Luận Văn Thạc Sĩ: Phân Tích Mối Quan Hệ Giữa Các Biến Kinh Tế Vĩ Mô và Chỉ Số Giá Chứng Khoán ...

Luận văn thạc sĩ UEH phân tích mối quan hệ giữa các biến kinh tế vĩ mô và chỉ số giá chứng khoán Việt Nam, cung cấp cái nhìn sâu sắc về thị trường.

• Tác giả: Nguyễn Thị Hương Giang
• Người hướng dẫn: P.GS TS Nguyễn Thị Liên Hoa
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Tp. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân Hàng
• Đề tài: Phân Tích Mối Quan Hệ Giữa Biến Kinh Tế Vĩ Mô và Chỉ Số Giá Chứng Khoán Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• MỤC LỤC
• DANH TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC ĐỒ THỊ
• 1. TÓM TẮT
• 2. GIỚI THIỆU
• 3. TỔNG QUAN CÁC KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU TRƯỚC ĐÂY VỀ MỐI QUAN HỆ GIỮA CÁC BIẾN KINH TẾ VĨ MÔ VÀ CHỈ SỐ GIÁ CHỨNG KHOÁN CỦA MỘT SỐ NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC 1: SỐ LIỆU THU THẬP
• PHỤ LỤC 2: KIỂM ĐỊNH TÍNH DỪNG CÁC BIẾN TRONG MÔ HÌNH
• PHỤ LỤC 3: KẾT QUẢ CHẠY MÔ HÌNH VAR
• PHỤ LỤC 4: ĐỒ THỊ HÀM PHẢN ỨNG XUNG LỰC CÁC BIẾN KINH TẾ VĨ MÔ
• PHỤ LỤC 5: PHÂN RÃ PHƯƠNG SAI CÁC BIẾN KINH TẾ VĨ MÔ

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Mối Quan Hệ Giữa Biến Kinh Tế Vĩ Mô và Chỉ Số Giá Chứng Khoán Việt Nam

Mối quan hệ giữa các biến kinh tế vĩ mô và chỉ số giá chứng khoán Việt Nam đã thu hút sự quan tâm của nhiều nhà nghiên cứu. Thị trường chứng khoán không chỉ phản ánh tình hình kinh tế mà còn là chỉ số quan trọng cho sự phát triển kinh tế. Nghiên cứu này sẽ phân tích các yếu tố như lạm phát, lãi suất, và tỷ giá hối đoái ảnh hưởng đến chỉ số VN-Index.

1.1. Khái Niệm Về Biến Kinh Tế Vĩ Mô

Biến kinh tế vĩ mô bao gồm các yếu tố như lạm phát, tỷ giá hối đoái, và lãi suất. Những yếu tố này có tác động lớn đến thị trường chứng khoán, ảnh hưởng đến quyết định đầu tư của nhà đầu tư.

1.2. Vai Trò Của Thị Trường Chứng Khoán Trong Nền Kinh Tế

Thị trường chứng khoán đóng vai trò quan trọng trong việc huy động vốn cho các doanh nghiệp. Nó cũng phản ánh tình hình kinh tế và là chỉ số cho sự phát triển bền vững của nền kinh tế.

II. Vấn Đề và Thách Thức Trong Phân Tích Mối Quan Hệ Này

Mặc dù có nhiều nghiên cứu về mối quan hệ giữa các biến kinh tế vĩ mô và chỉ số giá chứng khoán, nhưng vẫn còn nhiều thách thức trong việc xác định chính xác mối quan hệ này. Các yếu tố như chính sách tiền tệ và sự biến động của thị trường toàn cầu có thể làm phức tạp thêm vấn đề.

2.1. Những Thách Thức Trong Việc Đo Lường Mối Quan Hệ

Việc đo lường mối quan hệ giữa các biến kinh tế vĩ mô và chỉ số chứng khoán gặp khó khăn do sự biến động không ổn định của các yếu tố này. Các nhà nghiên cứu cần sử dụng các phương pháp phân tích phù hợp để có được kết quả chính xác.

2.2. Tác Động Của Chính Sách Kinh Tế Đến Thị Trường Chứng Khoán

Chính sách kinh tế vĩ mô có thể ảnh hưởng đến tâm lý nhà đầu tư và quyết định đầu tư. Sự thay đổi trong chính sách tiền tệ có thể dẫn đến sự biến động lớn trên thị trường chứng khoán.

