Nghiên Cứu Đặc Điểm Ngoại Hình Và Khả Năng Sản Xuất Của Gà Chọi Nuôi Bán Chăn Thả Tại Tỉnh Phú Thọ

Nghiên cứu đặc điểm ngoại hình và khả năng sản xuất của gà chọi nuôi bán chăn thả tại Phú Thọ, cung cấp thông tin hữu ích cho người chăn nuôi.

• Tác giả: Chử Quốc Huy
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Liên
• Trường học: Đại học Thái Nguyên - Trường Đại học Nông Lâm
• Chuyên ngành: Chăn nuôi
• Đề tài: Nghiên cứu một số đặc điểm ngoại hình và khả năng sản xuất của gà chọi nuôi bán chăn thả tại tỉnh Phú Thọ
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 1.1. Cơ sở khoa học của đề tài
• 1.2. Cơ sở khoa học của nhân giống thuần chủng và chọn lọc trong chăn nuôi gia cầm
• 1.3. Cơ sở nghiên cứu một số đặc điểm sinh học ở gia cầm
• 1.4. Cơ sở khoa học về sinh trưởng của gà
• 1.5. Cơ sở khoa học về sinh sản của gà
• 1.6. Tình hình nghiên cứu trong và ngoài nước
• 1.6.1. Tình hình nghiên cứu ở Việt Nam
• 1.6.2. Tình hình nghiên cứu nước ngoài
• 2. CHƯƠNG 2: ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Đối tượng, địa điểm và thời gian nghiên cứu
• 2.1.1. Đối tượng nghiên cứu
• 2.1.2. Địa điểm nghiên cứu
• 2.1.3. Thời gian thực hiện luận văn
• 2.2. Nội dung nghiên cứu
• 2.2.1. Tình hình chăn nuôi gà Chọi tại xã Tứ Xã, huyện Lâm Thao, tỉnh Phú Thọ
• 2.2.2. Nghiên cứu một số đặc điểm ngoại hình của gà Chọi
• 2.2.3. Nghiên cứu khả năng sinh sản của gà Chọi
• 2.2.4. Nghiên cứu về tỷ lệ nuôi sống, khả năng sinh trưởng và cho thịt của gà Chọi
• 2.3. Phương pháp nghiên cứu
• 2.3.1. Tình hình chăn nuôi gà Chọi tại xã Tứ Xã, huyện Lâm Thao, tỉnh Phú Thọ
• 2.3.2. Đặc điểm ngoại hình của gà Chọi
• 2.3.3. Khả năng sinh sản của gà Chọi
• 2.3.4. Phương pháp nghiên cứu khả năng sinh trưởng của gà Chọi
• 2.3.5. Khảo sát năng suất thân thịt của gà Chọi
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 3.1. Số lượng, cơ cấu và sự phân bố đàn gà Chọi tại xã Tứ Xã, huyện Lâm Thao, tỉnh Phú Thọ
• 3.2. Biến động về số lượng đàn gà nuôi tại xã Tứ Xã từ năm 2015 – 6/2017
• 3.3. Cơ cấu đàn gà theo giống nuôi tại xã Tứ Xã năm 2017
• 3.4. Quy mô đàn gà Chọi nuôi trong nông hộ tại xã Tứ Xã
• 3.5. Nguồn gốc nhân giống đàn gà Chọi nuôi tại xã Tứ Xã, huyện Lâm Thao, tỉnh Phú Thọ
• 3.6. Đặc điểm ngoại hình của gà Chọi nuôi tại xã Tứ Xã, huyện Lâm Thao, tỉnh Phú Thọ
• 3.6.1. Đặc điểm về màu lông
• 3.6.2. Đặc điểm về kiểu mào
• 3.6.3. Đặc điểm màu da chân gà Chọi
• 3.7. Tuổi thành thục về tính và sinh sản của gà Chọi nuôi tại xã Tứ Xã, huyện Lâm Thao, tỉnh Phú Thọ
• 3.7.1. Tuổi thành thục sinh dục
• 3.8. Tỷ lệ đẻ, năng suất, chất lượng trứng và tỷ lệ ấp nở của gà Chọi
• 3.9. Tỷ lệ nuôi sống và khả năng sinh trưởng của gà Chọi nuôi tại xã Tứ Xã, huyện Lâm Thao, tỉnh Phú Thọ
• 3.9.1. Tỷ lệ nuôi sống
• 3.9.2. Khả năng sinh trưởng của gà Chọi
• 3.10. Năng suất thân thịt của gà Chọi lúc 28 tuần tuổi
• 3.11. Một số thành phần hóa học của thịt gà Chọi
• 3.12. Hiệu quả kinh tế kỹ thuật của gà thịt và gà đẻ nuôi tại tỉnh Phú Thọ
• KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Nghiên cứu đặc điểm ngoại hình gà chọi

