Nghiên cứu quy trình xây dựng kế hoạch duy tu sửa chữa hàng năm cho hệ thống đê điều tỉnh Ninh Bình

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu quản lý xây dựng nghiên cứu đề xuất quy trình xây dựng kế hoạch duy tu sửa chữa hàng năm cho hệ, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện

• Tác giả: Trịnh Minh Toản
• Người hướng dẫn: PGS. Lê Văn Hùng
• Trường học: Trường Đại học Thủy lợi
• Chuyên ngành: Công trình
• Đề tài: Quy trình lập kế hoạch duy tu sửa chữa hệ thống đê điều tại Ninh Bình
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Ninh Bình

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• MỞ ĐẦU
• 0.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 0.2. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 0.3. Cách tiếp cận và phương pháp nghiên cứu
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ KẾ HOẠCH DUY TU, SỬA CHỮA ĐÊ ĐIỀU HÀNG NĂM
• 1.1. Tổng quan về hệ thống đê điều hiện nay
• 1.1.1. Hệ thống đê sông Việt Nam
• 1.1.2. Hệ thống đê biển Việt Nam
• 1.2. Tổng quan về tổ chức hệ thống quản lý đê điều
• 1.2.1. Trách nhiệm quản lý nhà nước
• 1.2.2. Lực lượng trực tiếp quản lý đê điều
• 1.3. Tổng quan việc xây dựng kế hoạch và phân bổ vốn duy tu, sửa chữa hàng năm cho hệ thống đê điều Việt Nam
• 1.4. Cơ sở khoa học và thực tiễn xây dựng kế hoạch duy tu sửa chữa hệ thống đê điều hàng năm
• 1.4.1. Hư hỏng thường gặp, các tồn tại, khó khăn và công tác an toàn hệ thống đê điều
• 1.4.2. Phân tích một số nguyên nhân chính về mất an toàn đê điều hàng năm về kỹ thuật và quản lý đê điều
• 1.4.3. Các cơ sở khoa học, pháp lý trong công tác duy tu, sửa chữa thường xuyên cho hệ thống đê điều
• 1.4.4. Một số yêu cầu kỹ thuật trong xây dựng, tu bổ và nâng cấp các tuyến đê
• 1.4.5. Cơ sở pháp lý trong việc duy tu, sửa chữa đê
• 2. ÁP DỤNG QUY TRÌNH XÂY DỰNG KẾ HOẠCH DUY TU, SỬA CHỮA ĐÊ ĐIỀU HÀNG NĂM CHO HỆ THỐNG ĐÊ HỮU DAY TỈNH NINH BÌNH
• 2.1. Giới thiệu sơ lược về hệ thống đê Hữu Day Ninh Bình
• 2.2. Thực trạng việc duy tu sửa chữa thường xuyên, các thuận lợi khó khăn ảnh hưởng đến công tác duy tu, sửa chữa tại tỉnh
• 2.2.1. Thực trạng việc duy tu sửa chữa
• 2.2.2. Các thuận lợi khó khăn
• 2.3. Đề xuất quy trình xây dựng kế hoạch duy tu, sửa chữa, dự trù nguồn vốn xây dựng thường xuyên
• 2.3.1. Lập và trình duyệt kế hoạch, báo cáo kinh tế kỹ thuật tu bổ sửa chữa đê điều thường xuyên
• 2.3.2. Trình duyệt kế hoạch
• 2.3.3. Tổ chức lựa chọn đơn vị thực hiện
• 2.3.4. Tổ chức thi công và nghiệm thu công trình
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Giới thiệu về quy trình duy tu

Quy trình duy tu và sửa chữa đê điều là một phần quan trọng trong việc bảo vệ an toàn cho hệ thống đê điều tại Ninh Bình. Hệ thống này không chỉ đảm bảo an toàn cho người dân mà còn góp phần vào sự phát triển kinh tế của khu vực. Quy trình này bao gồm các bước từ lập kế hoạch sửa chữa đến thực hiện công tác duy tu hàng năm. Việc bảo trì đê điều thường xuyên giúp phát hiện và khắc phục kịp thời những hư hỏng, đồng thời nâng cao khả năng chống lũ cho hệ thống đê. Theo nghiên cứu, việc lập kế hoạch sửa chữa cần dựa trên việc đánh giá tình trạng đê hiện tại, từ đó đưa ra các giải pháp phù hợp để đảm bảo an toàn cho hệ thống.

1.1. Tính cấp thiết của quy trình

Hệ thống đê điều tại Ninh Bình đang phải đối mặt với nhiều thách thức từ thiên nhiên như lũ lụt và xói lở. Việc lập kế hoạch duy tu và sửa chữa không chỉ cần thiết để bảo vệ tài sản và tính mạng của người dân mà còn để duy trì sự ổn định của hệ thống đê điều. Theo thống kê, một tỷ lệ lớn các tuyến đê hiện nay không đạt tiêu chuẩn an toàn, điều này đòi hỏi một quy trình duy tu chặt chẽ hơn. Như một chuyên gia đã chỉ ra: "Việc không có kế hoạch duy tu rõ ràng sẽ dẫn đến những thiệt hại nghiêm trọng trong mùa lũ".

II. Quy trình lập kế hoạch sửa chữa

Quy trình lập kế hoạch sửa chữa cho hệ thống đê điều tại Ninh Bình bao gồm nhiều bước quan trọng. Đầu tiên, cần thực hiện việc đánh giá tình trạng đê hiện tại để xác định các đoạn đê cần sửa chữa. Tiếp theo, các chuyên gia sẽ đưa ra các biện pháp bảo vệ đê thích hợp, nhằm giảm thiểu thiệt hại do thiên tai. Việc quản lý hệ thống đê cũng cần được thực hiện một cách đồng bộ và hiệu quả, đảm bảo rằng mọi hoạt động sửa chữa đều được thực hiện đúng tiến độ và chất lượng. Một trong những nguyên tắc cơ bản trong quy trình này là phải có sự tham gia của các bên liên quan, từ chính quyền địa phương đến các tổ chức cộng đồng.

2.1. Đánh giá tình trạng đê

Đánh giá tình trạng của hệ thống đê điều là bước đầu tiên và quan trọng trong quy trình lập kế hoạch. Các chuyên gia sẽ tiến hành khảo sát thực địa, thu thập dữ liệu về hư hỏng, xói lở, và các vấn đề khác liên quan đến an toàn đê. Số liệu thu thập được sẽ giúp xác định mức độ nghiêm trọng của vấn đề và từ đó đưa ra các giải pháp cụ thể. Như một nhà nghiên cứu đã nói: "Đánh giá chính xác tình trạng đê là chìa khóa để đưa ra những quyết định sửa chữa hiệu quả".

III. Thực hiện công tác duy tu

Sau khi lập kế hoạch, việc thực hiện công tác duy tu và sửa chữa đê điều là rất cần thiết. Công tác này bao gồm việc tổ chức thi công, nghiệm thu công trình, và báo cáo kết quả. Để đảm bảo tính hiệu quả, cần phải có sự phối hợp chặt chẽ giữa các đơn vị thi công và cơ quan quản lý. Một trong những thách thức lớn nhất hiện nay là việc thiếu hụt nguồn vốn cho các hoạt động này, điều này có thể ảnh hưởng đến chất lượng và tiến độ công việc. Theo một chuyên gia trong lĩnh vực này: "Việc đảm bảo nguồn vốn là rất quan trọng để duy trì và phát triển hệ thống đê điều".

3.1. Tổ chức thi công và nghiệm thu

Tổ chức thi công và nghiệm thu công trình là một phần không thể thiếu trong quy trình duy tu. Cần có sự giám sát chặt chẽ để đảm bảo các tiêu chuẩn kỹ thuật được tuân thủ. Sau khi hoàn thành, công trình sẽ được nghiệm thu theo các tiêu chí đã đề ra. Việc này không chỉ đảm bảo chất lượng công trình mà còn tạo ra niềm tin cho người dân về hệ thống đê điều. Như một chuyên gia đã nhấn mạnh: "Nghiệm thu công trình là bước cuối cùng để đảm bảo rằng mọi nỗ lực sửa chữa đều mang lại hiệu quả".

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Hệ thống đê điều tại Việt Nam đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ an toàn tính mạng, tài sản và phát triển kinh tế xã hội, đặc biệt trong bối cảnh biến đổi khí hậu và thiên tai ngày càng phức tạp. Theo báo cáo năm 2014 của Cục Quản lý Đê điều và Phòng chống Lụt bão, tổng chiều dài hệ thống đê điều trên toàn quốc đạt khoảng 8.000 km đê sông và 2.700 km đê biển, với khối lượng đất ước tính lên đến 520 triệu m³. Tuy nhiên, chất lượng và độ an toàn của các tuyến đê còn nhiều hạn chế, trong đó có khoảng 28% chiều dài đê kém ổn định và 5,6% là đê xung yếu, chưa đảm bảo an toàn trước các đợt lũ lớn.