III. Phương Pháp Phân Tích Mối Quan Hệ Giữa Biến Kinh Tế Vĩ Mô và Chỉ Số Giá Chứng Khoán

Nghiên cứu sử dụng mô hình VAR để phân tích mối quan hệ giữa các biến kinh tế vĩ mô và chỉ số VN-Index. Phương pháp này cho phép kiểm tra mối quan hệ đồng liên kết và nhân quả giữa các biến.

3.1. Mô Hình VAR Trong Phân Tích Kinh Tế

Mô hình VAR cho phép phân tích mối quan hệ giữa nhiều biến đồng thời. Điều này giúp xác định được tác động của từng biến đến chỉ số chứng khoán.

3.2. Kiểm Định Nhân Quả Granger

Kiểm định nhân quả Granger giúp xác định xem một biến có thể dự đoán được biến khác hay không. Đây là một công cụ quan trọng trong việc phân tích mối quan hệ giữa các biến kinh tế.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Về Mối Quan Hệ Giữa Biến Kinh Tế Vĩ Mô và Chỉ Số Giá Chứng Khoán

Kết quả nghiên cứu cho thấy có mối quan hệ dài hạn giữa các biến kinh tế vĩ mô và chỉ số VN-Index. Các yếu tố như lạm phát và lãi suất có tác động đáng kể đến chỉ số chứng khoán.

4.1. Tác Động Của Lạm Phát Đến Chỉ Số VN Index

Lạm phát có thể làm giảm sức mua của người tiêu dùng, từ đó ảnh hưởng đến lợi nhuận của doanh nghiệp và chỉ số VN-Index.

4.2. Tác Động Của Lãi Suất Đến Thị Trường Chứng Khoán

Lãi suất cao có thể làm giảm đầu tư vào thị trường chứng khoán, trong khi lãi suất thấp có thể khuyến khích đầu tư và làm tăng chỉ số VN-Index.

V. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Nghiên Cứu Trong Đầu Tư

Nghiên cứu này cung cấp thông tin hữu ích cho các nhà đầu tư trong việc ra quyết định đầu tư. Hiểu rõ mối quan hệ giữa các biến kinh tế vĩ mô và chỉ số chứng khoán giúp nhà đầu tư quản lý rủi ro và tối ưu hóa lợi nhuận.

5.1. Chiến Lược Đầu Tư Dựa Trên Biến Kinh Tế Vĩ Mô

Nhà đầu tư có thể sử dụng thông tin về các biến kinh tế vĩ mô để xây dựng chiến lược đầu tư hiệu quả. Việc theo dõi các chỉ số như lạm phát và lãi suất có thể giúp dự đoán xu hướng thị trường.

5.2. Quản Lý Rủi Ro Trong Đầu Tư

Hiểu rõ mối quan hệ giữa các biến kinh tế vĩ mô và chỉ số chứng khoán giúp nhà đầu tư quản lý rủi ro tốt hơn. Điều này có thể giúp giảm thiểu thiệt hại trong các giai đoạn biến động của thị trường.

VI. Kết Luận và Tương Lai Của Nghiên Cứu Về Mối Quan Hệ Này

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng có mối quan hệ chặt chẽ giữa các biến kinh tế vĩ mô và chỉ số giá chứng khoán Việt Nam. Tương lai của nghiên cứu này có thể mở ra nhiều hướng đi mới trong việc phân tích và dự đoán thị trường chứng khoán.

6.1. Hướng Nghiên Cứu Tương Lai

Các nghiên cứu trong tương lai có thể mở rộng ra các yếu tố khác như chính sách tài khóa và tác động của thị trường toàn cầu đến thị trường chứng khoán Việt Nam.

6.2. Tầm Quan Trọng Của Nghiên Cứu Đối Với Nhà Đầu Tư

Nghiên cứu này không chỉ có giá trị cho các nhà nghiên cứu mà còn cho các nhà đầu tư trong việc đưa ra quyết định đầu tư thông minh hơn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam từ khi thành lập năm 2000 đến nay đã trải qua nhiều giai đoạn phát triển và biến động. Đặc biệt, giai đoạn từ tháng 1/2006 đến tháng 6/2012 chứng kiến sự tăng trưởng mạnh mẽ nhưng cũng có những thời điểm suy thoái rõ nét. Vốn hóa thị trường năm 2006 đạt 18,8 tỷ USD, chiếm 22,7% GDP, tuy nhiên đến năm 2011 chỉ còn 14,7% GDP, thấp nhất khu vực Đông Nam Á. Sự biến động này đặt ra câu hỏi về mối quan hệ giữa các biến kinh tế vĩ mô và chỉ số giá chứng khoán Việt Nam, cụ thể là chỉ số VN-Index.

