Pháp luật về điều kiện đầu tư kinh doanh từ thực tiễn ngành nghề quản lý bởi Bộ Công Thương

Khám phá quy định pháp luật về điều kiện đầu tư kinh doanh và thực tiễn quản lý ngành nghề bởi Bộ Công Thương trong bài viết chi tiết.

• Tác giả: Nguyen Thanh Huyen
• Người hướng dẫn: TS. Nguyen Toan Thang
• Trường học: Đại học Luật Hà Nội
• Chuyên ngành: Luật Quốc tế
• Đề tài: Quy chế pháp lý của các cấu trúc (Maritime Features) ở Biển Đông theo Quy định của Công ước Luật Biển năm 1982
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2024
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ CÁC CẤU TRÚC (MARITIME FEATURES) TRÊN BIỂN THEO QUY ĐỊNH CỦA CÔNG ƯỚC LUẬT BIỂN NĂM 1982
• 1.1. Khái quát cấu trúc trên biển trong luật biển quốc tế
• 1.2. Tiểu kết chương I
• 2. CHƯƠNG 2: NỘI DUNG QUY CHẾ PHÁP LÝ CỦA CÁC CẤU TRÚC TRÊN BIỂN THEO QUY ĐỊNH CỦA CÔNG ƯỚC LUẬT BIỂN NĂM 1982
• 2.1. Các cấu trúc trong việc xác định các đường ranh giới trên biển
• 2.2. Đối với cấu trúc tự nhiên
• 2.3. Đối với cấu trúc nhân tạo
• 2.4. Các cấu trúc trong việc xác định các vùng biển bao quanh
• 2.5. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TIỄN VỀ CÁC QUAN ĐIỂM KHÁC NHAU TRONG QUÁ TRÌNH ÁP DỤNG QUY CHẾ PHÁP LÝ CỦA CÁC CẤU TRÚC TRÊN BIỂN Ở BIỂN ĐÔNG THEO QUY ĐỊNH CỦA CÔNG ƯỚC LUẬT BIỂN NĂM 1982 CỦA CÁC QUỐC GIA VÀ KINH NGHIỆM TỪ PHÁN QUYẾT TRỌNG TÀI VỤ KIỆN PHILLIPINES - TRUNG QUỐC
• 3.1. Tổng quan về Biển Đông và các cấu trúc trên Biển Đông
• 3.2. Quan điểm của các quốc gia về Quy chế pháp lý đối với các cấu trúc trên biển Đông
• 3.3. Phán quyết tiêu biểu về tranh chấp ở Biển Đông và quan điểm của Việt Nam
• 3.4. Kinh nghiệm và giải pháp cho Việt Nam trong việc giải quyết các vấn đề xoay quanh quy chế pháp lý các cấu trúc trên Biển Đông
• 3.5. Tiểu kết chương 3
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Điều kiện đầu tư kinh doanh

Điều kiện đầu tư là yếu tố cốt lõi trong việc thiết lập và vận hành các hoạt động kinh tế. Pháp luật về điều kiện đầu tư kinh doanh đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo tính minh bạch và công bằng trong môi trường kinh doanh. Bộ Công Thương là cơ quan chịu trách nhiệm quản lý và giám sát các điều kiện này, đặc biệt trong các ngành nghề kinh doanh có tác động lớn đến nền kinh tế quốc dân. Các quy định pháp luật liên quan đến đầu tư kinh doanh được xây dựng dựa trên nguyên tắc tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp, đồng thời đảm bảo an ninh kinh tế và bảo vệ lợi ích công cộng.

1.1. Quy định pháp luật về đầu tư

Quy định pháp luật về đầu tư bao gồm các điều khoản cụ thể về thủ tục đăng ký, cấp phép, và các yêu cầu về vốn, nhân lực, công nghệ. Bộ Công Thương đã ban hành nhiều văn bản pháp lý nhằm hướng dẫn chi tiết các bước thực hiện đầu tư, đảm bảo tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế. Các quy định này không chỉ giúp doanh nghiệp hiểu rõ nghĩa vụ pháp lý mà còn tạo ra môi trường cạnh tranh lành mạnh, thúc đẩy sự phát triển bền vững của nền kinh tế.