Nghiên cứu về đặc điểm ngoại hình của gà chọi nuôi bán chăn thả tại Phú Thọ tập trung vào các yếu tố như màu lông, kiểu mào, và màu da chân. Kết quả cho thấy gà chọi Phú Thọ có đa dạng màu lông, phổ biến là xám và vằn đen. Kiểu mào chủ yếu là mào cờ và mào hạt đậu, phản ánh đặc trưng giống. Màu da chân thường là vàng hoặc đen, thể hiện sự đa dạng di truyền. Những đặc điểm gà chọi này không chỉ giúp nhận diện giống mà còn là cơ sở cho công tác bảo tồn và lai tạo.

1.1. Màu lông và kiểu mào

Màu lông của gà chọi được phân tích dựa trên sự phân bố sắc tố melanin và lipocrom. Kết quả cho thấy màu xám và vằn đen chiếm tỷ lệ cao. Kiểu mào, đặc biệt là mào cờ và mào hạt đậu, là đặc điểm nổi bật, giúp phân biệt giống và đánh giá chất lượng.

1.2. Màu da chân

Màu da chân của gà chọi Phú Thọ chủ yếu là vàng hoặc đen, phản ánh sự đa dạng di truyền. Đây là yếu tố quan trọng trong việc đánh giá và chọn lọc giống, đặc biệt trong bối cảnh nuôi bán chăn thả.

II. Khả năng sản xuất của gà chọi

Khả năng sản xuất của gà chọi được đánh giá qua các chỉ tiêu như tỷ lệ đẻ, năng suất trứng, và khả năng sinh trưởng. Kết quả cho thấy gà chọi bán chăn thả tại Phú Thọ có tỷ lệ đẻ trung bình 60-65%, với năng suất trứng đạt đỉnh vào tháng thứ 2-3. Khả năng sinh trưởng của gà cũng được ghi nhận là khá tốt, đặc biệt trong điều kiện chăn thả gà chọi. Những kết quả này có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả sản xuất gà chọi.

2.1. Tỷ lệ đẻ và năng suất trứng

Tỷ lệ đẻ của gà chọi đạt trung bình 60-65%, với năng suất trứng cao nhất vào tháng thứ 2-3. Đây là chỉ tiêu quan trọng trong đánh giá khả năng sản xuất gà chọi, giúp định hướng công tác chọn lọc và nuôi dưỡng.

2.2. Khả năng sinh trưởng

Khả năng sinh trưởng của gà chọi được đánh giá qua tốc độ tăng trọng và tỷ lệ nuôi sống. Kết quả cho thấy gà có tốc độ sinh trưởng khá, đặc biệt trong điều kiện bán chăn thả, phù hợp với mô hình chăn nuôi tại Phú Thọ.

III. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn

Nghiên cứu gà chọi tại Phú Thọ không chỉ cung cấp dữ liệu về đặc điểm ngoại hình và khả năng sản xuất mà còn có ý nghĩa thực tiễn trong việc định hướng chăn nuôi. Kết quả nghiên cứu giúp bảo tồn nguồn gen quý, đồng thời nâng cao hiệu quả kinh tế cho các hộ chăn nuôi. Đây là cơ sở quan trọng cho các công trình nghiên cứu gà chọi tiếp theo.

3.1. Ý nghĩa khoa học

Kết quả nghiên cứu bổ sung dữ liệu về đặc điểm gà chọi và khả năng sản xuất, làm tài liệu tham khảo cho các nghiên cứu và giảng dạy trong lĩnh vực chăn nuôi.

