PHẦN MỞ ĐẦU Thể dục thể thao hình thành và phát triển cùng với sự phát triển của xã hội loài người. TDTT là một bộ phận của nền văn hoá chung nó chiếm vị trí quan trọng trong cuộc sống mỗi con người. Các nhà triết học thời cổ đại như Platon, Anxtox đã đề cao cái đẹp trong sự hài hoà “Trong sạch về mặt đạo đức, phong phú về mặt tinh thần hoàn thiện về mặt thể chất do TDTT mang lại”. [50], [53], [55] Trong sự nghiệp đổi mới do Đảng ta khởi xướng và lãnh đạo, nhằm mục tiêu “Dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”, yếu tố con người luôn chiếm một vị trí hàng đầu.
Điều đó được ghi trong chỉ thị 227 của Ban bí thư Trung ương Đảng: “TDTT góp phần tăng cường sức khỏe cho nhân dân góp phần xây dựng và bảo vệ tổ quốc xã hội chủ nghĩa”. Hay trong nghị quyết đại hội Đảng lần thứ VIII đã nêu: “Công tác TDTT cần coi trọng nâng cao chất lượng giáo dục trong trường học, tổ chức, hướng dẫn, vận động đông đảo nhân dân rèn luyện hàng ngày, nâng cao chất lượng các cơ sở đào tạo, bồi dưỡng VĐV, nâng cao thành tích các môn thể thao”. Học viện ANND là cơ sở đào tạo đầu tiên của lực lượng CAND Việt Nam, được thành lập ngày 25/6/1946 với tên gọi Trường huấn luyện Công an. Học viện ANND trực thuộc Bộ Công an, là cơ sở giáo dục đại học công lập trong hệ thống giáo dục quốc dân, đào tạo đa ngành, có nhiệm vụ đào tạo cán bộ có trình độ đại học, thạc sĩ, tiến sĩ và nâng cao, là trung tâm đào tạo nghiên cứu khoa học uy tín của cả nước.
Trong quá trình phát triển, Học viện ANND không chỉ cung cấp nguồn nhân lực chất lượng cao cho ngành Công an mà còn đào tạo, bồi dưỡng cán bộ cho lực lượng An ninh quân đội, Bộ đội Biên phòng và các lực lượng thuộc khối nội chính như: Tòa án, Viện kiểm soát, Hải quan, Kiểm lâm, Cảnh sát biển… góp phần vào việc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam trong các giai đoạn Cách mạng, đảm bảo an ninh tại các vùng trọng điểm, chiến lược của Tổ quốc. Đặc biệt, Học viện còn đào tạo cán bộ cho Bộ Công an nước Cộng hòa Dân chủ nhân dân Lào, Bộ Nội vụ Vương quốc Campuchia. [92] 2 Học viện ANND là đơn vị duy nhất được Bộ Công an giao nhiệm vụ tổ chức đào tạo, bồi dưỡng cán bộ chỉ huy cấp cao là Cục trưởng, Giám đốc trong CAND, là đơn vị được Đảng, Nhà nước và Bộ Công an tặng thưởng nhiều huân huy chương cao quý, đơn vị 2 lần được phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân. Học viện đã và đang không ngừng nỗ lực phấn đấu, đổi mới toàn diện mọi mặt công tác để xây dựng Học viện ANND trở thành cơ sở giáo dục đại học trọng điểm quốc gia vào năm 2025, khẳng định chất lượng đầu ra đạt chuẩn quốc tế và khu vực, đáp ứng mục tiêu đào tạo lực lượng CAND cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại.
