A , ' '- BQ GIAODlJCVA DAOT~O ' ~ TRUONG D~I HQC KINH TE TP HCM ~ ~ NGUYEN Till KIM CAPM VA UNG DVNG T:iNH Ht SO BETA VAo THl TRUONG CHUNG KHOAN ~T NAM Chuy@n nganh: Tai Chinh - Ltto Th6ng Ti~n T~ va Tin D\lng Ma s6: 5.AN T~c si KINH TE NGUOI m1dNG DAN KHOA HQC: ~ PGS-TS. TRAN NGQC THd BQ GIAO Dl)C VA Dft.O TRUCJNG £)H I<INH TE TP.HCM THUVItN rr-1 ~4~1 ~ , TP HO CID MINH- Nam 2003 UAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 1 MVCLlJC TRANG PHV BIA MQCLVC , ., DANH MVC CAC BANG A~ L ul }., " ' " ' CHUdNG I: TONG QUAN VE RUI RO- L(jl NHU~N VA MO HINH CAPM .11- cac kh8i ni~m •••••••.2/- Rui ro va lc;li nhu~n ky vqng: M6 hlnh djnh gia tili san v6n (CAPM).11- Nhung gia thuye't kinh te' cho thi tntcsng v6n .2/- Ducsng thj tntCSng v6n (the Capital Market Line- CML) .3/- Xac djnh B theo mo hlnh CAPM .1/- St16n djnh ciia beta .2/- So sanh beta duqc cong b6 va beta udc tinh. 3 • 3/- M 01 ·~ ni'1 ro h" ¥ gtua ¥ thK ong va' }.4/- Hi~u qua ciia sl! thien l~ch len h~ s6 ti 1~ .5/- Hi~u qua ciia qui mo doanh nghi~p, PIE, va don b~y .6/- Hi~u qua ciia gia tti s6 sach-gia thj trucsng: nghien clill Fama French 15 1.7/- banh mt;tc thj trucsng: ly thuye't va thl!c ti~n. 16 UAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.8/- Mo hlnh thj tntong c6 beta di~u chinh .9/- Riii ro- l<;Si nhu~n trong mo hlnh CAPM theo kinh nghi~m.
20 CmfONG 2: CO SO CHO VJtc TiNH lit SO BETA VAo THJ TRUONG cR'(fNG KHOAN vm T NAM •.1/- Viti net v~ tlnh hlnh ho~t dqng TTCK Vi~t Nam th<ti gian qua ••.11- v~ ho~t d<)ng giao djch chung khmin .2/- v~ ho~t d<)ng phat hanh va" niem ye't chung khoan .3/- v~ ho~t d<)ng ciia cac cong ty chung khoan .4/- Ho~t d<)ng giam sat va cong bO' thong tin thj tntong .5/- Danh gia chung v~ ho~t d<)ng ciia TTCK nam 2002 .21- TONG QUAT VE HOI QUI •••.1/- Ki~m tra muc d<) ciia h~ sO' ttlong quan .2/- H6i qui tuye'n tinh .3/- Cac gia thie't ciia h6i qui tuye'n tinh .5/- Khoang tin c~y va ki~m djnh gia thuye't.6/- Phan tich bie'n thien trong h6i qui m<)t bie'n (ANOV A). 7/- Dt;t doan khoang .8/- Gioi h~n ciia phan tich h6i qui.41 CmJONG 3: UNG DVNG TINH lit SO BETA VAo THJ TRUONG CHUNG KHOAN VIt T NAM .Ing tinh Beta ciia ch6ng khoan/danh ffi\IC thj trtf(lng ••••••.11- Nh~n xet chung v~ muc d(> tltong quan ······································ .43 UAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.2/- Phan tich Hii sua't phi riii ro ( di€m chcJn) va he$ s6 beta .3/- Phan tlch hic$u qua ciia sl! thien lc$ch len he$ so' lien he$ .4/- Dt! bao vdi beta di€u chinh .2/- Tinh h~ s6 'beta vcti danh ffi\JC ng8nh .11- Co sd l~p danh mvc nganh .2/- Nh~n xet muc dQ tudng quan h5i qui .t bao nhilng k€t qua va ki€n nghf khi nng d11ng beta vao TTCK Vi~t Nam .1/- T~o ra 1 ky VQng h<Jp ly cho ta't ca nha d~u tu .2/- T~o ra sl! minh b~ch tren TTCK, ~o budc tie'n quan trQng d~ tie'n tdi sl! m.i~h b~ch ciia toan b9 thi truong tai chinh trong qua trlnh h9i nh~p .3/- Thuc d§y sl! phat tri~n ciia TTCK VN .4/- BAt bUQC cac cong ty chung khoan, t6 chuc ho~t d9ng d~u tu chung khoan phai cong bO' beta cac chung khoan. 71 ,- ca co,:t p h'1eu 3.5/- T at ? ,- mem •" yet , h b eta k,:t ,- ph:tul• tin e ca ngan. 73 T''l'" h a1 1¥U tam kh?ao.
