Kiểm toán khoản mục chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp trong kiểm toán bctc do công ty tnhh kiểm toán và thẩm định giá afa thực hiện

Khám phá quy trình kiểm toán chi phí bán hàng và quản lý doanh nghiệp trong báo cáo tài chính của AFA. Tìm hiểu chi tiết và hiệu quả.

• Tác giả: Nguyễn Tấn Phát
• Người hướng dẫn: Th.S. Phạm Thị Hồng Quyên
• Trường học: Đại học Kinh tế Huế
• Chuyên ngành: Kế toán - Kiểm toán
• Đề tài: Kiểm Toán Chi Phí Bán Hàng và Quản Lý Doanh Nghiệp trong BCTC của AFA
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Huế

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• DANH MỤC SƠ ĐỒ
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• MỤC LỤC
• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• DANH MỤC SƠ ĐỒ
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• 1. PHẦN I: LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
• 1.1. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.1.1. Mục tiêu tổng quát
• 1.1.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.2. Đối tượng nghiên cứu
• 1.3. Phương pháp nghiên cứu
• 1.3.1. Phương pháp thu thập dữ liệu
• 1.3.2. Phương pháp xử lý số liệu
• 1.4. Phạm vi nghiên cứu
• 1.4.1. Phạm vi không gian
• 1.4.2. Phạm vi thời gian
• 1.5. Kết cấu khóa luận
• 2. PHẦN II: NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 2. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KIỂM TOÁN KHOẢN MỤC CHI PHÍ BÁN HÀNG VÀ CHI PHÍ QUẢN LÝ DOANH NGHIỆP
• 1.1. Khái quát về CPBH và CPQLDN trong kiểm toán BCTC
• 1.2. Khái niệm và đặc điểm của CPBH và CPQLDN trong hệ thống BCTC
• 1.3. Chi phí bán hàng
• 1.4. Chi phí quản lý doanh nghiệp
• 1.5. Đặc điểm hạch toán CPBH và CPQLDN
• 1.6. Hệ thống tài khoản
• 1.7. Chứng từ sử dụng
• 3. THỰC TRẠNG QUY TRÌNH KIỂM TOÁN KHOẢN MỤC CHI PHÍ BÁN HÀNG VÀ CHI PHÍ QUẢN LÝ DOANH NGHIỆP TRONG KIỂM TOÁN BÁO CÁO TÀI CHÍNH TẠI CÔNG TY TNHH KIỂM TOÁN VÀ THẨM ĐỊNH GIÁ AFA
• 3.1. Giới thiệu về công ty TNHH Kiểm toán và Thẩm định giá AFA
• 3.1.1. Quá trình thành lập
• 3.1.2. Phương châm hoạt động
• 3.1.3. Ngành nghề và dịch vụ kinh doanh
• 3.2. Kiểm toán và soát xét BCTC
• 3.2.1. Kiểm toán quyết toán vốn đầu tư xây dựng cơ bản hoàn thành
• 3.2.2. Dịch vụ kế toán
• 3.2.3. Dịch vụ tư vấn thuế
• 3.2.4. Dịch vụ thẩm định giá
• 3.2.5. Dịch vụ chuyên ngành khác
• 3.3. Văn phòng công ty
• 3.3.1. Trụ sở chính
• 3.3.2. Chi nhánh
• 3.4. Cơ cấu tổ chức
• 3.5. Phương pháp thực hiện kiểm toán
• 3.5.1. Đánh giá và chấp nhận khách hàng
• 3.5.2. Kế hoạch kiểm toán
• 3.5.3. Các thử nghiệm – giao dịch, tài khoản và thuyết minh
• 3.5.4. Các thử nghiệm ảnh hưởng toàn doanh nghiệp
• 3.5.5. Hoàn thành và kết thúc
• 3.6. Kiểm toán khoản mục CPBH và CPQLDN trong BCTC tại một đơn vị khách hàng – Công ty CP ABC
• 3.6.1. Lập kế hoạch kiểm toán
• 3.6.1.1. Đánh giá khả năng chấp nhận khách hàng
• 3.6.1.2. Lập hợp đồng kiểm toán
• 3.6.1.3. Lựa chọn nhóm kiểm toán
• 3.6.1.4. Tìm hiểu môi trường hoạt động của khách hàng
• 3.6.1.5. Đánh giá rủi ro
• 3.6.1.6. Tìm hiểu kiểm soát nội bộ đối với CPBH và CPQLDN
• 3.6.1.7. Đánh giá rủi ro có sai phạm trọng yếu đối với chi phí bán hàng và quản lý
• 3.6.1.8. Xác định mức trọng yếu cho khoản mục CPBH và CPQLDN
• 3.6.2. Thực hiện kiểm toán tại CPBH và CPQLDN tại AFA
• 3.6.2.1. Thử nghiệm kiểm soát
• 3.6.2.2. Thủ tục phân tích cơ bản
• 3.6.2.3. Thử nghiệm chi tiết
• 3.6.2.4. Kết thúc kiểm toán khoản mục chi phí bán hàng và quản lý
• 3.6.3. Xem xét các sự kiện phát sinh sau ngày khóa sổ ảnh hưởng đến chi phí bán hàng và chi phí quản lý
• 3.6.4. Đánh giá tổng hợp bằng chứng kiểm toán
• 3.6.5. Kết luận kiểm toán
• 4. MỘT SỐ GIẢI PHÁP GÓP PHẦN HOÀN THIỆN QUY TRÌNH KIỂM TOÁN KHOẢN MỤC CPBH VÀ CPQLDN TRONG KIỂM TOÁN BCTC TẠI CÔNG TY TNHH KIỂM TOÁN VÀ THẨM ĐỊNH GIÁ AFA
• 4.1. Nhận xét về thực tế công tác kiểm toán CPBH và CPQLDN của AFA
• 4.2. Một số giải pháp nhằm hoàn thiện quy trình kiểm toán khoản mục CPBH và CPQLDN trong BCTC tại công ty AFA
• 4.2.1. Hoàn thiện quy trình xác định mức trọng yếu cho khoản mục
• 4.2.2. Hoàn thiện thủ tục chọn mẫu
• 4.2.3. Hoàn thiện thủ tục phân tích
• 5. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• 5.1. Kết luận chung về nội dung nghiên cứu
• 5.2. Một số các kiến nghị và đề xuất
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về Kiểm Toán Chi Phí Bán Hàng và Quản Lý Doanh Nghiệp

Kiểm toán chi phí bán hàng và quản lý doanh nghiệp là một phần quan trọng trong báo cáo tài chính (BCTC) của AFA. Việc kiểm toán này giúp đảm bảo tính chính xác và minh bạch của các khoản chi phí, từ đó hỗ trợ doanh nghiệp trong việc ra quyết định. Chi phí bán hàng và quản lý doanh nghiệp không chỉ ảnh hưởng đến lợi nhuận mà còn đến khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trường.