1.2. Chính sách đầu tư và thực tiễn

Chính sách đầu tư của Việt Nam được thiết kế để thu hút vốn nước ngoài và khuyến khích đầu tư trong nước. Thực tiễn đầu tư cho thấy, các chính sách này đã mang lại nhiều thành tựu đáng kể, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghệ cao và cơ sở hạ tầng. Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại một số hạn chế như thủ tục hành chính phức tạp và sự thiếu đồng bộ giữa các quy định pháp luật. Việc cải thiện các chính sách này là cần thiết để tối ưu hóa hiệu quả đầu tư.

II. Quản lý ngành nghề kinh doanh

Quản lý ngành nghề kinh doanh là nhiệm vụ trọng tâm của Bộ Công Thương, nhằm đảm bảo các hoạt động kinh tế diễn ra một cách trật tự và hiệu quả. Pháp luật đầu tư đã quy định rõ các ngành nghề kinh doanh có điều kiện, yêu cầu các doanh nghiệp phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về an toàn, môi trường, và chất lượng sản phẩm. Việc quản lý chặt chẽ các ngành nghề này không chỉ bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng mà còn góp phần ổn định thị trường.

2.1. Ngành nghề kinh doanh có điều kiện

Ngành nghề kinh doanh có điều kiện là những lĩnh vực đòi hỏi sự kiểm soát đặc biệt từ phía nhà nước. Bộ Công Thương đã xây dựng danh mục các ngành nghề này, bao gồm các lĩnh vực như năng lượng, hóa chất, và thực phẩm. Các quy định pháp luật liên quan đến các ngành nghề này được thiết kế để đảm bảo an toàn cho người lao động và người tiêu dùng, đồng thời hạn chế các rủi ro về môi trường và xã hội.

2.2. Thực tiễn quản lý ngành nghề

Thực tiễn quản lý ngành nghề cho thấy, Bộ Công Thương đã có nhiều nỗ lực trong việc cải thiện hiệu quả quản lý. Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại một số thách thức như sự chồng chéo trong quy định pháp luật và thiếu nguồn lực để thực thi. Việc tăng cường hợp tác giữa các cơ quan quản lý và doanh nghiệp là cần thiết để nâng cao hiệu quả quản lý ngành nghề kinh doanh.

III. Pháp luật đầu tư và thực tiễn

Pháp luật đầu tư là công cụ quan trọng để điều chỉnh các hoạt động kinh tế, đảm bảo sự phát triển bền vững của đất nước. Thực tiễn đầu tư tại Việt Nam đã chứng minh hiệu quả của các quy định pháp luật trong việc thu hút vốn đầu tư và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Tuy nhiên, để phát huy tối đa tiềm năng, cần tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật, đặc biệt trong việc đơn giản hóa thủ tục hành chính và tăng cường minh bạch.

3.1. Giá trị của pháp luật đầu tư

Giá trị của pháp luật đầu tư thể hiện qua việc tạo ra một môi trường kinh doanh công bằng và minh bạch. Các quy định pháp luật không chỉ bảo vệ quyền lợi của nhà đầu tư mà còn đảm bảo lợi ích quốc gia. Bộ Công Thương đã có nhiều đóng góp trong việc xây dựng và thực thi các quy định này, góp phần nâng cao vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế.

3.2. Thách thức và giải pháp

Thách thức trong việc áp dụng pháp luật đầu tư bao gồm sự phức tạp của thủ tục hành chính và sự thiếu đồng bộ giữa các quy định. Để khắc phục, cần tăng cường đào tạo nguồn nhân lực và cải thiện cơ chế phối hợp giữa các cơ quan quản lý. Việc áp dụng công nghệ thông tin trong quản lý cũng là một giải pháp hiệu quả để nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Biển Đông là một trong những vùng biển giàu tài nguyên và có vị trí chiến lược quan trọng về kinh tế, chính trị và quân sự. Với khoảng 240 hòn đảo, đảo đá, bãi cạn lúc chìm lúc nổi, khu vực này trở thành điểm nóng tranh chấp chủ quyền giữa các quốc gia ven biển. Theo ước tính, trữ lượng dầu khí và nguồn lợi thủy hải sản tại Biển Đông có giá trị kinh tế rất lớn, thu hút sự quan tâm của nhiều quốc gia. Tuy nhiên, các quy chế pháp lý về các cấu trúc trên biển tại đây vẫn chưa được quy định rõ ràng trong Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS 1982), dẫn đến nhiều quan điểm khác nhau và tranh chấp kéo dài.

Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là làm rõ quy chế pháp lý của các cấu trúc trên Biển Đông theo UNCLOS 1982, từ đó nâng cao việc áp dụng đúng và tuân thủ luật quốc tế, đồng thời đề xuất giải pháp giải quyết tranh chấp nhằm bảo vệ chủ quyền và lợi ích quốc gia. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các quy định của UNCLOS 1982, các phán quyết quốc tế, đặc biệt là vụ kiện giữa Philippines và Trung Quốc, trong khoảng thời gian từ khi UNCLOS được ký kết đến năm 2024. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện qua việc góp phần hoàn thiện hệ thống pháp luật quốc tế về biển, đồng thời hỗ trợ Việt Nam trong việc bảo vệ chủ quyền tại Biển Đông.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên hai khung lý thuyết chính: lý thuyết chủ quyền quốc gia trên biển và lý thuyết về quy chế pháp lý các cấu trúc trên biển. Lý thuyết chủ quyền quốc gia trên biển nhấn mạnh quyền và nghĩa vụ của quốc gia ven biển trong việc xác lập và bảo vệ các vùng biển thuộc chủ quyền hoặc quyền tài phán của mình. Lý thuyết về quy chế pháp lý các cấu trúc trên biển tập trung vào phân loại các cấu trúc như đảo, đảo đá, bãi cạn lúc nổi lúc chìm và công trình nhân tạo, đồng thời phân tích các quyền lợi vùng biển mà từng loại cấu trúc được hưởng theo UNCLOS 1982.

Ba khái niệm chính được sử dụng gồm: (1) Đảo (Island) – vùng đất tự nhiên nổi trên mặt nước khi thủy triều lên cao nhất, được hưởng đầy đủ các vùng biển; (2) Đảo đá (Rocks) – cấu trúc không phù hợp cho con người sinh sống hoặc không có đời sống kinh tế riêng, chỉ được hưởng lãnh hải và nội thủy; (3) Bãi cạn lúc nổi lúc chìm (Low-tide elevations) – cấu trúc chỉ nổi khi thủy triều rút, không được hưởng vùng biển riêng nhưng có thể dùng để xác định đường cơ sở trong một số trường hợp.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng phương pháp nghiên cứu định tính kết hợp phân tích pháp lý. Nguồn dữ liệu chính bao gồm các văn bản pháp luật quốc tế như UNCLOS 1982, các phán quyết của tòa án quốc tế, tài liệu học thuật trong và ngoài nước, cùng các báo cáo, nghiên cứu liên quan đến tranh chấp Biển Đông. Cỡ mẫu nghiên cứu là toàn bộ các quy định và tài liệu pháp lý liên quan đến quy chế pháp lý các cấu trúc trên biển, với trọng tâm là Biển Đông.

Phương pháp phân tích tổng hợp và so sánh được áp dụng để làm rõ sự khác biệt trong quy chế pháp lý giữa các loại cấu trúc, đồng thời phân tích các quan điểm khác nhau của các quốc gia và phán quyết trọng tài quốc tế. Timeline nghiên cứu kéo dài trong hai năm, từ 2022 đến 2024, nhằm đảm bảo cập nhật các diễn biến pháp lý và thực tiễn mới nhất.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Phân loại cấu trúc trên biển theo UNCLOS 1982: Luận văn xác định rõ bốn loại cấu trúc chính gồm đảo, đảo đá, bãi cạn lúc nổi lúc chìm và công trình nhân tạo. Đảo được hưởng đầy đủ các vùng biển như nội thủy, lãnh hải, vùng tiếp giáp lãnh hải, vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa. Đảo đá chỉ được hưởng nội thủy, lãnh hải và vùng tiếp giáp lãnh hải, không có quyền vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa. Bãi cạn lúc nổi lúc chìm không được hưởng vùng biển riêng nhưng có thể dùng để xác định đường cơ sở trong một số trường hợp.