74 UAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com iv DANH MT)C CAC BANG Bang 3.1: Ke't qua h6i qui ch11ng khmin SAM Ti~u bang 3.2: T6ng quat ke't qua h6i qui ch11ng khoan .3: T6ng h<;1p cac chi s6 tai chlnh ben c~nh h~ s6 beta .4: Ke't qua h6i qui l<;1i sufft th\fc te' va ky VQng d\fa tren beta di~u chinh va h~ s6 chl}n .5: Danh sach chltng khmin xe'p theo nganh .6: Ke't qua h6i qui nganh 6. 64 Ke't qua h6i qui nganh 5 & 4. 65 Ke't qua hdi qui nganh 3 & 2. 67 UAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.
Ly do chqn d@ tai: E>O'i vdi cac nude c6 n~n kinh te'~thj tntC1ng phat tri~n. d~ TTCK hot;tt d()ng c6 hi~u qua c~n c6 cac thong tin cd ban v~ nhii'ng cong ty niem ye't nhu l<;1i tuc, rui ro va cac thong tin quan tr<;mg khac duc,:Jc cong bO' hang ngay tren TTCK. Nhii'ng thong tin nay thuC1ng duc,:~c btu trii' trong nhi~u nam li~n d~ giup cac nha d~U tu va cac nha nghien CUu tinh toan m()t sO' chi tieu tll' d6 c6 cai nhin toan canh d~ ph\lc V\l cho m\lc dich ciia mlnh. Bay la cd sd quan trQng d~ nha d~u t11 xem xet, danh gia nen 11U tien d~u t11 vao nganh nao? Linh Vf!C nao? Ciing nhu cong ty n~o? Vl v~y.
d~ giup cac nha d~u tu c6 them thong tin khi danh gia rui ro ciia cac cong ty dang niem ye't tren TTCK, cac t6 chttc nghien cttu tai chinh c6 uy tin thuC1ng tinh toan h~ sO' beta d~ cung ca'p cho cac nha d~u tu. Day la· m()t trong nhii'ng tham sfS quan tt:Qng giup nha d~u tu tham khao khi ra quye't dlnh d~u tu sao cho c6 hi~u qua nha't, g6p ph~n h~n che' duc,:~c rui ro ? xay ra. Thi tntC1ng chung khoan Vi~t Nam du<;1c thanh l~p va di vao hot;tt d()ng hdn 3 nam, day la thC1i gian hot;tt d()ng kha ngt1n so vdi cac TTCK tren the' gidi. Trong thC1i gian qua, cac cong ty niem ye't va cong ty chung khoan da n6 lf!c ra't nhi~u trong vi~c cung ca'p thong tin tai chinh cho gidi d~u tu.
duC1ng nhu Vi~c ftng d\}ng Va phan tich. rUi ro va l<Ji nhu~n ky VQng cua Chung khoan qua h~ sO' beta con ra't mdi me. Nh~m c5 xuy cho hot;tt d()ng phan tich rui ro trong d~u tu chung kh6an, ID\lC dich nghien cau ciia d~ tai dua ra m()t cd sd phan tich rui ro va lc,:Ji nhu~n trong d~u t11 chang khm1n, giup cac nha d~u t11 c6 them m()t ngu6n phan tich, quye't djnh d~u tu tfSt hdn. Hy VQng n6 se duc,:Jc duy trl va hoan thic$n trong dfi' UAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com vi li~u tai chinh cua cac nha d~u tu chung khoan Vi~t Nam.
f)6 chinh lay nghia cua d~ tai CAPM VA UNG Dl)NG TiNH lit s6 BETA VAO THl TRu'iJNG cK(JNG KHOAN VJtT NAI\f 2. M1,1c dich nghi~n coo ctia lu~n van Vdi y nghia tren, lu~n van mong mu6n do luCJng va dua ra mQt chi tieu C\1 th~ d~ CaC nha d~u tl.f c6 cai nhln r5 rang V~ tirng doanh nghi~p, trade m~t la cac c6ng ty niem ye't tren thi traCJng chttng khoan. Lu~n van mu6n cv th~ boa mac d() rui ro cua tirng doanh nghi~p, tirng chung khoan, cling qui v€ qua trlnh ~o sf! minh b(}.ch, trong sang cho n€n kinh te' n6i chung, va cho thi traCJng chttng khmin Vi~t Nam n6i rieng. DO'i tttc;fng nghi~n coo va ph~m vi nghi~n coo: B6i tl.f<;jng nghien CUu chu ye'u cua lu~n van la mttc dQ rui ro cua chung khoan so sanh vdi rui ro h~ th6ng cua toan bQ thi traCJng, trade m~t la danh mvc thi trUCJng g6m nhung chung khoan du<;1c niem ye't chinh thuc.a tren co sd du li~u gia chung khoan tren thi traCJng chinh thuc trong khoang 3 nam, tir thu 2 nga y 30110/2000 de'n thu hai nga y 10/10/2003; ke't h<;1p vdi cac du li~u du<;1c c6ng b6 v€ cac chttng khoan, thi traCJng chung khoan chinh thuc cua Vi~t Nam.