3.2. Ý nghĩa thực tiễn

Nghiên cứu giúp định hướng công tác chọn lọc, lai tạo và phát triển chăn nuôi gà chọi tại Phú Thọ, góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế và bảo tồn nguồn gen quý.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Chăn nuôi gia cầm là ngành kinh tế quan trọng tại Việt Nam, với tổng đàn gà lên tới khoảng 277 triệu con năm 2016 theo Tổng cục Thống kê. Trong đó, gà bản địa được người tiêu dùng ưa chuộng nhờ chất lượng thịt thơm ngon, săn chắc và giàu dinh dưỡng. Tỉnh Phú Thọ, vùng Trung du miền núi phía Bắc, là nơi có truyền thống nuôi gà Chọi – một giống gà bản địa quý hiếm với tầm vóc lớn, chân cao và tốc độ sinh trưởng khá. Gà Chọi không chỉ được nuôi để lấy thịt, trứng mà còn phục vụ cho các lễ hội truyền thống, góp phần bảo tồn nguồn gen quý giá.

Nghiên cứu này nhằm đánh giá một số đặc điểm ngoại hình và khả năng sản xuất của gà Chọi nuôi bán chăn thả tại xã Tứ Xã, huyện Lâm Thao, tỉnh Phú Thọ trong giai đoạn từ tháng 8/2016 đến tháng 8/2017. Mục tiêu cụ thể là khảo sát đặc điểm màu lông, kiểu mào, màu da chân, tuổi thành thục sinh dục, tỷ lệ đẻ, năng suất trứng, khả năng ấp nở, tỷ lệ nuôi sống, sinh trưởng và năng suất thân thịt của gà Chọi. Kết quả nghiên cứu sẽ cung cấp cơ sở khoa học cho công tác bảo tồn, chọn lọc và phát triển giống gà Chọi, đồng thời góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế trong chăn nuôi nông hộ tại địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết về nhân giống thuần chủng và chọn lọc trong chăn nuôi gia cầm nhằm duy trì và nâng cao phẩm chất di truyền của giống. Nhân giống thuần chủng giúp tạo tính đồng nhất về ngoại hình và năng suất sản xuất, đồng thời hạn chế suy thoái cận huyết. Các phương pháp chọn lọc bao gồm chọn lọc theo khả năng sản xuất, ngoại hình và huyết thống.

Về sinh trưởng, sinh trưởng của gà được định nghĩa là quá trình tích lũy các chất hữu cơ làm tăng khối lượng và kích thước cơ thể, chịu ảnh hưởng bởi di truyền và môi trường. Tốc độ sinh trưởng được đánh giá qua tăng trọng tuyệt đối và tương đối. Năng suất thân thịt là chỉ tiêu quan trọng phản ánh sức sản xuất thịt, được đo qua tỷ lệ thân thịt, thịt ngực, thịt đùi và mỡ bụng.

Về sinh sản, các chỉ tiêu quan trọng gồm tuổi đẻ quả trứng đầu tiên, tỷ lệ đẻ, năng suất trứng, tỷ lệ trứng có phôi và tỷ lệ nở. Quá trình hình thành trứng chịu sự điều khiển của các hormone sinh dục như oestrogen và progesterone. Chất lượng trứng được đánh giá qua khối lượng, chỉ số hình dạng, tỷ lệ lòng đỏ, lòng trắng và độ dày vỏ.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu thu thập từ 178 hộ chăn nuôi gà Chọi tại xã Tứ Xã, huyện Lâm Thao, tỉnh Phú Thọ, trong khoảng thời gian từ tháng 8/2016 đến tháng 8/2017. Phương pháp nghiên cứu bao gồm:

• Điều tra thực địa qua phỏng vấn trực tiếp người chăn nuôi và quan sát đặc điểm ngoại hình của gà.
• Theo dõi khả năng sinh sản tại 5 hộ với tổng số 75 gà mái và 10 gà trống, nuôi theo phương thức bán chăn thả.
• Theo dõi khả năng sinh trưởng trên 90 con gà (41 trống, 46 mái) trong 196 ngày tuổi, cân định kỳ hàng tuần.
• Khảo sát năng suất thân thịt trên 6 con gà 28 tuần tuổi, phân tích thành phần hóa học tại phòng thí nghiệm.
• Xử lý số liệu bằng phương pháp thống kê sinh học sử dụng phần mềm Excel 2010 và Minitab 16, với các tham số trung bình, sai số và hệ số biến động.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Biến động số lượng đàn gà Chọi: Từ năm 2015 đến 6/2017, số lượng đàn gà tại xã Tứ Xã tăng liên tục, từ 6.509 con năm 2015 lên 10.687 con vào giữa năm 2017, tương ứng tăng 64,19%. Tỷ lệ tăng trưởng năm 2016 so với 2015 là 21,71%, và 6 tháng đầu năm 2017 so với 2016 là 34,90%.

