõ rang điều được hoe trong đời sống hang ngày đã mang lại cho họ sự ích lợi như thẻ nao, Comenxki chủ ý phat triển mạnh mẽ năng lực nhận thức của hoe sinh lam bùng lên ngọn lửa khát khao tri thức nhiệt tinh say mê học tập. để làm được điều đó phải kết hợp cái hứng thú với điều ích lợi khuyến khích tinh to mò của trẻ.
“Tdi luôn luôn làm phát triển tỉnh độc lập trong quan sat, trang ngôn ngữ, trong thực hành, trong vận dụng ở những học sinh cua tôi", Rousseau là người đặt nên móng cho tư tưởng day học lẫy người học làm trung tâm. Phương pháp day học không chi mang đến cho trẻ em tri thức ma con dạy trẻ phương pháp tư duy, phương pháp hành động. Ông viết trong tác phẩm E- min nỗi tiếng của mình : “. khẻu gợi tinh than yêu chuộng khoa học và cấp cho các em phương pháp khoa học khi nào tình thân yêu chuộng khoa học phát triển hơn nữa.
Đỏ là nguyên tắc cơ ban của một nên gido dục tắt". Một nghiên cứu khác vẻ hoạt động học tập, sách học tận hợp ly do R.Retzke chủ biển, õng coi việc tự học là quá trình phát triển con người, không ai làm thay được người học trong các hoạt động của bản thân ho va nhắn mạnh “tiếp thu và tích lũy hiểu hiết — một nhiệm vụ của tự học. " Dewey để cao, khuyến khích, tạo điều kiện cho người học thực hiện việc học thông qua cách thức và kinh nghiệm học, tự thể hiện và chịu trách nhiệm về hành động cũng như kết quả học tập của chỉnh minh, Ong khẳng định “toàn bộ quả trình giáo dục phải được hiểu là quả trình học suy nghĩ thông qua giải quyết vấn dé, dé tir dé hình thành và phải triển trí tuệ. Và từ tri tuệ đi đến năng lực tự giải quyết van dé.” Nha su phạm nỗi tiếng người nhật T.Makiguchi cho rằng mục dich của giáo dục là hướng dẫn quả trình học tập va đặt trách nhiệm học tập vào tay mỗi học sinh, Giáo dục như là một qua trình hướng dẫn học sinh tự học ma động lực của nỏ là kích thích 6 người học sáng tao ra giá trị để đạt tới hạnh phúc của bản thân và cộng đồng.
Ông ndi:” gido viên không bao giờ học thay cho học viên mà hoe viên phải tự mình hoe idy. Mai khác di, dù giáo viên có lam gi di nữa thi moi tri thức được truyền thu đều không có gid tri nếu ho không làm cho học viên tự minh kiểm nghiệm và thực nghiệm những tri thực đó." Tác pham học tap — một kho bau tim an của Unessco đã dé cap dén nhiéu khia cạnh của học tap trong xã hội tương lai, trong đỏ đặc biệt nhắn mạnh tới vai trỏ của người học, cách học cắn phải được dạy cho thẻ hệ trẻ .Arubakin (1862 - 1946) với tác phẩm tự học như thé nao đã chỉ ra nhương pháp tự học dé nâng cao kiến thức, mở rộng tam nhìn, Ông đặc biệt cha trọng đến việc đọc sách, Ông khẳng định:” Ady tự minh đặt ra câu hỏi rồi tự mình lấy cầu tra loi — đó là phương phap tự hoc." Peter Vaill, GS đại học Antioch nhắn mạnh;” mục tiểu quan trong của giáo duc là giúp học sinh trở thành chuyên gia thích ứng”. điều này có nghĩa là người học được trang bi tổ hợp kỹ năng, tri thức, thai độ va gia trị để nhận thức được tắm quan trọng của việc học, có phương pháp học tận đúng đẫn, có thể tự học suốt đời nhằm thích ứng với sự thay déi của xã hội hiện nay. Nha giáo dục S.Rassekh đã bản về sự thay đổi của giáo dục thể ky XXI: “quyển lực của gido viễn không con dựa trên sự thụ động va dét nát của học sinh mà dựa trên năng lực của gido viên góp phan vào sự phát triển tột đỉnh của các em.một gido viên sảng tạo là một giáo viên biết giúp đỡ học sinh tiễn bộ nhanh chóng trên con đường tự Nha giáo dục An Độ Raja Roy Singh đã viết: “Hoc để học nữa, học thưởng xuyên và học suốt đời, tat cả gắn liễn với nhau.
