phần mở đầu, kết luận, luận văn gồm 4 chƣơng: Chƣơng 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận về quản lý chi đầu tƣ xây dựng từ ngân sách nhà nƣớc Chƣơng 2: Thiết kế và phƣơng pháp nghiên cứu Chƣơng 3: Thực trạng quản lý chi đầu tƣ xây dựng từ ngân sách nhà nƣớc tại huyện Thanh Oai. Chƣơng 4: Giải pháp hoàn thiện công tác quản lý chi đầu tƣ xây dựng từ ngân sách nhà nƣớc tại huyện Thanh Oai. 3 z CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ CHI ĐẦU TƢ XÂY DỰNG TỪ VỐN NGÂN SÁCH NHÀ NƢỚC 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu Đã có một số nghiên cứu liên quan tới quản lý vốn đầu tƣ XD từ NSNN.
Luận văn tập trung phân tích một số nghiên cứu chính nhƣ sau: Luận án tiến sĩ của Mai Công Quyền (2014): "Quản lý nhà nước đối với vốn nhà nước tại các tổng công ty xây dựng nhà nước". Luận án đã làm rõ đƣợc cơ sở lý luận về vốn nhà nƣớc và quản lý vốn nhà nƣớc trong các doanh nghiệp nhà nƣớc, thực trạng quản lý vốn nhà nƣớc hiện nay trong các doanh nghiệp nhà nƣớc, luận án đã nêu ra các thành tựu của việc quản lý vốn của nhà nƣớc tuy nhiên luận án chƣa làm rõ đƣợc các nguyên nhân gây ra thất thoát và lãng phí của hoạt động này, mà đây lại là vấn đề nổi cộm hiện nay. Luận án tiến sĩ của tác giả Phan Thanh Mão (2003): "Giải pháp tài chính nhằm nâng cao hiệu quả VĐT XD từ NSNN trên địa bàn tỉnh Nghệ An". Ngoài phần lý luận cơ bản về quản lý nguồn vốn NSNN trong đầu tƣ XD, các nhân tố ảnh hƣởng đến công tác quản lý vốn NSNN trong đầu tƣ XD, tác giả nghiên cứu thêm kinh nghiệm của các quốc gia khác về vấn đề này, đây là điểm mới của luận án.
Tuy nhiên, tác giả cũng chỉ dừng lại ở phân tích thực trạng theo phƣơng pháp thống kê mô tả mà chƣa phân tích đƣợc các nhân tố ảnh hƣởng đến hiệu quả vốn NSNN trong đầu XD nhƣ thế nào, mức độ bao nhiêu và các chỉ tiêu phản ánh hiệu quả sử dụng vốn NSNN chƣa đƣợc so sánh với một mức độ nào đó hoặc lƣợng hóa nó một cách rõ ràng. Luận án tiến sĩ của tác giả Tạ Văn Khoái (2009):" Quản lý nhà nước đối với dự án ĐTXD công trình sử dụng vốn nhà nước tại Việt Nam" 4 z Luận án đã bổ sung thêm các nguyên tắc vai trò và nội dung Quản lý nhà nƣớc đối với dự án ĐTXD công trình sử dụng vốn nhà nƣớc, ngoài ra luận án còn đề xuất một số cơ chế chính sách để đƣa công tác quản lý nhà nƣớc đối với dự án ĐTXD công trình sử dụng vốn nhà nƣớc vào nề nếp có quy củ, và nhƣ vậy luận án phát triển vấn đề theo một hƣớng hoàn toàn khác vấn đề mà luận văn này đề ra Luận án tiến sĩ của tác giả Trịnh Thị Thúy Hồng (2012):" Quản lý chi NSNN trong đầu tư XD trên địa bàn tỉnh Bình Định". Luận án đã phân tích chi tiết các nhân tố ảnh hƣởng đến chi NSNN cho đầu tƣ XD và đánh giá đƣợc những kết quả đã đạt đƣợc trong công tác quản lý chi NSNN cho đầu tƣ XD trên địa bàn tỉnh Bình Định. Luận văn thạc sĩ của tác giả Nguyễn Duy Hùng (2014):"Giải pháp tăng cường công tác quản lý vốn các dự án ĐTXD công trình tại trung tâm quản lý dự án và giám sát công trình nông nghiệp nông thôn Lào Cai".
