Nghiên cứu khả năng tích lũy carbon của trạng thái rừng phục hồi tại huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu nghiên cứu khả năng tích lũy carbon của trạng thái rừng phục hồi iia tại huyện sìn hồ tỉnh lai châu, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất

• Tác giả: Hoàng Hữu Tự
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thanh Tiến
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Lâm học
• Đề tài: Khả Năng Tích Lũy Carbon Của Rừng Phục Hồi Tại Sìn Hồ, Lai Châu
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. Mục đích nghiên cứu
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Ý nghĩa nghiên cứu
• 2. TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU
• 2.1. Cơ sở khoa học của nghiên cứu
• 2.1.1. Công ước liên hợp quốc về biến đổi khí hậu
• 2.1.2. Cơ chế phát triển sạch (CDM) và thị trường Carbon
• 2.1.2.1. Cơ chế phát triển sạch (CDM)
• 2.1.2.2. Thị trường Carbon
• 2.2. Khái quát vấn đề nghiên cứu
• 2.3. Tổng quan vấn đề nghiên cứu tích lũy Carbon
• 2.4. Những nghiên cứu về cấu trúc rừng
• 2.5. Tổng quan khu vực nghiên cứu
• 2.5.1. Điều kiện tự nhiên
• 3. NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu
• 3.2. Địa điểm, thời gian nghiên cứu
• 3.3. Nội dung nghiên cứu
• 3.4. Phương pháp nghiên cứu. Phương pháp nội nghiệp
• 4. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Đặc điểm cấu trúc rừng phục hồi trạng thái IIA tại huyện Sìn Hồ
• 4.1.1. Đặc điểm cấu trúc tổ thành
• 4.2. Kết quả nghiên cứu đặc điểm cấu trúc mật độ trạng thái rừng IIA tại Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu
• 4.3. Kết quả phân tích chỉ số đa dạng sinh học
• 4.4. Kết quả nghiên cứu đặc điểm cấu trúc ngang
• 4.5. Kết quả nghiên cứu đặc điểm sinh khối khô trạng thái rừng phục hồi IIA tại huyện Sìn Hồ, Lai Châu
• 4.5.1. Đặc điểm sinh khối khô tầng cây gỗ
• 4.5.2. Đặc điểm sinh khối khô tầng cây tái sinh
• 4.5.3. Sinh khối khô tầng cây bụi thảm tươi
• 4.5.4. Sinh khối khô vật rơi rụng
• 4.5.5. Thống kê sinh khối khô toàn lâm phần trạng thái rừng IIA tại huyện Sìn Hồ, Lai Châu
• 4.6. Lượng carbon tích lũy trạng thái rừng IIA tại huyện Sìn Hồ
• 4.6.1. Lượng carbon tích lũy trong tầng cây gỗ
• 4.6.2. Lượng carbon tích lũy trong tầng cây tái sinh
• 4.6.3. Lượng carbon tích lũy trong cây bụi, thảm tươi
• 4.6.4. Lượng carbon tích lũy trong vật rơi rụng
• 4.6.5. Tổng hợp lượng carbon tích lũy trạng thái rừng IIA tại huyện Sìn Hồ
• 4.7. Dự báo lượng CO2 hấp thu tương ứng ở rừng phục hồi IIA tại huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu
• 4.8. Đề xuất một số phương pháp xác định lượng Carbon tích lũy đối với trạng thái rừng IIA
• 5. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Khả năng tích lũy carbon của rừng phục hồi

Nghiên cứu tập trung vào khả năng tích lũy carbon của rừng phục hồi trạng thái IIA tại huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu. Kết quả cho thấy rừng phục hồi có tiềm năng lớn trong việc hấp thụ và lưu trữ carbon, góp phần giảm thiểu biến đổi khí hậu. Các chỉ số sinh khối và carbon tích lũy được đo lường chi tiết, bao gồm tầng cây gỗ, cây tái sinh, cây bụi, thảm tươi và vật rơi rụng. Điều này không chỉ hỗ trợ bảo vệ môi trường mà còn tạo cơ sở cho việc thương mại hóa giá trị hấp thụ carbon.

