Chính Sách Phát Triển Hệ Thống Trường Phổ Thông Dân Tộc Bán Trú Tỉnh Lạng Sơn Giai Đoạn 2018 - 2022

Khám phá chính sách phát triển hệ thống trường phổ thông dân tộc bán trú tỉnh Lạng Sơn giai đoạn 2018-2022, nâng cao chất lượng giáo dục.

• Tác giả: Vi Minh Tú
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Thanh Bình
• Trường học: Học viện Khoa học Xã hội Việt Nam
• Chuyên ngành: Chính sách công
• Đề tài: Phát Triển Hệ Thống Trường Phổ Thông Dân Tộc Bán Trú Tỉnh Lạng Sơn Giai Đoạn 2018 - 2022
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Phát Triển Trường PTDTBT Lạng Sơn 2018 2022

Phát triển hệ thống Trường Phổ Thông Dân Tộc Bán Trú Lạng Sơn (PTDTBT) là một nhiệm vụ quan trọng trong quản lý nhà nước về giáo dục. Mục tiêu là nâng cao chất lượng nguồn nhân lực vùng núi, vùng đồng bào dân tộc, góp phần vào hội nhập. Đối với Lạng Sơn, việc phát triển giáo dục bán trú góp phần thực hiện quy hoạch phát triển kinh tế xã hội đến năm 2030. Trong những năm qua, sự nghiệp phát triển giáo dục Lạng Sơn, đặc biệt ở vùng khó khăn, luôn nhận được sự quan tâm của các cấp ủy Đảng, chính quyền và sự ủng hộ của nhân dân. Số trường, lớp, học sinh tăng nhanh, cơ sở vật chất được tăng cường, chất lượng giáo dục được nâng lên. Tỉnh đã đạt chuẩn phổ cập giáo dục THCS năm 2006, tiểu học năm 1997 và tiểu học đúng độ tuổi năm 2008.

1.1. Vai trò của giáo dục dân tộc trong phát triển kinh tế xã hội

Giáo dục đóng vai trò then chốt trong phát triển kinh tế - xã hội, đặc biệt ở vùng dân tộc thiểu số. Chính sách giáo dục phù hợp giúp giảm nghèo, nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân. Việc đầu tư vào giáo dục vùng cao không chỉ là trách nhiệm của nhà nước mà còn là sự nghiệp của toàn xã hội. Giáo dục giúp bảo tồn và phát huy văn hóa dân tộc, tạo điều kiện cho sự phát triển bền vững của cộng đồng. Theo nghiên cứu của Nguyễn Ngọc Thanh (2012), chính sách giáo dục đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển của vùng DTTS.

1.2. Lịch sử hình thành và phát triển trường PTDTBT

Mô hình trường lớp có học sinh bán trú dân nuôi đã tồn tại từ lâu. Tuy nhiên, chủ trương phát triển hệ thống trường PTDTBT chính thức bắt đầu từ năm 2010. Trước đó, đã có nhiều nghiên cứu, bài viết đề xuất xây dựng chính sách hỗ trợ cho học sinh và phát triển hệ thống giáo dục này. Các nghiên cứu của Nguyễn Hồng Thái (2007, 2008) và Trần Văn Thuật (2004) đã đặt nền móng cho việc hình thành chính sách giáo dục đặc thù cho vùng dân tộc thiểu số. Sự ra đời của Thông tư 24/TT-BGDĐT đã tạo hành lang pháp lý cho sự phát triển của loại hình trường này.

II. Thực Trạng Phát Triển Trường PTDTBT Lạng Sơn Phân Tích SWOT

Mặc dù đạt được nhiều thành tựu, giáo dục Lạng Sơn vẫn đối mặt với nhiều thách thức. Địa bàn và địa hình khó khăn ảnh hưởng đến việc huy động trẻ em đến trường, tỷ lệ chuyên cần và chất lượng giáo dục. Trình độ dân trí, đời sống vật chất và tinh thần của người dân vùng đặc biệt khó khăn còn thiếu thốn. Các trường PTDTNT huyện không đáp ứng đủ nhu cầu học tập của con em đồng bào dân tộc thiểu số. Để khắc phục khó khăn, người dân đã dựng lều lán, làm nhà tạm ở gần trường cho con em đi học (hình thức bán trú dân nuôi). Tuy nhiên, điều kiện rất thiếu thốn, không đảm bảo vệ sinh và an toàn.