Mục tiêu nghiên cứu là phân tích mối quan hệ giữa sáu biến kinh tế vĩ mô gồm tốc độ tăng trưởng kinh tế (đại diện bởi chỉ số sản xuất công nghiệp - IP), lạm phát (chỉ số giá tiêu dùng - CPI), tỷ giá hối đoái VND/USD, lãi suất cơ bản, cung tiền M2 và giá dầu thế giới với chỉ số VN-Index trong giai đoạn 2006-2012. Nghiên cứu nhằm xác định mối quan hệ ngắn hạn, dài hạn, cũng như các tác động nhân quả giữa các biến này, từ đó cung cấp cơ sở khoa học cho nhà đầu tư và nhà hoạch định chính sách trong việc dự báo và điều chỉnh thị trường.

Phạm vi nghiên cứu tập trung vào dữ liệu hàng tháng tại Việt Nam trong khoảng thời gian 78 tháng, với các số liệu được thu thập từ Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM, Tổng cục Thống kê, Ngân hàng Nhà nước và các nguồn quốc tế như IMF, Bloomberg. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện qua việc làm rõ các nhân tố kinh tế vĩ mô ảnh hưởng đến TTCK Việt Nam, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý và đầu tư trên thị trường vốn trong nước.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên hai lý thuyết chính: lý thuyết thị trường tài chính và lý thuyết kinh tế vĩ mô. Lý thuyết thị trường tài chính cho rằng giá chứng khoán phản ánh kỳ vọng về lợi nhuận tương lai và các yếu tố kinh tế cơ bản. Lý thuyết kinh tế vĩ mô nhấn mạnh vai trò của các biến như tăng trưởng kinh tế, lạm phát, tỷ giá, lãi suất, cung tiền và giá dầu trong việc ảnh hưởng đến hoạt động kinh tế và thị trường tài chính.

Mô hình nghiên cứu sử dụng là mô hình Vector Tự Hồi Quy (VAR), cho phép phân tích mối quan hệ động giữa các biến nội sinh, đồng thời kiểm định các mối quan hệ nhân quả Granger và đồng liên kết Johansen. Các khái niệm chính bao gồm:

• Chỉ số sản xuất công nghiệp (IP): đại diện cho tốc độ tăng trưởng kinh tế.
• Chỉ số giá tiêu dùng (CPI): đại diện cho lạm phát.
• Tỷ giá hối đoái (EXC): tỷ giá VND/USD đại diện cho thị trường ngoại hối.
• Lãi suất cơ bản (R): đại diện cho chi phí vốn trên thị trường tiền tệ.
• Cung tiền M2 (M2): đại diện cho lượng tiền trong nền kinh tế.
• Giá dầu thế giới (OIL): đại diện cho chi phí đầu vào của doanh nghiệp.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu gồm số liệu hàng tháng từ tháng 1/2006 đến tháng 6/2012, tổng cộng 78 quan sát, được thu thập từ các cơ quan chính thức trong và ngoài nước. Các biến được xử lý bằng cách lấy logarit tự nhiên ngoại trừ lãi suất.

Phương pháp phân tích chính là mô hình VAR với các bước:

1. Kiểm định tính dừng: sử dụng giản đồ tự tương quan và kiểm định nghiệm đơn vị ADF để đảm bảo dữ liệu dừng hoặc đồng liên kết.
2. Lựa chọn độ trễ tối ưu: dựa trên các tiêu chuẩn AIC, SC, HQ và kiểm định LM về tương quan phần dư, độ trễ tối ưu được chọn là 3 tháng.
3. Kiểm định đồng liên kết Johansen: xác định mối quan hệ dài hạn giữa các biến.
4. Kiểm định nhân quả Granger: xác định chiều quan hệ nhân quả giữa các biến.
5. Phân tích phản ứng xung lực (Impulse Response): đánh giá tác động của cú sốc lên các biến trong mô hình.
6. Phân rã phương sai (Variance Decomposition): xác định mức độ ảnh hưởng của từng biến đến biến phụ thuộc.