1.1. Sinh khối và carbon tích lũy

Nghiên cứu xác định sinh khối khô của các tầng rừng, bao gồm tầng cây gỗ, cây tái sinh, cây bụi, thảm tươi và vật rơi rụng. Kết quả cho thấy tầng cây gỗ chiếm tỷ lệ lớn nhất trong tổng sinh khối, tiếp theo là tầng cây tái sinh. Lượng carbon tích lũy được tính toán dựa trên sinh khối, với tầng cây gỗ đóng góp chính. Điều này khẳng định vai trò quan trọng của rừng phục hồi trong việc lưu trữ carbon và giảm thiểu khí nhà kính.

1.2. Dự báo lượng CO2 hấp thụ

Dựa trên lượng carbon tích lũy, nghiên cứu dự báo lượng CO2 mà rừng phục hồi IIA có thể hấp thụ. Kết quả này không chỉ hỗ trợ việc đánh giá hiệu quả của rừng trong việc giảm thiểu biến đổi khí hậu mà còn cung cấp cơ sở khoa học cho các chính sách quản lý rừng và phát triển bền vững.

II. Rừng phục hồi và đa dạng sinh học

Rừng phục hồi IIA tại Sìn Hồ, Lai Châu không chỉ có khả năng tích lũy carbon mà còn đóng góp vào biodiversity. Nghiên cứu chỉ ra rằng cấu trúc rừng phục hồi bao gồm nhiều loài cây tiên phong ưa sáng, tạo điều kiện cho sự phát triển của các loài khác. Điều này giúp duy trì hệ sinh thái rừng và hỗ trợ các dịch vụ môi trường như điều tiết nước và bảo vệ đất.

2.1. Cấu trúc rừng phục hồi

Cấu trúc rừng phục hồi IIA được đặc trưng bởi lớp cây tiên phong ưa sáng, mọc nhanh và đều tuổi. Nghiên cứu phân tích tổ thành loài, mật độ cây và chỉ số đa dạng sinh học, cho thấy sự phong phú về loài và khả năng phục hồi nhanh của rừng. Điều này không chỉ hỗ trợ biodiversity mà còn tăng cường khả năng tích lũy carbon của rừng.

2.2. Vai trò của rừng phục hồi

Rừng phục hồi IIA đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì hệ sinh thái và cung cấp các dịch vụ môi trường. Nghiên cứu nhấn mạnh sự cần thiết của việc bảo vệ và quản lý rừng phục hồi để đảm bảo sự phát triển bền vững của tài nguyên thiên nhiên và giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu.

III. Ứng dụng thực tiễn và đề xuất

Nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học cho việc thực hiện chi trả dịch vụ môi trường rừng và thương mại hóa giá trị hấp thụ carbon. Đề xuất các phương pháp xác định lượng carbon tích lũy, hỗ trợ việc quản lý và bảo vệ rừng phục hồi. Kết quả nghiên cứu cũng là tài liệu tham khảo quan trọng cho các nhà quản lý, nhà khoa học và sinh viên trong lĩnh vực lâm nghiệp.

3.1. Chi trả dịch vụ môi trường

Nghiên cứu đề xuất việc áp dụng cơ chế chi trả dịch vụ môi trường rừng dựa trên lượng carbon tích lũy. Điều này không chỉ khuyến khích việc bảo vệ rừng mà còn tạo nguồn thu nhập bền vững cho cộng đồng địa phương, góp phần phát triển bền vững.

3.2. Phương pháp xác định carbon

Nghiên cứu đề xuất các phương pháp xác định lượng carbon tích lũy trong rừng phục hồi IIA, bao gồm đo lường sinh khối và tính toán carbon. Các phương pháp này cung cấp công cụ hiệu quả cho việc đánh giá và quản lý rừng, hỗ trợ các chính sách bảo vệ môi trường và giảm thiểu khí nhà kính.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Biến đổi khí hậu toàn cầu đang trở thành thách thức nghiêm trọng đối với sự phát triển bền vững của nhân loại. Theo ước tính, khoảng 20% tổng lượng phát thải khí nhà kính xuất phát từ việc chuyển đổi rừng tự nhiên sang các loại hình sử dụng đất phi lâm nghiệp. Rừng nhiệt đới, với vai trò là “bể chứa” carbon khổng lồ, đóng góp quan trọng trong việc hấp thụ và tích lũy carbon, từ đó giảm thiểu hiệu ứng nhà kính. Huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu, với diện tích lâm nghiệp chiếm phần lớn và độ che phủ rừng đạt 42,12% tính đến cuối năm 2020, là khu vực có nhiều trạng thái rừng phục hồi, đặc biệt là trạng thái rừng phục hồi IIA sau nương rẫy. Tuy nhiên, khả năng tích lũy carbon của trạng thái rừng này chưa được nghiên cứu một cách hệ thống và đầy đủ.