2.1. Khó khăn trong huy động và duy trì sĩ số học sinh

Địa hình hiểm trở, giao thông khó khăn là rào cản lớn trong việc huy động trẻ em đến trường. Tỷ lệ chuyên cần của học sinh còn thấp do nhiều yếu tố như điều kiện kinh tế khó khăn, phong tục tập quán. Tình trạng bỏ học, đặc biệt ở cấp THCS, vẫn còn diễn ra. Cần có các giải pháp đồng bộ để giải quyết vấn đề này, bao gồm hỗ trợ chi phí đi lại, ăn ở, và tuyên truyền nâng cao nhận thức của người dân về tầm quan trọng của giáo dục. Việc xây dựng thêm các điểm trường gần khu dân cư cũng là một giải pháp hiệu quả.

2.2. Hạn chế về cơ sở vật chất và đội ngũ giáo viên

Cơ sở vật chất của nhiều trường học còn thiếu thốn, chưa đáp ứng được yêu cầu dạy và học. Nhiều phòng học xuống cấp, thiếu trang thiết bị dạy học hiện đại. Đội ngũ giáo viên còn thiếu về số lượng và chưa đồng đều về chất lượng. Nhiều giáo viên chưa có kinh nghiệm giảng dạy ở vùng dân tộc thiểu số, gặp khó khăn trong giao tiếp và truyền đạt kiến thức. Cần tăng cường đầu tư vào cơ sở vật chất trường học và có chính sách ưu đãi giáo viên để thu hút và giữ chân giáo viên giỏi.

2.3. Tác động của yếu tố kinh tế xã hội đến giáo dục

Trình độ dân trí thấp, đời sống kinh tế khó khăn ảnh hưởng lớn đến sự quan tâm của phụ huynh đối với việc học hành của con em. Nhiều gia đình phải lo toan cuộc sống hàng ngày, không có thời gian và điều kiện để hỗ trợ con em học tập. Phong tục tập quán lạc hậu cũng là một rào cản. Cần có các chương trình hỗ trợ kinh tế, nâng cao dân trí và thay đổi nhận thức của người dân về giáo dục. Sự tham gia của cộng đồng và phụ huynh là yếu tố then chốt để nâng cao chất lượng giáo dục.

III. Giải Pháp Phát Triển Giáo Dục PTDTBT Lạng Sơn Giai Đoạn 2018 2022

Để nâng cao chất lượng giáo dục dân tộc ở Lạng Sơn, cần có các giải pháp đồng bộ và toàn diện. Các giải pháp này phải dựa trên nguyên tắc đảm bảo công bằng, phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương và phát huy tối đa tiềm năng của học sinh. Cần tập trung vào việc nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên, tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, đổi mới chương trình và phương pháp dạy học, và tăng cường sự tham gia của cộng đồng.

3.1. Nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên PTDTBT

Đội ngũ giáo viên là yếu tố quyết định đến chất lượng giáo dục. Cần có chính sách thu hút và giữ chân giáo viên giỏi, đặc biệt là giáo viên có kinh nghiệm giảng dạy ở vùng dân tộc thiểu số. Tăng cường đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ cho giáo viên. Tạo điều kiện cho giáo viên được học tập, nâng cao trình độ và trao đổi kinh nghiệm. Có chính sách ưu đãi giáo viên về lương, thưởng và điều kiện làm việc.

3.2. Tăng cường đầu tư cơ sở vật chất cho trường PTDTBT

Cơ sở vật chất là điều kiện cần thiết để đảm bảo chất lượng dạy và học. Cần tăng cường đầu tư xây dựng, sửa chữa và nâng cấp trường lớp. Trang bị đầy đủ trang thiết bị dạy học hiện đại, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục. Xây dựng nhà ở, nhà ăn, nhà vệ sinh đảm bảo vệ sinh và an toàn cho học sinh bán trú. Cần có kế hoạch đầu tư dài hạn và phân bổ nguồn lực hợp lý.

3.3. Đổi mới chương trình và phương pháp dạy học

Chương trình và phương pháp dạy học cần phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý của học sinh dân tộc thiểu số. Tăng cường dạy tiếng Việt, giúp học sinh có đủ khả năng tiếp thu kiến thức. Đổi mới phương pháp dạy học theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh. Tăng cường các hoạt động thực hành, trải nghiệm, giúp học sinh vận dụng kiến thức vào thực tế cuộc sống. Chú trọng giáo dục văn hóa dân tộc, giúp học sinh tự hào về bản sắc văn hóa của mình.