Luận văn tập trung nghiên cứu và đề xuất quy trình xây dựng kế hoạch duy tu, sửa chữa hàng năm cho hệ thống đê điều, áp dụng cụ thể cho hệ thống đê Hữu Đáy, tỉnh Ninh Bình. Mục tiêu chính là nâng cao hiệu quả công tác duy tu, sửa chữa nhằm đảm bảo an toàn đê điều, giảm thiểu rủi ro thiên tai và tăng cường khả năng phòng chống lũ bão. Phạm vi nghiên cứu bao gồm các tuyến đê sông thuộc tỉnh Ninh Bình với chiều dài khoảng 75 km, trong bối cảnh nguồn vốn đầu tư còn hạn chế và nhiều đoạn đê xuống cấp nghiêm trọng.

Nghiên cứu có ý nghĩa thiết thực trong việc hỗ trợ các cơ quan quản lý nhà nước và địa phương xây dựng kế hoạch duy tu, sửa chữa khoa học, hiệu quả, góp phần bảo vệ an toàn dân cư và phát triển kinh tế vùng hạ lưu sông Hồng. Đồng thời, kết quả nghiên cứu cũng cung cấp cơ sở khoa học cho việc phân bổ nguồn lực hợp lý và nâng cao năng lực quản lý đê điều trong điều kiện biến đổi khí hậu và áp lực phát triển kinh tế xã hội.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình quản lý kỹ thuật công trình thủy lợi, đặc biệt là hệ thống đê điều, bao gồm:

• Lý thuyết an toàn công trình đê điều: tập trung vào các yếu tố ảnh hưởng đến độ bền và ổn định của đê như xói lở, thẩm lậu, sạt trượt mái đê, và các biện pháp kỹ thuật gia cố.
• Mô hình quản lý duy tu, sửa chữa công trình thủy lợi: bao gồm quy trình lập kế hoạch, phân bổ nguồn lực, tổ chức thi công và nghiệm thu công trình.
• Khái niệm về quản lý rủi ro thiên tai: đánh giá nguy cơ, xác định các điểm xung yếu và ưu tiên xử lý nhằm giảm thiểu thiệt hại do lũ lụt và bão gây ra.
• Khung pháp lý về quản lý đê điều: các văn bản quy phạm pháp luật như Luật Đê điều, Pháp lệnh Phòng chống Lụt bão, quy định về bảo vệ hành lang đê điều và trách nhiệm quản lý nhà nước.

Các khái niệm chính được sử dụng gồm: duy tu sửa chữa thường xuyên, an toàn đê điều, phân bổ vốn đầu tư, tổ chức quản lý đê điều, và quy trình lập kế hoạch kỹ thuật.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp kết hợp giữa thu thập dữ liệu thực tiễn và phân tích lý thuyết:

• Nguồn dữ liệu: thu thập số liệu hiện trạng đê điều từ Cục Quản lý Đê điều và Phòng chống Lụt bão, Chi cục Đê điều và PCLB tỉnh Ninh Bình, các báo cáo kỹ thuật và tài liệu pháp lý liên quan.
• Phương pháp chọn mẫu: tập trung nghiên cứu hệ thống đê Hữu Đáy với chiều dài khoảng 75 km, đại diện cho các tuyến đê cấp III tại tỉnh Ninh Bình.
• Phương pháp phân tích: phân tích hiện trạng kỹ thuật, đánh giá các hư hỏng thường gặp, phân tích nguyên nhân kỹ thuật và quản lý, đồng thời khảo sát thực tế công tác duy tu, sửa chữa hàng năm.
• Timeline nghiên cứu: nghiên cứu được thực hiện trong khoảng thời gian từ năm 2014 đến 2016, bao gồm giai đoạn thu thập dữ liệu, phân tích, đề xuất quy trình và hoàn thiện luận văn.

Phương pháp nghiên cứu còn bao gồm khảo sát thực địa, phỏng vấn các cán bộ quản lý đê điều và chuyên gia kỹ thuật để đảm bảo tính thực tiễn và khả thi của quy trình đề xuất.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Hiện trạng đê điều còn nhiều đoạn xuống cấp nghiêm trọng: Theo báo cáo năm 2014, khoảng 28% chiều dài đê thuộc diện kém ổn định, nhiều đoạn đê có mặt cắt nhỏ, mái dốc, không đảm bảo yêu cầu kỹ thuật. Tại hệ thống đê Hữu Đáy, nhiều vị trí bị sạt lở mái đê, lún sụt mặt đê do tác động của sóng, gió và lưu lượng giao thông lớn.

