Luận văn thạc sĩ về sửa chữa và nâng cấp cống ngầm dẫn nước trong đập tại tỉnh Thanh Hóa

Luận văn thạc sĩ kỹ thuật nghiên cứu xây dựng công trình thủy nghiên cứu nguyên nhân hư hỏng và đề xuất giải pháp sửa chữa nâng cấp các, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên

• Tác giả: Đỗ Đình Chinh
• Người hướng dẫn: GS.TS Vũ Thanh Tê
• Trường học: Đại học Thủy Lợi
• Chuyên ngành: Kỹ thuật
• Đề tài: Nghiên cứu Nguyên Nhân Hư Hỏng Và Đề Xuất Giải Pháp Sửa Chữa, Nâng Cấp Các Cống Ngầm Dẫn Nước Trong Thân Đập Tại Thanh Hóa
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• MỤC MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ TÌNH HÌNH XÂY DỰNG VÀ VẬN HÀNH CỦA CÁC CỐNG DẪN NƯỚC NẰM TRONG THÂN ĐẬP
• 1.1. Tổng quan về tình hình xây dựng của các đập vừa và nhỏ trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa
• 1.2. Thực trạng xuống cấp của các cống nằm trong thân đập
• 1.3. Phân tích nguyên nhân về kế hoạch thi công, quản lý vận hành các cống trong thân đập
• 1.4. Kết luận Chương 1
• 2. CHƯƠNG II: NGHIÊN CỨU CƠ SỞ LÝ LUẬN TRONG VIỆC SỬA CHỮA, NÂNG CẤP CÁC CỐNG TRONG THÂN ĐẬP
• 2.1. Các giải pháp thường dùng để sửa chữa, nâng cấp các cống trong thân đập
• 2.2. Yêu cầu vật liệu khi sửa chữa, nâng cấp các cống trong thân đập
• 2.3. Lựa chọn công nghệ thi công sửa chữa, nâng cấp các cống
• 2.4. Kết luận Chương 2
• 3. CHƯƠNG III: VẬN DỤNG KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU ĐỂ XÂY DỰNG GIẢI PHÁP NÂNG CẤP CỐNG NGẦM CỦA HỒ YÊN MỸ, HUYỆN NÔNG CỐNG, TỈNH THANH HÓA
• 3.1. Giới thiệu chung về hồ Yên Mỹ, huyện Nông Cống
• 3.2. Diễn biến của các hư hỏng, nguyên nhân
• 3.3. Giải pháp công nghệ dùng để sửa chữa, nâng cấp cống trong thân đập chính hồ Yên Mỹ
• 3.4. Lựa chọn vật liệu để sửa chữa, nâng cấp
• 3.5. Xây dựng quy trình công nghệ để sửa chữa, nâng cao tuổi thọ các cống ngầm trong thân đập trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa
• 3.6. Kết luận Chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Giới thiệu chung về tình hình cống ngầm tại Thanh Hóa

Tỉnh Thanh Hóa hiện có 1045 đập và hồ chứa nước vừa và nhỏ, trong đó nhiều công trình đã xuống cấp nghiêm trọng. Theo khảo sát, có 442 hồ cần sửa chữa để đảm bảo an toàn. Các cống ngầm trong thân đập, đặc biệt là cống lấy nước, thường gặp tình trạng hư hỏng do thiết kế và thi công không đảm bảo. Việc nghiên cứu và đề xuất giải pháp sửa chữa các cống ngầm là cần thiết để nâng cao hiệu quả hoạt động của các công trình thủy lợi. Theo đó, cống ngầm không chỉ ảnh hưởng đến việc cấp nước mà còn đến an toàn của toàn bộ công trình đập. Việc sửa chữa và nâng cấp các cống này sẽ góp phần bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế địa phương.

1.1. Tình trạng cống ngầm hiện tại

Thực trạng cống ngầm tại Thanh Hóa cho thấy nhiều công trình đã bị hư hỏng do thời gian sử dụng lâu dài và thiếu bảo trì. Các cống thường gặp phải tình trạng rò rỉ, hư hỏng kết cấu, ảnh hưởng đến khả năng thoát nước và an toàn của đập. Đặc biệt, một số cống lấy nước đã không còn hoạt động hiệu quả, gây khó khăn trong việc điều tiết nước cho sản xuất nông nghiệp. Theo các chuyên gia, các hư hỏng này cần được đánh giá kỹ lưỡng để có thể đưa ra các giải pháp kỹ thuật phù hợp, nhằm khôi phục và nâng cao tuổi thọ của các công trình này.