Quá trình nghiên cứu được thực hiện trong khoảng thời gian từ năm 2011 đến 2012, đảm bảo tính cập nhật và phù hợp với bối cảnh kinh tế Việt Nam.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Mối quan hệ dài hạn: Kiểm định đồng liên kết Johansen cho thấy tồn tại 7 vector đồng liên kết giữa các biến, khẳng định mối quan hệ dài hạn giữa chỉ số VN-Index và các biến kinh tế vĩ mô với mức ý nghĩa 5%.

2. Quan hệ nhân quả Granger:

   • Có quan hệ nhân quả một chiều từ VN-Index đến tỷ giá hối đoái.
   • Giá dầu có quan hệ nhân quả một chiều đến VN-Index.
   • Lạm phát (CPI) ảnh hưởng đến cung tiền và lãi suất.
   • Cung tiền (M2) tác động đến tỷ giá, chỉ số sản xuất công nghiệp và lãi suất.
   • Lãi suất ảnh hưởng đến tỷ giá.

3. Mô hình VAR: Thay đổi VN-Index biến động cùng chiều với VN-Index trễ 1 tháng và giá dầu trễ 2 tháng, nhưng biến động ngược chiều với cung tiền trễ 2 tháng và lãi suất trễ 3 tháng.

4. Phản ứng xung lực: VN-Index phản ứng mạnh với cú sốc chính nó, giá dầu và lãi suất, cho thấy các biến này có ảnh hưởng tức thời và kéo dài đến thị trường chứng khoán.

5. Phân rã phương sai: Biến động VN-Index chủ yếu do chính nó chi phối trong ngắn hạn và dài hạn, với ảnh hưởng từ giá dầu và lãi suất cũng đóng vai trò quan trọng.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu phù hợp với các nghiên cứu quốc tế về mối quan hệ giữa biến kinh tế vĩ mô và TTCK, đồng thời phản ánh đặc thù của TTCK Việt Nam trong giai đoạn nghiên cứu. Mối quan hệ nhân quả một chiều từ VN-Index đến tỷ giá cho thấy thị trường chứng khoán có thể là chỉ số hàng đầu dự báo biến động tỷ giá. Tác động của giá dầu đến VN-Index phản ánh vai trò của chi phí đầu vào trong hoạt động doanh nghiệp và tâm lý nhà đầu tư.

Mối quan hệ ngược chiều giữa cung tiền, lãi suất và VN-Index cho thấy chính sách tiền tệ có ảnh hưởng phức tạp đến thị trường chứng khoán, đòi hỏi sự cân nhắc kỹ lưỡng trong điều hành. Phản ứng xung lực và phân rã phương sai minh họa rõ ràng sự nhạy cảm của VN-Index với các cú sốc kinh tế, giúp nhà đầu tư và nhà quản lý hiểu rõ hơn về cơ chế truyền tải tác động.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ phản ứng xung lực và bảng phân rã phương sai để minh họa mức độ ảnh hưởng của từng biến theo thời gian, giúp trực quan hóa các kết quả phân tích.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường giám sát và điều chỉnh chính sách tiền tệ: Ngân hàng Nhà nước cần theo dõi chặt chẽ cung tiền và lãi suất để duy trì sự ổn định của TTCK, giảm thiểu biến động tiêu cực đến VN-Index trong vòng 3-6 tháng tới.

2. Phát triển công cụ dự báo thị trường: Các cơ quan quản lý và nhà đầu tư nên ứng dụng mô hình VAR và phân tích nhân quả Granger để dự báo biến động tỷ giá và giá dầu, từ đó đưa ra quyết định đầu tư và chính sách phù hợp trong ngắn hạn.

3. Đa dạng hóa danh mục đầu tư: Nhà đầu tư cần chú ý đến các biến kinh tế vĩ mô như giá dầu và lãi suất khi xây dựng danh mục, nhằm giảm thiểu rủi ro do các cú sốc kinh tế, áp dụng trong vòng 1 năm tới.