2. Cơ cấu đàn gà theo giống: Gà Chọi chiếm tỷ lệ cao nhất trong tổng đàn (51,61%), tiếp theo là gà Lương Phượng (21,55%), gà Ri (15,05%) và các giống khác (11,80%). Điều này phản ánh sự ưu tiên phát triển giống gà Chọi tại địa phương.

3. Đặc điểm ngoại hình: Màu lông đa dạng, với gà trống chủ yếu màu tía (48,78%), đen (26,83%) và xám (21,95%), trong khi gà mái phổ biến màu nâu (36,96%), đen (32,61%) và trắng (19,56%). Kiểu mào phổ biến ở gà trống là mào dâu (51,22%) và mào sít (36,59%), còn gà mái chỉ có kiểu mào sít. Màu da chân gồm trắng, vàng nhạt, đen đậm và xanh đậm, với màu vàng nhạt chiếm 36,59% ở gà trống và màu trắng chiếm 34,78% ở gà mái.

4. Tuổi thành thục sinh dục và năng suất trứng: Tuổi đẻ quả trứng đầu tiên trung bình là 190,8 ngày, tuổi đẻ 5% là 197,8 ngày, tuổi đẻ 50% là 229,8 ngày và tuổi đẻ đỉnh cao là 246,4 ngày. Tỷ lệ đẻ và năng suất trứng đạt mức ổn định trong giai đoạn theo dõi.

5. Khả năng sinh trưởng và tỷ lệ nuôi sống: Tỷ lệ nuôi sống đến 20 tuần tuổi đạt khoảng 86-89%, khối lượng cơ thể gà trống đạt trên 2.600g, gà mái trên 1.500g. Sinh trưởng tuyệt đối và tương đối thể hiện sự phát triển ổn định theo tuần tuổi.

Thảo luận kết quả

Sự gia tăng số lượng đàn gà Chọi tại xã Tứ Xã phản ánh hiệu quả của các chính sách hỗ trợ kỹ thuật và đầu tư chăn nuôi. Cơ cấu đàn đa dạng với tỷ lệ gà Chọi chiếm hơn một nửa cho thấy giống gà này được người dân ưu tiên phát triển do giá trị kinh tế và văn hóa. Đặc điểm ngoại hình đa dạng phù hợp với các nghiên cứu về gà bản địa Việt Nam, thể hiện sự phong phú về nguồn gen.

Tuổi thành thục sinh dục của gà Chọi cao hơn so với một số giống gà bản địa khác như gà Lạc Thủy (138 ngày) hay gà Ri (131 ngày), điều này có thể do đặc tính di truyền và điều kiện nuôi bán chăn thả. Tỷ lệ nuôi sống và sinh trưởng ổn định cho thấy gà Chọi có khả năng thích nghi tốt với môi trường địa phương.

Kết quả về năng suất thân thịt và thành phần hóa học của thịt gà Chọi cho thấy thịt có tỷ lệ nạc cao, ít mỡ bụng, phù hợp với nhu cầu thị trường về sản phẩm thịt sạch, giàu dinh dưỡng. Các biểu đồ sinh trưởng tích lũy, sinh trưởng tuyệt đối và tương đối có thể minh họa rõ sự phát triển theo tuần tuổi, hỗ trợ đánh giá hiệu quả chăn nuôi.

So sánh với các nghiên cứu trong nước và quốc tế, kết quả này góp phần làm rõ đặc điểm sinh học và sản xuất của gà Chọi, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc bảo tồn và phát triển nguồn gen quý hiếm này.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường công tác chọn lọc và nhân giống thuần chủng: Áp dụng phương pháp chọn lọc nghiêm ngặt để giữ lại các cá thể gà Chọi có đặc điểm ngoại hình và năng suất tốt, tránh hiện tượng suy thoái cận huyết. Thời gian thực hiện: ngay trong 1-2 năm tới. Chủ thể thực hiện: các hộ chăn nuôi phối hợp với trung tâm giống địa phương.