II. Nguyên nhân hư hỏng cống ngầm

Nguyên nhân chính dẫn đến hư hỏng của các cống ngầm tại Thanh Hóa bao gồm yếu tố thiết kế, thi công và quản lý vận hành. Nhiều cống được xây dựng từ lâu, không có hồ sơ thiết kế rõ ràng, dẫn đến việc không đáp ứng được yêu cầu kỹ thuật hiện đại. Ngoài ra, quá trình thi công không đảm bảo chất lượng vật liệu cũng như kỹ thuật xây dựng. Bên cạnh đó, việc quản lý và bảo trì các cống cũng không được chú trọng, khiến cho tình trạng xuống cấp diễn ra nhanh chóng. Theo một nghiên cứu, các cống ngầm cần được kiểm tra định kỳ và bảo trì thường xuyên để phát hiện sớm các dấu hiệu hư hỏng, từ đó có thể đưa ra các biện pháp khắc phục kịp thời.

2.1. Các yếu tố ảnh hưởng đến cống ngầm

Các yếu tố môi trường như lũ lụt, xói lở cũng góp phần làm tăng tốc độ hư hỏng của các cống ngầm. Bên cạnh đó, sự thay đổi khí hậu và mực nước cũng ảnh hưởng đến khả năng chịu lực của các công trình này. Việc không lường trước được các yếu tố này trong quá trình thiết kế và thi công đã dẫn đến nhiều cống không còn đáp ứng được yêu cầu kỹ thuật, ảnh hưởng đến an toàn của đập và khu vực hạ du. Do đó, việc xây dựng một quy trình đánh giá và giám sát thường xuyên là rất cần thiết để đảm bảo tính bền vững của các công trình thủy lợi.

III. Giải pháp sửa chữa cống ngầm

Để khắc phục tình trạng hư hỏng của các cống ngầm, cần áp dụng các giải pháp kỹ thuật hiện đại trong việc sửa chữa và nâng cấp. Một trong những giải pháp hiệu quả là sử dụng các vật liệu chống thấm và gia cố kết cấu cho cống. Việc lựa chọn công nghệ thi công cũng rất quan trọng, cần đảm bảo tính bền vững và khả năng chịu lực cao. Các chuyên gia khuyến nghị nên áp dụng các công nghệ mới như công nghệ phun bê tông và các vật liệu composite để tăng cường độ bền cho các cống ngầm. Ngoài ra, việc xây dựng quy trình bảo trì định kỳ sẽ giúp phát hiện sớm các vấn đề hư hỏng, từ đó có kế hoạch khắc phục kịp thời.

3.1. Quy trình sửa chữa cống ngầm

Quy trình sửa chữa các cống ngầm cần được thực hiện theo các bước cụ thể, bao gồm đánh giá hiện trạng, xác định nguyên nhân hư hỏng, lựa chọn giải pháp sửa chữa và thực hiện thi công. Đầu tiên, cần tiến hành khảo sát để đánh giá tình trạng hiện tại của các cống, từ đó xác định các hư hỏng cụ thể. Sau khi có kết quả khảo sát, việc lựa chọn giải pháp sửa chữa cần dựa trên các tiêu chí về kỹ thuật, kinh tế và môi trường. Cuối cùng, quá trình thi công cần được giám sát chặt chẽ để đảm bảo chất lượng công trình sau sửa chữa.

IV. Đánh giá tác động và kết luận

Việc sửa chữa và nâng cấp các cống ngầm không chỉ giúp cải thiện hiệu quả hoạt động của các công trình thủy lợi mà còn góp phần bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế địa phương. Các cống được sửa chữa sẽ đảm bảo khả năng thoát nước tốt hơn, giảm thiểu nguy cơ ngập úng và bảo vệ an toàn cho các khu vực hạ du. Hơn nữa, việc đầu tư vào sửa chữa các cống ngầm sẽ tạo ra nhiều cơ hội việc làm và thúc đẩy phát triển kinh tế tại địa phương. Do đó, cần có sự quan tâm và đầu tư thích đáng từ các cơ quan chức năng để đảm bảo an toàn cho các công trình thủy lợi tại Thanh Hóa.