1.1. Khái niệm về Chi Phí Bán Hàng và Quản Lý Doanh Nghiệp

Chi phí bán hàng (CPBH) là các khoản chi phí phát sinh trong quá trình bán hàng hóa, trong khi chi phí quản lý doanh nghiệp (CPQLDN) liên quan đến các hoạt động quản lý chung của doanh nghiệp. Cả hai loại chi phí này đều cần được kiểm toán để đảm bảo tính chính xác trong BCTC.

1.2. Vai trò của Kiểm Toán trong Quản Lý Chi Phí

Kiểm toán giúp phát hiện các sai sót trong việc ghi nhận chi phí, từ đó cải thiện quy trình quản lý tài chính. Điều này không chỉ giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí mà còn nâng cao hiệu quả hoạt động.

II. Những Thách Thức trong Kiểm Toán Chi Phí Bán Hàng và Quản Lý Doanh Nghiệp

Việc kiểm toán chi phí bán hàng và quản lý doanh nghiệp gặp nhiều thách thức. Các khoản chi phí thường xuyên thay đổi và có thể bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố bên ngoài. Điều này đòi hỏi các kiểm toán viên phải có kiến thức sâu rộng và kỹ năng phân tích tốt để đánh giá chính xác.

2.1. Khó Khăn trong Việc Xác Định Chi Phí Thực Tế

Một trong những khó khăn lớn nhất là xác định chi phí thực tế phát sinh. Nhiều doanh nghiệp không ghi chép đầy đủ hoặc chính xác các khoản chi phí, dẫn đến việc kiểm toán gặp khó khăn.

2.2. Ảnh Hưởng của Biến Động Thị Trường

Biến động thị trường có thể làm thay đổi nhanh chóng các khoản chi phí, từ đó ảnh hưởng đến kết quả kiểm toán. Kiểm toán viên cần phải cập nhật thường xuyên các thông tin thị trường để đưa ra đánh giá chính xác.

III. Phương Pháp Kiểm Toán Chi Phí Bán Hàng và Quản Lý Doanh Nghiệp Hiệu Quả

Để kiểm toán chi phí bán hàng và quản lý doanh nghiệp hiệu quả, cần áp dụng các phương pháp kiểm toán hiện đại. Việc sử dụng công nghệ thông tin trong kiểm toán giúp tăng cường độ chính xác và giảm thiểu sai sót.

3.1. Sử Dụng Công Nghệ Thông Tin trong Kiểm Toán

Công nghệ thông tin giúp tự động hóa quy trình kiểm toán, từ đó tiết kiệm thời gian và nguồn lực. Các phần mềm kiểm toán hiện đại có thể phân tích dữ liệu lớn và phát hiện các bất thường trong chi phí.

3.2. Phân Tích Dữ Liệu Để Đưa Ra Quyết Định

Phân tích dữ liệu giúp kiểm toán viên hiểu rõ hơn về các khoản chi phí và đưa ra các khuyến nghị hợp lý. Việc này không chỉ giúp cải thiện quy trình kiểm toán mà còn hỗ trợ doanh nghiệp trong việc quản lý tài chính.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn của Kiểm Toán Chi Phí Bán Hàng và Quản Lý Doanh Nghiệp

Kiểm toán chi phí bán hàng và quản lý doanh nghiệp không chỉ là một quy trình cần thiết mà còn mang lại nhiều lợi ích cho doanh nghiệp. Việc này giúp doanh nghiệp tối ưu hóa chi phí và nâng cao hiệu quả hoạt động.

4.1. Tối Ưu Hóa Chi Phí Bán Hàng

Thông qua kiểm toán, doanh nghiệp có thể xác định các khoản chi phí không cần thiết và tối ưu hóa quy trình bán hàng. Điều này giúp tăng lợi nhuận và cải thiện khả năng cạnh tranh.

4.2. Nâng Cao Hiệu Quả Quản Lý Doanh Nghiệp

Kiểm toán giúp doanh nghiệp nhận diện các vấn đề trong quản lý tài chính, từ đó đưa ra các giải pháp cải thiện. Việc này không chỉ giúp tiết kiệm chi phí mà còn nâng cao hiệu quả hoạt động.

V. Kết Luận và Tương Lai của Kiểm Toán Chi Phí Bán Hàng và Quản Lý Doanh Nghiệp

Kiểm toán chi phí bán hàng và quản lý doanh nghiệp sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo tính chính xác của BCTC. Tương lai của kiểm toán sẽ gắn liền với sự phát triển của công nghệ và các phương pháp kiểm toán hiện đại.

5.1. Xu Hướng Phát Triển Kiểm Toán

Xu hướng hiện nay là áp dụng công nghệ thông tin và trí tuệ nhân tạo trong kiểm toán. Điều này sẽ giúp nâng cao độ chính xác và hiệu quả của quy trình kiểm toán.

5.2. Tầm Quan Trọng của Kiểm Toán trong Quản Lý Doanh Nghiệp

Kiểm toán không chỉ là một yêu cầu pháp lý mà còn là một công cụ quan trọng giúp doanh nghiệp quản lý tài chính hiệu quả. Doanh nghiệp cần chú trọng đến việc kiểm toán để đảm bảo sự phát triển bền vững.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong nền kinh tế thị trường hội nhập, thông tin trên báo cáo tài chính (BCTC) giữ vai trò then chốt đối với các quyết định kinh tế của ban quản trị nội bộ doanh nghiệp cũng như các đối tượng bên ngoài như nhà đầu tư, tổ chức tín dụng và cơ quan quản lý nhà nước. Để bảo đảm tính trung thực, hợp lý và khách quan của các chỉ tiêu tài chính, hoạt động kiểm toán BCTC độc lập là một cấu phần không thể thiếu. Trong toàn bộ quy trình kiểm toán BCTC, khoản mục chi phí bán hàng (CPBH) và chi phí quản lý doanh nghiệp (CPQLDN) có ý nghĩa đặc thù: dù là chi phí gián tiếp đối với quá trình sản xuất, hai khoản mục này cấu thành nên giá thành tiêu thụ, tác động trực tiếp đến kết quả kinh doanh và việc xác định nghĩa vụ thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN). Đồng thời, đây là các khoản mục phát sinh thường xuyên qua các giao dịch thanh toán ngắn hạn, liên quan đến nhiều phần hành kế toán khác nhau (tiền, tiền lương, tài sản cố định, công nợ phải trả), do đó luôn tiềm ẩn rủi ro sai sót và gian lận đáng kể. Xuất phát từ thực tiễn trên, tác giả Nguyễn Tấn Phát đã lựa chọn thực hiện đề tài: "Kiểm toán khoản mục chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp trong kiểm toán BCTC do công ty TNHH Kiểm toán và Thẩm định giá AFA thực hiện".