IV. Chính Sách Hỗ Trợ Học Sinh Dân Tộc Bán Trú Giải Pháp Hiệu Quả

Chính sách hỗ trợ học sinh dân tộc bán trú đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo quyền lợi học tập của các em. Các chính sách này cần tập trung vào việc hỗ trợ chi phí ăn ở, đi lại, học tập và chăm sóc sức khỏe. Cần có cơ chế giám sát chặt chẽ để đảm bảo các chính sách được thực hiện hiệu quả và đúng đối tượng.

4.1. Hỗ trợ chi phí ăn ở và sinh hoạt cho học sinh

Chi phí ăn ở và sinh hoạt là gánh nặng lớn đối với nhiều gia đình nghèo. Cần có chính sách hỗ trợ chi phí này cho học sinh bán trú, giúp các em yên tâm học tập. Mức hỗ trợ cần phù hợp với điều kiện kinh tế của từng địa phương và đảm bảo đủ để đáp ứng nhu cầu cơ bản của học sinh. Cần có cơ chế quản lý chặt chẽ để tránh thất thoát và lãng phí.

4.2. Hỗ trợ chi phí đi lại và học tập cho học sinh

Chi phí đi lại và học tập cũng là một khoản chi phí đáng kể. Cần có chính sách hỗ trợ chi phí này cho học sinh, đặc biệt là học sinh ở vùng sâu, vùng xa. Hỗ trợ tiền mua sách vở, đồ dùng học tập và phương tiện đi lại. Có thể tổ chức xe đưa đón học sinh hoặc hỗ trợ tiền xăng xe cho gia đình.

4.3. Chăm sóc sức khỏe và dinh dưỡng cho học sinh

Sức khỏe và dinh dưỡng là yếu tố quan trọng để đảm bảo học sinh có đủ sức khỏe để học tập. Cần có chương trình chăm sóc sức khỏe định kỳ cho học sinh. Cung cấp bữa ăn đầy đủ dinh dưỡng cho học sinh bán trú. Tuyên truyền giáo dục về vệ sinh cá nhân và phòng chống dịch bệnh. Phối hợp với các cơ sở y tế để khám chữa bệnh cho học sinh.

V. Ứng Dụng CNTT và Đổi Mới Sáng Tạo Trong Giáo Dục PTDTBT

Việc ứng dụng công nghệ thông tin (CNTT) và đổi mới sáng tạo trong giáo dục PTDTBT là xu hướng tất yếu. CNTT giúp học sinh tiếp cận với nguồn kiến thức phong phú, đa dạng và nâng cao khả năng tự học. Đổi mới sáng tạo giúp giáo viên tạo ra những bài giảng hấp dẫn, sinh động và phù hợp với đặc điểm của học sinh.

5.1. Ứng dụng CNTT trong dạy và học

Sử dụng máy tính, internet và các phần mềm hỗ trợ giảng dạy. Xây dựng thư viện điện tử, cung cấp tài liệu học tập trực tuyến. Tổ chức các lớp học trực tuyến, giúp học sinh ở vùng sâu, vùng xa có thể tiếp cận với giáo dục chất lượng cao. Sử dụng các phần mềm quản lý học sinh, giúp giáo viên theo dõi và đánh giá kết quả học tập của học sinh.

5.2. Đổi mới phương pháp dạy học

Áp dụng các phương pháp dạy học tích cực, lấy học sinh làm trung tâm. Sử dụng các trò chơi, hoạt động nhóm, dự án học tập để tạo hứng thú cho học sinh. Khuyến khích học sinh tự học, tự nghiên cứu và khám phá kiến thức. Tạo môi trường học tập thân thiện, cởi mở và khuyến khích sự sáng tạo.

5.3. Phát triển giáo dục STEM

Giáo dục STEM (Science, Technology, Engineering, Mathematics) giúp học sinh phát triển tư duy logic, khả năng giải quyết vấn đề và kỹ năng làm việc nhóm. Tích hợp kiến thức khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học vào các bài học. Tổ chức các hoạt động thực hành, thí nghiệm và dự án STEM. Khuyến khích học sinh tham gia các cuộc thi khoa học kỹ thuật.