4.1. Đề xuất hướng đi trong tương lai

Để đảm bảo tính bền vững cho các cống ngầm, cần xây dựng một chiến lược dài hạn cho việc bảo trì và nâng cấp các công trình thủy lợi. Điều này bao gồm việc cập nhật công nghệ thi công, đào tạo nhân lực và tăng cường công tác quản lý. Ngoài ra, việc huy động các nguồn lực từ cộng đồng và các tổ chức phi chính phủ cũng là một hướng đi khả thi để hỗ trợ cho các hoạt động sửa chữa và nâng cấp. Sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng và cộng đồng sẽ tạo ra sức mạnh tổng hợp, giúp đảm bảo an toàn cho các cống ngầm trong tương lai.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Tỉnh Thanh Hóa hiện có khoảng 1.045 đập và hồ chứa nước vừa và nhỏ, trong đó từ năm 2000 đến 2014 đã có 196 hồ được sửa chữa, nâng cấp. Tuy nhiên, theo khảo sát năm 2013, vẫn còn khoảng 442 hồ đập cần tiếp tục sửa chữa để đảm bảo an toàn vận hành. Các công trình thủy lợi này phần lớn được xây dựng từ lâu, nhiều công trình không có hồ sơ thiết kế đầy đủ, với đặc điểm chung là đập đất thấp, mặt cắt đập nhỏ, chiều rộng mặt đập hạn chế, gây nguy cơ mất an toàn. Đặc biệt, các cống ngầm dẫn nước trong thân đập thường bị hư hỏng nghiêm trọng như lún sụt, nứt to, cửa van không kín, dàn đóng mở kẹt, dẫn đến lượng nước rò rỉ lớn, làm giảm hiệu quả vận hành đập.

Mục tiêu nghiên cứu là đánh giá nguyên nhân hư hỏng các cống ngầm dẫn nước trong thân đập trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa, từ đó đề xuất các giải pháp sửa chữa, nâng cấp nhằm nâng cao tuổi thọ và hiệu quả vận hành các công trình này. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các đập vừa và nhỏ trên địa bàn tỉnh, với các số liệu thu thập từ năm 2000 đến 2015, đặc biệt chú trọng hồ Yên Mỹ, huyện Nông Cống làm ví dụ điển hình.

Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc đảm bảo an toàn công trình thủy lợi, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn nước, góp phần phát triển kinh tế - xã hội bền vững tại Thanh Hóa. Các chỉ số như tỷ lệ hồ đập cần sửa chữa (khoảng 42%), mức độ hư hỏng cống ngầm (trên 50% cống bị xuống cấp nghiêm trọng) phản ánh tính cấp thiết của đề tài.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết và mô hình về kết cấu bê tông cốt thép, cơ học vật liệu và kỹ thuật sửa chữa công trình thủy lợi. Hai lý thuyết chính được áp dụng gồm:

• Lý thuyết cơ học kết cấu bê tông cốt thép: Phân tích ứng suất, biến dạng, khả năng chịu tải của kết cấu bê tông cốt thép trong điều kiện làm việc thực tế, bao gồm ảnh hưởng của co ngót, nở nhiệt và biến dạng từ biến.

• Mô hình sửa chữa và nâng cấp kết cấu bê tông: Bao gồm các phương pháp xử lý khe nứt, chống thấm, phục hồi khả năng chịu tải và bảo vệ kết cấu trước các tác động môi trường như ăn mòn, băng giá, va chạm.

Các khái niệm chính trong nghiên cứu gồm: cống ngầm dẫn nước, bê tông cốt thép, co ngót bê tông, ứng suất nhiệt, vật liệu sửa chữa (xi măng pooclăng, phụ gia polyme), kỹ thuật thi công sửa chữa (phun khô, phun ướt, đổ bê tông áp lực).

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu chính bao gồm số liệu khảo sát thực tế tại các đập và hồ chứa trên địa bàn Thanh Hóa, tài liệu kỹ thuật, báo cáo ngành và các nghiên cứu lý thuyết liên quan. Cỡ mẫu khảo sát gồm 442 hồ đập cần sửa chữa, trong đó tập trung phân tích chi tiết hồ Yên Mỹ với các số liệu về hiện trạng hư hỏng và vận hành.

Phương pháp phân tích gồm:

• Điều tra, thu thập và tổng hợp số liệu: Khảo sát hiện trạng, đánh giá mức độ hư hỏng các cống ngầm, thu thập thông tin về thiết kế, thi công và quản lý vận hành.

• Phân tích nguyên nhân hư hỏng: Sử dụng phương pháp phân tích nguyên nhân gốc rễ dựa trên dữ liệu thực nghiệm và lý thuyết kết cấu.

• Thí nghiệm vật liệu: Kiểm tra đặc tính cơ lý của vật liệu sửa chữa như cường độ nén, độ bám dính, độ co ngót.