Mục tiêu nghiên cứu của khóa luận được phân định cụ thể như sau:

1. Mục tiêu tổng quát: Tìm hiểu việc vận dụng các thử nghiệm cơ bản trong kiểm toán chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp tại các đơn vị khách hàng do Công ty TNHH Kiểm toán và Thẩm định giá AFA thực hiện, từ đó đề xuất các giải pháp góp phần hoàn thiện quy trình này.
2. Mục tiêu cụ thể:
   • Thứ nhất: Tổng hợp và hệ thống hóa cơ sở lý luận về chi phí bán hàng, chi phí quản lý doanh nghiệp và quy trình kiểm toán hai khoản mục này trong kiểm toán BCTC.
   • Thứ hai: Tìm hiểu thực tế quy trình kiểm toán khoản mục chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp trong BCTC tại Công ty TNHH Kiểm toán và Thẩm định giá AFA thông qua một khách hàng cụ thể.
   • Thứ ba: Đưa ra nhận xét, đánh giá và đề xuất các giải pháp khắc phục hạn chế nhằm hoàn thiện quy trình kiểm toán chi phí bán hàng và quản lý doanh nghiệp tại Công ty TNHH Kiểm toán và Thẩm định giá AFA.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài bao gồm:

• Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động kiểm toán khoản mục chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp trong quy trình kiểm toán BCTC do Công ty TNHH Kiểm toán và Thẩm định giá AFA tiến hành.
• Phạm vi không gian: Khóa luận được thực hiện tại Phòng Kiểm toán Báo cáo tài chính thuộc Công ty TNHH Kiểm toán và Thẩm định giá AFA; nghiên cứu thực tế được minh họa qua cuộc kiểm toán tại khách hàng là Công ty Cổ phần ABC.
• Phạm vi thời gian: Số liệu kiểm toán BCTC của khách hàng được thu thập cho năm tài chính kết thúc ngày 31/12/2018. Thời gian tác giả thực hiện nghiên cứu đề tài diễn ra từ ngày 01/01/2019 đến ngày 25/04/2019.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận thiết lập nền tảng nghiên cứu dựa trên hệ thống chuẩn mực nghề nghiệp và nguyên tắc kế toán - kiểm toán hiện hành tại Việt Nam:

• Khung pháp lý và chuẩn mực: Áp dụng hệ thống Chuẩn mực kiểm toán Việt Nam, trọng tâm là Chuẩn mực kiểm toán số 200 (VSA 200 - Mục tiêu tổng thể của kiểm toán viên và công ty kiểm toán khi thực hiện kiểm toán theo chuẩn mực kiểm toán Việt Nam) và Chuẩn mực kiểm toán số 310 (VSA 310 - Hiểu biết về tình hình kinh doanh). Nghiên cứu căn cứ vào hệ thống tài khoản kế toán theo chế độ hiện hành, gồm Tài khoản 641 (Chi phí bán hàng) và Tài khoản 642 (Chi phí quản lý doanh nghiệp). Bên cạnh đó, đề tài dựa trên các nguyên tắc kế toán cơ bản chi phối việc ghi nhận chi phí: nguyên tắc nhất quán, nguyên tắc thận trọng, nguyên tắc phù hợp, nguyên tắc trọng yếu, nguyên tắc kỳ kế toán và nguyên tắc giá gốc (chi phí thực tế).
• Khung quy trình thực hành: Dựa trên chương trình kiểm toán mẫu do Hội Kiểm toán viên hành nghề Việt Nam (VACPA) ban hành, bao gồm quy trình khảo sát hệ thống kiểm soát nội bộ (KSNB), xác định mức trọng yếu (PM, MP), và thiết kế các thử nghiệm kiểm soát cùng thử nghiệm cơ bản (thủ tục phân tích và kiểm tra chi tiết).
• Phương pháp thu thập dữ liệu:
  • Thu thập số liệu thống kê: Tiếp cận hệ thống tài liệu, hồ sơ kiểm toán, giấy làm việc lưu trữ tại Công ty AFA.
  • Quan sát và trải nghiệm thực tế: Tác giả trực tiếp tham gia cùng đoàn kiểm toán của AFA đến làm việc tại đơn vị khách hàng với vai trò trợ lý kiểm toán.
  • Phỏng vấn, lấy ý kiến chuyên gia: Trao đổi trực tiếp với kiểm toán viên phụ trách và nhân sự kế toán tại đơn vị khách hàng để thu thập dữ liệu kiểm toán.
  • Quan sát hiện trường: Khảo sát các quy trình luân chuyển chứng từ và phê duyệt chi phí tại doanh nghiệp khách thể.
• Phương pháp xử lý số liệu: Tổng hợp, phân loại, đối chiếu số liệu giữa sổ cái, sổ chi tiết, bảng cân đối phát sinh và chứng từ kế toán gốc; áp dụng phương pháp phân tích ngang (so sánh số phát sinh giữa các năm) và phân tích dọc kết hợp biến động doanh thu; sử dụng xét đoán chuyên môn để đánh giá rủi ro kiểm toán.
• Nguồn dữ liệu: Hồ sơ kiểm toán thực tế tại Công ty TNHH Kiểm toán và Thẩm định giá AFA; BCTC, sổ kế toán chi tiết, bảng kê chứng từ năm 2017–2018 của Công ty Cổ phần ABC (sử dụng phần mềm kế toán Fast).

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1. Cơ sở lý luận về kiểm toán khoản mục chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp

Chương này hệ thống hóa toàn bộ lý thuyết về bản chất, nội dung hạch toán và phương pháp kiểm toán hai khoản mục chi phí hoạt động:

1. Khái niệm và cơ cấu tài khoản:
   • Chi phí bán hàng (TK 641): Chi phí thực tế phát sinh trong quá trình tiêu thụ sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ, được chia thành 7 nội dung: Chi phí nhân viên bán hàng (6411), Chi phí vật liệu, bao bì (6412), Chi phí dụng cụ, đồ dùng (6413), Chi phí khấu hao TSCĐ (6414), Chi phí bảo hành sản phẩm (6415), Chi phí dịch vụ mua ngoài (6417) và Chi phí bằng tiền khác (6418).
   • Chi phí quản lý doanh nghiệp (TK 642): Chi phí phát sinh liên quan chung đến toàn bộ hoạt động của doanh nghiệp, gồm 8 nội dung: Chi phí nhân viên quản lý (6421), Chi phí vật liệu quản lý (6422), Chi phí đồ dùng văn phòng (6423), Chi phí khấu hao TSCĐ (6424), Thuế, phí và lệ phí (6425), Chi phí dự phòng (6426), Chi phí dịch vụ mua ngoài (6427) và Chi phí bằng tiền khác (6428).
2. Chứng từ và mối quan hệ đối ứng: Chứng từ sử dụng trải rộng từ chứng từ tiền tệ (phiếu chi, giấy báo nợ), phân bổ chi phí trả trước, chứng từ nhập - xuất kho, bảng tính trích khấu hao TSCĐ đến bảng chấm công và bảng thanh toán lương. Kiểm toán CPBH và CPQLDN phải kết hợp chặt chẽ với kiểm toán các khoản mục liên quan như tiền (TK 111, 112), công nợ (TK 331), lương (TK 334), chi phí trả trước (TK 242) và tài sản cố định (TK 211, 214).
3. Khảo sát hệ thống kiểm soát nội bộ (KSNB): Kiểm toán viên (KTV) tiếp cận trên hai phương diện: mặt thiết kế (tính chặt chẽ của quy chế, định mức, quy trình phê duyệt) và mặt vận hành (tính liên tục, tính tuân thủ thực tế). Kết quả khảo sát KSNB quyết định phạm vi thử nghiệm cơ bản theo nguyên tắc quan hệ nghịch biến: KSNB hữu hiệu thì thu hẹp phạm vi thử nghiệm và ngược lại.
4. Các sai phạm thường gặp:
   • Ghi nhận thấp hơn chi phí thực tế: Thất lạc chứng từ gốc; tạm ứng đã hoàn thành trong kỳ nhưng chưa làm thủ tục quyết toán; trích trước thiếu các chi phí đã tiêu dùng trong kỳ nhưng hóa đơn về sau (điện, nước tháng 12); hạch toán chi phí dở dang cao hơn thực tế.
   • Ghi nhận cao hơn chi phí thực tế: Hạch toán thiếu chứng từ hoặc chứng từ không hợp lệ; đưa vào chi phí sản xuất kinh doanh các khoản không được trừ theo quy định pháp luật (tiền phạt vi phạm hành chính, chi vượt định mức công tác phí, chi mua sắm TSCĐ ghi nhận thẳng vào chi phí, chi ủng hộ từ thiện); lỗi tính toán cộng dồn số liệu trên sổ sách.
5. Tiến trình kiểm toán: Quy trình chuẩn trải qua 3 giai đoạn: Lập kế hoạch (tiền kế hoạch, tìm hiểu khách hàng, đánh giá KSNB, xác định trọng yếu, thiết kế chương trình), Thực hiện kiểm toán (thử nghiệm kiểm soát, thủ tục phân tích, thử nghiệm chi tiết chứng từ) và Kết thúc kiểm toán (tổng hợp sai sót, soát xét hồ sơ, trao đổi với ban giám đốc và hình thành ý kiến).

Chương 2. Thực trạng quy trình kiểm toán khoản mục chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp trong kiểm toán báo cáo tài chính tại Công ty TNHH Kiểm toán và Thẩm định giá AFA

Chương này trình bày cơ cấu hoạt động của Công ty AFA và mô tả chi tiết quy trình thực tế kiểm toán khoản mục CPBH và CPQLDN tại đơn vị khách hàng là Công ty Cổ phần ABC:

1. Tổng quan về Công ty TNHH Kiểm toán và Thẩm định giá AFA:
   • Tiền thân là Công ty TNHH Kiểm toán AFA, thành lập theo Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh số 0401632052 do Sở Kế hoạch và Đầu tư TP. Đà Nẵng cấp ngày 12/11/2014, thay đổi lần gần nhất ngày 01/10/2017. Vốn điều lệ đạt 9,99 tỷ đồng.
   • Trụ sở chính đặt tại số 142 đường Xô Viết Nghệ Tĩnh, Quận Hải Châu, TP. Đà Nẵng; cùng các chi nhánh tại Hà Nội (96 Tân Mai, Q. Hoàng Mai) và văn phòng đại diện tại Quảng Ngãi, Tây Nguyên (Pleiku, Gia Lai), Quảng Nam (Tam Kỳ).
   • Cơ cấu tổ chức đứng đầu là Tổng Giám đốc, phân tách thành các khối chuyên môn: Khối Kiểm toán XDCB, Khối Kiểm toán BCTC (gồm Ban Kiểm soát chất lượng, Phòng Kiểm toán BCTC 1 và Phòng Kiểm toán BCTC 2), Khối Thẩm định giá, Phòng Tư vấn - Đào tạo và Phòng Kế toán - Hành chính.
2. Quy trình kiểm toán thực tế tại Công ty Cổ phần ABC:
   • Thông tin khách hàng: Doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây dựng công trình dân dụng, công nghiệp, giao thông; trụ sở tại đường 30/4, Q. Hải Châu, TP. Đà Nẵng. Khách hàng chính gồm Viễn Thông Quảng Nam, TT Hạ tầng mạng Miền Trung, BQLDA ĐTXD Huyện Nam Trà My; nhà cung cấp chính gồm CTCP Máy - Thiết bị dầu khí Đà Nẵng, CTCP Tân Hoàn Long, Công ty Thuận Phát; phần mềm kế toán sử dụng là Fast.
   • Nhóm kiểm toán: Cuộc kiểm toán diễn ra từ ngày 25/03/2019 đến ngày 27/03/2019. Thành viên đoàn kiểm toán gồm: Ông Phạm Quang Trung (Thành viên BGĐ phụ trách), Ông Văn Thanh Phương (KTV chính), Bà Nguyễn Thị Thu Thủy (Trợ lý KTV) và Ông Hồ Quốc Cường (Trợ lý KTV).
   • Đánh giá rủi ro và phân tích sơ bộ: Áp dụng phương pháp phân tích ngang trên số liệu 2 năm 2017 và 2018.

Khoản mục	Năm 2018	Năm 2017	Chênh lệch	Tỷ lệ biến động
TK 641 - Chi phí bán hàng	548.458	—	Giảm	-36,76%
TK 642 - Chi phí QLDN	—	—	Giảm	—

Ghi chú: Số liệu chi phí năm 2018 giảm so với năm 2017 chủ yếu do doanh nghiệp cắt giảm chi phí lương nhân viên quản lý và các khoản dự phòng.

