Chương 1: Cơ sở lý luận về kế toán quản trị trong các trường đại học công lập Chương 2: Thực trạng kể toán quản trị tại Trưởng Đại học Ngoại ngữ, Đại học Đà Nẵng trong bỗi cảnh tự chủ đại học Chương 3: Định hưởng và giải pháp tăng cường vận đụng kế toán quản trị tại Trường Đại học Ngoại ngữ, Đại học Da Nang trong béi cảnh tự chủ đại học. Tổng quan tài liệu nghiên cứu Trong bối cảnh Việt Nam hội nhập sâu rộng với nẻn kinh tế toàn cầu cùng sự cạnh tranh ngày càng khốc liệt, thông tin kể toán quản trị có vai trỏ quan trọng trong quản lý, điều hành doanh nghiệp cũng như ở các cơ quan quản lý nhà nước. Vấn đẻ vận dụng kế toán quản trị đã được nhiều tô chức và cá nhân quan tâm nghiên cứu dưới các góc độ, khía cạnh, lĩnh vực tiếp cận khác nhau. Riêng đối với lĩnh vực giáo dục, mà đặc biệt lä trong hệ thống các trường đại học công lập (ĐHCL), vấn đề áp dụng kể toán quán trị cũng đã được nhiêu tác giả quan tâm nghiên cứu.
Một số nghiên cứu liên quan đến Tĩnh vực này có thẻ kế đến: Nghiên cứu của Dương Thị Cắm Vân (2007) với đề tài “Van dung ké toán quản trị vào các trưởng chuyên nghiệp " được thực hiện và bảo vệ đề tải tại Trường Đại học Kinh tế thành phố Hỗ Chí Minh. Để tài nảy tác giả đã đánh giá thực trạng kế toán tại các trường chuyên nghiệp, phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến việc vận dụng kể toán quản trị, nội dung và giải pháp vận dụng kế toán quản trị tại các trường chuyên nghiệp trên địa bản tỉnh An Giang và các tình lân cận. Để tài đã chỉ rõ được những hạn chế của hệ thống kế toán tại một số trường chuyên nghiệp. Từ đó, tác giả cho thấy một vài biểu hiện của kế toán quản trị như lập dự toán ngân sách, xây dựng định mức chỉ phí và phân tích quyết toán, tuy nhiên nội dung quá sơ sài và không thấy được vai trò quan trọng của kế toán quản trị là cung cấp thông tin hữu ích cho việc lập kế hoạch, tổ chức điều hảnh hoạt động, kiểm tra và ra quyết định.
Trong quá trình thực hiện để tài, tác giả đã sử dụng phương pháp chung là nghiên cứu lý luận về kế toán quản trị theo quan điểm phát triển kết hợp xem xét tỉnh hình thực tiễn kế toán tại các đơn vị trường chuyên nghiệp để ứng dụng lý luận vào. Nghiên cứu của Nguyễn Thị Hạnh (2012) với đề tài “Vận đụng kể toán quán trị tại Đại học Đà Nẵng” được nghiền cửu và bảo vệ đề tài tại đại học Đà Nẵng. Đề tài nảy tác giá đã đưa ra những nội dung kế toán quản trị phủ hợp có thể áp dụng đối với trường đại học công lập. đánh giá những biểu hiện của việc vận dụng kế toán quản trị tại Đại học Da Nẵng và đưa ra những giái pháp tổ chức thực hiện kế toán quản trị tại Đại học Đà Nẵng.