2. Nguồn vốn duy tu, sửa chữa còn hạn chế và phân bổ chưa hợp lý: Nguồn ngân sách trung ương và địa phương dành cho duy tu đê điều chưa đáp ứng đủ nhu cầu. Ví dụ, năm 2014, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn trình Chính phủ cấp 200 tỷ đồng cho tu bổ đê điều, nhưng đến mùa mưa bão nhiều hạng mục chưa được triển khai do thiếu vốn. Tại Nam Định, chỉ có khoảng 33% chiều dài đê biển được nâng cấp theo kế hoạch do nguồn vốn hạn chế.

3. Công tác quản lý và tổ chức duy tu còn nhiều bất cập: Việc lập kế hoạch duy tu, sửa chữa chưa đồng bộ, chưa có quy trình chuẩn hóa, dẫn đến hiệu quả sử dụng nguồn lực thấp. Lực lượng quản lý đê điều gồm lực lượng chuyên trách và lực lượng quản lý đê nhân dân còn thiếu sự phối hợp chặt chẽ, gây khó khăn trong công tác giám sát và xử lý sự cố.

4. Nguyên nhân hư hỏng đê điều chủ yếu do tác động tự nhiên và quản lý kỹ thuật chưa hiệu quả: Sóng, gió, lũ lụt kết hợp với khai thác cát sỏi trái phép, lấn chiếm hành lang bảo vệ đê làm gia tăng nguy cơ sạt lở. Việc sử dụng vật liệu đắp đê không đồng nhất, thiếu biện pháp bảo vệ mái đê cũng là nguyên nhân chính gây hư hỏng.

Thảo luận kết quả

Các phát hiện trên cho thấy hệ thống đê điều Việt Nam, đặc biệt là đê sông tại Ninh Bình, đang đối mặt với nhiều thách thức về kỹ thuật và quản lý. Việc nhiều đoạn đê chưa đạt tiêu chuẩn thiết kế phản ánh sự xuống cấp do tác động lâu dài của thiên nhiên và hoạt động kinh tế xã hội. So với các nghiên cứu trong ngành, tỷ lệ đê kém ổn định khoảng 28% là con số đáng báo động, đòi hỏi phải có giải pháp duy tu sửa chữa hiệu quả hơn.

Nguồn vốn hạn chế và phân bổ chưa hợp lý là nguyên nhân chính khiến nhiều dự án duy tu sửa chữa bị chậm tiến độ, ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn đê điều trong mùa mưa bão. So với các địa phương khác, Ninh Bình và Nam Định đều gặp khó khăn tương tự, cho thấy cần có cơ chế tài chính bền vững hơn.

Việc thiếu quy trình chuẩn trong xây dựng kế hoạch duy tu sửa chữa làm giảm hiệu quả quản lý và sử dụng nguồn lực. Kinh nghiệm từ một số địa phương cho thấy, quy trình rõ ràng, có sự phối hợp chặt chẽ giữa các lực lượng quản lý sẽ nâng cao hiệu quả công tác duy tu.

Nguyên nhân hư hỏng do tác động tự nhiên và quản lý kỹ thuật chưa tốt cũng phù hợp với các báo cáo ngành, nhấn mạnh vai trò của việc bảo vệ hành lang đê điều, kiểm soát khai thác tài nguyên và áp dụng các biện pháp kỹ thuật gia cố hiện đại.

Dữ liệu có thể được trình bày qua các biểu đồ phân bố hiện trạng đê, bảng tổng hợp nguồn vốn duy tu theo năm và sơ đồ quy trình đề xuất xây dựng kế hoạch duy tu sửa chữa để minh họa rõ ràng hơn.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Xây dựng quy trình chuẩn hóa lập kế hoạch duy tu, sửa chữa đê điều hàng năm

   • Động từ hành động: Thiết lập, chuẩn hóa
   • Target metric: Tăng tỷ lệ hoàn thành kế hoạch duy tu lên 90%
   • Timeline: Triển khai trong 1 năm
   • Chủ thể thực hiện: Cục Quản lý Đê điều phối hợp với Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn tỉnh Ninh Bình

2. Tăng cường phân bổ và sử dụng hiệu quả nguồn vốn duy tu, sửa chữa

   • Động từ hành động: Tối ưu hóa, phân bổ
   • Target metric: Đảm bảo 100% kinh phí duy tu được giải ngân đúng tiến độ
   • Timeline: Hàng năm, bắt đầu từ năm tài chính tiếp theo
   • Chủ thể thực hiện: Bộ Tài chính, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, địa phương

3. Nâng cao năng lực quản lý và phối hợp giữa các lực lượng quản lý đê điều

   • Động từ hành động: Đào tạo, phối hợp
   • Target metric: Giảm 50% sự cố do quản lý kém trong 2 năm
   • Timeline: 2 năm
   • Chủ thể thực hiện: Ủy ban nhân dân tỉnh, các đơn vị quản lý đê điều

