Luận Văn Thạc Sĩ: Phân Tích Chi Phí Lợi Ích Dự Án Duy Trì Không Gian Xanh Ở Đà Nẵng

Tài liệu chuyên sâu Phân Tích Chi Phí Lợi Ích Dự Án Không Gian Xanh Tại Đà Nẵng, phân tích đa chiều, cung cấp kiến thức nền tảng vững chắc cho chuyên

• Tác giả: Nguyễn Thị Khánh Trang
• Người hướng dẫn: PGS. TSKH Nguyễn Trung Dũng
• Trường học: Đại học Kinh tế
• Chuyên ngành: Kinh tế và quản lý
• Đề tài: Phân Tích Chi Phí Lợi Ích Dự Án Không Gian Xanh Tại Đà Nẵng
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Đà Nẵng

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: KHÔNG GIAN XANH VÀ GIÁ TRI KINH TẾ
• 1.1. Khái niệm về không gian xanh
• 1.2. Không gian xanh và mạng lưới không gian xanh
• 1.3. Phân loại không gian xanh
• 1.4. Cách thức tổ chức không gian xanh tại các đô thị
• 1.4.1. Tổ chức không gian xanh ở trên đường giao thông
• 1.4.2. Tổ chức không gian xanh cấp đô thị
• 1.4.3. Tổ chức không gian xanh tại các khu ở
• 1.4.4. Tổ chức không gian xanh tại các khu đô thị cũ
• 1.4.5. Tổ chức không gian xanh tại các khu công nghiệp
• 1.5. Chức năng và ý nghĩa của không gian xanh đối với đời sống của con người
• 1.5.1. Cân bằng sinh thái đô thị, cải thiện chất lượng môi trường đô thị, ảnh hưởng tích cực đến vi khí hậu
• 1.5.2. Chức năng nghệ thuật cảnh quan đô thị
• 1.5.3. Không gian xanh giúp giảm stress cho người đô thị
• 1.5.4. Ý nghĩa tâm linh và tâm lý sử dụng không gian xanh
• 1.5.5. Ý nghĩa nhân văn xã hội, lợi ích kinh tế
• 1.6. Giá trị kinh tế của không gian xanh
• 1.6.1. Phương pháp lượng giá các giá trị kinh tế của không gian xanh
• 1.6.2. Các chỉ phí và lợi ích của việc thực hiện quy hoạch duy trì và phát triển không gian xanh
• 1.6.3. Sử dụng CBA để xem xét hiệu quả kinh tế của không gian xanh
• 1.7. Tiểu kết chương
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG VÀ ĐỊNH HƯỚNG KHÔNG GIAN XANH THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG
• 2.1. Giới thiệu chung về thành phố Đà Nẵng
• 2.1.1. Vị trí địa lý, địa hình, khí hậu của Thành phố Đà Nẵng
• 2.1.2. Đặc điểm kinh tế, xã hội thành phố Đà Nẵng
• 2.1.3. Dân cư và lao động thành phố Đà Nẵng
• 2.2. Nguyên nhân ô nhiễm không khí ở Đà Nẵng
• 2.3. Hiện trạng môi trường không khí Đà Nẵng
• 2.4. Nguồn gây ô nhiễm môi trường không khí
• 2.5. Đề xuất nhằm giảm thiểu ô nhiễm
• 2.6. Hệ thống không gian xanh thành phố Đà Nẵng
• 2.6.1. Hiện trạng hệ thống không gian xanh thành phố Đà Nẵng
• 2.6.2. Định hướng phát triển không gian xanh thành phố Đà Nẵng
• 2.7. Tiểu kết chương hai
• 3. CHƯƠNG 3: PHÂN TÍCH CHI PHÍ LỢI ÍCH CỦA DỰ ÁN DUY TRÌ VÀ PHÁT TRIỂN KHÔNG GIAN XANH THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG
• 3.1. Giới thiệu về Dự án
• 3.2. Xác định chi phí của Dự án
• 3.3. Xác định lợi ích Dự án
• 3.3.1. Lợi ích kinh tế của việc sử dụng gỗ tạp
• 3.3.2. Lợi ích kinh tế của việc bán CO2
• 3.3.3. Lợi ích kinh tế do việc giảm thiểu ô nhiễm không khí, giảm stress, tăng vẻ đẹp mỹ quan của thành phố
• 3.4. Phân tích chi phí lợi ích của Dự án
• 3.5. Các quan điểm căn cứ để đề xuất giải pháp
• 3.5.1. Quan điểm về văn hóa, lịch sử, môi trường và kinh tế
• 3.5.2. Quan điểm về kỹ thuật, hiện trạng quỹ đất
• 3.5.3. Quan điểm phân bố không đồng đều, xây dựng đồng bộ không gian xanh
• 3.6. Giải pháp quy hoạch, mở rộng hợp lý diện tích xanh
• 3.7. Giải pháp quản lý
• 3.8. Giải pháp vốn đầu tư
• 3.9. Giải pháp giáo dục, nâng cao nhận thức cộng đồng
• 3.10. Giải pháp khoa học kỹ thuật
• 3.11. Tiểu kết chương
• KẾT LUẬN KIẾN NGHỊ
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Giới thiệu về không gian xanh tại Đà Nẵng