Với đề tài này tác giả đã nghiên cứu cơ sở lý luận quản lý nhà nƣớc đối với dự án ĐTXD công trình sử dụng vốn nhà nƣớc, xuất phát từ thực trạng và kinh nghiệm về quản lý nhà nƣớc đối với dự án ĐTXD công trình sử dụng vốn nhà nƣớc của một số tỉnh khác rút ra các bài học từ đó đề xuất một số giải pháp nhằm để đƣa công tác quản lý nhà nƣớc đối với dự án ĐTXD công trình sử dụng vốn nhà nƣớc vào đúng quy trình quy phạm. Ngoài ra, trên các tạp chí chuyên ngành có rất nhiều bài viết, công trình đề cập đến quản lý chi đầu tƣ XD từ NSNN. Có thể kể ra một số bài viết quan trọng nhƣ: "Tăng cƣờng quản lý chi NSNN theo kết quả đầu ra ở Việt Nam"của ThS. Nguyễn Xuân Thu trên tạp chí thị trƣờng tài chính tiền tệ số 14(311) ngày 15/10/2010, "Giải pháp nào góp phần hạn chế nợ đọng công ở khu vực công" của PGS.TS Lê Hùng Sơn, Tạp chí quản lý ngân quỹ quốc gia số 108(06/2011).
5 z Trong tình hình nợ công xảy ra phổ biến và ngày càng nghiêm trọng ở các nƣớc trên thế giới thì việc tăng cƣờng quản lý chi đầu tƣ XD, tái cơ cấu đầu tƣ công ngày càng trở nên cấp thiết và đƣợc các nhà khoa học quan tâm nghiên cứu cả về lý thuyết lẫn thực tiễn. "Tăng cƣờng quản lý nhằm nâng cao hiệu quả quản lý đầu tƣ công ở Việt Nam thực trạng và giải pháp" của tác giả Hoàng Thúy Nguyệt, Tạp chí nghiên cứu Tài chính Kế toán số 3(102) năm 2012. " Tái cấu trúc đầu tƣ công ở Việt Nam thực trạng và giải pháp"của tác giả Bùi Quang Bình Tạp chí phát triển kinh tế số 258 tháng 4 năm 2012. " Xây dựng hệ thống giám sát và đánh giá chi tiêu công dựa trên kết quả ở Việt Nam " của tác giả Sử Đình Thành, Bùi Thị Mai Hoa, Tạp chí phát triển kinh tế số 258 tháng 4 năm 2012.
Tuy nhiên, trong khuôn khổ bài viết thì chƣa thể phân tích sâu về thực trạng cũng nhƣ đƣa ra các giải pháp sát đáng cho vấn đề. Hơn nữa từ sau các nghị định mới ban hành: Nghị định số 12/2009/NĐ - CP ngày 10/02/2009 về quản lý dự án ĐTXD công trình; Nghị định số 83/2009/NĐ - CP ngày 15/10/2009 về sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 12/2009/NĐ - CP ngày 10/02/2009 về quản lý dự án ĐTXD công trình; Nghị định số 112/2009 NĐ - CP ngày 14/12/2009 về quản lý chi phí ĐTXD công trình; Nghị định 48/2010/NĐ - CP ngày 07/5/2010 về hợp đồng trong hoạt động xây dựng; Quyết định số 56/2008/QĐ - BTC của Bộ tài chính ngày 17/7/2008 về ban hành quy trình thẩm tra quyết toán dự án hoàn thành đối với các dự án sử dụng vốn NSNN, Thông tƣ số 04/2010/TT - BXD ngày 26/01/2010 hƣớng dẫn lập và quản lý chi phí ĐTXD công trình, Thông tƣ số 10/2011/TT - BTC ngày 26/01/2011 quy định về quản lý, sử dụng chi phí quản lý dự án của các dự án ĐTXD sử dụng vốn NSNN,. thì các cơ chế, quy trình quản lý chi đầu tƣ XD từ NSNN đã hoàn thiện hơn rất nhiều. Các công trình nghiên cứu trên đã nghiên cứu khá phong phú và đa 6 z dạng lĩnh vực công tác quản lý chi đầu tƣ XD từ NSNN.