4. Tăng cường minh bạch và cung cấp thông tin: Sở Giao dịch Chứng khoán và các cơ quan liên quan cần nâng cao chất lượng thông tin về các biến kinh tế vĩ mô và tác động của chúng đến TTCK, giúp nhà đầu tư có cơ sở phân tích chính xác hơn.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà đầu tư cá nhân và tổ chức: Giúp hiểu rõ các yếu tố kinh tế vĩ mô ảnh hưởng đến giá chứng khoán, từ đó tối ưu hóa chiến lược đầu tư và quản lý rủi ro.

2. Cơ quan quản lý thị trường tài chính: Cung cấp cơ sở khoa học để xây dựng chính sách điều tiết thị trường, duy trì sự ổn định và phát triển bền vững của TTCK.

3. Các nhà nghiên cứu và học viên cao học: Là tài liệu tham khảo về phương pháp nghiên cứu VAR, kiểm định đồng liên kết và nhân quả Granger trong lĩnh vực tài chính – kinh tế.

4. Doanh nghiệp niêm yết và các tổ chức tài chính: Hiểu được tác động của các biến kinh tế vĩ mô đến giá cổ phiếu, từ đó điều chỉnh kế hoạch kinh doanh và chiến lược tài chính phù hợp.

Câu hỏi thường gặp

1. Mối quan hệ giữa VN-Index và tỷ giá hối đoái như thế nào?
   Nghiên cứu cho thấy có quan hệ nhân quả một chiều từ VN-Index đến tỷ giá, tức là biến động thị trường chứng khoán có thể dự báo được sự thay đổi của tỷ giá trong tương lai.

2. Giá dầu ảnh hưởng ra sao đến thị trường chứng khoán Việt Nam?
   Giá dầu có tác động tích cực đến VN-Index với độ trễ 2 tháng, phản ánh chi phí đầu vào và tâm lý nhà đầu tư, cú sốc giá dầu cũng gây ra phản ứng mạnh trên thị trường.

3. Lãi suất và cung tiền tác động thế nào đến VN-Index?
   Lãi suất và cung tiền có mối quan hệ ngược chiều với VN-Index, tức khi lãi suất tăng hoặc cung tiền giảm, giá chứng khoán có xu hướng giảm, ảnh hưởng đến chi phí vốn và thanh khoản thị trường.

4. Phương pháp VAR có ưu điểm gì trong nghiên cứu này?
   Mô hình VAR cho phép phân tích mối quan hệ động giữa nhiều biến nội sinh, đồng thời kiểm định nhân quả và dự báo tác động của các cú sốc, phù hợp với dữ liệu chuỗi thời gian đa biến.

5. Làm thế nào để ứng dụng kết quả nghiên cứu vào thực tiễn đầu tư?
   Nhà đầu tư có thể sử dụng các biến kinh tế vĩ mô như chỉ số sản xuất công nghiệp, giá dầu, lãi suất làm chỉ báo dự báo xu hướng thị trường, từ đó điều chỉnh danh mục đầu tư nhằm tăng lợi nhuận và giảm rủi ro.

Kết luận

• Nghiên cứu xác định rõ mối quan hệ dài hạn và nhân quả giữa chỉ số VN-Index và các biến kinh tế vĩ mô gồm IP, CPI, tỷ giá, lãi suất, cung tiền và giá dầu trong giai đoạn 2006-2012.
• Mô hình VAR và các kiểm định đồng liên kết, nhân quả Granger được áp dụng hiệu quả để phân tích mối quan hệ phức tạp giữa các biến.
• Kết quả cho thấy VN-Index chịu ảnh hưởng mạnh từ chính nó, giá dầu và lãi suất, đồng thời tác động đến tỷ giá hối đoái.
• Nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học cho nhà đầu tư và nhà hoạch định chính sách trong việc dự báo và điều chỉnh thị trường chứng khoán Việt Nam.
• Các bước tiếp theo nên tập trung vào mở rộng dữ liệu, cập nhật mô hình và ứng dụng kết quả vào thực tiễn quản lý và đầu tư.