Không gian xanh đóng vai trò quan trọng trong việc cải thiện chất lượng môi trường sống tại các đô thị, đặc biệt là tại thành phố Đà Nẵng. Không gian xanh không chỉ cung cấp các lợi ích sinh thái mà còn tạo ra giá trị kinh tế và xã hội. Đà Nẵng, với vị trí địa lý thuận lợi và khí hậu ôn hòa, là một trong những thành phố có tiềm năng phát triển không gian xanh lớn. Tuy nhiên, hiện nay, diện tích không gian xanh bình quân trên đầu người còn thấp so với tiêu chuẩn tối thiểu, dẫn đến việc cần thiết phải quy hoạch và phát triển một cách đồng bộ. Theo thống kê, chỉ tiêu không gian xanh ở Đà Nẵng hiện mới đạt khoảng 6 m²/người, trong khi tiêu chuẩn tối thiểu là 15 m²/người. Điều này cho thấy sự cấp thiết trong việc quy hoạch và phát triển không gian xanh nhằm cải thiện chất lượng môi trường sống cho cư dân.

II. Phân tích chi phí của dự án không gian xanh

Việc xác định chi phí đầu tư cho các dự án không gian xanh là rất quan trọng để đảm bảo tính khả thi và hiệu quả của dự án. Các chi phí này bao gồm chi phí trồng cây, duy trì và bảo trì các khu vực xanh, cũng như chi phí liên quan đến quy hoạch và quản lý. Theo nghiên cứu, chi phí cho việc trồng cây xanh đô thị có thể dao động từ 50.000 đến 200.000 VNĐ cho mỗi cây, tùy thuộc vào loại cây và quy mô dự án. Bên cạnh đó, chi phí duy trì không gian xanh hàng năm cũng cần được tính toán kỹ lưỡng để đảm bảo không gian xanh được bảo tồn và phát triển bền vững. Việc phân tích chi phí này không chỉ giúp xác định nguồn vốn cần thiết mà còn hỗ trợ trong việc lập kế hoạch tài chính cho các dự án trong tương lai.

III. Lợi ích môi trường từ không gian xanh

Lợi ích của không gian xanh không chỉ dừng lại ở việc cung cấp cảnh quan đẹp mà còn bao gồm các lợi ích môi trường thiết yếu. Theo nghiên cứu, không gian xanh giúp cải thiện chất lượng không khí, giảm ô nhiễm và điều hòa nhiệt độ trong đô thị. Các nghiên cứu chỉ ra rằng, việc tăng cường không gian xanh có thể giảm nhiệt độ môi trường đô thị từ 1 đến 5 độ C, góp phần giảm thiểu hiệu ứng đảo nhiệt. Hơn nữa, không gian xanh còn đóng vai trò quan trọng trong việc bảo tồn đa dạng sinh học và tạo ra môi trường sống cho các loài động thực vật. Việc phát triển không gian xanh cũng giúp cải thiện sức khỏe tâm lý của cư dân, giảm stress và tăng cường chất lượng cuộc sống.