• Xây dựng quy trình công nghệ sửa chữa: Dựa trên kết quả phân tích và thí nghiệm, đề xuất quy trình thi công phù hợp.

Timeline nghiên cứu kéo dài từ năm 2013 đến 2015, bao gồm khảo sát hiện trường, thí nghiệm vật liệu, phân tích dữ liệu và đề xuất giải pháp.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tình trạng hư hỏng phổ biến của cống ngầm: Khoảng 60% cống ngầm trong thân đập bị hư hỏng ở các bộ phận như thân cống, khớp nối, cửa van và sân tiêu năng. Ví dụ, tại hồ Yên Mỹ, các vết nứt lớn, bong tróc bê tông và kẹt dàn đóng mở xuất hiện phổ biến.

2. Nguyên nhân hư hỏng chủ yếu: 45% do thiết kế không phù hợp, 35% do thi công kém chất lượng, 20% do quản lý vận hành yếu kém. Thiết kế cũ, vật liệu không đạt chuẩn, công nghệ thi công thủ công và thiếu giám sát là các nguyên nhân chính.

3. Ảnh hưởng của vật liệu sửa chữa: Vật liệu sửa chữa có độ co ngót thấp (<0,4), cường độ nén đạt trên 30 MPa sau 28 ngày, và mô đun đàn hồi tương đương vật liệu cũ giúp giảm ứng suất trượt tại mặt tiếp xúc, nâng cao độ bền kết cấu sửa chữa.

4. Hiệu quả quy trình thi công đề xuất: Áp dụng kỹ thuật phun khô kết hợp phụ gia polyme và bảo dưỡng đúng quy trình giúp giảm 30% thời gian thi công và tăng tuổi thọ sửa chữa lên 15-20 năm.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân hư hỏng cống ngầm chủ yếu do sự kết hợp của thiết kế lỗi thời, vật liệu và công nghệ thi công không đồng bộ, cùng với quản lý vận hành thiếu chuyên môn. So với các nghiên cứu trong ngành thủy lợi, kết quả này tương đồng với báo cáo của ngành thủy lợi Việt Nam về tình trạng xuống cấp công trình thủy lợi vừa và nhỏ.

Việc lựa chọn vật liệu sửa chữa có đặc tính cơ lý phù hợp là yếu tố then chốt để đảm bảo hiệu quả sửa chữa lâu dài. Các biểu đồ ứng suất và phân bố khe nứt minh họa rõ sự khác biệt giữa vật liệu sửa chữa truyền thống và vật liệu cải tiến có phụ gia polyme.

Quy trình thi công được đề xuất không chỉ nâng cao chất lượng sửa chữa mà còn giảm thiểu rủi ro phát sinh khe nứt mới do co ngót và nở nhiệt khác biệt giữa vật liệu cũ và mới. Điều này góp phần đảm bảo an toàn vận hành đập, giảm thiểu tổn thất nước và tăng hiệu quả sử dụng nguồn nước.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Áp dụng vật liệu sửa chữa có độ co ngót thấp và mô đun đàn hồi tương thích: Giảm thiểu ứng suất trượt và khe nứt mới, nâng cao tuổi thọ công trình. Thời gian áp dụng: 1-2 năm. Chủ thể: Ban quản lý công trình và nhà thầu thi công.

2. Triển khai quy trình thi công phun khô kết hợp phụ gia polyme: Tăng cường độ bền, giảm thời gian thi công 30%. Thời gian: 1 năm. Chủ thể: Nhà thầu và kỹ sư giám sát.

3. Tăng cường đào tạo và nâng cao năng lực quản lý vận hành: Đảm bảo bảo dưỡng định kỳ, phát hiện và xử lý kịp thời các hư hỏng nhỏ. Thời gian: liên tục. Chủ thể: Ban quản lý đập, cán bộ vận hành.

4. Xây dựng hệ thống giám sát kỹ thuật và đánh giá định kỳ: Sử dụng công nghệ đo đạc hiện đại để theo dõi tình trạng cống ngầm, phát hiện sớm các dấu hiệu xuống cấp. Thời gian: 2 năm triển khai. Chủ thể: Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, các đơn vị chuyên môn.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các kỹ sư công trình thủy lợi: Nắm bắt nguyên nhân hư hỏng và giải pháp sửa chữa, nâng cấp cống ngầm, áp dụng vào thực tế thi công và bảo trì.

2. Ban quản lý và vận hành đập: Hiểu rõ các yếu tố ảnh hưởng đến tuổi thọ công trình, nâng cao hiệu quả quản lý, vận hành và bảo dưỡng.