Hành động ngay: Các nhà đầu tư và cơ quan quản lý nên áp dụng mô hình VAR và các phân tích nhân quả để nâng cao hiệu quả dự báo và quản lý rủi ro trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH ………………. NGUYỄN THỊ HƯƠNG GIANG PHÂN TÍCH MỐI QUAN HỆ GIỮA CÁC BIẾN KINH TẾ VĨ MÔ VÀ CHỈ SỐ GIÁ CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ Thành phố Hồ Chí Minh – Năm 2012 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH ………………. NGUYỄN THỊ HƯƠNG GIANG PHÂN TÍCH MỐI QUAN HỆ GIỮA CÁC BIẾN KINH TẾ VĨ MÔ VÀ CHỈ SỐ GIÁ CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM Chuyên Ngành : Tài Chính –Ngân Hàng Mã Số : 60340201 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: P.GS TS NGUYỄN THỊ LIÊN HOA Thành phố Hồ Chí Minh – Năm 2012 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT: TTCK : Thị trường chứng khoán TTCKVN : Thị trường chứng khoán Việt Nam SGDCK : Sở giao dịch Chứng khoán VN-Index : Chỉ số giá TTCK TP.HCM NHNN : Ngân hàng nhà nước NHTM : Ngân hàng thương mại LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 1: Bảng tóm tắt tương quan giữa các nhân tố kinh tế vĩ mô và TTCK ở các nước 25 Bảng 2: Mô tả các biến sử dụng trong mô hình 27 Bảng 3: Thống kê mô tả các biến được sử dụng trong nghiên cứu 38 Bảng 4: Bảng tóm tắt kết quả kiểm định tính dính dừng của các biến 40 Bảng 5: Độ trễ tối ưu của mô hình 40 Bảng 6: Độ trễ tối ưu dựa trên LM test tương quan phần dư 41 Bảng 7: Kiểm định đồng liên kết Johansen -Juselius trong mô hình đa biến 42 Bảng 8 : Phương trình đồng liên kết dài hạn 42 Bảng 9: Kết quả kiểm định nhân quả Granger 43 Bảng 10: Tóm tắt phương trình hồi quy theo VAR giữa các biến vĩ mô 45 Bảng 11: Phân rã phương sai thay đổi chỉ số VN-index 49 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CÁC ĐỒ THỊ Hình 1: Biểu đồ chỉ số VN-index, chỉ số sản xuất công nghiệp, chỉ số giá tiêu dùng, tỷ giá hối đoái, cung tiền, giá dầu, lãi suất từ tháng 1/2006 đến tháng 06/2012 38 Hình 2: Đồ thị phần dư của các biến 46 Hình 3: Đồ thị phản ứng xung lực 47 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của tôi với sự hướng dẫn của PGS. TS Nguyễn Thị Liên Hoa. Các nội dung được đúc kết từ quá trình học tập, các số liệu và kết quả nghiên cứu thực nghiệm được thực hiện trung thực, chính xác. Tác giả luận văn NGUYỄN THỊ HƯƠNG GIANG LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành chương trình cao học và luận văn tốt nghiệp này tôi đã nhận được sự hướng dẫn, giúp đỡ, hỗ trợ của Quý Thầy Cô Trường Đại Học Kinh Tế Tp.HCM, gia đình và bạn bè. Tôi xin chân thành gởi lời cảm ơn đến PGS. TS Nguyễn Thị Liên Hoa đã tận tình hướng dẫn, đóng góp ý kiến quý báu của Cô đã giúp tôi hoàn thành luận văn này. Tôi xin gởi lời cảm ơn đến Quý Thầy Cô Trường Đại Học Kinh Tế Tp.HCM đã truyền đạt kiến thức cho tôi trong suốt quá trình học cao học. Tôi xin chân thành cảm ơn gia đình, bạn bè đã tạo điều kiện thuận lợi nhất và hỗ trợ tôi trong suốt quá trình nghiên cứu. Trân trọng cảm ơn. Tác giả luận văn NGUYỄN THỊ HƯƠNG GIANG LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 1 MỤC LỤC LỜI CẢM ƠN LỜI CAM ĐOAN MỤC LỤC DANH TỪ VIẾT TẮT DANH MỤC CÁC BẢNG DANH MỤC CÁC ĐỒ THỊ TÓM TẮT . TỔNG QUAN CÁC KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU TRƯỚC ĐÂY VỀ MỐI QUAN HỆ GIỮA CÁC BIẾN KINH TẾ VĨ MÔ VÀ CHỈ SỐ GIÁ CHỨNG KHOÁN CỦA MỘT SỐ NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI . Abugri, Southern Connecticut