4. Áp dụng các biện pháp kỹ thuật gia cố và bảo vệ mái đê hiện đại

   • Động từ hành động: Áp dụng, cải tiến
   • Target metric: Giảm 30% diện tích sạt lở mái đê trong 3 năm
   • Timeline: 3 năm
   • Chủ thể thực hiện: Các đơn vị thi công, Ban quản lý dự án đê điều

5. Tăng cường kiểm soát khai thác tài nguyên và bảo vệ hành lang đê điều

   • Động từ hành động: Kiểm tra, xử lý vi phạm
   • Target metric: Giảm 70% vi phạm hành lang đê trong 2 năm
   • Timeline: 2 năm
   • Chủ thể thực hiện: Công an, chính quyền địa phương, lực lượng quản lý đê điều

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cơ quan quản lý nhà nước về đê điều và phòng chống thiên tai

   • Lợi ích: Cung cấp quy trình xây dựng kế hoạch duy tu sửa chữa khoa học, hỗ trợ phân bổ nguồn lực hiệu quả.
   • Use case: Lập kế hoạch duy tu hàng năm, đánh giá hiện trạng đê điều.

2. Các đơn vị thi công và quản lý công trình thủy lợi

   • Lợi ích: Hiểu rõ các hư hỏng thường gặp và biện pháp kỹ thuật gia cố phù hợp.
   • Use case: Triển khai thi công, bảo trì công trình đê điều.

3. Các nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành thủy lợi, quản lý tài nguyên nước

   • Lợi ích: Tài liệu tham khảo về lý thuyết, phương pháp nghiên cứu và thực tiễn quản lý đê điều.
   • Use case: Nghiên cứu chuyên sâu, phát triển các giải pháp kỹ thuật mới.

4. Chính quyền địa phương và cộng đồng dân cư vùng hạ lưu sông Hồng

   • Lợi ích: Nâng cao nhận thức về an toàn đê điều, tham gia giám sát và bảo vệ hành lang đê.
   • Use case: Tổ chức tuyên truyền, phối hợp quản lý đê điều tại địa phương.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao cần xây dựng kế hoạch duy tu, sửa chữa đê điều hàng năm?
   Việc xây dựng kế hoạch duy tu, sửa chữa hàng năm giúp phát hiện sớm các hư hỏng, tổ chức thi công kịp thời, đảm bảo an toàn đê điều trước mùa mưa bão. Ví dụ, nhiều đoạn đê Hữu Đáy đã được xử lý trước mùa lũ để tránh sự cố nghiêm trọng.

2. Nguồn vốn duy tu đê điều được phân bổ như thế nào?
   Nguồn vốn duy tu chủ yếu từ ngân sách trung ương và địa phương, trong đó trung ương đảm bảo kinh phí cho đê cấp III trở lên. Tuy nhiên, thực tế nguồn vốn còn hạn chế, dẫn đến nhiều dự án bị chậm tiến độ.

3. Những hư hỏng thường gặp ở hệ thống đê điều là gì?
   Các hư hỏng phổ biến gồm sạt lở mái đê, lún sụt mặt đê, bong vỡ bê tông, thẩm lậu và các tổn thương do mạch đứt, mạch sít. Những hư hỏng này ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng chống lũ và an toàn công trình.

4. Làm thế nào để nâng cao hiệu quả công tác duy tu, sửa chữa?
   Cần có quy trình chuẩn hóa, phân bổ nguồn lực hợp lý, nâng cao năng lực quản lý và áp dụng kỹ thuật gia cố hiện đại. Đồng thời, tăng cường kiểm soát vi phạm hành lang đê điều để bảo vệ công trình.

5. Vai trò của cộng đồng trong quản lý an toàn đê điều là gì?
   Cộng đồng đóng vai trò quan trọng trong giám sát, phát hiện sự cố và bảo vệ hành lang đê điều. Việc tuyên truyền nâng cao nhận thức giúp giảm thiểu vi phạm và tăng cường an toàn cho hệ thống đê.

Kết luận

• Hệ thống đê điều Việt Nam, đặc biệt tại Ninh Bình, đang đối mặt với nhiều thách thức về kỹ thuật và quản lý do hư hỏng, xuống cấp và nguồn vốn hạn chế.
• Quy trình xây dựng kế hoạch duy tu, sửa chữa hàng năm cần được chuẩn hóa để nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực và đảm bảo an toàn đê điều.
• Việc tăng cường phân bổ vốn, nâng cao năng lực quản lý và áp dụng biện pháp kỹ thuật hiện đại là cần thiết để giảm thiểu rủi ro thiên tai.
• Bảo vệ hành lang đê điều và kiểm soát khai thác tài nguyên là yếu tố quan trọng trong duy trì ổn định hệ thống đê.
• Nghiên cứu đề xuất quy trình duy tu sửa chữa cho hệ thống đê Hữu Đáy tỉnh Ninh Bình có thể làm mẫu tham khảo cho các địa phương khác trong cả nước.

