CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KIÊM ĐỊNH CHÁT LƯỢNG DẠY NGHE VA QUAN LY HOAT DONG TY KIEM DINH CHAT LUQNG DAY NGHE CUA TRUONG TRUNG CAP NGHE 1. TONG QUAN VAN DE NGHIEN CUU Kiểm định chất lượng là một công cụ hữu hiệu bảo đảm chất lượng đào tạo. Kiểm định chất lượng nhằm đánh giá, xác định mức độ thực hiện mục tiêu, chương trình, nội dung dạy nghề đối với cơ sở dạy nghề, một mặt, giúp các cơ sở dạy nghề tự đánh giá và hoàn thiện các điều kiện bảo đảm chất lượng; mặt khác, giúp cơ quan quản lý nhà nước về dạy nghề đánh giá, qua đó công bó với xã hội về thực trạng chất lượng của cơ sở dạy nghề đề người học và xã hội biết được thực. trạng chất lượng đào tạo và giám sát.
Kết quả kiểm định cũng là cơ sở giúp các cơ. quan quản lý các cấp có chính sách phù hợp dé phát triển dạy nghẻ. Các nước phát triển như Hoa Kỳ, Ô-xtrây-li-a, Anh, Hàn Quốc. đã phát triển kiểm định chất lượng đảo tạo từ rất sớm và có hệ thống chính sách về kiểm định chất lượng đào tạo khá hoàn chỉnh như: tiêu chuẩn, tiêu chí kiểm định, quy trình kiểm định, chính sách hỗ trợ, khuyến khích các cơ sở tham gia kiểm định, chính sách hỗ trợ người học tại các cơ sở đạt chuẩn kiểm định.
Hoạt động kiểm định tại các nước này đã trở thành một hoạt động thường xuyên (một số quốc gia là hoạt động bắt buộc) và góp phần tích cực bảo đảm chất lượng đào tạo. Ở Hoa Kỳ: hệ thống KĐCL giáo dục đại học Hoa Kỳ được hình thành và hoạt động từ gần một thế kỷ nay và ngày càng được nhiều quốc gia trên thế giới tham. khảo khi xây dựng hệ thống kiểm định cho riêng mình. Một số đặc trưng cơ bản của hệ thống KĐCL ở Hoa Kỳ [13]: ~ Kiểm định chất lượng ở Hoa Kỳ là một hoạt động tư nhân, phi chính phủ.
Phần lớn kiểm định chất lượng do các Hiệp hội KĐCL tiến hành. Chính phủ liên bang và chính quyền tiểu bang đều không đánh giá các trường DH mà đương nhiên công nhận kết quả kiểm định do các Hiệp hội đánh giá để quyết định trợ giúp tài chính cho trường đại học. Các tiêu chuẩn đánh giá dùng cho kiêm định do chính các. hiệp hội tự xây dựng.
- Kiểm định chất lượng có thể được tiến hành ở phạm vi trường DH hoặc chương trình đảo tạo (ngành đào tạo): 6 Hiệp hội trường ĐH, cao đẳng vùng cùng 5 Hiệp hội cắp quốc gia tiến hành KĐCL trường ĐH và 43 Hội KĐCL chuyên ngành thực hiện KDCL chuyên ngành đào tạo. Ví dụ các hiệp hội: Hiệp hội trường Đại học và Cao đẳng mién Trung Hoa Ky (Middle States Association of Schools and Colleges); Hiệp hội các trường đại học quản trị kinh doanh Hoa Kỳ (American Assembly of Collegiate School of Business); Hiệp hội kiểm định chuyên ngành đào. tạo giáo viên quốc gia (National Couneil for Accreditation of Teacher Education); Hiệp hội chuyên ngành đào tao Y khoa Hoa Ky (American Medical Association). - Kiém dinh chat long la hoat déng hoan toan ty nguyén.