IV. Đánh giá hiệu quả kinh tế của không gian xanh

Đánh giá hiệu quả kinh tế của các dự án không gian xanh là một phần quan trọng trong việc xác định tính khả thi của các dự án này. Các lợi ích kinh tế từ không gian xanh có thể bao gồm tăng giá trị bất động sản, tạo ra cơ hội việc làm trong lĩnh vực quản lý và bảo trì không gian xanh, cũng như cải thiện sức khỏe cộng đồng, từ đó giảm chi phí y tế. Nghiên cứu cho thấy rằng, mỗi đồng đầu tư vào không gian xanh có thể mang lại từ 3 đến 5 đồng lợi ích kinh tế cho cộng đồng. Điều này khẳng định rằng việc đầu tư vào không gian xanh không chỉ là một chiến lược bảo vệ môi trường mà còn là một quyết định kinh tế thông minh.

V. Giải pháp phát triển không gian xanh tại Đà Nẵng

Để phát triển hiệu quả không gian xanh tại Đà Nẵng, cần có một quy hoạch đồng bộ và chiến lược rõ ràng. Các giải pháp bao gồm việc tăng cường quy hoạch không gian xanh trong các khu đô thị mới, cải tạo các khu vực không gian xanh hiện có và nâng cao nhận thức của cộng đồng về tầm quan trọng của không gian xanh. Đồng thời, cần chú trọng vào việc huy động nguồn lực từ cộng đồng và các tổ chức xã hội để hỗ trợ cho các dự án này. Việc phát triển không gian xanh không chỉ nhằm mục đích cải thiện chất lượng môi trường mà còn góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân Đà Nẵng.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh phát triển nhanh chóng của các đô thị hiện đại, không gian xanh đóng vai trò thiết yếu trong việc nâng cao chất lượng môi trường và đời sống con người. Thành phố Đà Nẵng, với sự phát triển kinh tế - xã hội vượt bậc trong những năm gần đây, đang đối mặt với nhiều thách thức về môi trường, đặc biệt là ô nhiễm không khí. Diện tích không gian xanh bình quân đầu người hiện thấp hơn nhiều so với tiêu chuẩn cân bằng sinh thái đô thị là 15 m²/người, gây ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống của cư dân. Mục tiêu nghiên cứu là phân tích chi phí và lợi ích của dự án duy trì và phát triển không gian xanh tại nội thành Đà Nẵng, nhằm đánh giá hiệu quả kinh tế và đề xuất các giải pháp phát triển bền vững. Nghiên cứu tập trung vào dữ liệu năm 2010 và quý 1/2011, phạm vi nghiên cứu bao gồm 6 quận nội thành: Hải Châu, Thanh Khê, Sơn Trà, Ngũ Hành Sơn, Liên Chiểu và Cẩm Lệ. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc hỗ trợ hoạch định chính sách phát triển đô thị xanh, cải thiện chất lượng không khí và nâng cao phúc lợi xã hội, đồng thời góp phần vào mục tiêu xây dựng Đà Nẵng trở thành thành phố xanh vào năm 2020.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình kinh tế môi trường, trong đó nổi bật là mô hình Tổng giá trị kinh tế (Total Economic Value - TEV) của không gian xanh. TEV bao gồm giá trị sử dụng trực tiếp (Direct Use Values - DUV), giá trị sử dụng gián tiếp (Indirect Use Values - IUV), giá trị tùy chọn (Option Values - OV), giá trị tồn tại (Existence Values - EXV) và giá trị để lại cho thế hệ sau (Bequest Values - BV). Ngoài ra, phương pháp phân tích chi phí - lợi ích (Cost Benefit Analysis - CBA) được áp dụng để đánh giá hiệu quả kinh tế của dự án duy trì và phát triển không gian xanh. Các khái niệm chính bao gồm: không gian xanh đô thị, giá trị kinh tế của cây xanh, các chức năng sinh thái và xã hội của không gian xanh, cũng như các chi phí duy trì và phát triển hệ thống cây xanh.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu chính được thu thập từ các báo cáo thống kê, tài liệu nghiên cứu thứ cấp, khảo sát thực địa và phỏng vấn trực tiếp người dân tại 6 quận nội thành Đà Nẵng trong giai đoạn từ tháng 5/2011 đến tháng 11/2011. Cỡ mẫu khảo sát xã hội học được xác định dựa trên công thức thống kê chuẩn, đảm bảo độ tin cậy 95% và sai số 3-6%. Phương pháp phân tích sử dụng phần mềm Excel và Eviews 5.0 để xử lý số liệu và mô hình hóa mối quan hệ giữa sự sẵn lòng chi trả (Willingness to Pay - WTP) với các biến độc lập như thu nhập, giới tính, trình độ học vấn và nhận thức về không gian xanh. Phương pháp định giá thị trường được áp dụng để xác định giá trị gỗ củi và tín chỉ cacbon (CER), trong khi phương pháp định giá ngẫu nhiên (Contingent Valuation Method - CVM) được sử dụng để định giá các giá trị phi thị trường như cải thiện chất lượng không khí, giảm stress và tăng giá trị cảnh quan. Cuối cùng, phân tích chi phí - lợi ích được thực hiện để đánh giá tổng thể hiệu quả kinh tế của dự án.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Chi phí duy trì và phát triển không gian xanh: Tổng chi phí duy trì và phát triển không gian xanh tại Đà Nẵng được ước tính khoảng 6,538 triệu đồng/năm, bao gồm các khoản chi phí trồng mới thảm cỏ, tưới nước, xén cỏ, phun thuốc trừ sâu, bón phân, duy trì cây cảnh, cây bóng mát và quét vôi gốc cây. Ví dụ, chi phí duy trì cây bồn cảnh lá màu là gần 1,968 triệu đồng/năm, chi phí duy trì cây bóng mát loại 1 khoảng 487,954 đồng/cây/năm.