• Khảo sát kiểm soát nội bộ: KTV sử dụng Mẫu 320 theo chuẩn VACPA, kết hợp phỏng vấn và thủ tục kiểm tra từ đầu đến cuối (walk-through). KTV ghi nhận hệ thống KSNB tại Công ty ABC được thiết kế tương đối chặt chẽ và vận hành hiệu quả (mọi khoản chi đều có đầy đủ phiếu chi, chữ ký của thủ quỹ, kế toán trưởng và ban giám đốc; lưu trữ chứng từ theo tháng). Tuy nhiên, KTV định hướng không thực hiện thử nghiệm kiểm soát mà dồn nguồn lực vào thử nghiệm cơ bản để bảo đảm tính thận trọng.
• Xác lập mức trọng yếu và chọn mẫu:

Tiêu chí	Căn cứ / Công thức tính	Giá trị thực hiện tại Công ty ABC
Chỉ tiêu gốc xác định trọng yếu	Vốn chủ sở hữu (chỉ tiêu ổn định nhất)	140.000 (đ)
Tỷ lệ xác định mức trọng yếu tổng thể	Khung quy định AFA (đánh giá rủi ro mức TB)	2%
Mức trọng yếu tổng thể (PM)	2% × Vốn chủ sở hữu	2.000 (đ) (theo xét đoán phân bổ)
Tỷ lệ mức trọng yếu thực hiện	Khung quy định 50% – 75%	50% (chọn cận dưới do bỏ qua kiểm soát)
Mức trọng yếu thực hiện (MP)	50% × PM	1.000 (đ)
Mức trọng yếu cho khoản mục CPBH/QLDN	Quy ước tại AFA lấy bằng MP	1.000 (đ)
Ngưỡng sai sót có thể bỏ qua	4% × PM	56.000 (đ)

• Thực hiện thử nghiệm cơ bản: AFA không phân bổ chi tiết mức trọng yếu tổng thể cho từng khoản mục mà gán mức trọng yếu của TK 641, 642 bằng chính mức trọng yếu thực hiện (MP = 1.000). Việc chọn mẫu kiểm tra chi tiết chứng từ dựa hoàn toàn vào kinh nghiệm và xét đoán chuyên môn của KTV: ưu tiên nghiệp vụ có giá trị vượt ngưỡng sai sót bỏ qua, nghiệp vụ phát sinh bất thường và các nghiệp vụ đối ứng với TK 111 (tiền mặt), TK 331 (phải trả người bán).

Chương 3. Một số giải pháp góp phần hoàn thiện quy trình kiểm toán khoản mục chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp trong kiểm toán BCTC tại Công ty TNHH Kiểm toán AFA

Chương này tập trung đánh giá những mặt làm được, hạn chế còn tồn tại và đưa ra các kiến nghị hoàn thiện quy trình:

1. Nhận xét thực tế công tác kiểm toán tại AFA:
   • Ưu điểm: Quy trình kiểm toán được chuẩn hóa trên cơ sở chương trình kiểm toán mẫu của VACPA; hồ sơ tài liệu kiểm toán được lưu trữ logic, có tính độc lập cao (Mẫu 201); việc đánh giá KSNB (Mẫu 320) được triển khai bài bản; có sự phối hợp nhịp nhàng giữa kiểm toán chi phí với các phần hành lương, tài sản cố định và chi phí trả trước.
   • Hạn chế: Việc xác định mức trọng yếu khoản mục chưa có tiêu thức phân bổ khoa học mà lấy ngang bằng mức trọng yếu thực hiện; KTV có xu hướng bỏ qua toàn bộ thử nghiệm kiểm soát dẫn đến khối lượng thử nghiệm chi tiết bị mở rộng quá mức cần thiết; phương pháp chọn mẫu kiểm tra chi tiết thuần túy dựa vào xét đoán định tính của cá nhân KTV, chưa áp dụng các kỹ thuật chọn mẫu thống kê; thủ tục phân tích còn mang tính đại cương, chưa phân tích chuyên sâu mối quan hệ giữa biến động chi phí theo tháng với doanh thu thực tế.
2. Các giải pháp hoàn thiện được đề xuất:
   • Hoàn thiện quy trình xác định mức trọng yếu cho khoản mục: Xây dựng bảng tiêu chí phân bổ mức trọng yếu từ tổng thể BCTC xuống từng khoản mục dựa trên dung lượng số liệu và mức độ rủi ro tiềm tàng của từng tài khoản, tránh việc cào bằng mức trọng yếu khoản mục với mức trọng yếu thực hiện.
   • Hoàn thiện thủ tục chọn mẫu: Đưa vào áp dụng kết hợp giữa chọn mẫu phi thống kê (xét đoán) với các kỹ thuật chọn mẫu thống kê (chọn mẫu ngẫu nhiên, chọn mẫu theo đơn vị tiền tệ - MUS) nhằm bảo đảm tính đại diện của mẫu kiểm toán, hạn chế sai lệch do định kiến chủ quan của KTV.
   • Hoàn thiện thủ tục phân tích: Xây dựng mô hình phân tích chi tiết biến động chi phí theo từng tháng gắn với doanh thu xây lắp hoàn thành; thiết lập bảng phân tích các tỷ suất chi phí quản lý và bán hàng trên doanh thu thuần qua các năm, đồng thời đối chiếu với tỷ suất trung bình ngành để phát hiện kịp thời các biến động bất thường.

---

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã khái quát và ghi nhận một số kết quả cùng đóng góp cụ thể từ nghiên cứu thực tiễn:

• Kết quả dữ liệu thực tế: Khóa luận ghi nhận chi tiết quy trình thực tế kiểm toán chi phí tại một doanh nghiệp xây lắp (Công ty Cổ phần ABC). Số liệu kiểm toán cho thấy TK 641 năm 2018 phát sinh 548.458 nghìn đồng, giảm 36,76% so với năm 2017. KTV thực hiện ước tính mức trọng yếu tổng thể dựa trên chỉ tiêu Vốn chủ sở hữu (140.000 đ) với tỷ lệ 2%, từ đó xác lập mức trọng yếu thực hiện ở mức 50% (tương ứng 1.000 đ) và ngưỡng sai sót có thể bỏ qua là 4% (56.000 đ). Toàn bộ nhóm kiểm toán gồm 4 nhân sự đã tiến hành kiểm toán thực địa trong thời gian từ ngày 25/03/2019 đến 27/03/2019.
• Giải pháp đề xuất: Tác giả đã kiến nghị 3 nhóm biện pháp mang tính kỹ thuật nghiệp vụ kiểm toán: (1) Chuẩn hóa phương pháp phân bổ mức trọng yếu cho khoản mục; (2) Kết hợp phương pháp chọn mẫu thống kê trong kiểm tra chứng từ; (3) Mở rộng thủ tục phân tích chuyên sâu kết hợp doanh thu theo thời gian phát sinh.
• Đóng góp của đề tài: Khóa luận cung cấp cái nhìn thực tế về việc áp dụng mẫu hồ sơ kiểm toán của VACPA tại một công ty kiểm toán độc lập quy mô vừa ở khu vực miền Trung (AFA Đà Nẵng); chỉ rõ khoảng cách giữa lý thuyết kiểm toán chuẩn mực (yêu cầu phân bổ trọng yếu, khảo sát kết hợp thử nghiệm kiểm soát) với áp dụng thực tế (chọn mẫu theo xét đoán, bỏ qua thử nghiệm kiểm soát để tập trung thử nghiệm cơ bản).