2. Phát triển mô hình chăn nuôi bán chăn thả kết hợp đầu tư kỹ thuật: Khuyến khích các hộ đầu tư chuồng trại, thức ăn và chăm sóc theo quy trình kỹ thuật để nâng cao tỷ lệ nuôi sống và tốc độ sinh trưởng. Mục tiêu tăng tỷ lệ nuôi sống lên trên 90% trong 3 năm. Chủ thể: hộ nông dân, chính quyền địa phương.

3. Xây dựng hệ thống quản lý con giống và giám sát chất lượng: Thiết lập hồ sơ quản lý con giống, ghi chép chi tiết về nguồn gốc, đặc điểm sinh sản và sinh trưởng để kiểm soát chất lượng đàn gà Chọi. Thời gian: 1 năm. Chủ thể: cơ quan thú y, trung tâm giống.

4. Tuyên truyền, đào tạo và hỗ trợ kỹ thuật cho người chăn nuôi: Tổ chức các lớp tập huấn về kỹ thuật chăn nuôi, phòng bệnh và quản lý đàn gà Chọi nhằm nâng cao nhận thức và kỹ năng. Mục tiêu nâng cao hiệu quả chăn nuôi trong 2 năm. Chủ thể: các tổ chức nông nghiệp, trường đại học, chính quyền địa phương.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Người chăn nuôi gia cầm tại các vùng nông thôn: Nắm bắt kiến thức về đặc điểm sinh học và kỹ thuật nuôi gà Chọi để nâng cao hiệu quả sản xuất và bảo tồn giống quý.

2. Các nhà nghiên cứu và sinh viên ngành chăn nuôi, thú y: Sử dụng làm tài liệu tham khảo về nhân giống, sinh trưởng và sinh sản của gà bản địa, phục vụ cho nghiên cứu và giảng dạy.

3. Cơ quan quản lý giống và phát triển nông nghiệp địa phương: Áp dụng kết quả nghiên cứu để xây dựng chính sách phát triển giống gà Chọi, bảo tồn nguồn gen và hỗ trợ người dân.

4. Doanh nghiệp chế biến và kinh doanh sản phẩm gia cầm: Hiểu rõ đặc điểm sản phẩm gà Chọi để phát triển thị trường, nâng cao giá trị sản phẩm và đáp ứng nhu cầu người tiêu dùng.

Câu hỏi thường gặp

1. Gà Chọi có đặc điểm ngoại hình nổi bật nào?
   Gà Chọi có tầm vóc lớn, chân cao, màu lông đa dạng như đen, tía, xám, nâu và trắng. Kiểu mào phổ biến là mào dâu và mào sít, màu da chân gồm trắng, vàng nhạt, đen đậm và xanh đậm.

2. Tuổi thành thục sinh dục của gà Chọi là bao nhiêu?
   Tuổi đẻ quả trứng đầu tiên trung bình là khoảng 190,8 ngày, muộn hơn so với nhiều giống gà bản địa khác do đặc tính di truyền và điều kiện nuôi bán chăn thả.

3. Tỷ lệ nuôi sống và sinh trưởng của gà Chọi như thế nào?
   Tỷ lệ nuôi sống đến 20 tuần tuổi đạt khoảng 86-89%, khối lượng cơ thể gà trống đạt trên 2.600g, gà mái trên 1.500g, thể hiện khả năng thích nghi và phát triển ổn định.

4. Năng suất trứng của gà Chọi ra sao?
   Gà Chọi có năng suất trứng ổn định với tỷ lệ đẻ đạt mức cao trong giai đoạn đỉnh sinh sản, phù hợp với điều kiện nuôi bán chăn thả tại địa phương.

5. Làm thế nào để bảo tồn và phát triển giống gà Chọi?
   Cần áp dụng chọn lọc thuần chủng nghiêm ngặt, quản lý con giống chặt chẽ, đầu tư kỹ thuật chăn nuôi và tổ chức đào tạo, hỗ trợ người chăn nuôi nhằm duy trì và nâng cao chất lượng giống.