Next steps: Triển khai áp dụng quy trình đề xuất, đánh giá hiệu quả thực tiễn và điều chỉnh phù hợp theo từng vùng miền. Các cơ quan quản lý cần phối hợp chặt chẽ để đảm bảo nguồn lực và tổ chức thực hiện hiệu quả.

Các đơn vị quản lý đê điều và địa phương nên nghiên cứu, áp dụng quy trình duy tu sửa chữa khoa học nhằm nâng cao an toàn đê điều, bảo vệ cộng đồng và phát triển bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

mở đầu công việc xây dựng đất nước bước vào quy mô lớn, đặt nền tảng vững chắc và toàn diện cho sự phát triển của dân tộc và của. quốc gia phong kiến độc lập". Dip đê trị thủy đã trực tiếp ảnh hưởng đến quyền lợi của quốc gia không thể phó mặc cho sự tự phát của dân chúng. Đế năm 1077 triều đình đứng ra chủ trương dip những con đê quy mô lớn.

'Việt sử lược, thi năm ấy nha Lý cho đắp đê sông Như Nguyệt (Sông Cau) dai 67. Sang đến đời Trần đã cho đắp thêm theo từng tuyến sông chính từ đầu. nguồn ra đến biển, tôn cao dip to những đoạn đã có, dip thêm những đoạn nối, cải tạo một số tuyến vòng véo bắt hợp lý. Về cơ bản những tuyến dé đó.

gin giống như ngày nay, nhất là tuyến đê sông Hồng và sông Về kỹ thuật dip dé thời kỳ nay là bước một bước nhảy vọt, tạo nên thé nước chảy. thuận hơn mặt khác cũng phải có những tiền bộ kỹ thuật nhất định mới có thể xác định được tuyển đê, chiều cao đê từng đoạn cho phù hợp với đường mặt nước lũ, Ngoài việc dip đê nhà Trần còn rat coi trọng công tác hộ đê phòng lụt, đặt thành trách nhiệm cho chính quyền các cấp. “Năm nao cũng vậy, vào tháng sáu, tháng bay (mia lũ) các viên đê sứ phải thân đi tuần hành, thấy chỗ nảo non phải tu bổ ngay, hé biếng nhac không làm tròn phận sự dé đến nỗi trôi dân cư, ngập lúa mạ, sẽ tủy tội nắng nhẹ mà khiễn phạt” Hình 1.1 Một cảnh đấp dé thời Trần Œ triều đại phong kiến sau này dựa vào đó mà tiếp tục phát triển hệ thống đê điều đã có và phát triển tiếp lên. Theo sách Đại Nam thực lục thì dưới triều Nguyễn năm đó vua còn cho dap bảy đoạn đê mới ở Bắc Bộ.

Đến tháng 9 năm 1809, triều Nguyễn đã ban hành điều lệ về đê điều ở Bắc Bộ với các quy định rit chặt chẽ về việc kiểm tra, phòng chống lũ va gia. cố hệ thống đê điều hang năm. “Thời ky Pháp thuộc, với tư cách là người thống trị, thực dân Pháp nhận thức ngay được tầm quan trọng và kinh tế chính trị Bắc Kỳ. Vì vậy ngay từ những ngày dau thiết lập nén đô hộ, chính quyển Pháp cũng rất chú trọng đến tình hình đê điều và trị thuỷ của Việt Nam.

Trong quá trình cai trị của mình chính quyển Pháp đã gặp phải không ít những thiệt hai do thiên tai, lũ lụt gây ra, đặc biệt nghiêm trọng như trận lũ lịch sử năm 1915 gây thiệt hại rất nghiêm trọng về người và nhà cửa. Sau trận lụt lịch sử đó, trước áp lực của dư luận, chính quyền thực dân mới nghiên cứu thực hiện một kế hoạch đắp đề Bac bộ tương đổi quy mô, trong đó có nhiều biện pháp mà ngày nay chúng ta vẫn còn nhắc tới như: Tái sinh rừng thượng nguồn để chậm lũ; xây dựng hỗ. chứa ở thượng nguôn dé cắt lũ; đắp đê cao hơn mức lũ đặc biệt; củng cô dé hiện tại và tôn cao đến mức an toàn tuyệt đối. Hệ thống dé điều Việt Nam hiện nay có khoảng hon 8.000 km là đê sông, còn lại là đê biển với khối lượng đất ước.

tính là520 triệu m3. Sự hình thành hệ thống đê thẻ hiện sự đóng góp, cố gắng. của nhân dan trong suốt nhiều thé kỷ qua. Mặc dù tại một số nơi đê còn chưa.