2. Vai trò của đảo trong xác định đường cơ sở và vùng biển: Đảo đóng vai trò chủ đạo trong việc xác định đường cơ sở và mở rộng chủ quyền biển của quốc gia ven biển. Theo thống kê, khoảng 90% các đường cơ sở thẳng được xác định dựa trên các đảo hoặc chuỗi đảo ven bờ. Tuy nhiên, việc áp dụng phương pháp đường cơ sở thẳng có thể bị lạm dụng, dẫn đến tranh chấp, như trường hợp của Trung Quốc tại quần đảo Hoàng Sa và Biển Đông.

3. Quy chế pháp lý của công trình nhân tạo: Công trình nhân tạo không được hưởng các vùng biển như đảo tự nhiên. UNCLOS 1982 quy định công trình nhân tạo chỉ có vùng an toàn bán kính 500m và không được dùng để mở rộng vùng biển. Tuy nhiên, các công trình này có thể ảnh hưởng đến việc xác định đường cơ sở nếu nằm gần bờ và được công nhận là một phần của bờ biển, như các cảng biển và đê chắn sóng.

4. Phán quyết trọng tài vụ kiện Philippines – Trung Quốc: Phán quyết nhấn mạnh rằng quy chế pháp lý của các cấu trúc trên biển phải được xác định theo điều kiện tự nhiên, không bị thay đổi bởi các công trình nhân tạo. Điều này làm rõ rằng các đảo nhân tạo không thể được sử dụng để mở rộng vùng biển hay làm cơ sở cho các yêu sách chủ quyền mới.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của các tranh chấp chủ yếu xuất phát từ sự khác biệt trong cách hiểu và áp dụng quy chế pháp lý các cấu trúc trên biển theo UNCLOS 1982. Việc thiếu định nghĩa rõ ràng về một số loại cấu trúc, đặc biệt là đảo đá và công trình nhân tạo, tạo ra kẽ hở pháp lý cho các quốc gia lợi dụng mở rộng yêu sách biển. So sánh với các nghiên cứu quốc tế, luận văn cho thấy sự cần thiết phải có một hệ thống quy chế pháp lý hoàn chỉnh và đồng bộ hơn.

Ý nghĩa của kết quả nghiên cứu thể hiện qua việc cung cấp cơ sở pháp lý vững chắc cho Việt Nam trong việc bảo vệ chủ quyền tại Biển Đông, đồng thời góp phần vào việc xây dựng chính sách và chiến lược biển quốc gia. Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ phân loại các cấu trúc trên biển và bảng so sánh quyền lợi vùng biển tương ứng, giúp minh họa rõ ràng sự khác biệt về quy chế pháp lý.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Hoàn thiện hệ thống pháp luật quốc gia về quy chế các cấu trúc trên biển: Cần xây dựng và ban hành các văn bản pháp luật chi tiết, đồng bộ với UNCLOS 1982, làm rõ quy chế pháp lý của từng loại cấu trúc, đặc biệt là đảo đá và công trình nhân tạo. Chủ thể thực hiện: Bộ Tư pháp, Bộ Ngoại giao, Bộ Quốc phòng. Thời gian: 1-2 năm.

2. Tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật quốc tế về biển: Đẩy mạnh đào tạo, tập huấn cho cán bộ, chuyên gia và cộng đồng về quy chế pháp lý các cấu trúc trên biển nhằm nâng cao nhận thức và năng lực ứng phó với tranh chấp. Chủ thể thực hiện: Bộ Giáo dục và Đào tạo, các trường đại học, viện nghiên cứu. Thời gian: liên tục.

3. Xây dựng chiến lược ngoại giao đa phương và song phương: Tăng cường đàm phán, hợp tác với các quốc gia liên quan và tổ chức quốc tế để giải quyết tranh chấp một cách hòa bình, dựa trên cơ sở pháp luật quốc tế. Chủ thể thực hiện: Bộ Ngoại giao, các cơ quan liên quan. Thời gian: 3-5 năm.