3. Nhà nghiên cứu và sinh viên ngành xây dựng thủy lợi: Tham khảo cơ sở lý thuyết, phương pháp nghiên cứu và kết quả thực nghiệm để phát triển nghiên cứu sâu hơn.

4. Cơ quan quản lý nhà nước về thủy lợi và tài nguyên nước: Sử dụng làm tài liệu tham khảo để xây dựng chính sách, kế hoạch đầu tư sửa chữa, nâng cấp công trình thủy lợi vừa và nhỏ.

Câu hỏi thường gặp

1. Nguyên nhân chính gây hư hỏng cống ngầm trong thân đập là gì?
   Nguyên nhân chủ yếu gồm thiết kế không phù hợp, thi công kém chất lượng và quản lý vận hành yếu kém. Ví dụ, vật liệu không đạt chuẩn và công nghệ thi công thủ công dẫn đến các khe nứt và rò rỉ nước.

2. Vật liệu sửa chữa nào được khuyến nghị sử dụng?
   Vật liệu có độ co ngót thấp, cường độ nén cao (trên 30 MPa), mô đun đàn hồi tương thích với vật liệu cũ, thường là xi măng pooclăng kết hợp phụ gia polyme để tăng độ bền và chống thấm.

3. Phương pháp thi công sửa chữa hiệu quả nhất là gì?
   Phun khô kết hợp với phụ gia polyme được đánh giá cao về hiệu quả, giúp giảm thời gian thi công và tăng tuổi thọ sửa chữa, đồng thời đảm bảo độ bám dính và chống thấm tốt.

4. Làm thế nào để giảm thiểu hiện tượng nứt do co ngót?
   Giảm hàm lượng xi măng, sử dụng phụ gia giảm nước, tăng hàm lượng cốt liệu, bảo dưỡng kịp thời và che chắn bề mặt bê tông trong quá trình thi công giúp hạn chế nứt co ngót.

5. Ai nên chịu trách nhiệm quản lý và bảo dưỡng các cống ngầm?
   Ban quản lý đập và cán bộ vận hành cần được đào tạo chuyên môn, thực hiện bảo dưỡng định kỳ và giám sát kỹ thuật để phát hiện và xử lý kịp thời các hư hỏng, đảm bảo an toàn công trình.

Kết luận

• Thanh Hóa có khoảng 442 hồ đập vừa và nhỏ cần sửa chữa, trong đó cống ngầm trong thân đập là hạng mục dễ bị hư hỏng nghiêm trọng.
• Nguyên nhân hư hỏng chủ yếu do thiết kế lỗi thời, thi công kém chất lượng và quản lý vận hành chưa hiệu quả.
• Vật liệu sửa chữa có đặc tính cơ lý phù hợp và quy trình thi công hiện đại giúp nâng cao tuổi thọ và hiệu quả công trình.
• Đào tạo quản lý vận hành và xây dựng hệ thống giám sát kỹ thuật là yếu tố then chốt để duy trì an toàn và hiệu quả vận hành.
• Nghiên cứu đề xuất giải pháp sửa chữa, nâng cấp các cống ngầm tại hồ Yên Mỹ làm cơ sở áp dụng cho các công trình tương tự trên địa bàn tỉnh.

Tiếp theo, cần triển khai áp dụng các giải pháp đề xuất tại các công trình trọng điểm, đồng thời mở rộng nghiên cứu để cập nhật công nghệ mới, nâng cao hiệu quả quản lý và bảo trì công trình thủy lợi. Đề nghị các cơ quan chức năng và đơn vị thi công phối hợp chặt chẽ để thực hiện các khuyến nghị nhằm đảm bảo an toàn và phát triển bền vững nguồn nước tại Thanh Hóa.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: TONG QUAN VE TINH HÌNH XÂY DỰNG VÀ VẬN HANH CUA CÁC CONG DAN NƯỚC NAM TRONG THÂN BAP.1, Tổng quan về tình hình xây dựng của các đập vừa và nhỏ trên địa bàn tinh Thanh Hóa. ‘Thanh Hoá nằm ở cực Bắc Miền Trung, cách Thủ đô Hà Nội 150 km về phía Nam, cách Thành phố Hồ Chí Minh 1560 km. Vị trí địa lí nằm trong. khoảng 19°18 - 20°40 vĩ độ Bắc; 10425 - 106°25 kinh độ Đông.

giáp với ba tinh Sơn La, Hoà Binh và inh Bình, phía Nam giáp tỉnh Nghệ An, phía Tây giáp tinh Hủa Phin (nước Cộng hoà dân chủ nhân dân Lào). phía Đông là Vịnh Bắc Bộ. Năm 2015 Thanh Hoá có 3,67 triệu người; có 7 dn tộc anh em sinh sống, đó là: Kinh, Mường, Thái, Himông, Dao, Thổ, Hoa. Các dân tộc ít người sống chủ yếu ở các huyện vùng núi cao và biên giới.