đảm bảo tính én định cao đối với lũ lớn tuy vậy vai trò bảo vệ của các tuyến đê sông hay hệ thống đê biển là rit to lớn va không thé phủ định. Hàng năm, hệ thống đê này đều được đầu tư củng cố, nâng cấp, đặc biệt là đối với dé sông sau khi xảy ra lũ lớn đã từng bước củng cổ vững chắc đáp ứng được yêu cầu chống lũ đặt ra của từng thời kỳ, LI Hệ thing dé sông Việt Nam DE sông của Việt Nam không nối liền nhau mà tạo thành diy theo hệ thống các con sông. Hệ thống đê ở đồng bằng sông Hồng bao gồm hệ thống. đê sông Hồng và hệ thống đê sông Thái Bình, đây là hệ thống dé sông có quy mô lớn nhất nước ta với tổng chiều đài khoảng 2.

Nhin chung, đê có chiểu cao phổ biến từ 5 + 8 mét, có nơi cao tới 11 mét. Trong đó đê thuộc hệ: thống sông Hồng bao gồm 18 tuyển với tổng chiều dài khoảng 1.314 km doc theo các sông: Đà, Thao, Lô, Phó Diy, Hồng, Đuồng, Li Trà Lý, Đào, Ninh Cơ và sông Diy. Đề thuộc hệ thống sông Thái Bình bao gồm 27 tuyến với tổng chiểu dai khoảng 698 km dọc theo các sông: Công, Cầu, Thương, Lục Nam, Thái Bình, Kinh Thầy, Lai Vu, Cà Lé, Văn Úc, Lach Tray, Hóa, Cam, Bach Ding, Tam Bạc, Nam, Đá Bạch và sông Chanh. Các tuyến đê ở các tỉnh miền Trung bao gồm tuyến dé thuộc hệ thống.

sông Mã và sông Cả day là hai hệ thống sông lớn ở Bắc Trung Bộ. Hệ thống để sông Mã, sông Cả có tổng chiều dai là 381,47km, trong đó chiều dài để thuộc hệ thống sông Mã, sông Chu la 316,Ikm; Chiễu dai dé thuộc hệ thống sông Cả, sông La là 65,4km. Thượng nguồn của hai hệ thống sông này chưa có hồ chứa để tham gia điều tiết lũ, vì vậy đê vẫn là biện pháp công trình duy nhất và có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong chống lũ. Hiện tại tuyến đê thuộc.

hai hệ thống sông này chỉ còn khoảng 31 km đề thấp so với thiết kể, khoảng164km có mặt cất đê nhỏ, mái dốc chưa có cơ, thân đê còn nl khuyết tật, nền đê nhiều đoạn là nền cát hoặc bùn; lòng sông có độ dốc lớn và. diễn biển rit phức tap, nhiều đoạn đê sát sông. G miền Nam hệ thống đê điều chủ yếu là dé biển và đê cửa sông, dé xông ở miễn Nam có kết cầu đơn giản, chủ yếu là dé bao, dé bồi ngăn mặn 1. Hệ thẳng đê biển Việt Nam Trải qua thời gian đài xây dựng và phát triển nước ta hiện nay đã có khoảng 2700 Km đê bién, dé cửa sông trải khắp từ Quảng Ninh đến Kiên Giang.

Dé biển của ta không liền tuyến ma bị ngăn cách nhiều đoạn bởi 114 cửa sông lớn nhỏ khác nhau. Chính vì vậy ma tổng chiều dài đê cửa sông xắp xi bằng đê trực tiếp biển. Trong tổng số 117 huyện ven biển thì có 105 huyện có dé biển. Tổng chiều dai kẻ biển là 364km và số cống đưới dé biển là 1.

Doc ven biển Việt Nam có rất nhiều đảo và quần đảo trong đó có 120 dio lớn. Hầu hết các tuyển dé biển hiện nay có nhiệm vụ bảo vệ sản xuất nông. Ở đồng bằng Bắc Bộ và Thanh Hoá vùng có đề biển bảo vệ sản xuất 3 vụ, còn đối với các tỉnh miền Trung, Nam Bộ sản xuất 2 vụ, có nơi 3 vụ. khoảng 300 km đê biển để nuôi trồng thủy sản được phát triển mạnh những, năm gần day.