Quán triệt tầm quan trọng của công tác GDTC nói chung và huấn luyện võ thuật ứng dụng CAND nói riêng cho sinh viên, Học viện ANND đã thực hiện đầy đủ những quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo về nội dung chương trình GDTC trong các trường Đại học. Đặc biệt trong Thông tư 24/2013/TT- BCA ngày 11/4/2013 của Bộ Công an về Quy định tiêu chuẩn rèn luyện thể lực trong lực lượng CAND đã nêu rõ: “Các học viện, trường Công an kết hợp đưa nội dung rèn luyện thể lực theo tiêu chuẩn vào chương trình giảng dạy môn học thể dục thể thao cho học sinh, sinh viên”. [6], [8], [9] Môn võ thuật ứng dụng CAND là một bộ phận quan trọng trong công tác huấn luyện, thi đấu thể thao ứng dụng nghiệp vụ trong CAND, nhằm đào tạo con người mới phát triển toàn diện cả về tri thức, đạo đức và hoàn thiện thể chất của lực lượng CAND. Huấn luyện võ thuật ứng dụng CAND là một mặt giáo dục không thể thiếu được trong sự nghiệp giáo dục và đào tạo lực lượng CAND, góp phần thực hiện mục tiêu: “Nâng cao dân trí, bồi dưỡng nhân lực, đào tạo nhân tài” để đáp ứng nhu cầu đổi mới của sự nghiệp phát triển kinh tế xã hội nước ta.
Tài liệu hướng dẫn Huấn luyện, thi đấu thể thao ứng dụng nghiệp vụ trong CAND [22], trong các Hội thao ứng dụng nghiệp vụ lực lượng CAND thường tổ chức 5 môn thể thao ứng dụng: Chạy ứng dụng; Bơi ứng dụng; Bắn súng ứng dụng; Võ thuật ứng dụng; Chiến sỹ Công an khỏe. Trong đó quy định 3 thi đấu võ thuật ứng dụng trong lực lượng CAND đã được Bộ Công an ban hành năm 2013. Một trận đấu bao gồm 3 hiệp, mỗi hiệp thi đấu trong 2 phút, thời gian nghỉ giữa 1 phút. Các hạng cân thi đấu gồm 22 hạng cân, 12 hạng cân nam, 10 hạng cân nữ.
[7] Tuy nhiên, thành tích của Đội tuyển võ thuật ứng dụng của Học viện ANND chưa đạt được kỳ vọng như mong muốn. Năm 2016 đạt 2 huy chương vàng, 1 huy chương bạc, 2 huy chương đồng và đứng thứ 3 toàn đoàn; năm 2017 đạt 3 huy chương vàng, 1 huy chương bạc, 10 huy chương đồng và nhất nội dung đối kháng; từ năm 2018-2021 không thi đấu do dịch Covid19. Kết quả này bước đầu cho thấy sự cần thiết phải nâng cao chất lượng công tác huấn luyện VĐV trong đội tuyển võ thuật ứng dụng CAND của Học viện ANND, trong đó có tố chất sức bền của VĐV. Chương trình huấn luyện kỹ chiến thuật võ thuật ứng dụng lực lượng CAND bước đầu được xây dựng và phổ biến từ tháng 10 năm 2017, với tổng số giờ dự kiến là 264 giờ.
Thực tế qua công tác giảng dạy - huấn luyện tại Học viện đã nhận thấy, năng lực thể chất của sinh viên nói chung và VĐV đội tuyển võ thuật ứng dụng của Học viện ANND còn chưa đạt mục tiêu đề ra, đặc biệt là sức bền, điều này đã gây ảnh hưởng đến kết quả huấn luyện và thành tích thi đấu của Học viện ANND trong các kỳ Hội thao ứng dụng nghiệp vụ lực lượng CAND nói chung và môn võ thuật ứng dụng CAND nói riêng. Tổng kết công tác huấn luyện sức bền của đội tuyển võ thuật ứng dụng CAND nhận thấy: Bài tập sử dụng chưa đa dạng, bất cập trong phân bố với các tố chất liên quan đến phát triển sức bền; bài tập sử dụng phần lớn tác động đến sức bền trong thời gian trung bình và dài; Bài tập hiện đang sử dụng chưa phù hợp với tính chất các trận đấu trong môn võ thuật ứng dụng CAND… Qua khảo sát và đánh giá thực trạng cho thấy, nguyên nhân xuất phát chính là hệ thống bài tập phát triển sức bền chung và sức bền chuyên môn sử dụng trong công tác huấn luyện VĐV đội tuyển võ thuật ứng dụng Học viện ANND còn tồn tại nhiều bất cập, chưa đa dạng, chưa đảm bảo khoa học. Đồng thời thiếu các đánh giá thường xuyên 4 và từng giai đoạn huấn luyện trong huấn luyện sức bền nhờ sử dụng các chỉ tiêu, tiêu chuẩn được xây dựng khoa học, đảm bảo tin cậy và tính thông báo. Như vậy, nghiên cứu phát triển thể lực chuyên môn nói chung và các bài tập phát triển sức bền cho sinh viên, VĐV trong Học viện ANND có ý nghĩa to lớn trong việc nâng cao chất lượng rèn luyện, bản lĩnh chính trị, sức mạnh chiến đấu của người chiến sĩ CAND hiện nay.