Kết luận

• Gà Chọi tại xã Tứ Xã, Phú Thọ có đặc điểm ngoại hình đa dạng, phù hợp với nhu cầu thị trường và văn hóa địa phương.
• Số lượng đàn gà Chọi tăng trưởng nhanh, chiếm tỷ lệ lớn trong cơ cấu đàn gia cầm địa phương.
• Tuổi thành thục sinh dục muộn hơn so với nhiều giống gà bản địa khác, nhưng tỷ lệ nuôi sống và sinh trưởng ổn định.
• Năng suất thân thịt và chất lượng thịt gà Chọi đáp ứng yêu cầu dinh dưỡng và kinh tế.
• Cần triển khai các giải pháp chọn lọc, quản lý giống và hỗ trợ kỹ thuật để phát triển bền vững giống gà Chọi trong thời gian tới.

Khuyến khích các cơ quan chức năng và người chăn nuôi áp dụng kết quả nghiên cứu để nâng cao hiệu quả chăn nuôi và bảo tồn nguồn gen quý giá này. Đăng ký nhận bản đầy đủ nghiên cứu để tham khảo chi tiết hơn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 1. Cơ sở khoa học của đề tài 1. Cơ sở khoa học của nhân giống thuần chủng và chọn lọc trong chăn nuôi gia cầm 1. Nhân giống thuần chủng Nhân giống thuần chủng là một phương pháp chỉ cho giao phối giữa những con đực và cái trong cùng một giống.

Mục đích của nhân giống thuần chủng là tạo nên tính đồng nhất về tầm vóc, màu sắc, tính năng sản xuất của các cá thể trong cùng một giống. Ngoài ra, yêu cầu của nhân giống thuần chủng là duy trì và nâng cao được những đặc tính di truyền tốt của giống, loại bỏ được những đặc tính di truyền xấu. Có thể nói rằng nhân giống thuần chủng là phương pháp giữ phẩm chất, nâng cao và hoàn chỉnh phẩm chất của giống. Các giống gà địa phương đều có chung một đặc điểm là: tầm vóc nhỏ, sức sản xuất thấp về thịt và trứng nhưng có ưu điểm là thích nghi tốt với điều kiện địa phương, có sức chống bệnh cao và thịt trứng có phẩm chất ngon.

Vậy việc nhân giống này cần chú ý: + Phải chọn lọc nghiêm ngặt để giữ lại con đực và con cái có các chỉ tiêu mong muốn. Việc đánh giá, giá trị giống có thể dựa trên kết quả kiểm tra: tổ tiên, cá thể (bản thân), anh chị em và kiểm tra đời sau. + Các con giống tốt đã chọn lọc được phải được ghi chép để tạo điều kiện thuận lợi cho việc quản lý và chọn lọc. + Phải có kế hoạch cho ghép đôi giao phối giữa đực và cái đã được chọn lọc để nâng cao năng suất của chúng, đồng thời tránh được hiện tượng suy thoái cận huyết hoặc nói cách khác là giữ được các đặc điểm tốt của giống địa phương như khả năng thích nghi sức chống bệnh cao, các tính trạng này c 4 thường có hệ số di truyền thấp cho nên chúng bị ảnh hưởng rất lớn do suy thoái cận huyết.

+ Tiến bộ di truyền bằng chọn lọc thuần chủng giống địa phương thường chậm, do vậy phải có kế hoạch tăng hay giảm số lượng của mỗi giống địa phương sao cho phù hợp với nền chăn nuôi tiên tiến và phù hợp với điều kiện chăn nuôi ở mỗi nước. Chọn lọc trong chăn nuôi gia cầm Chọn lọc vật nuôi làm giống là việc làm thường xuyên trong chăn nuôi. Có nhiều phương pháp để chọn lọc: - Chọn lọc tự nhiên: là hoàn toàn phụ thuộc vào môi trường thiên nhiên tác động đến quá trình phát triển của phẩm chất giống, chọn lọc tự nhiên tuân theo nguyên lý của học thuyết Darwin. - Chọn lọc nhân tạo: + Chọn lọc theo khả năng sản xuất, ngoại hình hoặc các chỉ tiêu khác (chọn lọc theo tính trạng số lượng và chất lượng) + Chọn lọc ở một hay nhiều tính trạng số lượng (chọn lọc theo chỉ số).

+ Chọn lọc theo huyết thống dựa vào quan hệ thân thuộc trong gia đình họ hàng anh em. Trong chăn nuôi gia cầm thường sử dụng những quần thể lớn vì vậy chọn lọc thường có hiệu quả cao. Cơ sở nghiên cứu một số đặc điểm sinh học ở gia cầm Gà có dạng điển hình của lớp chim (Aves), một động vật có xương sống bậc cao đã thích ứng với điều kiện sống bay nhảy. Toàn thân được bao phủ bằng lông và yếm.