Mục tiêu nghiên cứu nhằm khái quát các chỉ tiêu bình quân lâm phần, xác định sinh khối và lượng carbon tích lũy trong các tầng cây gỗ, cây bụi, thảm tươi của trạng thái rừng phục hồi IIA tại huyện Sìn Hồ. Nghiên cứu cũng dự báo lượng CO2 hấp thu tương ứng và đề xuất các phương pháp xác định lượng carbon tích lũy phù hợp. Thời gian nghiên cứu từ tháng 7/2020 đến tháng 8/2021, tập trung tại huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc cung cấp cơ sở khoa học cho việc chi trả dịch vụ môi trường rừng, thương mại hóa giá trị hấp thụ carbon, đồng thời góp phần nâng cao nhận thức và quản lý bền vững tài nguyên rừng tại địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết và mô hình sau:

• Công ước khung Liên Hiệp Quốc về biến đổi khí hậu (UNFCCC): Đặt mục tiêu ổn định nồng độ khí nhà kính nhằm ngăn ngừa sự can thiệp nguy hiểm của con người đối với hệ thống khí hậu. Nghị định thư Kyoto (1997) và các hội nghị COP tiếp theo tạo ra các nghĩa vụ pháp lý và cơ chế linh hoạt như Cơ chế phát triển sạch (CDM) để giảm phát thải khí nhà kính.

• Cơ chế phát triển sạch (CDM): Cho phép các nước phát triển đầu tư vào các dự án thân thiện môi trường tại các nước đang phát triển nhằm hấp thụ CO2, trong đó có các dự án trồng và phục hồi rừng.

• Khái niệm sinh khối và tích lũy carbon trong rừng: Sinh khối rừng được định nghĩa là tổng khối lượng khô kiệt của rừng trên một đơn vị diện tích, bao gồm sinh khối trên mặt đất (thân, cành, lá) và dưới mặt đất (rễ). Lượng carbon tích lũy được tính dựa trên sinh khối khô với hệ số chuyển đổi 0,46 theo IPCC.

• Cấu trúc rừng và đa dạng sinh học: Cấu trúc tổ thành, phân bố loài, mật độ và phân bố đường kính cây là các yếu tố quan trọng phản ánh sức khỏe và khả năng tích lũy carbon của rừng.

Phương pháp nghiên cứu

• Nguồn dữ liệu: Dữ liệu thu thập trực tiếp tại hiện trường qua điều tra ngoại nghiệp tại 3 xã có diện tích rừng phục hồi IIA lớn nhất huyện Sìn Hồ (Pa Tẩn, Lùng Thàng, Ma Quai). Mỗi xã được chọn 3 ô tiêu chuẩn (OTC) diện tích 2500 m², mỗi OTC gồm 5 ô thứ cấp 25 m² để đo đếm cây gỗ, cây bụi, thảm tươi và vật rơi rụng.

• Phương pháp phân tích: Sử dụng phương pháp đo không phá hủy để xác định sinh khối cây sống dựa trên công thức sinh khối theo đường kính thân cây (Y = 0,118D^2,53). Sinh khối rễ được tính theo tỷ lệ sinh khối trên mặt đất và dưới mặt đất (tỷ lệ 4:1). Mẫu sinh khối được sấy khô để xác định trọng lượng khô, từ đó tính lượng carbon tích lũy bằng cách nhân với hệ số 0,46. Lượng CO2 hấp thu được dự báo theo công thức CO2 = C*(44/12).

• Phân tích thống kê: Sử dụng phần mềm SPSS để đánh giá ảnh hưởng của các nhân tố điều tra như vị trí địa hình đến sinh khối và lượng carbon tích lũy. Phần mềm Excel được dùng để tổng hợp và tính toán các chỉ tiêu sinh khối và carbon.