4. Nâng cao năng lực nghiên cứu và giám sát thực tiễn: Thành lập các trung tâm nghiên cứu chuyên sâu về luật biển và các cấu trúc trên biển, đồng thời ứng dụng công nghệ hiện đại để giám sát, thu thập dữ liệu phục vụ công tác quản lý và bảo vệ chủ quyền. Chủ thể thực hiện: Bộ Khoa học và Công nghệ, các viện nghiên cứu. Thời gian: 2-3 năm.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ, chuyên gia pháp lý và ngoại giao: Luận văn cung cấp cơ sở pháp lý và phân tích sâu sắc giúp họ xây dựng chính sách, tham gia đàm phán và giải quyết tranh chấp quốc tế.

2. Nhà nghiên cứu và giảng viên luật quốc tế, luật biển: Tài liệu là nguồn tham khảo quý giá cho việc giảng dạy, nghiên cứu chuyên sâu về quy chế pháp lý các cấu trúc trên biển và tranh chấp Biển Đông.

3. Sinh viên ngành luật, quan hệ quốc tế: Giúp sinh viên hiểu rõ các khái niệm, quy định pháp lý và thực tiễn áp dụng UNCLOS 1982 trong bối cảnh Biển Đông.

4. Các tổ chức quốc tế và cơ quan quản lý biển: Cung cấp thông tin pháp lý và phân tích thực tiễn hỗ trợ công tác quản lý, bảo vệ môi trường biển và duy trì hòa bình, an ninh khu vực.

Câu hỏi thường gặp

1. Cấu trúc trên biển là gì?
   Cấu trúc trên biển bao gồm các thực thể tự nhiên như đảo, đảo đá, bãi cạn lúc nổi lúc chìm và các công trình nhân tạo tồn tại trên, trong hoặc dưới mặt nước biển, tách biệt hoàn toàn với đất liền.

2. Đảo và đảo đá khác nhau như thế nào về quy chế pháp lý?
   Đảo được hưởng đầy đủ các vùng biển như nội thủy, lãnh hải, vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa, trong khi đảo đá chỉ được hưởng nội thủy, lãnh hải và vùng tiếp giáp lãnh hải, không có quyền vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa.

3. Công trình nhân tạo có được hưởng vùng biển không?
   Theo UNCLOS 1982, công trình nhân tạo không được hưởng vùng biển như đảo tự nhiên mà chỉ có vùng an toàn bán kính 500m để bảo vệ an ninh và an toàn công trình.

4. Phán quyết vụ kiện Philippines – Trung Quốc ảnh hưởng thế nào đến quy chế pháp lý các cấu trúc trên Biển Đông?
   Phán quyết khẳng định quy chế pháp lý của các cấu trúc phải dựa trên điều kiện tự nhiên, không bị thay đổi bởi công trình nhân tạo, từ đó hạn chế việc mở rộng yêu sách chủ quyền dựa trên đảo nhân tạo.

5. Làm thế nào để xác định đường cơ sở thẳng hợp pháp?
   Đường cơ sở thẳng được xác định dựa trên các điều kiện như bờ biển khúc khuỷu, có chuỗi đảo ven bờ, và phải phù hợp với xu hướng chung của bờ biển, tránh lạm dụng để mở rộng lãnh hải không hợp pháp.

Kết luận

• Luận văn làm rõ quy chế pháp lý của các cấu trúc trên Biển Đông theo UNCLOS 1982, phân biệt rõ quyền lợi vùng biển của đảo, đảo đá, bãi cạn và công trình nhân tạo.
• Phân tích vai trò quan trọng của đảo trong việc xác định đường cơ sở và mở rộng chủ quyền biển quốc gia.
• Đánh giá tác động của phán quyết trọng tài vụ kiện Philippines – Trung Quốc đối với việc áp dụng quy chế pháp lý các cấu trúc trên biển.
• Đề xuất các giải pháp hoàn thiện pháp luật quốc gia, tăng cường ngoại giao và nâng cao năng lực nghiên cứu để bảo vệ chủ quyền biển.
• Khuyến nghị các bước tiếp theo gồm xây dựng chính sách pháp lý chi tiết, đào tạo nhân lực, và thúc đẩy hợp tác quốc tế nhằm duy trì hòa bình, ổn định tại Biển Đông.