Theo số liệu thống kê, hiện nay ở nước ta có khoảng 2700Km_ 48 biển, để cửa sông chia lim 3 vùng: Bắc Bộ (từ Quảng Ninh đến Hậu Lộc - ‘Thanh Hóa), Trung Bộ (Nam Thanh Hóa đến Bình Thuận) và Nam Bộ (từ Ba Rịa-Vũng Tàu đến Kiên Giang). Cho đến nay, cả nước đã xây dựng được khoảng 6.150 km dé sông, 2500 km dé biển. Cụ thể (i) Chương trình củng cố nâng cấp hệ thống đê biển các tinh từ Quảng Ninh đến Quảng Nam (Quyết định. ngày 14/03/2006 của Thủ tướng Chính phủ): Tổng c đài: 1.693 km; đã củng cố, nâng cấp được: $69,893 km.

Kinh phi đã được đầu tư đến 2014 8.432 tỷ đồng (Trong đó: TW 7.220 tỷ đồng, các nguồn vốn khác.212 tỷ đồng); (ii) Chương trình cũng cổ nâng ip hệ thống đê biển các. tinh từ Quảng Ngai đến Kiên Giang (Quyết định số 667/QĐ-TTg ngày 27/05/2009 của Thủ tướng Chính phủ): Tổng chiều dài: 1.168,41 km; a cũng cổ, nâng cấp được: 145,413 km. Kinh phí đã được đầu tư đến 2014: 2.331 tỷ đồng (Trong đó: TW 1.192 tỷ đồng, các nguồn vốn khác 629,139 tỷ đồng) (iii) Tiếp tục đôn đốc các địa phương thực hiện Chương trình củng cố, nâng cấp hệ thông đê sông tại Quyết định số 2068/QĐ-TTg ngày 09/12/2009 10 Bang 1.1 Bảng báo cáo hiện trang dé điều năm 2014 (theo cục quản ly dé điều và phòng chồng lụt bão) pANH GIÁ BAO CÁO HIEN TRẠNG DE DIEU NĂM 2014 HIEN TRANG 19 TINH CÓ DE 2014 Ca a đực cing Way —| SER [Wananga we 4 ie | ch sin tre Tinh/Tuyén | viạ, | Chu Cap cấp | Tả és srr | Tintoven vies | 6 | at Cấp | Tổng Pha | Pha | cay | Cổng | ol đề đài (km) đê | Bêtông | Nhựa. h h h h Con ‘A | Nw phối | cộng sông | đồng | Che sống 1 | Phi The IE—Tñ 2860 |480d0 2300 | S800 2800 |30200 | 41.500 | 30000 | AZ00 1 [tet [ST sạp 1 : 2.900 2 | TRTho | RES) gH00 | 2 8,600 | 3 30 3 3 | Hai: [RSS | sa | 2 | 0360 | s89 | om | 9396 | 0a | o9 | s40 | 3e lạm H | mation | - man S100 | 0.000 | 0000 | 5100 | 14100 0600 | 0600 | 9 | 1000 TT | Bắc Giang 1028 58019 | 9517 | 48482 | H301 | 65222 0360 | 6100 | 6400 | 99.000 | 36450 ay | K06- 1 | TáCầm Ngạn | oss 3 | 17.962 28962 | 50086 | 39384 020% | 0708 | 33 | 9000 2 | TA [K00M- ' - sua 2 | Thượng | RUG | 400 3 | 17880 | 4600 15230 | 37700 | 21330 0600 | 0600 | 30 | 18450 ” K0.000- 3 | ramming | £92; | sso | 3 | aor | ssa | 4300 | 255 | soos | oạm [ a2 | s@2 | 26 | 9000 II H00 — | HEHBE | 1428 | camo | 17580 | 1080 1860 | 18600 | 37200 | 8606 | 3380 eR s ; LỘ cw RMP aowe 3 | ons | H495 | ow [naw | 0000 woe [own [arom] 6 | 03 2 | cone | 2000 Ï e000 | 3 | 6950 | oom | 6060 | 6849 | 1050 | samo | so | ieao| 2 | 3300 M Hà Nam ` [88.047 Rr 1 | touring | US| ser 1 | 37400 | 1201 | 06 | asear | 0600 | ston 2 | tapiy KRM | aosie cà | amt | H3M| rom | isos | ato 3 | 21036 VI | Thanh Hóa | Ý 308.409 1 | Hữnch | KH | i200 | 2 : 29608 | 140m | 3367 | 46000 | 267 sơn | sơn | is | Re ? Hữu „ Chị| 16000-34000 KS0000.