• Timeline nghiên cứu: Tiến hành từ tháng 7/2020 đến tháng 8/2021, bao gồm giai đoạn chuẩn bị, thu thập số liệu ngoại nghiệp, xử lý mẫu tại phòng thí nghiệm, phân tích dữ liệu và hoàn thiện báo cáo.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Cấu trúc tổ thành và mật độ cây gỗ: Mật độ cây gỗ trong trạng thái rừng phục hồi IIA dao động từ 320 đến 368 cây/ha, trung bình 347 cây/ha. Số loài cây gỗ tham gia vào công thức tổ thành từ 18 đến 23 loài, trong đó có 7-10 loài ưu thế. Các loài chủ yếu là cây tiên phong ưa sáng như Kháo vàng, Lim xẹt, Thành ngạnh, Vải rừng. Mật độ cây gỗ ở vị trí chân núi cao hơn so với sườn và đỉnh núi.

2. Chỉ số đa dạng sinh học: Chỉ số đa dạng sinh học (H) của tầng cây gỗ dao động từ 2,57 đến 2,91, trung bình 2,74, cho thấy trạng thái rừng phục hồi IIA có mức độ đa dạng sinh học tương đối cao, phản ánh sự phong phú và đồng đều phân bố các loài cây.

3. Phân bố số cây và loài theo cấp đường kính: Số cây tập trung chủ yếu ở cấp đường kính 6-10 cm với trung bình 235 cây/ha, giảm dần ở các cấp đường kính lớn hơn. Số loài cây cũng giảm theo cấp đường kính, từ 20 loài ở cấp 6-10 cm xuống còn 2 loài ở cấp >20 cm.

4. Sinh khối và lượng carbon tích lũy: Sinh khối khô tầng cây gỗ trung bình đạt khoảng 63,38 tấn/ha, tầng cây dưới tán (cây bụi, thảm tươi, cây tái sinh) khoảng 4,86 tấn/ha, vật rơi rụng 8,22 tấn/ha. Tổng lượng carbon tích lũy trong rừng IIA ước tính đạt khoảng 46,2 tấn C/ha, tương đương lượng CO2 hấp thu trung bình 169,5 tấn CO2/ha.

Thảo luận kết quả

Kết quả cho thấy trạng thái rừng phục hồi IIA tại huyện Sìn Hồ có cấu trúc rừng tương đối đơn giản với thành phần loài chủ yếu là các cây tiên phong ưa sáng, phù hợp với giai đoạn phục hồi sau nương rẫy. Mật độ cây và đa dạng sinh học ở mức cao cho thấy tiềm năng tích lũy carbon đáng kể. So sánh với các nghiên cứu khác tại Việt Nam, lượng carbon tích lũy của rừng phục hồi IIA thấp hơn so với rừng trồng thuần loài như keo lai hay thông mã vĩ, nhưng phù hợp với đặc điểm rừng tự nhiên hỗn loài và giai đoạn phục hồi.

Việc phân bố số cây và loài theo cấp đường kính phản ánh quá trình diễn thế sinh thái, với số lượng cây nhỏ nhiều hơn cây lớn, cho thấy rừng đang trong giai đoạn phát triển và ổn định dần. Lượng carbon tích lũy chủ yếu tập trung ở tầng cây gỗ, nhưng tầng cây bụi và vật rơi rụng cũng đóng góp không nhỏ, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc nghiên cứu toàn diện các tầng sinh khối trong rừng tự nhiên.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ phân bố số cây và loài theo cấp đường kính, bảng tổng hợp sinh khối và lượng carbon tích lũy theo tầng cây, giúp minh họa rõ ràng sự phân bố và đóng góp của từng thành phần trong rừng.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường bảo vệ và quản lý rừng phục hồi IIA: Thực hiện các biện pháp bảo vệ rừng khỏi khai thác trái phép và cháy rừng nhằm duy trì mật độ cây và đa dạng sinh học, góp phần tăng khả năng tích lũy carbon. Chủ thể thực hiện: chính quyền địa phương và lực lượng kiểm lâm. Thời gian: ngay lập tức và liên tục.

2. Phát triển chương trình chi trả dịch vụ môi trường rừng (PFES): Xây dựng cơ chế chi trả dựa trên lượng carbon tích lũy và hấp thu CO2 để khuyến khích cộng đồng địa phương tham gia bảo vệ và phát triển rừng. Chủ thể thực hiện: Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, UBND huyện. Thời gian: trong vòng 1-2 năm tới.