Luận văn là tài liệu tham khảo quan trọng cho các nhà hoạch định chính sách, chuyên gia pháp lý và nghiên cứu sinh trong lĩnh vực luật biển và quan hệ quốc tế. Việc áp dụng các kết quả nghiên cứu sẽ góp phần nâng cao hiệu quả bảo vệ chủ quyền và phát triển bền vững vùng biển quốc gia.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: NHỮNG VAN DE LÝ LUẬN VE CÁC CẤU TRÚC (MARITIME FEATURES) TREN BIEN THEO QUY ĐỊNH CUA CÔNG UOC LUAT BIEN NĂM 1982. Khái quát cấu trúc trên bién trong luật bién quốc tế Lãnh thé quốc gia thuộc chủ quyền của mỗi quốc gia!. Xuyên suốt quá trình thụ đắc lãnh thé của minh, các quốc gia dần mở rộng hơn thẩm quyên ra phía biển thê hiện rõ tinh thần của học thuyết Đất thống trị biển?. Trên thực tế yêu sách trên xuất hiện khá phổ biến ở các quốc gia giáp biên, tuy nhiên việc áp dụng học thuyết trên được viện dẫn ở nhiều cơ quan tài phán quốc tế có thâm quyền về luật biển nên nó dan trở thành một trong những nguyên tắc quan trọng của luật biển quốc tế và là cách thức co ban dé dẫn dắt các quốc gia tiếp cận sở hữu vùng biển day tiềm năng về kinh tế, quân sự, chínhtri,.

Hay nói cách khác chủ quyển quốc gia là một điều kiện cơ bản dé quốc gia thống trị biển. Bên cạnh việc xác lập chủ quyên trên biển ở các quốc gia thông qua xác lập các vùng nước lãnh hải, vùng nước quần dao hay hưởng toản ven phan kéo dai tự nhiên không sửa chữa của lãnh thé mình ra bién,. thì các cấu trúc trên biển cũng là yếu tố quan trọng gia tăng khả năng tiếp cận mở rộng chủ quyển trên biển của mỗi quốc gia. Các cầu trúc trên biển (Maritime features) bao gồm: Pao (Island), Đảo đá (Rocks), Cac mỏm đá (Reefs), Bãi cạn lúc chìm lúc nổi (Low-tide elevations),.

Việc phân tích và làm rõ quy định pháp lý về các cấu trúc trên giúp đặt nên tảng xác lập chủ quyển và quyển chủ quyền với các vùng biển. Theo từ điển Tiếng Việt, “cấu trúc” là toàn bộ mối quan hệ của các thành phan bên trong của một chỉnh thể. Hiện nay chưa có quy định pháp lý nào rõ ràng lý giải thuật ngữ “cấu trúc trên biển”. Nhưng từ lý gidi trên ta có 1 Đại học Luật Hà Nội (2022), Giáo trình Luật Quốc tế, NXB Công an Nhân dân, Ha Nội,tr.165 ? Đại học Luật Hà Nội (2022), Giáo trình Luật Quốc tê, NXB Công an Nhân dân, Hà N6i,tr.189 thé đưa ra một khái niệm như sau: Cấu trúc trên biển 1a toàn bộ mối quan hệ của các thành phần bên trong của một chỉnh thé tốn tại trên, trong hoặc dưới mặt nước và đặc biệt là phải tách rời hoàn toàn khỏi đất liền hay nói cách khác ban thân các chỉnh thé đó phải tồn tại đơn lập ở biển hoặc biệt lập với lục dia.

Bởi một chỉnh thê nếu liên quan dù chỉ một chút tới quần đảo hay lục địa thì nó sẽ không còn là một cầu trúc trên biên mà chỉ có thé được coi là một phân của đảo hoặc lục dia. Tuy nhiên, bên cạnh các cấu trúc tự nhiên (các thực thê địa lý xa bờ), còn có các cấu trúc khác cũng tổn tại trên mặt biển biển đưới hình thức nhân tạo như : đảo nhân tạo, công trình, thiết bị.Những thực thê cũng mang đầy đủ tính chất của thuật ngữ “cấu trúc trên biển” được định nghĩa ở trên. Như vậy nếu áp dụng đúng tính chất pháp lý của một sé cầu trúc tự nhiên như trên cho các cấu trúc nhân tạo thì sẽ có vô số căn cứ được quốc gia cơ cầu hóa dé mở rộng tối đa quyên hạn trên biên của mình. Điều đó cũng là thực trạng nan giải đã từng xuất hiện vào thé kỷ XIX, khi các quốc gia tận dụng tối đa các câu trúc trên biên của minh dé mở rộng lãnh hải về phía bién?.