State University, New Haven, USA “Empirical relationship between macroeconomic volatility and stock returns: Evidence from Latin American markets”, 2008., Nova Southeastern University “Effect Of Macroeconomic Variables On Stock Market Returns For Four Emerging Economies: Brazil, Russia, India, And China”, March 2008.8  Aisyah Abdul Rahman, Noor Zahirah Mohd Sidek, Fauziah Hanim Tafri “Macroeconomic determinants of Malaysian stock market”, Accepted 27 January, 2009.9  Halil Tunalı, Istanbul University, Istanbul, Turkey “The Analysis of Relationships between Macroeconomic Factors and Stock Returns: Evidence from Turkey Using VAR Model”, 2010 .10  Nopphon Tangjitprom, Martin de Tours School of Management of Economics Assumption University, Bangkok, Thailand “Macroeconomic Factors of Emerging Stock Market: The Evidence from Thailand”, November 10, 2011.11  Abbas Alavi Rad, Abarkouh Branch, Islamic Azad University, Iran “Macroeconomic Variables and Stock Market: Evidence From Iran”, 2011 .13  Xiufang Wang, School of Economics, Osaka Prefecture University, Japan “The Relationship between Stock Market Volatility and Macroeconomic Volatility: Evidence from China” , 2011.13 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 2  Muhammad Akbar, Shahid Ali and Muhammad Faisal Khan, Pakistan “The relationship of stock prices and macroeconomic variables revisited: Evidence from Karachi stock exchange”, Accepted 8 November, 2011.14  Mohamed Khaled Al-Jafari, Rashed Mohammed Salameh & Mohammad Rida Habbash “Investigating the Relationship between Stock Market Returns and Macroeconomic Variables: Evidence from Developed and Emerging Markets”, 2011 .15  Yu Hsing, PhD; Antoinette S. Phillips, PhD; Carl Phillips, PhD, Southeastern Louisiana University “Stock Prices and Aggregate Economic Variables: The Case of Brazil” 5 May, 2011.17  Yu Hsing, Southeastern Louisiana University, USA“Effects of Macroeconomic Variables on the Stock Market: The Case of the Czech Republic” 2011 .18  Isiaq Olasunkanmi Oseni, Philip Ifeakachukwu Nwosa, Bells University of Technology “Stock Market Volatility and Macroeconomic Variables Volatility in Nigeria: An Exponential GARCH Approach”, 2011.19  Heng Lee Ting, Sim Chuit Feng, Tee Wee Wen, Wong Kit Lee “Macroeconomic Determinants of The Stock Market Return: The Case in Malaysia” May 2012 .19  Các Nhân Tố Kinh Tế Vĩ Mô Trong Các Nghiên Cứu: . PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU .26  Dư liệu các biến nghiên cứu .26  Phương pháp nghiên cứu . NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VỀ MỐI QUAN HỆ GIỮA CÁC BIẾN KINH TẾ VĨ MÔ VÀ CHỈ SỐ GIÁ CHỨNG KHOÁN TẠI VIỆT NAM . Thống Kê Mô Tả Các Biến Được Sử Dụng Trong Nghiên Cứu . Kiểm Định Tính Dừng Các Biến Trong Mô Hình. Lựa Chọn Độ Trễ Tối Ưu Trong Mô Hình: . Kiểm Định Đồng Liên Kết Johansen Và Juselius: . Kiểm Định Nhân Quả Granger: . Kết Quả Chạy Mô Hình VAR:. Phân Tích Phản Ứng Xung Lực. Phân Tích Phân Rã Phương Sai (Variance Decomposition).51 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 3 TÀI LIỆU THAM KHẢO.58 Phụ Lục 1: Số Liệu Thu Thập .58 Phụ Lục 2: Kiểm Định Tính Dừng Các Biến Trong Mô Hình .60 Phụ Lục 3: Kết Quả Chạy Mô Hình VAR .74 Phụ lục 4: Đồ Thị Hàm Phản Ứng Xung Lực Các Biến Kinh Tế Vĩ Mô.76 Phụ lục 5: Phân Rã Phương Sai Các Biến Kinh Tế Vĩ Mô.79 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 4 TÓM TẮT Bài nghiên cứu này xem xét mối liên hệ giữa các biến số kinh tế vĩ mô và chỉ số chứng khoán Việt Nam giai đoạn từ tháng 1 năm 2006 đến tháng 06 năm 2012 bằng cách sử dụng mô hình vector tương quan tự hồi quy (VAR). Trong nghiên cứu này tác giả thực hiện kiểm định tính dừng dựa trên giản đồ tự tương quan, kiểm định nghiệm đơn vị, kiểm định đồng liên kết Johansen test, kiểm định nhân quả Granger, dự báo mô hình VAR, phân tích phản ứng xung lực, phân rã phương sai để phân tích. Các kết quả thực nghiệm cho thấy có mối quan hệ dài hạn giữa các biến trong mô hình. Đồng thời, có mối quan hệ nhân quả một chiều từ chỉ số VN-index đến tỷ giá, từ giá dầu đến chỉ số VN-index, từ lạm phát (CPI) đến cung tiền và lãi suất. Bên cạnh đó, có quan hệ nhân quả một chiều từ cung tiền (M2) đến thay đổi tỷ giá, đến thay đổi chỉ số sản xuất công nghiệp và lãi suất. Đồng thời, có quan hệ nhân quả một chiều từ lãi suất đến thay đổi tỷ giá. Mô hình VAR cho thấy thay đổi trong VN-index biến động cùng chiều với thay đổi VN-index trễ 1 tháng, giá dầu trễ 2 tháng và biến động ngược chiều với thay đổi của cung tiền trễ 2 tháng, lãi suất trễ 3 tháng. Kết quả nghiên cứu cũng cho thấy chỉ số VN-index sốc với chính nó, phản ứng với cú sốc giá dầu và lãi suất. Phân rã phương sai cho kết quả biến động VN-index bị tác động nhiều nhất bởi chính bản thân nó trong ngắn hạn lẫn dài hạn. GIỚI THIỆU Thị trường chứng khoán là một thị trường vốn đóng vai trò rất quan trọng trong nền kinh tế thị truờng. Tạo điều kiện cho nhà nước, các doanh nghiệp và cá nhân huy động được nguồn vốn cho hoạt động sản xuất kinh doanh. Chính vì điều này mà đòi hỏi TTCK phát triển lành mạnh và ổn định. TTCK các nước trên thế giới đã tồn tại và phát triển hàng trăm năm nay. TTCK Việt Nam bắt đầu giao dịch vào ngày 28/07/2000 chỉ có hai loại LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 5 chứng khoán REE, SAM với số vốn 270 tỷ đồng và một số ít trái phiếu Chính phủ được niêm yết giao dịch. TTCK Việt Nam đến nay đã hơn 12 năm tuổi và trải qua nhiều giai đoạn thăng trầm. Trong giai đoạn từ năm 2000 - 2005 quy mô TTCK Việt Nam khá nhỏ với 32 doanh nghiệp niêm yết và phần lớn là các doanh nghiệp vừa và nhỏ, không mang tính đại diện cho ngành, giá trị vốn hóa/GDP chưa đến 1%, tính thanh khoản của thị trường khá thấp, chưa tạo nên kênh huy động vốn hiệu quả cho nền kinh tế. Cuối năm 2006 Việt Nam gia nhập WTO, sự ra đời của luật chứng khoán với các ưu đãi về thuế thu nhập doanh nghiệp đã làm gia tăng đáng kể số lượng doanh nghiệp niêm yết, mức vốn hóa của thị trường đã tăng đột biến đạt 18,8 tỷ USD, chiếm 22,7% GDP. Đây là giai đoạn phát triển mạnh mẽ của TTCK Việt Nam. Tuy nhiên, đến năm 2011 - 2012, TTCK Việt Nam bước vào thời kỳ suy thoái, lượng cổ phiếu mới niêm yết không ngừng tăng lên nhưng sự sụt giảm về giá đã khiến vốn hóa toàn thị trường giảm từ 718.894 tỷ đồng năm 2010 xuống mức 536. Tổng vốn hóa của TTCK Việt Nam năm 2011 chỉ chiếm 14.7%/GDP - thấp nhất so với các quốc gia trong khu vực Đông Nam Á. Trong thời gian qua TTCK Việt Nam chưa thực sự phát triển lành mạnh và ổn định, thanh khoản chưa tốt, chủng loại chứng khoán còn nghèo nàn, thiếu các mã chứng khoán đại diện cho nền kinh tế như điện lực, bưu điện, PetrolVietnam …. chưa thực hiện niêm yết. Bên cạnh đó do các nguyên nhân: thay đổi chính sách kinh tế vĩ mô của nhà nước, môi trường đầu tư … làm TTCK Việt Nam biến động không ổn định và làm đau đầu các nhà đầu tư khi tham gia thị trường.