3. Ứng dụng công nghệ viễn thám và GIS trong giám sát rừng: Áp dụng công nghệ hiện đại để theo dõi biến động diện tích rừng và sinh khối, nâng cao hiệu quả quản lý và đánh giá lượng carbon tích lũy. Chủ thể thực hiện: các viện nghiên cứu, trường đại học, cơ quan quản lý rừng. Thời gian: 2-3 năm.

4. Nâng cao nhận thức và đào tạo kỹ thuật cho cộng đồng: Tổ chức các khóa tập huấn về quản lý rừng bền vững, kỹ thuật trồng rừng và bảo vệ môi trường nhằm tăng cường năng lực cho người dân địa phương. Chủ thể thực hiện: các tổ chức phi chính phủ, cơ quan đào tạo. Thời gian: liên tục.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các nhà quản lý và hoạch định chính sách lâm nghiệp: Sử dụng kết quả nghiên cứu làm cơ sở khoa học để xây dựng chính sách bảo vệ rừng, chi trả dịch vụ môi trường và phát triển thị trường carbon.

2. Các nhà nghiên cứu và học viên ngành Lâm nghiệp, Môi trường: Tham khảo phương pháp nghiên cứu, dữ liệu sinh khối và carbon tích lũy trong rừng tự nhiên phục hồi, phục vụ cho các nghiên cứu tiếp theo.

3. Cộng đồng dân cư và các tổ chức bảo vệ rừng địa phương: Hiểu rõ vai trò của rừng trong hấp thụ carbon và bảo vệ môi trường, từ đó nâng cao ý thức và tham gia tích cực vào công tác bảo vệ rừng.

4. Các doanh nghiệp và nhà đầu tư trong lĩnh vực thị trường carbon và phát triển bền vững: Dựa trên dữ liệu lượng carbon tích lũy để đánh giá tiềm năng đầu tư vào các dự án trồng và phục hồi rừng, góp phần giảm phát thải khí nhà kính.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao nghiên cứu khả năng tích lũy carbon của rừng phục hồi IIA lại quan trọng?
   Rừng phục hồi IIA đóng vai trò quan trọng trong hấp thụ CO2, góp phần giảm phát thải khí nhà kính. Nghiên cứu giúp xác định chính xác lượng carbon tích lũy, làm cơ sở cho chi trả dịch vụ môi trường và phát triển thị trường carbon.

2. Phương pháp nào được sử dụng để tính sinh khối và lượng carbon trong nghiên cứu?
   Nghiên cứu sử dụng phương pháp đo không phá hủy, áp dụng công thức sinh khối theo đường kính thân cây, kết hợp với tỷ lệ sinh khối rễ và hệ số chuyển đổi carbon theo IPCC để tính lượng carbon tích lũy.

3. Lượng carbon tích lũy trong rừng phục hồi IIA tại Sìn Hồ là bao nhiêu?
   Trung bình lượng carbon tích lũy đạt khoảng 46,2 tấn C/ha, tương đương hấp thu khoảng 169,5 tấn CO2/ha, trong đó tầng cây gỗ chiếm phần lớn.

4. Các yếu tố nào ảnh hưởng đến khả năng tích lũy carbon của rừng?
   Mật độ cây, đa dạng loài, cấu trúc rừng, vị trí địa hình và điều kiện khí hậu đều ảnh hưởng đến sinh khối và lượng carbon tích lũy của rừng.

5. Làm thế nào để áp dụng kết quả nghiên cứu vào thực tiễn quản lý rừng?
   Kết quả có thể dùng để xây dựng chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng, phát triển thị trường carbon, đồng thời hướng dẫn cộng đồng và các cơ quan quản lý trong việc bảo vệ và phát triển rừng bền vững.

Kết luận

• Trạng thái rừng phục hồi IIA tại huyện Sìn Hồ có mật độ cây gỗ trung bình 347 cây/ha với đa dạng sinh học cao (chỉ số H trung bình 2,74).
• Sinh khối khô tầng cây gỗ đạt khoảng 63,38 tấn/ha, tổng lượng carbon tích lũy trung bình 46,2 tấn C/ha, tương đương hấp thu 169,5 tấn CO2/ha.
• Cấu trúc rừng đơn giản, chủ yếu là các loài cây tiên phong ưa sáng, phản ánh giai đoạn phục hồi sau nương rẫy.
• Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học cho việc chi trả dịch vụ môi trường rừng và phát triển thị trường carbon tại địa phương.
• Đề xuất các giải pháp bảo vệ, quản lý rừng, ứng dụng công nghệ và nâng cao nhận thức cộng đồng nhằm tăng cường khả năng tích lũy carbon và phát triển bền vững tài nguyên rừng.