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận phản ánh các điểm giới hạn xuất phát từ phạm vi nghiên cứu thực tế:

• Hạn chế:
  • Nghiên cứu chỉ tiến hành khảo sát tại một đơn vị kiểm toán duy nhất (Công ty TNHH Kiểm toán và Thẩm định giá AFA) và thực nghiệm kiểm toán trên một khách hàng duy nhất (Công ty Cổ phần ABC) thuộc ngành xây lắp.
  • Dữ liệu nghiên cứu chỉ dừng lại ở niên độ tài chính kết thúc ngày 31/12/2018 trong khoảng thời gian thực tập 4 tháng (từ tháng 1 đến tháng 4/2019).
  • Chưa mở rộng khảo sát quy trình kiểm toán CPBH và CPQLDN tại các loại hình doanh nghiệp có cơ cấu chi phí phức tạp hơn như doanh nghiệp thương mại bán lẻ, phân phối hàng tiêu dùng hoặc doanh nghiệp xuất nhập khẩu.
• Hướng nghiên cứu tiếp:
  • Khảo sát và so sánh quy trình kiểm toán hai khoản mục này trên nhiều loại hình doanh nghiệp khách hàng khác nhau nhằm đánh giá tính thích ứng của quy trình VACPA.
  • Nghiên cứu sâu hơn về ứng dụng công nghệ thông tin và phần mềm kiểm toán chuyên dụng trong việc tự động hóa lấy mẫu kiểm toán và phân tích biến động chi phí.

---

Giá trị tham khảo

Báo cáo khóa luận mang lại giá trị tham khảo thiết thực cho các nhóm đối tượng cụ thể:

• Đối tượng tham khảo: Sinh viên chuyên ngành Kế toán, Kiểm toán chuẩn bị thực tập tốt nghiệp; trợ lý kiểm toán mới tuyển dụng tại các công ty kiểm toán độc lập vừa và nhỏ; nhân viên kế toán tại các doanh nghiệp cần hiểu rõ quy trình làm việc của đoàn kiểm toán độc lập để chuẩn bị hồ sơ tài liệu.
• Nội dung đáng tham khảo:
  • Bảng hướng dẫn cơ sở xác định mức trọng yếu tổng thể (Bảng 2.3) và khung tỷ lệ tương ứng với từng loại hình khách thể kiểm toán của AFA.
  • Kỹ thuật vận dụng các biểu mẫu kiểm toán chuẩn theo VACPA: Mẫu 201 (Đánh giá tính độc lập và chấp nhận duy trì khách hàng) và Mẫu 320 (Khảo sát hệ thống KSNB).
  • Quy trình phối hợp kiểm toán chéo giữa phần hành chi phí với các phần hành tài sản cố định, tiền tệ, tiền lương và công nợ phải trả.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao KTV của AFA quyết định bỏ qua thử nghiệm kiểm soát tại Công ty CP ABC dù hệ thống KSNB được đánh giá chặt chẽ?
KTV đánh giá hệ thống KSNB của Công ty ABC được thiết kế tương đối chặt chẽ và vận hành hiệu quả. Tuy nhiên, nhằm bảo đảm tính thận trọng nghề nghiệp và tối ưu hóa thời gian thực hiện kiểm toán thực địa (chỉ diễn ra trong 3 ngày, từ 25/03 đến 27/03/2019), KTV đã chủ động bỏ qua thử nghiệm kiểm soát để tập trung tối đa nguồn lực vào việc thực hiện các thử nghiệm cơ bản (thủ tục phân tích và kiểm tra chi tiết chứng từ).

2. Mức trọng yếu tổng thể và mức trọng yếu thực hiện tại Công ty CP ABC được xác định như thế nào?
KTV lựa chọn chỉ tiêu Vốn chủ sở hữu (140.000 đ) làm chỉ tiêu gốc vì đây là chỉ tiêu ổn định nhất của đơn vị. Với mức độ rủi ro hợp đồng được đánh giá ở mức trung bình, KTV chọn tỷ lệ 2% để xác định mức trọng yếu tổng thể. Do bỏ qua thử nghiệm kiểm soát, KTV chọn cận dưới là 50% trong khung 50% – 75% để tính mức trọng yếu thực hiện (MP = 1.000 đ). Tại AFA, mức trọng yếu của khoản mục CPBH và CPQLDN được ấn định bằng đúng mức trọng yếu thực hiện này.

3. Nhóm kiểm toán BCTC tại Công ty Cổ phần ABC gồm những nhân sự nào?
Nhóm kiểm toán gồm 4 thành viên do Công ty AFA phân công: Ông Phạm Quang Trung (Thành viên Ban Giám đốc phụ trách cuộc kiểm toán), Ông Văn Thanh Phương (Kiểm toán viên chính), Bà Nguyễn Thị Thu Thủy (Trợ lý kiểm toán viên) và Ông Hồ Quốc Cường (Trợ lý kiểm toán viên).

4. Khóa luận chỉ ra những nguyên nhân chủ yếu nào khiến chi phí trên sổ sách bị phản ánh thấp hơn thực tế?
Theo lý luận tại Chương 1, các nguyên nhân dẫn đến chi phí phản ánh thấp hơn thực tế gồm: chứng từ gốc bị thất lạc nhưng doanh nghiệp không có biện pháp bổ sung; các khoản tạm ứng công tác đã hoàn thành trong kỳ nhưng đến cuối kỳ chưa làm thủ tục thanh toán; hạch toán chi phí dở dang cao hơn chi phí thực tế; không ghi nhận các khoản chi phí phát sinh từ kỳ trước được phân bổ trong nhiều kỳ; và chưa hạch toán các dịch vụ đã sử dụng trong kỳ nhưng hóa đơn thanh toán chuyển sang kỳ sau (như tiền điện, nước tháng 12 nhận giấy báo vào tháng 1).

5. KTV tại AFA áp dụng tiêu chí nào để chọn mẫu kiểm tra chi tiết chứng từ CPBH và CPQLDN?
KTV áp dụng phương pháp chọn mẫu phi xác suất dựa trên kinh nghiệm và xét đoán chuyên môn. Tiêu chí chọn mẫu tập trung vào: các nghiệp vụ có quy mô giá trị lớn hơn ngưỡng sai sót có thể bỏ qua (lớn hơn 56.000 đ); các nghiệp vụ có nội dung phát sinh không thường xuyên hoặc có tính chất bất thường; và các nghiệp vụ có tài khoản đối ứng là TK 111 (tiền mặt) hoặc TK 331 (phải trả người bán).