Đề tài đã dựa vào thực trạng công tác kể toán tại trường Đại học Bách Khoa vả Viện Anh Ngữ để từ đó đưa ra giải pháp tổ chức thực hiện kế toán quản trị tại Đại học Đà Nẵng cho nên giải pháp đưa ra cũng chú yếu hướng đến hai đơn vị trên chứ chưa thể khái quát được cho Đại học Đà Nẵng. Trong quá trình thực hiện đề tải, tác giá đã sử dụng phương pháp chung là nghiên cứu lý luận về kể toán quản trị theo quan điểm phát triển xem xét tình hình thực tiễn vẻ kế toán quản trị tại trường đại học công lập để ửng dụng lý luận vào thực tiễn. Ngoài ra để nghiên cứu kế toán quản trị trong bối cảnh tự chủ đại học, còn có nghiên cứu của Trằn Đức Cân (2012) “Hoàn thiện cơ chế tự chủ tài chính các trường đại học công lập ở Việt Nam” được nghiền cứu và bảo vệ tại Học viện Tải chính. Tác giá với mục tiêu hệ thông hóa cơ sở lý luận, làm rõ bản chất, phân tích các nhân tổ ảnh hưởng đến tự chủ tài chính, phân tích được thực trạng, từ đó đề xuất giải pháp giúp hoàn thiên cơ chế tự chủ tải chính tại các trường đại học công lập Việt Nam.
Tác giả sử dụng phương. pháp nghiên cứu định tính kết hợp định lượng, kẻ thừa kết quả nghiên cứu của các nhà khoa học trong và ngoài nước, Nghiên cứu còn sử dụng số liệu thứ cấp từ các tải liệu sẵn có, số liệu sơ cấp từ điều tra, phỏng vấn ở một số trường đại học công lập và sử dụng phương pháp phân tích số liệu. Luận án đã bổ sung và hệ thống hóa được cơ sở lý luận, đã tông kết được kinh nghiệm của 5 nước vẻ tự chủ tải chính, đưa ra 6 tiêu chí đánh giá mức độ hoàn thiện cơ chế tự chủ tài chính. Đi sâu phân tích thực trạng Nghị định 43/2006/NĐ- CP, luận án cũng chỉ ra những điểm còn hạn chế trong cơ chế tự chủ tải chính cẩn được thay đổi, hoàn chỉnh hơn.
Luận án còn đưa ra các giải pháp giúp hoàn thiện cơ chế tự chủ tài chính trường đại học công lập. Tuy nhiên đến nay. quy chế về tự chủ đối với đơn vị sự nghiệp công lập đã có nhiều sự thay đối, Nghị định 43/2006/NĐ-CP đã hết hiệu lực được thay thể bằng Nghị định 16/2015/NĐ-CP và năm 2021 đã được thay thế bằng Nghị định 60/2021/NĐ- CP. Cũng một nghiên cứu khác của Nguyễn Thủy Linh (2013) với nghiên cứu “Vận dụng kể toán quán trị tại Trường Đại học Kinh tế, Đại học Đà Nẵng".
Đề tài đã nêu ra được thực trạng việc vận dụng kế toán quan tri tai Trường Đại học Kinh tế, Đại học Đả Nẵng kết hợp với cơ sở lý luận về kế toán quản trị trong các trường đại học đã khẳng định được sự cần thiết phải vận dụng kế toán quản trị và đưa ra cách tổ chức van dung va hoản thiện một số nội dung kế toán quản trị tại Trường Đại học Kinh tế. Tác giả sử dụng các phương pháp nghiên cứu khác nhau như: phương pháp phỏng vấn, phương pháp thu thập số phương pháp nghiên cứu đối chiều đề làm rõ các vẫn đề lý luận của kế toán quản trị, thực trạng và hướng vận dụng kế toán quản trị tại Trường Đại học Kinh tế, Đại học Đả Nẵng. Luận án tiến sĩ kinh tế của Lê Quốc Diễm (2020) với đề tải “Kế todn quản trị tại các trường đại học công lập thực hiện cơ chế tự chủ tài chính ở Việt Nam ” được nghiên cứu và bảo vệ tại Học viện Tài chính. Tác giả đã sử dụng phương pháp luận duy vật biện chứng, duy vật lịch sử, để có các phân tích, đánh giá có căn cứ khóa học.