Tuy nhiên, các nghiên cứu này cũng chƣa thể chứng minh đƣợc các mối quan hệ giữa các nhân tố ảnh hƣởng đến công tác quản lý chi đầu tƣ XD từ NSNN tại một địa bàn cụ thể nhƣ huyện Thanh Oai, thành phố Hà Nội, nhân tố nào ảnh hƣởng nhiều nhất, nhân tố nào ảnh hƣởng ít nhất và chƣa định lƣợng đƣợc mức độ tác động của từng nhân tố đến quản lý chi đầu tƣ XD từ NSNN để từ đó giảip pháp đề ra sẽ tập trung vào giải pháp cho nhân tố có ảnh hƣởng nhiều nhất đến quản lý chi đầu tƣ XD từ NSNN và đây chính là chỗ để luận văn này mổ xẻ. Khái quát chung về chi đầu tƣ xây dựng từ ngân sách nhà nƣớc 1. Các khái niệm liên quan đến chi đầu tƣ xây dựng từ ngân sách nhà nƣớc Theo Luật đầu tƣ của Việt Nam (2005): Đầu tƣ là việc nhà đầu tƣ bỏ vốn bằng các loại tài sản hữu hình hoặc vô hình để hình thành tài sản tiến hành các hoạt động đầu tƣ theo quy định của Luật này và các quy định khác của pháp luật có liên quan. Theo bách khoa toàn thƣ của Việt Nam: Đầu tƣ trong kinh tế học vĩ mô chỉ việc gia tăng tƣ bản nhằm tăng cƣờng năng lực sản xuất trong tƣơng lai.
Đầu tƣ vì thế còn đƣợc gọi là hình thành tƣ bản hoặc tích lũy tƣ bản. Tuy nhiên, chỉ có tăng tƣ bản làm tăng năng lực sản xuất vật chất mới đƣợc tính. Còn tăng tƣ bản trong lĩnh vực tài chính tiền tệ và kinh doanh bất động sản sẽ bị loại trừ. Việc gia tăng tƣ bản tƣ nhân (tăng thiết bị sản xuất) đƣợc gọi là đầu tƣ tƣ nhân.
Việc gia tăng tƣ bản xã hội đƣợc gọi là đầu tƣ công cộng. Mặc dù đầu tƣ làm tăng năng lực sản xuất (phía cung của nền kinh tế) song việc xuất tƣ bản để đầu tƣ lại đƣợc tính vào tổng cầu. Mặc dù các khái niệm trên còn diễn giải khác nhau nhƣng chúng cùng thống nhất một nghĩa: Đầu tƣ là việc bỏ vốn để tiến hành các hoạt động nhất định, hy vọng thu đƣợc những kết quả và đạt đƣợc những mục tiêu nhất định 7 z trong tƣơng lai. XD là hoạt động cụ thể tạo ra các TSCĐ (khảo sát, thiết kế, xây dựng, lắp đặt máy móc thiết bị) kết quả của các hoạt động XD là các TSCĐ, với năng lực sản xuất phục vụ nhất định.
Đầu tƣ XD là một bộ phận của hoạt động đầu tƣ, đó là việc bỏ vốn để tiến hành các hoạt động XD nhằm tái sản xuất giản đơn và tái sản xuất mở rộng các TSCĐ nhằm phát triển cơ sở vật chất kỹ thuật cho nền kinh tế quốc dân. Về mặt pháp lý, chi NSNN là các khoản chi tiêu do Chính phủ hay các pháp nhân hành chính thực hiện để đạt đƣợc những mục tiêu công ích. Về mặt bản chất, chi NSNN là hệ thống những quan hệ phân phối lại những khoản thu nhập phát sinh trong quá trình sử dụng có kế hoạch quỹ tiền tệ tập trung của Nhà nƣớc nhằm thực hiện tăng trƣởng kinh tế, từng bƣớc mở mang các sự nghiệp văn hóa xã hội, duy trì hoạt động quản lý của bộ máy nhà nƣớc và đảm bảo an ninh quốc phòng. Đầu tƣ XD là hoạt động đầu tƣ để tạo ra các TSCĐ đƣa vào hoạt động trong các lĩnh vực nhằm thu đƣợc lợi ích dƣới các hình thức khác nhau.
Xét một cách tổng thể, không một hoạt động đầu tƣ nào mà không cần phải có các TSCĐ. TSCĐ bao gồm toàn bộ các cơ sở vật chất, kỹ thuật đủ các tiêu chuẩn theo quy định của Nhà nƣớc.