Có ý nghĩa trong việc cải tiến nội dung, chương trình môn học tại Học viện ANND. Vấn đề nghiên cứu phát triển thể lực nói chung và thể lực chuyên môn trong môn võ thuật đã có nhiều tác giả nghiên cứu như: Cao Hoàng Anh (2000), Nguyễn Anh Tú (2000), Lê Thị Hoài Phương (2002), Trần Tuấn Hiếu (2004), Nguyễn Đương Bắc (2005), Nguyễn Thy Ngọc (2008), Đặng Thị Hồng Nhung (2010), Vũ Công Lâm (2010), Tạ Đăng Duyến (2010), Vũ Xuân Thành (2012), Nguyễn Thế Nhiên (2013), Đỗ Tuấn Cương (2015), Nguyễn Mạnh Hùng (2019), Hà Mười Anh (2019), Bùi Trọng Phương (2019), Thiều Tân Thế (2020), Nguyễn Mạnh Cường (2021), Trần Đình Huy (2022),. Các tác giả trên đã quan tâm đến lĩnh vực sức bền cho các đối tượng, tuy nhiên chưa đề tài nào nghiên cứu bài tập phát triển sức bền cho VĐV đội tuyển võ thuật ứng dụng của Học viện ANND. Trên cơ sở phân tích tầm quan trọng và tính cấp thiết của việc phát triển sức bền, hướng tới việc ứng dụng bài tập phát triển sức bền cho VĐV đội tuyển võ thuật ứng dụng của Học viện ANND, đề tài tiến hành nghiên cứu: “Nghiên cứu bài tập phát triển sức bền cho vận động viên đội tuyển võ thuật ứng dụng của Học viện An ninh nhân dân” Mục đích nghiên cứu: Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và đánh giá thực trạng công tác huấn luyện sức bền cho VĐV võ thuật ứng dụng CAND của Học viện ANND, từ đó tiến hành xác định các test, lựa chọn và đánh giá hiệu quả các bài tập phát triển sức bền phù hợp điều kiện thực tiễn công tác huấn luyện nhằm phát triển sức bền cho VĐV đội tuyển võ thuật ứng dụng CAND của Học viện ANND.
5 Nhiệm vụ nghiên cứu: Để giải quyết mục đích nghiên cứu trên, đề tài xác định các nhiệm vụ nghiên cứu sau: Nhiệm vụ 1: Thực trạng công tác huấn luyện sức bền cho vận động viên đội tuyển võ thuật ứng dụng của Học viện ANND. Nhiệm vụ 2: Lựa chọn và đánh giá hiệu quả bài tập phát triển sức bền cho vận động viên đội tuyển võ thuật ứng dụng của Học viện ANND. Giả thuyết khoa học: Thực trạng công tác huấn luyện sức bền cho VĐV đội tuyển võ thuật ứng dụng CAND của Học viện ANND chưa hiệu quả. Một trong những nguyên nhân cơ bản là do các bài tập ứng dụng trong công tác huấn luyện sức bền chưa phù hợp và đảm bảo cơ sở khoa học.
Nếu xác định được các bài tập phát triển sức bền phù hợp sẽ đem lại hiệu quả cao hơn trong huấn luyện phát triển tố chất sức bền cho VĐV đội tuyển võ thuật ứng dụng CAND của Học viện ANND. Ý nghĩa khoa học của luận án: Qua quá trình nghiên cứu luận án đã hệ thống hóa và bổ sung hoàn thiện các kiến thức lý luận về các vấn đề liên quan đến phát triển thể lực nói chung và sức bền nói riêng cho VĐV võ thuật ứng dụng. Từ đó góp phần nâng cao chất lượng và hiệu quả cho VĐV đội tuyển võ thuật ứng dụng của Học viện ANND.