MỞ ĐẦU 1. ĐẶT VAN DE NGHIÊN CỨU Cac sự cô sụt trượt dat mái dỗc nên đôi cao, đặc biệt vào mua mưa lũ kéo dài ở miền Trung đang diễn ra ngày càng nhiêu do tác động của biên đôi khí hậu, làm tôn nhiêu tiên của và nguy hại đên tính mạng con người. Độ am thay đổi là yếu tố quan trọng gây biến đổi 6n định mái dốc.Các điểm trượt lở có quy mô lớn đều có liên quan đến sự thay đối độ 4m nước dưới đất mà trong đó chế độ mưa đóng vai trò quan trọng. Trượt đất thường xảy ra trong phạm vi các khu vực có lượng mưa lớn và gia tăng vào mùa mua.
Qua trình xâm nhập của nước mưa vào đất sẽ dẫn đến: - Mực nước ngầm dâng cao, đới bão hoa bi thu hep - Suy giảm cường độ kháng cắt của đất - Hệ số 6n định mái dốc giảm Cơ chế phá hoại này có thể xảy ra theo dạng trượt nông và trượt sâu, tuỳ thuộc vào chiều dày của các lớp đất, thành phần độ chặt của đất cũng như các đặc tính của mưa. Việc khắc phục hậu quả từ những lần sạt lở này thường khó khăn, tốn kém gấp nhiều lần so với các sự cố trên mặt đất. Do đó, cần có sự chuẩn bị kỹ lưỡng về mặt kỹ thuật, nhằm hạn chế kha năng xảy ra sự có đến mức thấp nhất có thé. Đề tài “Nghiên cứu phương pháp ổn định mái dốc bằng đất trộn xi măng kết hop soi xơ dừa” được thực hiện cũng nhằm mục đích như vậy.
MỤC TIỂU NGHIÊN CỨU - _ Xác định hàm lượng sợi xơ dừa trong hỗn hợp đất trộn xi măng- xơ dừa dé gia có đất mái dốc. - Tw đó đưa ra được biểu dé so sánh cường độ đất nền trước và sau khi gia cố với các tỉ lệ trộn giữa dat, xi măng và xơ dừa khác nhau HVTH: PHAM THÀNH LONG- 13090085 GVHD: TS. ĐỒ THANH HẢI LUẬN VAN TOT NGHIỆP -4 - Dé xuất phương án bố trí cọc trên mái dốc với tỷ lệ trộn tốt nhất vào công trình thực tế ở Khu dân cư tại xã Hồ Nai 3, Huyện Trảng Bom, Tinh Đồng Nai. PHUONG PHAP NGHIEN CUU > Cơ sở lý thuyết : - Nghiên cứu cơ sở lý thuyết sức chống cắt không thoát nước và 6n định mái dốc - _ Nghiên cứa vai trò của xơ dừa khi ứng dụng làm gia cô đất mái dốc.
> Thí nghiệm trong phòng : - _ Tiến hành thí nghiệm cắt trực tiếp với các hàm lượng sợi xơ dừa khác nhau. > Tính toán và mô phỏng : - Str dụng phần mềm Geo Slope/W để tính toán ôn định trượt cho mái dốc được gia cố bằng cọc đất trộn xi mang- xơ dua. Y NGHIA KHOA HOC CUA DE TAI - Dé tai khảo sát được đặc trưng cơ ly của hỗn hợp vật liệu mới dùng dé gia cố mái dốc - Thông qua các kết quả thí nghiệm đánh giá được sự gia tăng cường độ của hỗn hợp vật liệu mới ứng với loại đất cụ thẻ. - _ Đánh giá được phan nao ứng xử của sợi trong đất 5.
GIA TRI THỰC TIEN CUA DE TÀI - Duara một giải pháp xử ly gia cố mái dốc trên nền cát pha sét mang lại hiệu quả và giá trị kinh tế, tiết kiệm chỉ phí cho nhà đầu tư. - Tw kết quả tính toán đánh giá được khả năng ứng dung của vật liệu mới ở khu dân cư tại xã Hồ Nai 3, Huyện Trảng Bom, Tỉnh Đồng Nai và các khu vực có điêu kiện địa chât tương tự. HVTH: PHAM THÀNH LONG- 13090085 GVHD: TS. ĐỒ THANH HẢI LUẬN VAN TOT NGHIỆP -5 6.