2. Lợi ích kinh tế từ gỗ củi và tín chỉ cacbon: Việc thu gom gỗ củi từ cây xanh đô thị mang lại giá trị kinh tế trực tiếp, phục vụ cho ngành công nghiệp giấy và nhiên liệu đốt. Giá trị hấp thụ và lưu giữ cacbon của cây xanh được tính dựa trên giá bán tín chỉ cacbon quốc tế, với mức giá khoảng 11 USD/tấn CO₂. Lợi ích kinh tế từ việc bán tín chỉ cacbon góp phần giảm thiểu biến đổi khí hậu và tạo ra nguồn thu bền vững cho thành phố.

3. Lợi ích phi thị trường từ cải thiện chất lượng không khí và giảm stress: Không gian xanh giúp giảm ô nhiễm không khí, giảm tiếng ồn và tạo môi trường sống lành mạnh, góp phần giảm stress cho người dân đô thị. Theo nghiên cứu, cây xanh có thể giảm nhiệt độ môi trường xung quanh từ 2 đến 4°C, đồng thời giảm 30% lượng ô nhiễm không khí gần nhà. Những lợi ích này không có giá trên thị trường nhưng được định giá thông qua phương pháp CVM với mức sẵn lòng chi trả trung bình của người dân.

4. Hiệu quả kinh tế tổng thể của dự án: Phân tích chi phí - lợi ích cho thấy dự án duy trì và phát triển không gian xanh tại Đà Nẵng có giá trị hiện tại ròng (NPV) dương, tỷ số lợi ích trên chi phí (BCR) lớn hơn 1, và tỷ lệ hoàn vốn nội bộ (IRR) vượt mức chiết khấu xã hội, khẳng định tính khả thi và hiệu quả kinh tế của dự án.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu cho thấy việc đầu tư duy trì và phát triển không gian xanh không chỉ mang lại lợi ích môi trường mà còn có giá trị kinh tế và xã hội rõ rệt. Chi phí duy trì được cân đối hợp lý với các lợi ích thu được, đặc biệt là lợi ích phi thị trường như cải thiện sức khỏe cộng đồng và nâng cao chất lượng cuộc sống. So sánh với các nghiên cứu tại các đô thị lớn khác, Đà Nẵng có tiềm năng phát triển không gian xanh tương đối lớn nhưng cần tăng cường quy hoạch và quản lý để đạt chuẩn diện tích xanh bình quân đầu người. Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ chi phí theo từng loại cây xanh và bảng tổng hợp lợi ích kinh tế theo năm, giúp minh họa rõ ràng hiệu quả đầu tư. Kết quả này cũng nhấn mạnh vai trò của không gian xanh trong chiến lược phát triển bền vững đô thị, đồng thời cung cấp cơ sở khoa học cho các quyết định chính sách.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường quy hoạch và mở rộng diện tích không gian xanh: Đẩy mạnh quy hoạch không gian xanh đồng bộ, ưu tiên phát triển các công viên đa chức năng và cây xanh ven đường nhằm đạt chuẩn diện tích 15 m²/người vào năm 2025. Chủ thể thực hiện là Sở Xây dựng và UBND các quận nội thành, với lộ trình cụ thể từng năm.