Kiém định chất lượng là không bắt buộc nhưng phần lớn các trường ĐH đều tự nguyện đăng ký với các tô chức hoặc hiệp hội đề được kiểm định nhằm nhận được sự hỗ trợ tài chính từ chính phủ hoặc các tô chức xã hội, và cũng muốn bằng cấp của mình được xã hội thừa nhận. Bởi vì, SV học ở các trường chưa kiểm định sẽ gặp khó khăn trong việc học sau đại học tại các trường đã kiểm định hoặc khó được thị trường lao động chấp nhận. Tuy nhiên, có một số chuyên ngành đào tạo cần phải kiểm định như y khoa, luật. - Qui trình kiểm định luôn gắn với đánh giá đồng cấp (peer review).
Các chuyên gia đánh giá đồng cấp được lựa chọn từ các trường, ngành học hoặc có chuyên môn tương tự như chương trình được đánh giá. Nhóm đánh giá tham gia trên cơ sở tự nguyện nhưng nhà trường cũng phải chỉ trả cho những khoản kinh phí để nhóm hoạt động. ~ Tiêu chuẩn đánh giá mềm dẻo. Các hiệp hội sử dụng bộ tiêu chuẩn đánh giá được xây dựng có tính mềm đẻo và được thay đổi phù hợp với sứ mạng của từng.
~ Qui trình kiểm định không mang tính xếp hạng. Kiểm định chất lượng đào tạo nhà trường hay chương trình đào tạo chỉ đến kết quả có đạt được những tiêu chuẩn đã đề ra hay không và điều đó đòi hỏi các trường phải liên tục cải tiến chất lượng nhưng không có mục đích xếp hạng các trường. Ở Vương Quốc Anh: công tác KĐCL giáo dục Đại học do Cơ quan đảm bảo. Chất lượng giáo dục đại học (QAA-The Quality Assessment Agency for Higher Education) quản lý và thực hiện.
QAA là một công ty hữu hạn và tổ chức từ thiện do các cơ quan đại diện cho các trường ĐH của Anh thành lập năm 1997. Nhiệm vụ của QAA là bảo vệ quyền lợi của công chúng đối với việc đảm bảo những chuẩn mực đúng đắn về năng lực chuyên môn của các trường ĐH đồng thời thông tin và khuyến khích việc cải tiến thường xuyên trong QLCL giáo dục ĐH [13] QAA thường xuyên làm việc với các trường ĐH để xác định những tiêu chuẩn đánh giá; cung cấp cho SV và các nhà sử dụng lao động những thông tin chính xác, rõ ràng về chất lượng và tiêu chuẩn của các cơ sở giáo dục ĐH; xây dựng va QL cic hoạt động cấp bằng; tư vấn cho chính phủ về quyền hạn cấp bằng và tước hiệu cho các trường ĐH. QAA tiến hành KĐCL ở cấp trường dai hoc (institutional level) va danh gia chương trình đảo tạo cấp môn học (subjeet level). Kiểm định chất lượng cấp trường: Được thực hiện thông qua việc đánh giá đồng cấp theo một quy trình trên cơ sở minh chứng tại Anh và Bắc Ailen.
Qui trình kiểm định cấp trường được đưa ra trong khung ĐBCL ban hành năm 2002 và được điều chỉnh năm 2005 để áp dụng cho chu kỳ kiểm định đến năm hoc 2010-2011. Mục tiêu chính của quy trình kiểm định nhằm đáp ứng sự quan tâm của công chúng về chất lượng đào tạo trường ĐH. ~ Giúp các cơ sở đào tạo ĐH nâng cao chất lượng dịch vụ; - Tăng sự tin tưởng của công chúng trong và ngoài nước đối với chất lượng đào tạo của các trường và chuẩn bằng cấp của họ; ~ Giúp các đơn vị cung cấp tài chính hoàn thành trách nhiệm được giao; ~ Cung cấp những thông tin đáng tin cậy, có lợi cho những SV tương lai, các nhà sử dụng sinh viên tốt nghiệp, các bậc phụ huynh, chính phủ, các đơn vị cung. cấp tài chính và chính bản thân các trường; 10 ~ Tạo ra biện pháp nâng cao trách nhiệm đối với các nguồn lực mà nhà nước và cá nhân cung cấp cho các trường.