VI. Đánh Giá Hiệu Quả và Định Hướng Phát Triển PTDTBT Lạng Sơn

Việc đánh giá hiệu quả và định hướng phát triển hệ thống trường PTDTBT là cần thiết để đảm bảo sự phát triển bền vững của giáo dục dân tộc. Cần có các tiêu chí đánh giá cụ thể, khách quan và phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương. Định hướng phát triển cần dựa trên cơ sở đánh giá thực trạng, dự báo xu hướng và xác định mục tiêu rõ ràng.

6.1. Tiêu chí đánh giá hiệu quả hoạt động của trường PTDTBT

Tỷ lệ học sinh đến trường, tỷ lệ chuyên cần, tỷ lệ tốt nghiệp. Chất lượng học tập của học sinh, số lượng học sinh đạt học sinh giỏi, học sinh tiên tiến. Mức độ hài lòng của phụ huynh và cộng đồng. Chất lượng đội ngũ giáo viên, số lượng giáo viên đạt chuẩn và trên chuẩn. Cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học.

6.2. Định hướng phát triển hệ thống trường PTDTBT đến năm 2030

Mở rộng quy mô, nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động. Xây dựng mô hình trường PTDTBT chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục. Tăng cường hợp tác quốc tế, học hỏi kinh nghiệm của các nước phát triển. Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cho vùng dân tộc thiểu số.

6.3. Kiến nghị và đề xuất

Tăng cường đầu tư nguồn lực cho giáo dục dân tộc. Hoàn thiện chính sách hỗ trợ học sinh và giáo viên. Đẩy mạnh xã hội hóa giáo dục, huy động sự tham gia của cộng đồng. Tăng cường kiểm tra, giám sát và đánh giá hiệu quả hoạt động của trường PTDTBT. Nâng cao nhận thức của xã hội về tầm quan trọng của giáo dục dân tộc.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN TRƯỜNG PHỔ THÔNG DÂN TỘC BÁN TRÚ 1. Tổng quan vấn đề nghiên cứu 1. Cả nước và các địa phương Trong sự nghiệp cách mạng Việt Nam, Đảng và Nhà nước ta đã có nhiều chủ trương, chính sách nhằm thúc đẩy sự phát triển kinh tế, xã hội ở vùng núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Trong hệ thống chính sách đối với vùng DTTS và vùng cao thì chính sách giáo dục đóng một vai trò quan trọng, được xem là phương tiện phát triển kinh tế - xã hội, giảm nghèo và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân.

Kể từ những năm cuối của thế kỷ XX đến nay, việc tìm hiểu, khảo sát việc thực hiện và hiệu quả của chính sách giáo dục vùng DTTS nói chung bắt đầu được thực hiện, tuy nhiên số lượng các công trình này còn rất khiêm tốn (Nguyễn Ngọc Thanh 2012, trang 13- 14). Trong lịch sử phát triển, hệ thống trường lớp vùng cao có học sinh bán trú dân nuôi đã tồn tại từ sớm nhưng chủ trương phát triển hệ thống trường PTDTBT mới được bắt đầu từ năm 2010. Trước đó, một số bài viết, nghiên cứu nhỏ đặt ra vấn đề cần nghiên cứu khảo sát xây dựng hệ thống chính sách hỗ trợ cho học sinh trường PTDTBT cũng như phát triển hệ thống giáo dục này ở một số vùng và cả nước. Có thể kể đến nghiên cứu của Nguyễn Hồng Thái (2007) “Nghiên cứu khảo sát xây dựng hệ thống chính sách hỗ trợ cho học sinh trường phổ thông dân tộc bán trú”, Nguyễn Hồng Thái (2008) “Trường phổ thông dân tộc bán trú – sự nỗ lực sáng tạo cộng đồng để phát triển giáo dục bền vững vùng dân tộc và miền núi” ; bài viết của Trần Văn Thuật (2004) “Cần có cơ chế và chính sách hỗ trợ trường phổ thông dân tộc bán trú”; một số bài viết của tác giả Trương Xuân Cừ: “Trường bán trú dân nuôi: Khâu đột phá phát triển bền vững giáo dục vùng Tây Bắc” (2009), “Đề xuất một số giải pháp phát triển hệ thống trường phổ thông dân tộc nội trú, bán trú khu vực Tây Bắc” (2009).