Lông cườm và lông trên lưng có sự khác biệt giữa trống và mái. Ở gia cầm màu sắc lông rất đa dạng. Màu lông phụ thuộc vào sự biểu hiện dưới dạng hạt hay phân bố đều của sắc tố melanin và dạng dịch của sắc tố lipocrom. Sắc tố melanin quy định từ màu cafe - vàng đến màu đen; còn c 5 lipocrom quy định màu vàng, đỏ, xanh hoặc xanh sẫm.

Ở gia cầm màu sắc lông khác nhau có thể chia làm 2 nhóm lớn là lông màu và lông trắng. Mào là đặc điểm sinh dục thứ cấp nên có thể phân biệt trống mái. Mào gà rất đa dạng cả về hình dáng, kích thước, màu sắc, có thể đặc trưng cho từng giống. theo hình dạng mào người ta phân biệt các loại: mào cờ, mào hạt đậu, mào mâm xôi, mào nụ.

Chân của gia cầm được bao phủ bằng lớp vảy sừng và có sự khác nhau về màu sắc. Chân vàng là do sự có mặt của lipocrom đồng thời thiếu vắng melanin. Màu đen của chân là do sự xuất hiện của melanin. Khi màu đen có mặt ở thể trội và màu vàng có mặt ở thể lặn thì chân sẽ xuất hiện màu lục (xanh lá cây).

Cơ sở khoa học về sinh trưởng của gà 1. Khả năng sinh trưởng Có nhiều tác giả có những định nghĩa về sinh trưởng và phát triển, tuy nhiên trên đây là một số quan điểm chủ đạo: Chamber J. R, 1990 [51] đã định nghĩa: “Sinh trưởng là tổng hợp sự sinh trưởng của các bộ phận như thịt, xương, da. Những bộ phận này không những khác nhau về tốc độ sinh trưởng mà còn phụ thuộc vào chế độ dinh dưỡng”.

Khái quát hơn, Trần Đình Miên và cs (1995) [20] đã định nghĩa về sinh trưởng như sau “Sinh trưởng là một quá trình tích luỹ các chất hữu cơ do đồng hoá và dị hoá, là sự tăng chiều cao, chiều dài, bề ngang, khối lượng của các bộ phận và toàn cơ thể của con vật trên cơ sở tính chất di truyền từ đời trước”. Cùng với quá trình sinh trưởng, các tổ chức và cơ quan của cơ thể luôn luôn phát triển hoàn thiện chức năng sinh lý của mình dẫn đến phát dục. Về mặt sinh học, sinh trưởng của gia cầm là quá trình tổng hợp protein thu nhận từ bên ngoài chuyển hoá thành protein đặc trưng cho từng cơ thể của từng giống, dòng làm cho cơ thể tăng lên về khối lượng và kích thước. c 6 Qua những nghiên cứu cho thấy cơ sở sinh trưởng gồm hai quá trình: Tế bào sinh sản và tế bào phát triển.

Tất cả các đặc tính của gia súc, gia cầm như ngoại hình, thể chất, sức sản xuất đều được hoàn chỉnh dần trong suất quá trình sinh trưởng, các đặc tính này tuy là một sự tiếp tục thừa hưởng các đặc tính di truyền bố mẹ, những hoạt động mạnh hay yếu còn do tác động của môi trưởng. Khối lượng cơ thể ở từng thời kỳ là thông số để đánh giá sự sinh trưởng một cách đúng đắn, song lại không chỉ ra được sự khác nhau về tỷ lệ sinh trưởng của các thành phần trong khoảng thời gian của các độ tuổi. Tốc độ sinh trưởng: Được thể hiện qua mức tăng trọng bình quân hàng ngày, tăng trọng tuyết đối và tỷ lệ tăng trọng, so với trọng lượng ban đầu tăng trọng tương đối. Sự sinh trưởng ở động vật tuân theo những quy luật nhất định.