Như vậy từ các lý giải trên, ta có thê hiểu thật khó để đưa ra một định nghĩa cụ thê cho các cấu trúc trên biển. Hiện nay trên thế giới cũng như trong nước các nhà làm luật hay các công trình nghiên cứu cũng không đề cập tới một định n ghĩa cụ thé cho các cấu trúc nảy, chúng thường được chỉ ra hoặc liệt kê rõ dưới dạng tên cụ thé cho từng loại cấu trúc. Một số cấu trúc trên biển a, Dao (Island) Đảo là cấu trúc có vai trò quan trọng nhất trên biển, do nó là cầu trúc tự nhiên và luôn nỗi trên bề mặt nước ngay cả khi thủy triều lên cao nhất. Vì đặc 3 Robert Beckman, Trung tâm Luật quốc tế, Đại học quốc gia Singapore, Vai trò của quy chế về các thực thể dia lý xa bờ đối với các yêu sách vùng biển ở Biển Đông, Sách Biển Đông-Quản lý tranh chấp và định hướng giải pháp, tr.

điểm tự nhiên đặc biệt như vậy nên đảo cũng được trao nhiều đặc quyển nhất về vùng biên và nó cũng là công cụ tiềm năng cho các quốc gia áp dụng nguyên tắc “đất thống trị biên”. Tuy nhiên, đồng thời tôn tại nguyên tắc "tự do biển ca" hạn chế việc trao quá nhiều ưu tiên về vùng biển cho các đảo, tránh việc lạm dụng nguyên tắc “đất thống trị biển” dé tạo vùng biển chống lan, làm phức tạp thêm tranh chấp. Theo quan điểm các nhà địa chất, đảo là một vùng đất có nước bao quanh. Tuy nhiên trên thực tế để xác định một cấu trúc có là đảo sẽ vô cùng phức tạp vì nó liên quan trực tiếp tới quan điểm pháp lý của các quốc gia.

Trải qua ba cuộc Hội nghị về luật Biển và hơn 9 năm đàm phán UNCLOS 1982, bảy tiêu chí cơ bản được đưa ra nhằm xác định một cấu trúc là đảo, nhưng chỉ có bốn tiêu chí được đúc kết lại hoàn thiện rõ nét trong bản Dự thảo cuối cùng của UNCLOS 1982, bao gồm: một vùng đất, hình thành tự nhiên, bao bọc bởi nước, ở trên mặt nước khi thủy triều lên“. Việc phân tích bốn tiêu chí trên giúp lam rõ quy chế pháp lý về cau trúc đảo theo quy định UNCLOS 1982 từ đó dé dang áp dụng vào việc lý giải trong thực tế. Về tiêu chí thứ nhất, một vùng đất. Nhân tố đất không được quy định trong UNCLOS 1982 nhưng dưới góc độ nghiên cứu của lĩnh vực khoa học khác thi đất là một vật chất thuộc vỏ Trái đất bao bọc bởi nước và nỗi trên mặt nước và không bao gồm nước hay các phần đất dưới biển.

Có thê nói, dưới quan điểm trên thi đất như một Terra firma (Dat cứng). Tuy nghiên củng tính chất như vậy thì lục địa hay đất liền cũng là một Terra firma hay nói cách khác đảo cũng sẽ là một dạng đất liền. Như vậy ta lại tiếp tục phải phân biệt đảo với lục dia dé tìm ra sự khác biệt mau chốt cho hai tinh chất tưởng như tương đồng nhưng lại có hai thuật ngữ khác nhau. Nếu đặt tiêu chí nảy vao mối quan hệ 4 Nguyễn Bá Diễn (2009), “Quy chê pháp lý quốc tế chung về biển, đảo và những van dé cần áp dụng đối với Hoàng Sa, Trường Sa”, Tap chí Khoa hoc DHOGHN,(25),tt.