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của sinh viên Nguyễn Tấn Phát đã hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý thuyết về kế toán và kiểm toán khoản mục chi phí bán hàng, chi phí quản lý doanh nghiệp theo hệ thống chuẩn mực kế toán - kiểm toán Việt Nam và chương trình mẫu VACPA. Qua khảo sát thực tế tại Công ty TNHH Kiểm toán và Thẩm định giá AFA và minh họa tại Công ty Cổ phần ABC, tác giả đã phản ánh chi tiết các bước công việc từ lập kế hoạch, xác định trọng yếu, đánh giá kiểm soát nội bộ đến thực hiện kiểm tra chi tiết số liệu năm tài chính 2018. Công trình đã nhận diện rõ nét những ưu điểm cũng như hạn chế trong quy trình kiểm toán thực tế tại AFA, từ đó đề xuất 3 nhóm giải pháp khả thi liên quan đến phân bổ trọng yếu, kỹ thuật chọn mẫu và thủ tục phân tích nhằm nâng cao chất lượng kiểm toán của doanh nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KIỂM TOÁN KHOẢN MỤC CHI PHÍ BÁN HÀNG VÀ CHI PHÍ QUẢN LÝ DOANH NGHIỆP 1. Khái quát về CPBH và CPQLDN trong kiểm toán BCTC https://tintucketoan. Khái niệm và đặc điểm của CPBH và CPQLDN trong hệ thống BCTC Chi phí sản xuất kinh doanh là biểu hiện bằng tiền của các chi phí về lao động sống, lao động vật hóa mà doanh nghiệp đã bỏ ra trong quá trình sản xuất kinh doanh trong một thời kì nhất định (tháng, quý, năm).

Căn cứ vào hoạt động của quá trình sản xuất kinh doanh, chi phí được chia làm 3 loại: - Chi phí sản xuất; - Chi phí bán hàng; và - Chi phí quản lý doanh nghiệp. Chi phí bán hàng Là những chi phí thực tế phát sinh trong quá trình bán hàng hóa sản phẩm hàng hóa, cung cấp dịch vụ bao gồm các chi phí chào hàng, giới thiệu sản phẩm, hoa hồng bán hàng, chi phí bảo hành sản phẩm hàng hóa (trừ hoạt động xây lắp), chi phí bảo quản, đóng gói, vận chuyển. Chi phí bán hàng có 7 loại: - Chi phí nhân viên bán hàng: là tất cả các khoản tiền phải trả cho nhân viên bán hàng, nhân viên đóng gói, bảo quản hàng hóa, vận chuyển đi tiêu thụ sản phẩm và các khoản trích theo lương (BHYT, BHXH, BHTN, KPCĐ) các khoản trích theo lương (BHYT, BHXH, BHTN, KPCĐ); - Chi phí vật liệu bao bì: bao gồm các chi phí vật liệu liên quan đến bán hàng như: vật liệu bao gói, vật liệu dùng cho nhân viên bán hàng, vật liệu dùng cho sửa chữa quầy hàng; SVTH: Nguyễn Tấn Phát 4 of Economics, Hue University Khóa luận tốt nghiệp GVHD: Th.S Phạm Thị Hồng Quyên - Chi phí dụng cụ, đồ dùng: là các loại chi phí cho dụng cụ cân, đo đong đếm, bàn ghế, máy tính cầm tay…phục vụ cho bán hàng; - Chi phí khấu hao TSCĐ: là chi phí khấu hao TSCĐ dùng cho bộ phần bán hàng (nhà cửa, kho bãi, phương tiện vận chuyển…); - Chi phí bảo hành sản phẩm: là chi phí chi cho sản phẩm trong thời gian bảo hành theo hợp đồng; - Chi phí dịch vụ mua ngoài: là các chi phí dịch vụ mua ngoài cho sửa chữa TSCĐ, tiền thuê kho bãi, thuê bốc vác, vận chuyển hàng hóa để tiêu thụ, tiền hoa hồng cho đại lý bán hàng, hoa hồng cho đơn vị nhận ủy thác xuất khẩu; và - Chi phí bằng tiền khác: là các chi phí phát sinh trong quá trình bán hàng ngoài các chi phí kể trên như chi phí tiếp khách, chi phí giới thiệu sản phẩm, hàng hóa, chi phí hội nghị khách hàng. Chi phí quản lý doanh nghiệp Là những khoản chi phí phát sinh liên quan chung đến toàn bộ hoạt động của đơn vị mà không tách riêng cho hoạt động nào.

Chi phí quản lý doanh nghiệp bao gồm tiền lương nhân viên quản lý doanh nghiệp (tiền lương, tiền công, các khoản phụ cấp…) các khoản trích theo lương (BHYT, BHXH, BHTN, KPCĐ) của nhân viên quản lý doanh nghiệp, tiền thuê đất, thuế môn bài, dự phòng khoản phải thu khó đòi, dịch vụ mua ngoài (chi phí điện, nước, điện thoại, fax, bảo hiểm cháy nổ…) chi phí bằng tiền khác (hội nghị, tiếp khách…) Chi phí quản lý doanh nghiệp bao gồm các yếu tố chi phí sau: - Chi phí nhân viên quản lý: Tiền lương cho ban giám đốc, nhân viên các phòng ban trong doanh nghiệp và các khoản trích theo lương (BHYT, BHTN, BHXH, KPCĐ) trên tiền lương nhân viên quản lý theo tỷ lệ quy định; - Chi phí vật liệu quản lý: là giá trị thực tế các vật liệu xuất dùng cho hoạt động của ban giám đốc, các phòng ban của doanh nghiệp, dùng cho hoạt động sửa chữa các TSCĐ…dùng chung cho hoạt động quản lý của doanh nghiệp; SVTH: Nguyễn Tấn Phát 5 of Economics, Hue University Khóa luận tốt nghiệp GVHD: Th.S Phạm Thị Hồng Quyên - Chi phí đồ dùng văn phòng: là chi phí về đồ dùng văn phòng , dụng cụ dùng cho công tác quản lý chung của đơn vị; và - Chi phí khấu hao TSCĐ: là chi phí khấu hao các tài sản dùng cho hoạt động quản lý doanh nghiệp: văn phòng, vật kiến trúc, kho tàng, phương tiện truyền dẫn; - Thuế, phí lệ phí: là các khoản thuế nhà đất, thuế môn bài và các khoản phí, lệ phí giao thông cầu phà; - Chi phí dự phòng: là các khoản dự phòng nợ phải thu khó đòi, dự phòng nợ phải trả tính vào chi phí sản xuất kinh doanh; - Chi phí dịch vụ mua ngoài: các khoản chi phí về dịch vụ mua ngoài phục vụ chung toàn doanh nghiệp như: tiền điện, nước, vệ sinh, thuê sửa chữa TSCĐ, tiền mua và sử dụng các tài liệu kỹ thuật, bằng phát minh sáng chế phân bổ dần (không đủ điều kiện ghi nhận là TSCĐ), chi phí trả cho nhà thầu phụ; và - Chi phí bằng tiền khác: các khoản chi khác bằng tiền ngoài các khoản kể trên như chi hội nghị tiếp khách, chi đào tạo cán bộ, chi công tác phí và các khoản chi khác. Đặc điểm hạch toán CPBH và CPQLDN Nguyên tắc và yêu cầu kế toán cơ bản trong việc ghi nhận các yếu tố trên báo cáo tài chính là trung thực, hợp lý và hợp pháp. Đối với việc hạch toán CPBH, CPQLDN thì cần chú trọng các nguyên tắc sau: - Nguyên tắc nhất quán: Các nguyên tắc và phương pháp doanh nghiệp áp dụng phải thống nhất ít nhất trong vòng một năm tài chính như chính sách khấu hao, chính sách phân bổ; - Nguyên tắc thận trọng: Thận trọng là việc xem xét, cân nhắc, phán đoán cần thiết để lập các ước tính kế toán trong điều kiện không chắc chắn. Như vậy, kế toán phải phản ánh ngay chi phí khi có bằng chứng về khả năng phát sinh chi phí và không được phản ánh thấp hơn hay cao hơn giá trị thực của khoản chi phí đó; - Nguyên tắc phù hợp: Ghi nhận doanh thu, chi phí phải phù hợp với nhau tức là khi ghi nhận một khoản doanh thu thì đồng thời ghi nhận một khoản chi phí liên quan đến việc tạo ra doanh thu đó; - Nguyên tắc trọng yếu: Thông tin được coi là trọng yếu trong trường hợp nếu thiếu thông tin đó hoặc thiếu chính xác của thông tin đó làm sai lệch đáng kể thông tin SVTH: Nguyễn Tấn Phát 6 of Economics, Hue University Khóa luận tốt nghiệp GVHD: Th.S Phạm Thị Hồng Quyên trình bày trên BCTC, làm ảnh hưởng quyết định của người sử dụng thông tin trên BCTC; - Nguyên tắc kì kế toán: Chi phí phát sinh trong kì nào thì hạch toán vào đúng kì đó; và - Nguyên tắc chi phí: CPBH, CPQLDN hạch toán theo chi phí thực tế mà doanh nghiệp chi ra, không phụ thuộc vào giá thị trường, chú ý phân bổ chi phí giữa các kì.