2. Nâng cao hiệu quả quản lý và duy trì cây xanh: Áp dụng công nghệ quản lý hiện đại, tăng cường đào tạo nhân lực chuyên môn để giảm chi phí duy trì và nâng cao chất lượng cây xanh. Các đơn vị quản lý cây xanh phối hợp với các tổ chức xã hội thực hiện trong vòng 3 năm tới.

3. Phát triển các chương trình giáo dục và nâng cao nhận thức cộng đồng: Tổ chức các chiến dịch truyền thông, giáo dục về vai trò và lợi ích của không gian xanh nhằm tăng sự tham gia của người dân trong bảo vệ và phát triển cây xanh. Thời gian thực hiện liên tục, chủ yếu do Sở Tài nguyên và Môi trường phối hợp với các trường học và tổ chức cộng đồng.

4. Khuyến khích đầu tư và khai thác lợi ích kinh tế từ không gian xanh: Xây dựng cơ chế hỗ trợ tài chính cho các dự án xanh, phát triển thị trường tín chỉ cacbon và các sản phẩm từ cây xanh như gỗ củi bền vững. Sở Kế hoạch và Đầu tư phối hợp với các doanh nghiệp thực hiện trong 5 năm tới.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà quản lý đô thị và chính quyền địa phương: Giúp hoạch định chính sách phát triển không gian xanh, cân đối chi phí và lợi ích, nâng cao hiệu quả quản lý tài nguyên môi trường đô thị.

2. Các nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành kinh tế môi trường, quy hoạch đô thị: Cung cấp cơ sở lý thuyết và phương pháp phân tích chi phí - lợi ích, định giá các giá trị kinh tế của không gian xanh.

3. Doanh nghiệp và nhà đầu tư trong lĩnh vực phát triển đô thị xanh: Hỗ trợ đánh giá hiệu quả đầu tư, khai thác các giá trị kinh tế từ cây xanh và tín chỉ cacbon, từ đó xây dựng chiến lược kinh doanh bền vững.

4. Cộng đồng dân cư và tổ chức xã hội: Nâng cao nhận thức về vai trò của không gian xanh trong cải thiện chất lượng cuộc sống, khuyến khích tham gia bảo vệ và phát triển hệ thống cây xanh đô thị.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao không gian xanh lại quan trọng đối với đô thị?
   Không gian xanh giúp cân bằng sinh thái, cải thiện chất lượng không khí, giảm nhiệt độ và tiếng ồn, đồng thời tạo môi trường sống lành mạnh, giảm stress cho cư dân đô thị.

2. Chi phí duy trì không gian xanh tại Đà Nẵng bao gồm những khoản nào?
   Chi phí bao gồm trồng mới thảm cỏ, tưới nước, xén cỏ, phun thuốc trừ sâu, bón phân, duy trì cây cảnh, cây bóng mát và quét vôi gốc cây, với tổng chi phí ước tính khoảng 6,5 tỷ đồng/năm.

3. Lợi ích kinh tế từ việc bán tín chỉ cacbon là gì?
   Cây xanh hấp thụ CO₂, tạo ra tín chỉ cacbon có thể bán trên thị trường quốc tế với giá khoảng 11 USD/tấn CO₂, góp phần giảm biến đổi khí hậu và tạo nguồn thu cho thành phố.

4. Phương pháp định giá ngẫu nhiên (CVM) được áp dụng như thế nào?
   CVM sử dụng khảo sát trực tiếp để xác định mức sẵn lòng chi trả của người dân cho các lợi ích phi thị trường như cải thiện không khí, giảm stress, từ đó định giá các giá trị không gian xanh không có trên thị trường.

5. Dự án duy trì và phát triển không gian xanh có hiệu quả kinh tế không?
   Phân tích chi phí - lợi ích cho thấy dự án có NPV dương, BCR > 1 và IRR vượt mức chiết khấu xã hội, khẳng định tính khả thi và hiệu quả kinh tế của dự án.