Khi chủ trương phát triển hệ thống trường PTDTBT được ban hành, đã có một số bài viết đề xuất giải pháp triển khai thực hiện thông tư 24/TT-BGDĐT về loại hình trường phổ thông dân tộc bán trú (Hà Đức Đà 2011). Sau một vài năm thực hiện Thông tư này, đã có một số nghiên cứu đánh giá bước đầu về thành công, thực trạng quản lý mô hình và chất lượng giáo dục của các trường cũng như đề xuất một số giải pháp nâng 6 cao chất lượng hoạt động hệ thống giáo dục này ở phạm vi một số địa phương nói riêng và cả nước nói chung. Trong đó có thể kể đến các bài viết như: “Phát triển trường phổ thông dân tộc bán trú các tỉnh Tây Nguyên: Thành tựu và triển vọng” (Nguyễn Sỹ Thư 2012), “Một số vấn đề về công tác quản lí ở trường phổ thông dân tộc bán trú” (Nguyễn Thị Minh Nguyệt 2012), “Giáo dục kĩ năng sống cho học sinh trường phổ thông dân tộc bán trú tiểu học ở Lào Cai” (Nguyễn Thị Hài 2013), “Nâng cao chất lượng giáo dục ở các trường phổ thông dân tộc bán trú tỉnh Gia Lai” (Hồ Xuân Hồng 2014), “Đánh giá thực trạng quản lý hoạt động học tập của học sinh bán trú ở các trường trung học phổ thông huyện Chiêm hóa, tỉnh Tuyên Quang” (Hoàng Thị Mai 2017). Từ góc độ ngành Dân tộc học/Nhân học, bài viết gần đây nhất “Các lợi ích của chương trình học tập nội trú ở trường học xã Sủng Thái, huyện Yên Minh, tỉnh Hà Giang” của Nguyễn Thanh Tùng (2019) là một nghiên cứu trường hợp xem xét lợi ích thực tiễn của mô hình trường PTDTBT ở cấp xã, qua đó nêu lên sự cần thiết thúc đẩy các sáng tạo nhằm đa dạng hóa lợi ích của trường học địa phương trong chính sách giáo dục dân tộc.

Ngoài ra, trong thời gian qua, có hàng chục bài viết trên các báo: Nhân dân, Giáo dục và Thời đại, Dân trí, Tuổi trẻ và một số báo của các tỉnh cũng quan tâm, đề cập đến sự phát triển của mô hình này ở một số địa phương và trên quy mô cả nước: “Mô hình trường bán trú dân nuôi” (Thanh Sơn 2010), “Xây dựng trường phổ thông dân tộc bán trú: Những vấn đề cần quan tâm” (Lê Thị Liêm 2013), “Trường bán trú góp phần nâng cao chất lượng giáo dục dân tộc” (Giáo dục và Thời đại 2016), “Quảng Nam: Dân góp gạo xây dựng mô hình trường “bán trú dân nuôi” (Đ. Bính 2017), “Thầy cô dựng nhà trọ cho học sinh” (Vũ Toàn 2016), “Niềm vui từ ngôi trường bán trú” (Đình Diệu 2015), … Tuy nhiên, cho đến nay, chưa có những công trình chuyên sâu về chính sách phát triển cũng như hệ thống giáo dục này. Từ góc độ quản lý giáo dục, mới có một vài luận văn, luận án tiếp cận vấn đề quản lý học sinh bán trú dân nuôi và hoàn thiện có hiệu quả chính sách đối với học sinh dân tộc thiểu số ở một số địa phương, vùng như tỉnh Phú Thọ, khu vực Nam Trung Bộ (Lê Mã Lương 2017, Đinh Phương Lan 2018). Ở tỉnh Lạng Sơn 7 Qua nghiên cứu các nguồn tài liệu, tôi nhận thấy tại Lạng Sơn đến thời điểm hiện nay đã có hệ thống văn bản chỉ đạo của các cấp hướng dẫn ngành GDĐT và chính quyền địa phương thực hiện nhiệm vụ chuyển đổi thành lập trường và yêu cầu nâng cao chất lượng trường PTDTBT.