Hệ thống tài khoản Theo chế độ kế toán hiện hành, tài khoản 641, tài khoản 642 được chia thành các tiểu khoản sau: Bảng 1.1: Hệ thống tài khoản chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp Số hiệu Tên tài khoản 641 Chi phí bán hàng 6411 Chi phí nhân viên 6412 Chi phí vật liệu – bao bì 6413 Chi phí dụng cụ - đồ dùng 6414 Chi phí khấu hao TSCĐ 6415 Chi phí bảo hành 6417 Chi phí dịch vụ mua ngoài 6418 Chi phí bằng tiền khác 642 Chi phí quản lý doanh nghiệp 6421 Chi phí nhân viên quản lý 6422 Chi phí vật liệu – bao bì 6423 Chi phí dụng cụ - đồ dùng 6424 Chi phí khấu hao TSCĐ 6425 Thuế, phí và lệ phí 6426 Chi phí dự phòng 6427 Chi phí dịch vụ mua ngoài 6428 Chi phí bằng tiền khác SVTH: Nguyễn Tấn Phát 7 of Economics, Hue University Khóa luận tốt nghiệp GVHD: Th.S Phạm Thị Hồng Quyên Ngoài ra có các tài khoản liên quan để phản ánh CPBH, CPQLDN như: TK 111, 112, 141, 142, 242, 331, 334… 1. Chứng từ sử dụng Chứng từ sử dụng để hạch toán CPBH, CPQLDN liên quan đến nhiều phần hành khác nhau: - Chứng từ về tiền: Phiếu thu, phiếu chi, giấy báo nợ, giấy báo có, biên bản xác nhận, các quyết định đi kèm; - Chứng từ phân bổ chi phí trả trước: Chính sách phân bổ chi phí, bảng tính việc phân bổ, cá chứng từ khác liên quan dến việc hình thành chi phí; - Chứng từ về hàng tồn kho: Các phiếu nhập- xuất hàng hóa, bảng kê mua hàng; - Chứng từ tài sản cố đinh: Chứng từ và quyết định mua sắm liên quan đến việc hình thành TSCĐ, bảng tính phân bổ khấu hao, biên bản bàn giao, biên bản thanh lý TSCĐ; và - Chứng từ về lương nhân viên: Bảng chấm công, bảng thanh toán tiền lương và các khoản trích theo lương. Tùy theo yêu cầu quản lý của từng ngành, từng doanh nghiệp, TK 641, 642 có thể được mở thêm một số tiểu tài khoản khác để theo dõi các khoản chi phí thuộc về quản lý doanh nghiệp. Khi hạch toán chi phí bán hàng và quản lý doanh nghiệp thì cần đảm bảo một số nguyên tắc: - Kế toán chi phí phải tính toán ghi chép, phản ánh một cách đầy đủ, kịp thời, chính xác các khoản chi phí thuộc chi phí bán hàng, quản lý doanh nghiệp.

Qua dó kiểm tra việc thực hiện các kế hoạch chi phí nhằm đảm bảo chi đúng, chi có hiệu quả; - Tập hợp và phân bổ đúng đắn các khoản chi phí phát sinh theo đúng đối tượng chi phí; và SVTH: Nguyễn Tấn Phát 8 of Economics, Hue University Khóa luận tốt nghiệp GVHD: Th.S Phạm Thị Hồng Quyên - Tổ chức hợp lý kế toán chi tiết chi phí bán hàng, quản lý doanh nghiệp đáp ứng yêu cầu của chế độ hạch toán chi phí kinh doanh và tiết kiệm chi phí. Việc hạch toán hai loại chi phí này được mô tả theo sơ đồ 1.1: Sơ đồ hạch toán tổng quát chi phí bán hàng SVTH: Nguyễn Tấn Phát 9 of Economics, Hue University Khóa luận tốt nghiệp GVHD: Th.S Phạm Thị Hồng Quyên Sơ đồ 1.2: Sơ đồ hạch toán tổng quát chi phí quản lí doanh nghiệp SVTH: Nguyễn Tấn Phát 10 of Economics, Hue University Khóa luận tốt nghiệp GVHD: Th.S Phạm Thị Hồng Quyên 1. Vai trò của CPBH và CPQLDN trong chi phí sản xuất kinh doanh Bộ phận bán hàng và bộ phận quản lý trong doanh nghiệp là hai bộ phận rất quan trọng đóng vai trò quyết định đến sự tồn tại của một doanh nghiệp. Nếu như không có bộ phận bán hàng doanh nghiệp sẽ gặp rất nhiều khó khăn trong việc tiêu thụ sản phẩm như vậy sẽ ảnh hưởng đến doanh thu trong kỳ của đơn vị, quá trình luân chuyển vốn gây ứ đọng vốn, và đó là điều mà không doanh nghiệp nào mong muốn cả.