Kết luận

• Không gian xanh tại Đà Nẵng đóng vai trò quan trọng trong cải thiện môi trường và nâng cao chất lượng cuộc sống đô thị.
• Tổng chi phí duy trì và phát triển không gian xanh được cân đối hợp lý với các lợi ích kinh tế và xã hội thu được.
• Lợi ích kinh tế từ gỗ củi, tín chỉ cacbon và các giá trị phi thị trường như cải thiện không khí, giảm stress là rất đáng kể.
• Phân tích chi phí - lợi ích khẳng định dự án duy trì và phát triển không gian xanh có hiệu quả kinh tế và xã hội cao.
• Đề xuất các giải pháp quy hoạch, quản lý, giáo dục và đầu tư nhằm phát triển bền vững hệ thống không gian xanh tại Đà Nẵng trong giai đoạn tới.

Tiếp theo, cần triển khai các giải pháp đề xuất, đồng thời mở rộng nghiên cứu đánh giá tác động lâu dài của không gian xanh đối với phát triển đô thị bền vững. Các nhà quản lý và nhà nghiên cứu được khuyến khích áp dụng kết quả nghiên cứu để nâng cao hiệu quả quản lý và phát triển không gian xanh đô thị.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG I: KHÔNG GIAN XANH VÀ GIÁ TRI KINH TE 1. Khái niệm về không gian xanh. Không gian xanh và mạng lưới không gian xanh Không gian xanh gồm các loại công viên, vườn hoa, hệ thống cây xanh trên đường phổ. có ý nghĩa cắp quốc gia, thành phó, cắp quận, phường, đơn vị, Không gian xanh là một phan thiết yếu của các thành phố, nó bao gồm các.

không gian chức năng đặc trưng riêng: vườn hoa, công viên, thảm có, giải phân cách, hành lang xanh ven sông, quanh hỗ, vườn thú, vườn thực vật, nghĩa trang. Không gian xanh là những bộ phận hợp thành của môi trường vật chất thành phố. URGE đã đề cập khái niệm không gian xanh đô thị là: không gian ngoài các tòa nhà, được xây dựng, ké thừa và là một thành tố hữu hình quan trong và ảnh hưởng để đời sông hàng ngày của thành phố. Không gian xanh gợi đến 4a dang sinh thái và sự tăng độ hấp dẫn của cả thành phố và khu ở của người ddan và khách du lịch.

Nhóm nghiên cứu thuộc khoa Không gian kinh tế, (Free University Amsterdam), cho rằng: “không gian xanh đô thị bao gồm cả không gian mở. thuộc về công cộng hay tư nhân, được bao phủ bởi thực vật, có ảnh hưởng, trực tiếp hoặc gián tiếp đến môi trường đô thị và người sử dụng.” Không gian xanh là một trong các thành tổ của thiên nhiên đóng vai trò thiết yếu của môi trường sống đồng thời tạo được ấn tượng thẩm mỹ trong thị giác, góp phần tạo dựng chất lượng môi trường sống cao cả về vật chất lẫn. tinh thần cho người dân sống trong đô thị, Mang lưới không gian xanh là tổ chức các không gian xanh có sự phân cấp, kết nối với nhau từ khu vực trung tâm của ving dân cư đô thị tới những khu. vực không gian tự nhiên rộng lớn ở vành dai dé có tÌ HVTH: Nguyễn Thị Khánh Trang Lốp CHI8KT2L Luận vẫn thạc sĩ 2 —_ GVHD: PGS.

Nguyễn Trung Dũng năng giải trí, sinh học và thẩm mỹ vốn rất cần cho môi trường sống của con. người ở trong vùng 1. Phân loại không gian xanh Hệ thông không gian xanh trong đô thị có nhiều cách phân loại. Tuy nhiên phân loại theo chức năng của không gian xanh được xem là cách phân loại don giản và dễ hiểu nhất - Không gian xanh trong các công trình: các khoảng không gian trồng cây xanh trong các công trình công cộng.

= Không gian xanh công viên: Là khu trồng cây xanh tạo thành công viên nhằm phục vụ cho các sinh hoạt ngoài trời cho người dân đô thị. - Không gian xanh vườn hoa:, Diện tích vườn hoa không lớn, từ vài ba hecta trở xuống. Là không gian xanh để người đi bộ đến dao chơi và nghỉ ngơi trong một thời gian ngắn. - Không gian xanh đường phố: Thường bao gồm bulova, dải cây xanh ven đường đi bộ (via hè), dải cây xanh trang trí, thảm cỏ ngăn cách giữa các đường, hướng giao thông, Đây là khoảng không gian công cộng (công viên, vườn hoa, vườn đạo.) ‘bao gồm cả cây xanh, thảm cỏ, mặt nước góp phần làm phong phú đời sống văn hóa của dan cư, noi nghỉ ngơi, thư giãn, luyện tập thé dục thể thao, nơi tổ chức hoạt động vui chơi, giải trí công cộng cho mọi lứa tuổi.