Ngoài ra để tải còn sử dụng các phương pháp nghiên cứu: Phương pháp tông hop; phương pháp thống kê, so sánh; phương pháp phân tích; phương pháp nghiên cửu định lượng để kiếm định các nhân tố ảnh hưởng đến vận dụng KTQT tại các trường ĐHCL thực hiện cơ chế tự chủ tài chính. Luận án đã hệ thống hóa và làm rõ lý luận về KTQT tại các đơn vị sự nghiệp công lập thực hiện cơ chế tự chủ tài chính. Nghiên cứu về đặc điểm hoạt động, tổ chức quản lý, cơ chế tài chính chỉ phối đến KTQT tại các trưởng ĐHCL thực hiện cơ chế tự chủ tải chính. Khảo sát thực trang KTQT đề phân tích, đánh giá tìm ra những vẫn đẻ còn tổn tại trong việc áp dụng KTQT tại các đơn vị này.
Nghiên cứu các nhân tổ ảnh hưởng đến KTQT tại các trường ĐHCL thực hiện cơ chế tự chủ tải chính ở Việt Nam. Trên cơ sở tổng hợp, phân tích lý luận và đánh giá thực trạng về KTQT tại các trường ĐHCL thực hiện cơ chế tự chủ tài chính ở Việt Nam. đồng thời dựa trên định hướng phát triển và những yêu cẩu, nguyên tắc khí áp dụng KTQT trong bối cảnh các trường ĐHCL thực hiện cơ chế tự chủ tác giả đã đẻ xuất giải pháp hoàn thiện KTQT đảm bảo tính khoa học vả khả thi. Các nghiên cứu trên cho thấy việc vận dụng KTQT là khác nhau trong các đơn vị khác nhau cũng như trong bỗi cảnh nghiên cứu khác nhau.
Trong xu thể tự chú đại học các trường cần vận dung KTQT đẻ đáp ứng các yêu cầu quản lý đặt ra đối với đơn vị minh. Trường ĐHINN là đơn vị sự nghiệp công đảm bảo một phân chỉ thường xuyên, với mục tiêu hướng đến là đơn vị sự nghiệp công đám bảo chỉ thường xuyên cần rất nhiều thông tin kế toản quản tri. Vi thé, tác giả đi sâu nghiên cứu van dung kế toán quản trị tại Trường ĐHNN, ĐHĐN trong bỗi cảnh tự chủ đại học nhằm khẳng định thêm tính thiết thực của công tác kế toán này, qua đó cũng giúp ban lãnh dao nha Trường chủ động trong công tác tải chính, có những quyết định mau chóng, kịp thời nhằm nâng cao chất lượng sản phẩm đảo tạo và khả năng cạnh tranh. CHUONG 1 CO SO LY LUAN VE KE TOAN QUAN TRI TRONG CAC TRUONG DAI HQC CONG LAP 1.
NHUNG VAN DE CHUNG VE KE TOAN QUAN TRI 1. Khái niệm kế toán quản trị Trên thế giới, có rất nhiều quan điểm khác nhau về khái niệm Kế toán quản trị như: Theo Luật Kế toán Việt Nam, Kế toán quản trị “là việc thu thập, xử lý, phân tích và cung cấp thông tin kinh tế, tải chính theo yêu cầu quản trị vả quyết định kinh tế, tài chính trong nội bộ đơn vị kế toán. trường Đại hoe Harvard Business School (HBS), trường phái kế toán quản trị của Mỹ, “Kế toán quản trị là một bộ phân của hệ thống thông tin quản trị trong các tô chức mà nhả quản trị dựa vào đó để hoạch định và kiểm soát các hoạt động của tô chức” [17, tr.5] Theo hiệp hội Kế toán viên hợp chúng quốc Hoa Kỷ, “Kế toán quản trị là quy trình định dạng, đo lường, tông hợp, phân tích, truyền đạt các thông tin tai chỉnh và phi tải chính cho các nhà quản trị để điều hảnh các hoạt động kinh doanh nhằm nâng cao hiệu quá sử dụng vốn” [5, tr.5] Các khái niệm trên tuy có khác nhau vẻ hình thức, song đều nhìn nhận kế toán quản trị là một bộ phân cấu thành trong hệ thống kế toán của các tố chức hoạt động. Kế toán quản trị là công cụ không thể thiểu được trong các doanh nghiệp kinh doanh theo cơ chế thị trường vì nó là cơ sở khoa học để đưa ra mọi quyết định kinh doanh.