Đánh giá môn học: Việc đánh giá môn học được tiền hành đối với tất cả các chương trình đào tạo ở các cấp độ ở Anh, xứ Wales, Bắc Ailen và được đánh giá đồng cấp. Quy trình đánh giá môn học gồm TĐG, đánh giá mục đích và mục tiêu của người giảng dạy môn học, đi đánh giá thực tế môn học, nhận định và báo cáo. đánh giá môn học về các lĩnh vực: Thiết kế chương trình đào tạo, nội dung và tô chức; Dạy, học và kiểm tra - đánh giá; Tiến bộ của SV và kết quả đạt được; Hướng dẫn và hỗ trợ SV; Các nguồn lực phục vụ cho học tập; Quản lý và nâng cao chất lượng. Ở Hà Lan: có hai hình thức đào tạo bậc ĐH là các trường Đại học Giáo dục Chuyên nghiệp (UPE - The University of Professional Education) và các trường Đại hoc Nghién ciru (VSNU - Association of Universities in the Netherlands) Hệ thống giáo dục dai học chuyên nghiệp: chương trình của các trường đại học (gọi là hogescholen) hướng vào ngành nghề cụ thể.
Sinh viên thực hành kinh nghiệm làm việc theo thông qua việc thực tập trong quá trình đào tạo. Hiện có 44 trường đại học với trên 350.000 SV thuộc hình thức đảo tạo này. Tắt cả các trường DH GD chuyên nghiệp liên kết thành Hiệp hội Giáo dục ĐH Chuyên nghiệp. Từ năm 1990, Hiệp hội thực hiện dự án "Đánh giá chất lượng" cho.
tắt cả các trường ĐH thành viên và đưa ra mô hình mới cho "kiểm định công nhận chất lượng" gồm các tiêu chuẩn đánh giá như: Mục đích và mục tiêu đào tạo; Thiết kế chương trình; Chất lượng đội ngũ giảng viên; Cơ sở vật chất; Hệ thống đảm bảo. CL bên trong; Kết quả đầu ra của sinh viên. Mục đích của việc đánh giá CL là nhằm. có được cái nhìn tổng thể về chất lượng giáo dục và giúp cải tiến chất lượng, nâng.
cao sự hiểu biết của xã hội về các chương trình và bằng cắp của hệ thống Giáo dục. Việc đánh giá do Hội đồng Giáo dục ĐH Chuyên nghiệp (HBO) thuộc hệ thống Giáo dục Đại học Chuyên nghiệp tiến hành và đánh giá CL cho từng chuyên ngành hoặc nhóm ngành đào tạo. Bộ Giáo dục Hà Lan có vai trò rất hạn chế trong hệ thống đánh giá CL từ bên " ngoài, nhưng Bộ có thể ra quyết định chấm dứt các chương trình đào tạo nếu trong nhiều năm không đảm bảo CL. Hệ thống giáo dục đại học nghiên cứu: Hà Lan có 14 trường ĐH nghiên cứu, chủ yếu đào tạo SV trong lĩnh vực khoa học và ứng dụng khoa học.
Tổng số lượng SV các trường là 185. Các trường ĐH tại Hà Lan được giao quyển tự chủ nhưng đồng thời được yêu cầu nâng cao tính chịu trách nhiệm và đảm bảo CL. Từ năm 1988, Hiệp hội các trường ĐH Hà Lan (VSNU) bắt đầu áp dụng hệ thống đánh giá CL từ bên ngoài vào các trường ĐH với chu kỳ đánh giá là 5 năm. Hiệp hội (VSNU) xây dựng kế hoạch cho việc TĐG và đánh giá từ bên ngoài và phải chịu trách nhiệm về: ~ Tổ chức và chỉ định thành viên cho ban đánh giá: - Hỗ trợ các khoa tiến hành đánh giá nội bộ nu cần; ~ Tổ chức đào tạo cho bộ phận đánh giá từ bên ngoài; ~ Tổ chức đào tạo cho thư ký của Hiệp hội; ~ Tuân thủ nội dung trong kế hoạch đánh gi: ~ Kiểm tra báo cáo tông kết, đảm bảo các vấn đề về nội dung đã được đề cập; - Công bố báo cáo.
“Tóm lại, hệ thống đánh giá chất lượng ở Hà Lan đã triển khai hoạt động rất tốt và được các bên liên quan chấp nhận.