10 tương quan với các châu lục thì ta sẽ thấy, vùng đất được gọi là đảo bên cạnh tính chất của dạng đá cứng có thé bao gồm cát, bùn, đá,. còn phải có sự thừa nhận về mặt lâu đời gắn liền với đáy biển, tức là sự hình thành từ lúc trai đất xuất hiện rồi xuyên suốt bào mòn chia tách qua các quá trình kiến tạo. Như vậy với cách hiểu trên ta có thé loại bỏ các cấu trúc ko có quan hệ hữu co voi day biển thì không phải là đảo. Về tiêu chí được hình thành một cách tự nhiên.

Tự nhiên tức là không có sự can thiệp của con người. Các vật thé như ngọn hải đăng, đảo nhân tạo,. không nằm trong phạm vi của thuật ngữ đảo này. Bên cạnh đó các đáo có sự can thiệp của con người dé bảo tổn duy trì sự hiện hữu tự nhiên của nó thì vẫn được coi là có tính tự nhiên vi sự can thiệp nay nhằm mục đích duy trì sự tự nhiên của đảo.

Ngoài ra, các đảo san hô hình thành qua nhiều năm bồi đắp cũng có thể coi là đảo dưới góc độ pháp lý của UNCLOS 1982 đo nó đảm bảo tiêu chí tự nhiên và lâu đời cũng cầu trúc hữu co terra firma của vùng đất và độc lập với đáy biển. Về tiêu chí có nước bao bọc. Ở tiêu chí nay ta thay được sự nhất quán rõ nét trong việc phân tách câu trúc đảo với đất liền. Việc có nước bao quanh giúp đảo tổn tại độc lập vì nếu vùng đó chỉ dính một chút vào đất liền thì sẽ chỉ là một phan của đất liền hay phần không tach rời của bờ biển.

Về tiêu chí ở trên mặt nước khi thủy triều lên. Đây là tiêu chí quan trọng giúp phân biệt dao với bãi cạn lic chim lúc nỗi. Tuy nhiên trong UNCLOS 1982 không quy định rõ việc xác định tiêu chí này thông qua hệ thống thủy triều dẫn đến sự giải thích va áp dụng pháp luật quốc tế khác nhau ở các quốc gia. Do việc xác định không liên quan đến chiều cao của cấu trúc nên chỉ cần đáp ứng khi thủy triều lên, vùng đất vẫn nổi thì cấu trúc đó được gọi là đảo không nhất thiết phải áp dụng hệ thống thủy triều nảo.

Tóm lại, câu trúc thỏa mãn bốn tiêu chí là: vùng đất, hình thành tự nhiên, bao bọc bởi nước, nỗi khi 11 thúy triều lên theo quy định của UNCLOS 1982 thì được gọi là dao. Du ngay nay van còn quan điểm khác nhau vẻ van dé này nhưng nó vẫn chưa đủ dé gây ra tranh cãi và đòi hỏi sự nghiên cứu phát triển quy chế. Các tiêu chí nay vẫn được phô biến và áp dụng nhiều nhất trên thế giới. b, Đảo đá (Rocks) Đây là một dạng cấu trúc đặc biệt của đảo, được quy định ở khoản 3 Điều 121 của UNCLOS 1982, theo đó những cầu trúc không phù hợp cho con người đến ở, thiết lập môi trường sống và kinh tế riêng thì gọi là đảo đá.

Dạng cấu trúc đặc biệt này là ngoại lệ của khoản 2 cùng điều luật này, trong khi đảo được ưu tiên với đầy di các vùng biển thì đảo đá với tính chất theo khoản 3 điều 121 lại chi co quy chế pháp lý của 3 vùng biên loại trừ vùng đặc quyển kinh tế và thêm lục địa. Những đảo đá mà con người vẫn có thé sinh sống va thiết lập môi trường kinh tế thi vẫn sở hữu du các vùng biển như quy chế của đảo ở khoản 1 điều 121 UNCLOS 1982. Dù việc quy định về các quy chế khá rõ ràng, tuy nhiên định nghĩa về đảo đá lại hoàn toàn không được đề cập trong Công ước. Trong một số lĩnh vực khác, đảo đá được quy định 1a khối cứng phan đất chặt của Trái Dat (Địa ly) hay một khối don độc, tảng lớn độc lập giữa biển (Hàng hai).