Hành động tiếp theo: Khuyến khích các cơ quan chức năng và cộng đồng địa phương áp dụng kết quả nghiên cứu vào quản lý và phát triển rừng, đồng thời mở rộng nghiên cứu sang các trạng thái rừng khác để hoàn thiện dữ liệu quốc gia về tích lũy carbon.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 1. Cơ sở khoa học của nghiên cứu 1. Công ước liên hợp quốc về biến đổi khí hậu Công ước khung của Liên Hiệp Quốc về Biến đổi Khí hậu (United Nations Framework Convention on Climate Change, UNFCCC hoặc FCCC) là một hiệp ước quốc tế về môi trường được đàm phán tại Hội nghị Liên Hiệp Quốc về Môi trường và Phát triển (UNCED), thường được gọi là Hội nghị Thượng đỉnh Trái Đất diễn ra tại Rio de Janeiro từ ngày 3 đến 14 tháng 6 năm 1992. Mục tiêu của hội nghị là "ổn định các nồng độ khí nhà kính trong khí quyển ở mức có thể ngăn ngừa được sự can thiệp nguy hiểm của con người đối với hệ thống khí hậu".

Bản thân công ước này không ràng buộc giới hạn phát thải khí nhà kính cho các quốc gia đơn lẻ và không bao gồm cơ chế thực thi. Do đó công ước này là không bắt buộc về mặt pháp lý. Thay vào đó công ước cung cấp một bộ khung cho việc đàm phán các hiệp ước quốc tế cụ thể (gọi là "nghị định thư") có khả năng đặt ra những giới hạn ràng buộc về khí nhà kính. UNFCCC được mở ra để ký kết từ 9 tháng 5 năm 1992, sau khi một Ủy ban Đàm phán Liên chính phủ xây dựng văn bản của công ước khung như một báo cáo theo sau cuộc họp tại New York từ ngày 30 tháng 4 đến 9 tháng 5 năm 1992.

Nó bắt đầu có hiệu lực ngày 21 tháng 3 năm 1994. Tính đến nay, UNFCCC đã có 194 nước phê chuẩn công ước này. Các bên tham gia Công ước gặp mặt hằng năm từ năm 1995 tại Hội nghị các bên (COP) để đánh giá tiến trình đối phó với biến đổi khí hậu. Năm 1997, Nghị định thư Kyoto được ký kết đã tạo ra những nghĩa vụ ràng buộc pháp lý cho các quốc gia phát triển nhằm cắt giảm khí thải nhà kính của họ.

Các thỏa thuận Cancun năm 2010 tuyên bố rằng sự ấm lên toàn cầu trong m 5 tương lai cần được giới hạn dưới 2,0 °C (3,6 °F) tương đương với mức tiền công nghiệp. Mới đây nhất, Hội nghị thượng đỉnh về biến đổi khí hậu của Liên Hợp Quốc năm 2021 (tiếng Anh: 2021 United Nations Climate Change Conference), thường được biết đến nhiều hơn với tên viết tắt COP26 là Hội nghị thượng đỉnh về biến đổi khí hậu của Liên Hợp Quốc lần thứ 26. Hội nghị được lên kế hoạch tổ chức tại Trung tâm SEC ở Glasgow, Scotland, Vương quốc Anh vào ngày 31 tháng 10 đến ngày 13 tháng 11 năm 2021 dưới sự chủ trì của Alok Sharma. Hội nghị đã bị trì hoãn trong một năm bởi Đại dịch COVID-19.

Đây là Hội nghị (COP) lần thứ 26 của các bên tham gia Công ước khung của Liên Hợp Quốc về biến đổi khí hậu và cuộc họp thứ ba của các bên tham gia Thỏa thuận Paris. Đây là lần đầu tiên các bên dự kiến sẽ cam kết nâng cao tham vọng hướng tới giảm thiểu biến đổi khí hậu kể từ COP21. Các bên được yêu cầu thực hiện 5 năm một lần như được nêu trong Thỏa thuận Paris, một quy trình thường được gọi là 'cơ chế bánh cóc' để làm mới các cam kết quốc gia. Mục tiêu quan trọng của các nhà tổ chức hội nghị là kiểm soát được việc nhiệt độ ấm thêm 1,5॰ C.