PHAM VI GIỚI HAN CUA ĐÈ TÀI : - _ Như ta đã biết, đất là một loại vật chất không đồng nhất và có tính chất phức tạp, ứng xử khó lường, vi thé với mỗi loại đất khác nhau thì đất thé hiện những tính chất khác nhau. Đề tài chỉ nghiên cứu cụ thể cho một loại đất. - Dé tai chỉ nghiên cứu được phan cường độ còn phan ứng xử của vật liệu này trong nên hỗn hợp (cố kết, tính thắm) thì chưa được đề cập. - Các biến số trong bài toán thực nghiệm này còn hạn chế, ví dụ như : chiều đài sợi, cách sử lý sợi, các loại sợi xơ dừa khác nhau, công nghệ trộn.
HVTH: PHAM THÀNH LONG- 13090085 GVHD: TS. ĐỒ THANH HẢI LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP -7- CHUONG 1 TONG QUAN NGHIÊN CUU GIA CO DAT MAI DOC BANG COC XI MANG DAT TRON XO DUA 1. Tổng quan về mái dốc va sự mat On định của mái déc Mái doc của khôi dat đá có thê được hình thành do tác nhân tự nhiên hay nhân tạo. Tất cả các mái đốc đều có xu hướng giảm độ dốc đến một dạng ôn định hơn, cuối cùng chuyển sang nam ngang va trong bối cảnh nay, mất 6n định được quan niệm là khi có xu hướng di chuyển va phá hoại.
Các lực gây mất 6n định liên quan chủ yếu với trọng lực và thấm trong khi sức chống phá hoại cơ bản là do hình dạng mái dốc kết hợp với bản thân độ bền kháng cắt của đất và đá tạo nên, do đó khi tính toán ôn định của mái doc cân phải xét đên day đủ các nội lực và ngoại lực[T|. Mái Doc =< —_ Tu Nhién Nhân Tạo "4 a Xói mòn hoặc Gom lại hoặc Đắp Đào Chia cắt trầm tích Khối đắp Đào móng và các hô Mái doc sườn đôi Mái dốc lở tích và đồng 5. va| dap e sil. không £ hoặc thung lũng bằng trước núi rãnh được chong TỶ cz Đống đất thải và Vách bờ biên Mái dôc trượt Oo TH SA.
; dong dat dao và bờ sông và trượt dòng Hinh1.1:Cdc loại mái dốc tự nhiên và nhân tao Sự di chuyển của khối đất đá có thể xảy ra do phá hoại cat doc theo một mặt ở bên trong khối hay do ứng suất hiệu quả giữa các hạt giảm tạo nên sự hóa hỏng một phan hay toàn bộ. Người ta đã quan sát được nhiều dang di chuyền ( phá hoại) khác nhau. có 3 dạng di chuyển thường xảy ra nhiều hon [1]: a) Sut lở: dat đá di chuyên rời xa khỏi chỗ bị gián đoạn: các thé nứt, khe nút, HVTH: PHAM THÀNH LONG- 13090085 GVHD: TS. ĐỒ THANH HẢI LUẬN VĂN TOT NGHIỆP -8- mặt phăng phân lớp dốc, mặt đứt gay,.
va diéu kién pha hoai co thé duoc hỗ trợ hay thúc day do tác động của áp lực nước ở trong các gián đoạn đó. b) Trượt : khối đất đá cơ bản không bị xáo động trong khi trượt theo một mặt xác định. Xét về kết cấu, có 2 dạng trượt sau: + Truot tịnh tiễn: sự di chuyển tuyến tính của khối đá dọc theo mặt phăng phân lớp hoặc sự di chuyển của lớp đất năm gần mặt đất dốc. Sự di chuyển như thế thường khá nông va song song với mặt đất + Trwot xoay: sự di chuyên doc theo mặt cắt cong bang cách là khối trượt tụt xuống ở gần đỉnh mái dốc và đây trồi ở gần chân dốc (Hình 1.2: Mô hình mái dốc điền hình cho trượt xoay c) Trượt dòng : ban thân khỗi trượt cũng bị sáo động và di chuyển một phan hay toàn bộ như một chất lỏng.