Trong các tài liệu, văn bản của ngành GDĐT tỉnh Lạng Sơn, các phương tiện thông tin, truyền thông có các chuyên đề, bài viết phản ánh sâu sắc các quan điểm, nội dung và kết quả đạt được của công tác giáo dục dân tộc và thực hiện xây dựng hệ thống trường PTDTBT trên địa bàn toàn tỉnh. Song, cho đến nay, chưa có một công trình nào nghiên cứu trực tiếp về "Chính sách phát triển hệ thống trường phổ thông dân tộc bán trú tỉnh Lạng Sơn giai đoạn 2018-2022”. Từ tiếp cận góc độ chính sách công, nghiên cứu này mong muốn làm rõ thực trạng, hiệu quả đã đạt được trong việc phát triển hệ thống trường dân tộc bán trú ở vùng đặc biệt khó khăn của tỉnh Lạng Sơn, đồng thời đề xuất một số giải pháp cơ bản, thiết thực để nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách giáo dục đối với đồng bào dân tộc thiểu số mà Đảng và Nhà nước ta đã đề ra thông qua việc thực hiện tại địa bàn tỉnh Lạng Sơn. Một số khái niệm 1.

Chính sách Trong luận văn này, có một số khái niệm về chính sách cần được làm rõ như sau: Chính sách là cách thức tác động có chủ đích của một nhóm, tập đoàn xã hội này vào nhóm, tập đoàn xã hội khác thông qua các thiết chế khác nhau của hệ thống chính trị nhằm thực hiện các mục tiêu đã được xác định trước. Chính sách công là tập hợp các quyết định chính trị có liên quan nhằm lựa chọn các mục tiêu cụ thể với giải pháp và công cụ thực hiện chính sách nhằm giải quyết các vấn đề xã hội theo mục tiêu tổng thể đã xác định của Đảng chính trị cầm quyền (Đỗ Phú Hải 2012, trang 32). Chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước Việt Nam là tổng hợp các quan điểm, nguyên tắc, chủ trương, giải pháp tác động đến các dân tộc, vùng dân tộc, nhằm phát triển kinh tế, xã hội, văn hóa các dân tộc theo hướng đảm bảo khối đại đoàn kết, thống nhất giữa các dân tộc và phát triển cộng đồng dân tộc Việt Nam (Hoàng Hữu Bình, Phan Văn Hùng 2013, trang 8). Phát triển 8 Có rất nhiều định nghĩa về phát triển.

Trở nên thịnh hành từ sau Thế chiến II, phát triển thường được xem là một cái gì đó tích cực, đáng mong muốn, đối với một xã hội, một khu vực, hoặc một nhóm người và thậm chí đối với cá nhân con người (Bùi Thế Cường, Đỗ Minh Khuê 2006, trang 67). Tuy nhiên, nghiên cứu này sử dụng khái niệm phát triển là sự mở mang rộng rãi, làm cho tốt hơn (Nguyễn Lân 1998) với ngụ ý mở rộng, nâng cao chất lượng mô hình, hệ thống trường phổ thông dân tộc bán trú tại tỉnh Lạng Sơn. Trường phổ thông dân tộc bán trú Trường/lớp Dân tộc bán trú (theo cách gọi của Luật giáo dục) là trường phổ thông tại vùng dân tộc và miền núi, có học sinh tiểu học và trung học cơ sở ăn ở, học tập tại trường chính ở trung tâm xã. Đây chủ yếu là số học sinh không có lớp học tại thôn bản, ở xa trường, không thể đi học và trở về trong ngày, tùy từng địa phương, học sinh có thể được tổ chức ăn, ở tập trung với sự trợ giúp của cộng đồng, chính quyền hoặc học sinh tự túc ăn ở với nhiều hình thức đan xem (Nguyễn Hồng Thái 2007, trang 87).

Tuy nhiên, cần có sự phân biệt khái niệm trường dân tộc bán trú với trường dân tộc nội trú và trường có học sinh bán trú dân nuôi. Quyết định số 49/QĐ-BGD&ĐT ngày 25/8/2008, về việc ban hành quy chế tổ chức và hoạt động của trường PTDTNT của BGD&ĐT đã ban hành hệ thống trường PTDTNT bao gồm: Trường PTDTNT cấp huyện đào tạo cấp THCS được thành lập tại các huyẹ̛n miền núi, hải đảo, vùng dân tộc; Trường PTDTNT cấp tỉnh đào tạo cấp THPT được thành lạ̛p tại các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương. Để đào tạo nguồn cán bợ là con em dân tộc thiểu số ở vùng có điều kiẹ̛n kinh tế đạ̛c biêt khó kha̛n, Ủy ban nhân dân Tỉnh có thể giao cho trường PTDTNT cấp huyẹ̛n đào tạo cả cấp THPT; Bợ chủ quản có thể giao cho trường PTDTNT thuợc Bộ đào tạo dự bị đại học và cấp THCS.