Theo các nhà đàm phán của BBC, những người có thể là chìa khóa của cuộc đàm phán này bao gồm Giải Chấn Hoa, Ayman Shasly, Sheikh Hasina và Teresa Ribera. Lãnh đạo của hơn 100 quốc gia với khoảng 85% diện tích rừng trên thế giới bao gồm Canada, Nga, Cộng hòa Dân chủ Congo và Hoa Kỳ, đã đồng ý chấm dứt nạn phá rừng vào năm 2030 theo thỏa thuận tương tự năm 2014,trong đó bao gồm Brazil, Indonesia, các doanh nghiệp và nhiều nguồn lực tài chính hơn. Các chữ ký đồng thuận thỏa thuận Tuyên bố New York về Rừng năm 2014 cam kết giảm một nửa nạn phá rừng vào năm 2020 và chấm dứt vào năm 2030, tuy nhiên trong giai đoạn 2014-2020, nạn phá rừng đã tăng cao hơn. Vào ngày 9 tháng 11, Trình m 6 theo dõi khí hậu đã báo cáo rằng các mục tiêu hiện tại cho đến năm 2030 vẫn "hoàn toàn không đủ", điều khiến nền văn minh nhân loại toàn cầu phải theo dõi sự tăng nhiệt độ thêm 2.4 °C của hệ thống Trái đất.

Họ đã đánh giá các cam kết của tổng cộng 40 quốc gia trong đó chiếm 85% các cam kết cắt giảm xả thải ròng bằng 0, trong đó các quốc gia chỉ chiếm 6% lượng khí thải toàn cầu - các quốc gia Châu Âu, Anh, Chile và Costa Rica - cam kết các mục tiêu được xem là "có thể chấp nhận được" về tính toàn diện, cũng như đã có các kế hoạch chính sách chi tiết rõ ràng mô tả các bước cùng cách thức đạt được các mục tiêu đó. Cơ chế phát triển sạch (CDM) và thị trường Carbon 1. Cơ chế phát triển sạch (CDM) Cơ chế phát triển sạch (CDM - Clean Development Mechanism) là cơ chế hợp tác được thiết lập trong khuôn khổ nghị định thư Kyoto (Nhật Bản) tháng 12 năm 1997, Nghị định thư đã thiết lập một khuôn khổ pháp lý mang tính toàn cầu cho các bước khởi đầu nhằm kiềm chế và kiểm soát xu hướng gia tăng phát thải khí nhà kính đưa ra các mục tiêu giảm phát thải chính và thời gian thực hiện cho các nước phát triển, theo đó các nước phát triển (các nước công nghiệp) hỗ trợ, khuyến khích các nước đang phát triển thực hiện các dự án thân thiện với môi trường, nhằm phát triển bền vững. Cơ chế này đóng vai trò rất quan trọng đối với các nước đang phát triển trong đó có Việt Nam, nó cho phép các nước phát triển đạt được các chỉ tiêu về giảm phát thải khí nhà kính bắt buộc thông qua đầu tư thương mại các dự án trồng rừng tại các nước đang phát triển, nhằm hấp thụ khí CO2 từ khí quyển và làm giảm lượng phát thải khí nhà kính.

Có 2 phương thức CDM, đó là CDM cho giảm khí nhà kính (CDM thông thường hay CDM năng lượng) và CDM cho hấp thụ khí nhà kính bằng các bể hấp thụ (Trồng rừng/ Tái trồng rừng theo CDM hay AR-CDM). m 7 CDM là một trong 3 cơ chế linh hoạt của Nghị định thư Kyoto, trong đó nó cho phép các nước phát triển đạt được các chỉ tiêu về giảm phát thải khí nhà kính bắt buộc thông qua đầu tư thương mại các dự án trồng rừng tại các nước đang phát triển, nhằm hấp thụ khí CO2 từ khí quyển và làm giảm lượng phát thải khí nhà kính. Hiện tại các nước đang phát triển chưa phải bắt buộc hạn chế mức phát thải, do mức phát thải của họ còn thấp so với chỉ tiêu. Bằng cách phối hợp với các nước phát triển để đầu tư triển khai các dự án CDM, họ sẽ đóng góp làm giảm lượng phát thải toàn cầu.