Cơ sở cho quả trình mày là cách học, tôm lược mục tiêu gido dục và mục tiêu của việc học và day ngay từ những giai đoạn daw tiên. Chính trong hoạt động học, trong khi tiếp thu tri thức và vận dụng tri thức mà long ham học được kích thích và cũng chỉnh từ dé, kha năng học độc lập được phải triển " [22]. Rai rắc trong nhiều tác phẩm khác nhau nhiều tác giả cũng đã bản về van đẻ tự học, sự phat huy tính tích cực nhận thức của người học trong tác phẩm của minh. Những tư tưởng vẻ vẫn dé tự học của các bậc tiền bối đến nay vẫn còn nguyên giả trị.
nó đã đặt nén tảng vững chắc cho sự phát triển của nên giáo dục hiện dai. Trong nước Ở Việt Nam. Hoạt động tự học thực sự được xã hội quan tam va nó đã trở thành một truyền thong quy báu của đân tộc ta. Chủ tịch Hồ Chi Minh - tắm gương sang về tự học — đã nhiều lan nhắc nhở chúng ta coi trọng việc tự học.
Trong bài “sửa đổi lỗi làm việc” (1947), Người viết: “lay tự học làm cot do thảo luận và chỉ đạo giúp vào” sau này nói về công tác hudn luyện và học tập (1950), người nhắn mạnh” phải nâng cao và hướng dân việc tự học. khang phải có thay thì học, thay không đến thi đùa. Phải biết tự động học tập.” “muốn có nhiều can bộ, đảng nhải giúp đỡ cán hộ ne học tap.” Hơn nửa thể kỷ đã qua, tư tưởng giáo dục của Người đã trở thành tư tưởng va lý luận cho đường lỗi chính sách giáo dục ở nước ta. Và được Đảng ta xem như một chiến lược để thúc day giáo dục phát triển.
Điều nay được khẳng định một cách nhất quản ở nhiều văn bản khác nhau, NOTW4 khỏa 7(1/ 1993) đã xác định phải “khuyến khích tự học” NQTW khóa 8(12/1996) lại tiếp tục khẳng định" phải đổi mới phương pháp giáo dục, đào tạo, khắc phục lỗi truyền thụ một chiều, rèn luyện thành nến tư duy, súng tạo của người học. Từng bước dp dụng phương pháp tiên tiễn và phương tiện hiện đại vào quả trình dạy học, đảm bảo điều kiện và thời gian tự học”. [3] Nham phát huy nội lực của người học để đáp img nhu cẩu phát triển đất nước trong giai đoạn CNH — HDH, nghị quyết đại hội IX (2001) lại tiếp tục nhắn manh:” phat huy tỉnh thản độc lận suy nghĩ va sảng tao để nẵng cao nẵng lực tự học, tự hoàn thiện học van và tay nghệ. tự tạo việc lam, chủ động tìm kiểm cơ hội lập nghiệp "[6] Với mục tiêu tạo sự chuyên biển cơ bản về giáo dục và đảo tạo, nghị quyết đại hội X% (2006) vạch rõ: “wu tiên hàng đâu cho việc ndng cao chat lượng dạy và học.
Đổi B mới chương trình, nội dung, phương phản day và học. phát huy kha nẵng sảng tạo và độc lận suy nghĩ của học sinh, sinh viên. "[T] Chi thị 15/1999/CT-BGD&ĐT “Ve việc day mạnh hoạt động đổi mới phương pháp giảng dạy và học tap trong các trường Su Phạm” đã néu rõ “ Đổi mới phương pháp giảng day và học tập trong trường sự phạm nhằm tích cực hóa hoạt động học tận, phat huy tinh chủ động, sang tao và năng lực tự học. tự nghiên cửu của học sinh, sinh viên".
Bên cạnh đỏ điều 5, chương | luật giao dục 2005 quy định “ Phương phản giáo dục phải phát huy tinh tích cực, tự giác, chủ động, tư duy sảng tao của người học; bài dưỡng cho người học năng lực tự học, khả năng thực hành, làng say mê học tập và y chỉ vươm lên.