Trượt dòng thường xảy ra trong đất yếu bão hòa nước khi áp lực nước lễ rỗng tăng đủ để làm mất toàn bộ độ bền chống cắt. Mặt trượt thực hầu như không có hay chỉ biểu hiện từng lúc. Đối tượng nghiên cứu trong luận văn là mái dốc tự nhiên do xói mòn hoặc chia cắt, tại sười đồi hoặc thung lũng. Dạng mái dốc này có thé tổn tại hàng năm ở trạng thái bắt đầu phá hoại, ở trạng thái tới hạn, nhưng khi có sự thay đổi các điều kiện tự nhiên (như mưa, thoát nước, .) hay có sự can thiệp của con người ( chất tải, bóc lớp phủ bé mặt, đào chân mái dốc.) sẽ thúc đây sự phá hoại mái dốc theo mặt trượt đã tổn tại trước hay tạo ra mặt trượt mới.
Những sự cô trượt lở lớn mái dôc trên thê giới và ở Việt Nam phân lớn có liên HVTH: PHAM THÀNH LONG- 13090085 GVHD: TS. ĐỒ THANH HẢI LUẬN VAN TOT NGHIỆP -0- quan đến trang thái không bão hòa của đất.Các đất có van dé về trượt lở này thường có nguôn gốc tàn tích và mực nước ngầm ở sâu.Các lớp đất trên mặt có áp lực nước lỗ rỗng âm, đóng vai trò quan trọng trong sự 6n định của mái dốc. Tuy nhiên, lượng mưa nhiều, liên tục có thể làm giảm áp lực lễ rỗng âm của khối đất phía trên đường bão hòa, do đó cường độ chong cat giảm dân đên mai doc mat ôn định. Phương pháp thường dùng nhất dé phân tích sự 6n định của mái dốc trong đất dính là dựa trên việc xem xét cân bằng đẻo giới han.
Về căn bản, điều kiện cân bằng dẻo giới hạn ton tại từ thời điểm mà dich chuyển trượt cắt bat đầu và biến dạng cứ tiếp diễn mà ứng suất không đổi [1]. Trong thực tế, khi mái dốc bi mất 6n định, mặt trượt có thé có nhiều hình dạng khác nhau.Sự trượt có thể xảy ra cục bộ hoặc pho biến trên một chiều dai nhất định; mặt trượt có dạng của mặt cầu (bài toán không gian 3 chiều) hoặc mặt trụ (bài toán phang 2 chiều). Dạng đơn giản nhất, do Cullmann đưa ra vào năm 1866, là một mặt phăng dài vô hạn đi qua chân mái dốc. Phương pháp này cho hệ số chảy an toàn nên đã đánh giá quá cao điều kiện 6n định thực.
Khi lựa chọn mặt trượt phức tạp hơn như mặt cong xoắn logarit hay có dạng không theo quy tắc có thể cho kết quả gần với giá trị thực, nhưng việc phân tích dai dòng và kém hấp dẫn. Việc dùng mặt trụ tròn xoay với mặt cắt ngang là cung tròn sẽ cho kết quả thỏa mãn độ chính xác mà không can tính toán quá phức tạp.Hiện nay hau hết các phương pháp đều giả thiết mặt trượt có dạng mặt trụ tròn xoay.Trường hợp tôn tại lớp đá cứng dưới nền hoặc lớp đất mềm yếu trong nên, mặt trượt có dạng phức tạp [1]. HVTH: PHAM THÀNH LONG- 13090085 GVHD: TS. ĐỒ THANH HẢI LUẬN VĂN TOT NGHIỆP -10- Hình 1.3: Các dang mặt phá hoại: a) mặt phăng; b) cung tron; c) không theo quy tắc; d) hỗn hợp Sự ồn định của mái đốc phụ thuộc nhiều vào sự thay đổi của động thái áp lực nước 16 rong.D6 bên chông cat thường quan hệ nghịch với áp lực nước lỗ rong.