Các dự án CDM có 2 mục tiêu bao trùm chính, đó là: • Nhằm giúp đỡ các nước đang phát triển, nơi sẽ thực hiện các dự án CDM đạt được mục tiêu phát triển bền vững. • Nhằm cung cấp cho các nước phát triển “cơ hội linh hoạt” để làm giảm chỉ tiêu phát thải khí nhà kính, và cho phép họ thu được các chứng chỉ giảm phát thải từ các dự án CDM đầu tư tại các nước đang phát triển. Thị trường Carbon Những hoạt động của con người ngày càng gia tăng cùng với sự phát triển kinh tế - xã hội đã và đang dẫn đến những tác động tiêu cực đối với hệ thống khí hậu toàn cầu. Tại hội nghị thượng đỉnh về môi trường và phát triển tại Brazil năm 1992, 155 quốc gia đã ký kết Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (UNFCCC).

Tháng 12 năm 1997, Nghị định thư Kyoto được thông qua đã thiết lập một khuôn khổ pháp lý mang tính toàn cầu cho các bước khởi đầu nhằm kiềm chế và kiểm soát xu hướng gia tăng phát thải khí nhà kính, đưa ra mục tiêu giảm 6 loại khí nhà kính gồm: CO2, CH4, N2O, HFCs, PFCs, SF6 và thời gian thực hiện cho các nước phát triển. Đặc biệt nghị định thư đã đưa một số cơ chế linh hoạt nhằm giúp cho bên bị ràng buộc bởi các cam kết có thể tìm giải pháp giảm khí phát thải ra bên ngoài phạm vi địa lý của quốc gia mình m 8 với chi phí chấp nhận được, bao gồm: Cơ chế đồng thực hiện (Jiont Implementation - JI); Cơ chế buôn bán quyền phát thải (International Emissions Trading - IET); Cơ chế phát triển sạch (Clean Development Mechanism - CDM). Với cơ chế phát triển sạch CDM của Nghị định thư Kyoto mở ra cơ hội cho các nước đang phát triển trong việc tiếp nhận đầu tư từ các nước phát triển để thực hiện các dự án về quản lý bảo vệ rừng, trồng rừng và phục hồi rừng, hạn chế tình trạng chuyển đổi mục đích sử dụng đất lâm nghiệp sang các loại đất khác, thúc đẩy sản xuất nông nghiệp theo hướng nông lâm kết hợp. Tại Hội nghị đa dạng sinh học (CBD 2000) xác định sự quan tâm của xã hội đã tăng lên liên quan tới CDM và cộng đồng địa phương là một phần không thể thiếu trong hệ sinh thái rừng và cần phải tôn trọng quyền và những mối quan tâm của họ.

Nó giúp cho người dân địa phương có thể có những thuận lợi hơn trong thị trường mới với nhiều cơ hội về nhu cầu gỗ và lâm sản ngoài gỗ ở các quốc gia đang phát triển được chứng nhận dịch vụ gỗ và môi trường không có carbon (Scheer, 2002). Các loại dịch vụ môi trường rừng hiện nay gồm: Bảo vệ đất, hạn chế xói mòn và bồi lắng lòng hồ, lòng sông, lòng suối; Điều tiết, duy trì nguồn nước cho sản xuất và đời sống xã hội; Hấp thụ và lưu giữ các-bon của rừng; giảm phát thải khí nhà kính từ hạn chế mất rừng và suy thoái rừng, quản lý rừng bền vững, tăng trưởng xanh; Bảo vệ, duy trì vẻ đẹp cảnh quan tự nhiên, bảo tồn đa dạng sinh học hệ sinh thái rừng cho kinh doanh dịch vụ du lịch; Cung ứng bãi đẻ, nguồn thức ăn, con giống tự nhiên, nguồn nước từ rừng và các yếu tố từ môi trường, hệ sinh thái rừng để nuôi trồng thủy sản (Điều 61 Luật Lâm nghiệp năm 2017) thì cơ chế đền bù cho thị trường carbon là cao hơn cả, thậm chí rừng carbon được xem là một đóng góp quan trọng trong giảm nghèo.