Thanh Hoá nằm trong vùng ảnh hưởng của những tác động từ ving kinh tế trong điểm Bắc Bộ, các tinh Bắc Lào và ving trọng điểm kinh tế ‘Trung bộ, ở vị trí cửa ngõ nổi liễn Bắc Bộ với Trung Bộ, có hệ thống giao thông thuận lợi như: đường sắt xuyên Việt, đường Hỗ Chi Minh, các quốc lộ IA, 10, 45, 47, 217; cảng biển nước sâu Nghỉ Son và hệ thống sông ngồi thuận tiện cho lưu thông Bắc Nam, với các vùng trong tỉnh và đi quốc tế. Hiện tại, Thanh Hóa có sân bay Sao Vàng và đang dự kiến mở thêm. Thanh Hoá có địa hình da dạng, thấp dẫn từ Tây sang Đông, chia làm 3 vùng rõ rệt Vùng núi và trung du có diện tích đất tự nhiên 839.037 ha, chiếm 5,44% diện tích toàn tinh, độ cao trung bình vùng núi từ 600 -700m, độ dốc. trên 25%; vùng trung du có độ cao trung bình 150 - 200m, độ dốc từ 15 - 20%.

Mạng lưới sông suối day đặc. Vùng đồng bằng có diện tích đất tự nhiên là 162.341 ha, chiếm 1461% di tích toàn tỉnh, được bồi tụ bởi các hệ thống Sông Mã, Sông. Bang, Sông Yên và Sông Hoạt. Độ cao trung bình từ 5- 15m, xen kế có các đồi thấp và núi đá vôi độc lập.

Đồng bằng Sông Mã có diện tích lớn thứ ba sau đồng bằng Sông Cửu Long va đồng bằng Sông Hồng. Vùng ven biển có diện tích 110.655 ha, chiếm 9,95% diện tích toàn tỉnh, với bờ biển đài 102 km, địa hình tương đối bằng phẳng. Chạy dọc theo. bờ biển là các cửa sông.

Vùng đắt cát ven biển có độ cao trung bình 3-6 m, có. bai tắm Sm Sơn nỗi tiếng va các khu nghỉ mát khác như Hải Tiến (Hoằng. Hoa) và Hai Hòa (Tinh Gia) .; có những vùng đất dai rộng lớn thuận lợi cho. việc nuôi trồng thuỷ sản và phát triển các khu công nghiệp, dich vụ kinh tế biển, du lịch.

‘Thanh Hoá nằm trong ving khí hậu nhiệt đới gió mùa với 4 mùa rõ rệt Lượng mưa trung bình hàng năm khoảng 1600-2300mm, mỗi năm có. Độ dm tương đối từ 85% đến 87%, số giờ nắng bình quân khoảng 1600-1800 giờ. Nhiệt độ trung bình 23°C - 24°C, nhiệt 4 giảm dẫn khi lên vùng núi cao. Hướng gió phổ biến mùa Đông là Tây bắc và Đông bắc, mùa hè là Đông và Đông nam.

Thanh Hóa có một mạng lưới sông ngồi tự nhiên khá day, bình quân mật độ lưới sông toàn tỉnh đạt từ 0,5-0,6 kh/km2. Bốn hệ thống sông gồm. sông Hoạt, sông Mã, Sông Yên, Sông Bạng. Sông Mã là sông lớn nhất.

Đọc trên 102 km bờ biển có 6 cửa lạch của 4 hệ thống sông, tính từ Bắc vào Nam là cửa sông Can, cửa Lach Sung - cửa ra của sông Lên, cửa Lach Trường - cửa ra của sông Lach Trường, cửa Hới - cửa ra của dòng, chính sông Mã, cửa Ghép — cửa ra của sông Yên, Lach Bang — cửa ra của sông Lach Bang. Ngoài bổn lưu vực sông lớn, Thanh Hóa edn có 173 sông, nhỏ có chiều dai lớn hơn 10knvsông với tổng chiều dài 4806km. Tiềm năng nguồn nước của sông sui khá lớn. Lượng dòng chảy trung.

bình hang năm khoảng 20 tỷ m3, tuy nhiên phân bố không đều trong năm. a lộ dòng chảy phân thành hai mùa rõ rệt: mùa kiệt từ tháng XI-IV, trong đồ các thing I-IV là các thing có lưu lượng dng chảy nhỏ nhất trong nấm Lượng ding chảy trong mùa kiệt chỉ chiếm khoảng 25% lượng dòng chảy. Lượng phù sa chủ yếu có trong mùa lũ, mùa khô hau như không. Hiện nay trên địa bản tinh Thanh Hóa có 610 hỗ chứa, 1023 đập dng, 891 trạm bơm (788 bơm tưới, 64 trạm bơm tiêu và 39 trạm bơm tưới tiêu kết hợp) và 14 cống tiêu lớn [1] 1.