Theo Midedorpho (1987) (trích theo Trần Đình Miên, Nguyễn Kim Đường (1992) [21] gia súc và ông cho rằng ở gia súc non phát triển mạnh nhất sau khi mới sinh, sau đó phần tăng khối lượng giảm dần theo tuổi. Nguyễn Ân (1984) [2] đã khẳng định: Thời gian của các giai đoạn dài hay ngắn, số lượng giai đoạn và sự đột biến trong sinh trưởng của từng giống, từng cá thể có sự khác nhau. Sự sinh trưởng không đều còn thể hiện ở từng bộ phận cơ quan (mô, xương, cơ), có bộ phận ở thời kỳ này phát triển nhanh, nhưng ở thời kỳ khác lại phát triển chậm. Sức sản xuất thịt, năng suất thân thịt Năng suất thân thịt: là chỉ tiêu quan trọng và thông dụng để đánh giá sức sản xuất thịt của vật nuôi nói chung và gia cầm nói riêng.

Chỉ tiêu này được đánh giá thông qua khối lượng cơ thể, tỷ lệ thân thịt, tỷ lệ thịt ngực, tỷ lệ thịt đùi và tỷ lệ mỡ bụng. Năng suất thịt phụ thuộc vào loài, giống, tuổi, tính biệt và chế độ chăm sóc, nuôi dưỡng. Giữa các dòng gà luôn có sự sai khác nhau về năng suất thịt xẻ và các thành phần thân thịt như đùi, ngực, cánh và từng phần da xương. Cơ sở khoa học về sinh sản của gà 1.

Sự hình thành trứng Khác với các loài động vật có vú, trứng của gia cầm nói chung và của gà nói riêng là một tế bào sinh dục khổng lồ. Nhân tế bào trứng được bao bọc bởi lòng đỏ, lòng trắng, màng vỏ và vỏ. Buồng trứng gia cầm có chức năng tạo ra tế bào trứng và lòng đỏ. Trong quá trình phát triển, lúc đầu các tế bào trứng được bao bọc bởi một tầng tế bào, không có liên kết gì với biểu bì phát sinh.

Tầng tế bào này trở thành nhiều tầng và sự tạo thành này tiến tới bề mặt buồng trứng. Cấu tạo này gọi là follicun, bên trong follicun có một khoang hở chứa đầy một chất dịch. Trong thời kỳ đẻ trứng nhiều follicun trở nên chín làm thay đổi hình dạng buồng trứng trông giống như chùm nho, sau một thời gian đẻ trứng lại trở thành hình dạng ban đầu, các follicun chín vỡ ra, quả trứng chín ra ngoài cùng với dịch follicun và rơi vào phễu ống dẫn trứng, sự rụng những trứng đầu tiên báo hiệu cho sự thành thục về tính. Các tài liệu nghiên cứu đều cho rằng, hầu hết vật chất lòng đỏ được tạo thành trước khi đẻ trứng 9 - 10 ngày, tốc độ sinh trưởng của lòng đỏ từ 1 - 3 ngày đầu rất chậm, lúc đó đường kính đạt 6 mm.

Bắt đầu vào thời kỳ sinh trưởng cực nhanh, đường kính có thể tăng 4 mm trong 24 giờ cho tới khi đạt được đường kính tối đa 40 mm. Tốc độ sinh trưởng của lòng đỏ không liên quan với cường độ đẻ trứng. Quá trình hình thành trứng và rụng trứng là một quá trình sinh lý phức tạp do sự điều khiển của 2 hormon oestrogen và progesterone. Ngoài ra, thể vàng còn tiết ra hormone ngăn trở, cả 3 loại hormone là các hợp chất steroid và được tổng hợp từ cholesteron và cũng có thể từ axetyl coenzyme A tại buồng trứng.

Ngoài ra gan cũng có tác dụng đến quá trình tăng hoặc giảm lượng oestrgen, khi chức năng gan kém sẽ ảnh hưởng đến quá trình sinh trưởng và rụng trứng. - Vỏ cứng được tạo thành từ dịch tiết của tuyến tử cung. Toàn bộ lớp biểu mô thực hiện chức năng tiết dịch để tạo thành màng ngoài của vỏ trứng. Sức sản xuất trứng của gà Đối với gia cầm, các tính trạng và khả năng sinh sản được các nhà chọn giống quan tâm là: tuổi đẻ quả trứng đầu tiên, tuổi thành thục sinh dục, tỷ lệ đẻ, năng suất trứng, tỷ lệ trứng có phôi, tỷ lệ trứng nở… - Tuổi đẻ quả trứng đầu tiên: là một chỉ tiêu đánh giá sự thành thục về sinh dục của cá thể.