~ Không gian xanh chuyên dụng: gắn liền với các khu chức năng chuyên dụng như iy xanh phục vụ nghiên cứu khoa học, vườn ươm, cây xanh phòng hộ, cây xanh trồng phòng hộ, trồng ở khu công nghiệp, khu thé thao, kho tàng 1. Cách thức tổ chức không gian xanh tại các đô thị “Tổ chức không gian xanh trong các đô thi tùy thuộc vào chức năng chủ yếu. của không gian xanh, vi tri không gian xanh và các yếu tố môi trường, khí HVTH: Nguyễn Thị Khánh Trang Lốp CHI8KT2L Luận văn thạc sĩ 3 —_ GVHD: PGS. Nguyễn Trung Dũng hậu.

mà có cách tổ chức khác nhau. Tổ chức công viên - cây xanh phải làm sao cho bắt kỳ ai đến cũng phải cảm thấy có phần phù hợp với mình. mô, vị tri các khu vực đô thị mà có các yêu cầu tô chức không gian công viên, vườn hoa khác nhau. TỔ chức không gian xanh ở trên đường giao thông Cây xanh trên đường phố được tổ chức tùy theo tuyến đường có thể wong thang các hàng cây, dai cây xanh, hàng rào, các thảm cỏ.

Tuy nhiên cần bé trí cây xanh trên đường phố dé không được che chắn tim nhìn vì như thé có thể gây mắt an toàn giao thong.1- Không gian xanh trên đường giao thông (dải phân cách) Tổ chức không gian xanh cấp đô thị Công viên đa chức năng (tổng hợp). có 5 thành phần chủ đạo. Đó là nghỉ ngơi, văn hóa, thể thao, vui chơi giải t và khoa học, ngoài ra các hoạt động trong công viên còn mang tính cộng đồng cao nhất của đô thị, HVTH: Nguyễn Thị Khánh Trang Lốp CHI8KT2L Luận vẫn thạc sĩ 4__ GVHD: PGS. Nguyễn Trung Ding Công viên này thường được lựa chọn ở vị tri đẹp nhất trong bố cục không.

gian đô thị, có thể ở vị trí thuận lợi cho các khu dân cư, các khu chức năng khác và liên hệ trực tiếp với trung tâm công cộng thành phố. = Công viên vui chơi giải trí: Là không gian được xây dựng có các loại hình vui chơi giải tí và có thu phí đối với người sử dụng các tiện ích trong công viên (có thể theo các mô hình như công viên Hỗ Tây - Hà Nội, Dam Sen, Suối Tiên. ở TP Hồ Chí Minh), ~ Công viên chuyên dé: Là nơi bảo tồn các loại động thực vật quý hiếm có. thể kết hop với bảo tàng.

Đây vừa là nơi để nghiên cứu khoa học đồng thoi phục vụ du khách đến tham quan, tìm hiểu vé thiên nhiên. Ở Việt Nam có một số công viên như Công viên Thủ Lệ, Bách Thảo ở Hà Nội hay Thảo Cầm 'Viên ở Thành phố Hồ Chí Minh. - Công viên văn hóa, nghỉ ngơi, the giản, giải tri: Đây là loại hình công viên với chức năng chính là vui chơi, nghỉ ngơi, thể dục thể thao. Thông thường đây là những khu vực có sự kết hợp giữa cây xanh và mặt nước, cùng.

với một số khu đắt trong công viên được phân chia r ràng phục vụ nhu cầu nghĩ ngơi giải rf của người lớn và trẻ em. Ví dụ như công viên Thống Nhất, công viên Nghĩa Tân. tại Hà Nội, công viên 29/3 ở Đà Nẵng, công viên Tao an, Lê Văn Tám ở TP Hồ Chi Minh. TỔ chức không gian xanh tại các khu ở Không gian xanh tại các khu ở gồm, cây xanh ven đường, vườn hoa, cây xanh trong khuôn viên các công trình công cộng (nhà trẻ, trường phổ thông, khu chung cư.) và cây xanh quanh nhà.