C6 lien h~ vdi ly lu~n, kinh nghi~m cua cac thi trUCJng chttng khoan n6i tie'ng tren the' gidi. Pht:idng phap nghi~n coo: Lu~n van du<;1c thrf.c hi~n tren n€n tang cac phudng phap nghien cttu nhu phuong phap duy v~t bi~n chttng va duy v~t lich sa, ke't h<;1p sa dvng kY thu~t hdi qui. Chi s6 beta tung chttng khoan du<;1c h6i qui tuye'n tinh theo chi s6 thu nh~p thi traCJng. BAng phuong phap t6ng h<;1p, so sanh, th6ng ke m()t each logic, UAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com vii phan tich beta trong mo'i quan h~ vdi cac chi so' tai chfnh khac d~ dlta ra nh~n xet, ke't l~n cho d~ tai nghien cau.
Ktt ci'u ciia lu{ln van Ph~n mCJ d~u Chuang 1. T6ng quan v~ rili ro - l<;fi nhu~n va mo hlnh CAPM - trang 1 de'n 23. Cd sd cho vi~c tinh·h~ so'beta.vao thj trttC1ng chltng khoan Vi~t Nam trang 24 de'n 42. U'ng dvng tinh h~ so' beta vao thj trttC1ng chltng khmin Vi~t Nam- trang 43 de'n 72.
Ph~n ke't lu~n - trang 73. UAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 1 CmJONGI: ,Q ~ ? A ' A ' TONG QUAN VE RUI RO- L(jl NHU~N VA MO HINH CAPM: ~ 1.1/- Cac kbai ni~m: 1.11-14i nbuAn ky vong: La Wi nhu~n rna m()t ca nhan mong d~i tU m()t chung khoan trong m()t ky ke" tie"p. L~i nhu~n th~t sl! mang l~i c6 th€ cao hdn hay thffp hdn. Ky VQng ciia m()t ca nhan c6 th€ chi la ·l~i nhu~n trung blnh ciia k)' rna chung khoan da c6 trong qua khu.
N6 c6 th€ d~a tren phan tich chi tie"t ciia vi8n canh ni()t hang, dl!a tren cd sd may tinh, hay thong tin ben trong. L~i nhu~n kY vQng ciia danh m\}c la blnh quan c6 trQng s6 ciia nhitng l~i nhu~n ky vQng tirng chung khoan rieng le. L~i nhu~n kY VQng ciia thi tntC1ng: liM = R1 + ph~n bu diip rdi ro Do nha d~u ttt mu6n bu diip cho nii ro, ph~n bu di{p nii ro du~c gia thie't la s6 dudng. ThuC1ng thl each usc tinh t~t nhfft cho ph~n bu nii ro trong tudng lai Ia t.t:ung blnh ph~n bil'di{p nii ro trong qua khu.
Cac nha kinh te' tai chinh dung s6 nay la udc lu~ng t6t nhfft cho ph~n bu tttdng lai. Vi d\1, ne'ri lai sufft phi nii ro, thuC1ng du~c udc l~ng bhng lai sufft ciia trai phie'u 1 nam, la 4%, l~i nh~n k)' vQng ciia thi tntC1ng la: 12.2/- Rtii ro: La sl! khong chi{c ch~n ciia cac tY sufft sinh l~i ciia m()t chang khoan hay m<)t tai san nao d6. Riii ro cang tang khi thC1i gian d~u tu tai san cang xa. D<) l~ch chu~n va d9 bie'n thien do luC1ng sl! bie'n thien ciia l~i nhu~n m()t chung khoan.
Chung la thudc do t6t nhfft nii ro ciia chung khoan ne'u danh m\}c d~u ttt chi c6 chung khoan d6. UAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 2 Cong thuc tlnh d() bie'n thien cua danh m1,1c 2 chU'ng khoan A& B: 2 2 2 Var(danh m1,1c)= XA ul+ 2XAXsrrAB + Xs rru # f>Q l~cb cbuffn cua l<ji nbu~n cua danb ffil,lC: E>9 l~ch chuffn phudng sai pbudng sai danb ffil,lC (CIAB ) = * * CKB (u ) 8 Sl,i dao d()ng cua thu nh~p, dao d()ng cua gia chung khoan hay c6 tUc (Hii sua't) Ut nhihlg ye'u t6 gay ra rui ro.