Các hồ chứa lớn và vừa: Tỉnh Thanh Hóa có 12 hồ chứa lớn và vừa, trong đó có 02 hồ quan trọng quốc gia là hd Cửa Dat và hồ Sông Mực. Hồ quan trọng cấp tỉnh có dung tích trên 3 triệu m3 có 10 hồ gồm: hồ Hao Hao, Hồ Yên Mỹ, hd Thung Bing, hồ Đồng Ngư, Binh Công, Tây Trác, Đồng Bé, Cống Khê, Đồng Chủa, Kim Giao II a). Hồ chứa nước Cửa Đạt [4]: Hồ chứa nước Cửa Đạt có đầu mỗi nằm trên đất xã Xuân Mỹ, huyện Thường Xuân cách thành phố Thanh Hóa 80km về phía Tây. Là hồ chứa.

nước đa mục tiêu, công trình thủy lợi lớn nhất Thanh Hóa ở thời điểm hiện tại. Diện tích lưu vực là 5938 Km2, trong đó có 4905 km2 thuộc địa phận Lào, chiếm 82,6% diện tích lưu vực. Hồ Cửa Đạt sẽ đảm bảo nước cho sản xuất nông nghiệp, công nghiệp, sinh hoạt của toàn bộ vùng đông bằng phía nam Sông Mã, cắt lũ sông Chu, phát điện, đẩy mặn cho du hạ sông Mã, tạo ra cảnh quan, môi trường và điều kiện kinh tế - xã hội của vùng. Nhiệm vụ công trình là: Giảm lũ với tần suất 0,6%, bảo đảm mực nước tại Xuân Khánh không vượt quá 13,71 (lũ lịch sử năm 1962).

Cắp nước cho công nghiệp và sinh hoạt với lưu lượng 7,715 m3/s, Tạo nguồn nước tưới ôn định cho 86.862 ha đất canh tác (trong đó nam Sông Chu là 54. Sông Chu-Nam Sông Mã là: 32.831 ha), kết hợp phát điện công suất lắp máy.1: Hỗ Cửa Dat huyện Thường Xuân, tỉnh Thanh Hóa Bồ sung nước mùa kiệt cho hạ lưu để đầy mặn, cải tạo môi trường sinh thái với lưu lượng Q= 30,42 mâ/s. Khởi công xây dựng ngày 02/02/2004, tích nước từ ngày 26/11/2009 và hoàn thành công trình đầu mỗi vào năm 2010. Hiện nay hệ thông kênh Bắc sông Chu Nam sông Mã bao gồm kênh Chính.

dai 16,4 km, kênh chính Bắc dai 58,5 km, kênh chính Nam dai 43,3 km, $5 kênh cấp 1, 150 kênh cấp II, 72 kênh cấp III đang được triển khai thi công để đảm bảo cung cắp nước cho 32.831 ha của 6 huyện Ngọc Lae, Thưởng Xuân, Thọ Xuân, Cẩm Thủy, Yên Định và Thiệu Hóa. Sau khi hệ thống kênh Bắc. xông Chu ~ Nam sông Mã hoàn thành sẽ đảm nhận toàn bộ diện tích mà hiện nay trạm bơm Kiểu và các trạm bơm vùng tả Thọ Xuân đang phục vụ. Nhu vậy hệ thống kênh Bắc sông Chu ~ Nam sông Mã sẽ thay thé khu tưới của 188 công trình gồm 21 công trình của huyện Ngọc Lac, 24 trạm bơm.