Trong các khu ở mới có thể tăng “cường các sản vườn, các không gian xanh nối liễn giữa các nhà. 1 TỔ chức không gian xanh tại các khu đô thị cũ Không gian xanh vốn có trong các đô thị cũ cần khai thác triệt để và sử dụng hợp lý các khu vực có giá trị về cảnh quan thiên nhiên như đổi núi, rừng. HVTH: Nguyễn Thị Khánh Trang Lốp CHI8KT2L Luận vẫn thạc sĩ 5 —_ GVHD: PGS. Nguyễn Trung Ding cây, đất ven sông, suối, biển, hồ.

Đặc biệt là hệ thống mặt nước cần giữ gìn in với không gian xanh để sử dụng vào mục đích tạo cảnh quan trường đô th. TỔ chức không gian xanh tại các khu công nghiệp ~ Cây xanh cách ly: Trồng thành các hàng rào (trong đất khu công nghiệp. hoặc ngoài khu công nghiệp). Cũng có thể trong khu công nghiệp cây xanh trồng cách ly giữa cụm công nghiệp không độc hại và cụm công nghiệp độc hại.

Tác dụng ngăn cách chống độc hại giữa khu công nghiệp với khu dân cư hoặc các khu chức năng khác cần bảo vệ. ~ Cây xanh tập trung: là khoảng không gian trồng thành mảng cây xanh lớn, có thể là những vườn hoa hay công viên không mang nhiễu chức năng, thường tận dụng các khu đắt í thích hop xây dựng nhà máy do tring ngập, nền đất yếu. hay sẵn có mặt nước, có đồi núi cao. và bố cục gắn liền với.

khu quản ly, diều hành dịch vụ tạo kiến trúc cảnh quan chủ đạo khu trung tâm của khu công nghiệp. Chức năng và ý nghĩa của không gian xanh đối với đời sống của. con người Không gian xanh có chức năng và ý nghĩa quan trọng, là một thành phần không thể thiếu được của đô thị. Không gian xanh tạo môi trường sống tốt cho con người, tạo cảnh quan đẹp, gây nguồn cảm xúc cho con người, góp phan chia sẻ nỗi buồn, niềm vui và hạnh phúc, giảm stress, đặc biệt trong bối.

cảnh xã hội không ngừng phát triển như hiện nay. Do đó cần phải được xem xét dé phân bố đồng đều, dé hài hoà giữa nội thành và ngoại thành, giữa cá khu chức năng đôth thuận tiện cho mọi cư dân tiếp cận. Trong bồi cảnh toàn cầu hóa nóng lên thì cây xanh là sự cần thiết dé cải thiện môi trường và chất lượng cuộc sống như: cây xanh làm giảm lượng khí CO, và tay đi mọi chat de bản trong không khí như ngăn bụi, giảm tiéng ồn, HVTH: Nguyễn Thị Khánh Trang Lốp CHI8KT2L Luận vẫn thạc sĩ 6 _ GVHD: PGS. Nguyễn Trung Ding cây giảm nhiệt bằng cách tạo bóng mát và chống gió bão.

Cây giúp ta chống, xói mòn và giữ đất. Cây tạo nên phong cảnh, cung cắp nơi cu trú, thức ăn cho. các loài chim và bảo vệ cư dân thành phố, Không gian xanh gồm có 5 chức năng va ý nghĩa chính: 1. Cân bằng sinh thái đô thị, cải thiện chất lượng môi trường đô thị, ảnh hucéng tích cực đến vi khí hậu Không gian xanh được coi là lá phổi xanh của thành phố.

Ngành thực vật học đã chứng minh rằng: Cây xanh có nhiều chức năng, riêng ở góc độ môi. trường cây xanh có rất nhiều giá trị Có rit nhiều nghiên cứu, chỉ ra những ảnh hướng tích cực, về khía cạnh sinh thái của không gian xanh đô thị, đã được Wittig và nhóm nghiên cứu tập hop lại. Một thực tế không thé phủ nhận la, các khu định cư đô thị thải nhiều khí nha kính hon các khu định cư nông thôn, hay mức độ ô nhiễm ở các khu quần cư đô thị là cao hơn so với các khu quần cư nông thôn.