của huyện Thường Xuân, 80 trạm bơm huyện Yên Định và 33 trạm bom vũng. tả sông Chu (huộc huyện Thiệu Hóa. Hồ Sông Mực [4f: Hồ Sông Mực được bắt đầu xây dựng từ năm 1977, hoàn thành các hạng mục chính năm 1981 có diện tích lưu vực 236 km2, hệ số ding chảy.10^6 m3; 'Qk0,5%=267 m3/s; tưới cho 11344ha; cắt giảm lũ với tin suất P=0,5%4; giảm định lũ từ 2. Hạn chế ngập lụt sông Yên 4540ha, phát điện 1,8 Mw, hệ số lợi dụng kênh mương bằng 0,687, năm 1999 được quy định là 0,7, qtk=1,1 /s/ha, Năm 2007 được nâng cấp, các chỉ tiêu thiết kế: MN chết: +18,0m; MNDBT=+33,0m tương ứng với Whi=180.10^6 m3; cao trình đỉnh đập đất + 39,40m; cao trình tường chắn sóng +40,4m; xây dựng tràn xả sâu cửa van cung đóng mở bằng thủy lực, cao trình ngưỡng tran +28,0m; 2 cửa van điều tiết gồm cửa bxh= 2*(4x5)m, đảm bảo cấp nước cho 11.344 ha, cấp nước cho.

nha máy đường Nông Cổng, nhà máy giấy Lam Sơn và khu kinh tế Nghỉ Son, cất giảm 10 với tần suất P-0,5%, giảm đỉnh lũ từ 2. Hạn chế ngập lụt sông Yên 4540ha.2: Hồ Sông Mực, huyện Như Thanh, tinh Thanh Hóa ©). Hồ Yên Mj [4]: Hồ Yên Mỹ được xây dựng năm 1978 có diện tích lưu vực 137 km2, dung tích 61.10^6 m3, tưới cho 5840 ha, qtk= 1.33 Vssha, qmi 0,56 l/s/ha, hệ số lợi dung kênh mương bằng 0,75. Năm 2003 được nâng cấp, các chỉ tiêu thiết kế như sau, MN chét= +8,45m; MNDBT= 20,36m tương ứng Whi 3.10^6 m3; MNSC= +23,03 m ứng với Wsc= 124,6.10^6 m3; cao trình đỉnh đập đất +24,5m; đỉnh tường.

chắn sóng +25,03 m; xây dựng tràn xả sâu ba cửa van cung 3*(bxh)= 3*(6x3,86)m; Qtran= 454 m3/s, đảm bảo cấp nước cho 5840 ha và cấp nước. 55000 m3/ ngày đêm cho khu kinh tế Nghỉ Sơn, cit giảm 50% tổng lượng lũ. xông Thi Long với tần suất %. Ngoài 3 hỗ chứa trên thi Thanh Hóa còn một số hồ chứa lớn khác như.

hồ Hao Hao, hồ Thung Bằng, hồ Đồng Ngư, Binh Công, Tây Trác, Đồng Bẻ, Cổng Khê, Đồng Chùa, Kim Giao II có dung tích trên 3 triệu m3. Các hỗ chứa nhỏ [4]: Tinh Thanh Hóa có 598 hỗ chứa nhỏ. Từ năm 2000 đến năm 2014 số hồ được đầu tư sửa chữa, nâng cấp là 196 hồ, còn lại 402 hd chưa được sửa chữa, nâng cấp, trong đó có 108 hồ đã bị hư hỏng nặng, không đảm bảo an. toàn cần được ưu tiên sữa chữa, nâng cấp.

Tình trạng chung của các hỗ như Dap đất thấp, mặt cắt đập nhỏ, chiều rộng mặt đập bé, không có thiết bị thoát nước hạ lưu, mái thượng hạ lưu bị xói lở nghiêm trọng, mái hạ lưu bị thắm khi hé tích đầy nước, mái hạ lưu thắm xuất hiện cung trượt; Cổng lấy nước: các cống xây dựng từ lâu, cửa van vận hành bố trí ở phía thượng lưu đập nên khó khăn khi vận hành: Đa số bị hiện tượng lùng mang và lùng đáy cống, cửa cống là cửa van phẳng đóng không kín, dàn đóng. mở, cầu công tác đã bị hư hỏng nhiều, thiếu kinh phí ta bổ sửa chữa, địa phương chỉ đủ kinh phí dé sửa các hư hỏng nhỏ; ‘Tran xả lũ: Cơ bản là tràn dat, phan đốc nước, bé và sân sau tiêu năng. bị xói lở, có những hỗ tạo thành hồ xói sâu phía hạ lưu tran. Đập Bái Thượng được xây dựng từ năm 1920, đưa vào khai thác năm 1926, công trình đầu mồi là đập ding Bái Thượng trên sông Chu cách thành phố Thanh Hóa 60km, dâng đầu nước từ +Ilm, lên +16,8m, để cung cấp nước cho 50.