Khóa Luận Tốt Nghiệp Về Hiệu Quả Kinh Tế Nuôi Cá Nước Ngọt Ở Thủy Phương, Hương Thủy

Chuyên khảo kinh tế phân tích Luận văn hiệu quả kinh tế nuôi cá nước ngọt ở phường thủy phương thị xã hương thủy tỉnh thừa thiên, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng

• Tác giả: Nguyễn Thị Huệ
• Người hướng dẫn: Th.S. Nguyễn Văn Lạc
• Trường học: Đại học Kinh tế - Đại học Huế
• Chuyên ngành: Kinh tế
• Đề tài: Hiệu Quả Kinh Tế Nuôi Cá Nước Ngọt Tại Thủy Phương, Hương Thủy
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Huế

Mục lục chi tiết

• LỜI CÁM ƠN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT VÀ KÝ HIỆU
• ĐƠN VỊ QUY ĐỔI
• DANH MỤC SƠ ĐỒ
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• TÓM TẮT NGHIÊN CỨU
• 1. PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Mục đích nghiên cứu của đề tài
• 1.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.4. Phương pháp nghiên cứu
• 1.4.1. Phương pháp duy vật biện chứng và duy vật lịch sử
• 1.4.2. Phương pháp điều tra thu thập số liệu
• 1.4.3. Phương pháp tổng hợp và phân tích
• 1.4.3.1. Phương pháp phân tổ thống kê
• 1.4.3.2. Phương pháp thống kê so sánh
• 1.4.4. Phương pháp chuyên gia
• 1.4.5. Phương pháp toán kinh tế
• 1.5. Dữ liệu phục vụ nghiên cứu
• 1.6. Kết quả nghiên cứu
• 2. PHẦN II: NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 2.1. CHƯƠNG I: TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
• 2.1.1. Một số vấn đề lý luận về hiệu quả kinh tế
• 2.1.1.1. Khái niệm, bản chất và ý nghĩa của hiệu quả kinh tế
• 2.2. CHƯƠNG II: HIỆU QUẢ NUÔI CÁ NƯỚC NGỌT Ở PHƯỜNG THỦY PHƯƠNG, THỊ XÃ HƯƠNG THỦY
• 2.2.1. Tình hình cơ bản của phường Thủy Phương
• 2.2.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 2.2.1.2. Vị trí địa lý. Địa hình, địa mạo
• 2.2.1.3. Thời tiết, khí hậu
• 2.2.1.4. Điều kiện kinh tế - xã hội
• 2.2.1.4.1. Tình hình đất đai của phường Thuỷ Phương
• 2.2.1.4.2. Về dân số và lao động
• 2.2.1.4.3. Về xây dựng kết cấu hạ tầng
• 2.2.1.4.4. Công trình thuỷ lợi
• 2.2.1.4.5. Giáo dục, y tế
• 2.2.1.4.6. Thuận lợi và khó khăn của ĐKTN-KTXH đến hoạt động nuôi cá
• 2.2.2. Tình hình nuôi cá nước ngọt ở phường Thủy Phương
• 2.2.2.1. Tình hình nuôi cá nước ngọt của các hộ điều tra ở phường Thủy Phương
• 2.2.2.1.1. Thông tin chung về các hộ điều tra
• 2.2.2.1.2. Năng lực sản xuất của các hộ nuôi cá nước ngọt
• 2.2.2.2. Kết quả và hiệu quả nuôi cá nước ngọt của các hộ điều tra ở phường Thủy Phương
• 2.2.2.2.1. Đầu tư nuôi cá nước ngọt của các hộ nuôi
• 2.2.2.2.2. Kết quả nuôi cá nước ngọt ở phường Thủy Phương
• 2.2.2.3. Hiệu quả kinh tế nuôi cá nước ngọt ở phường Thủy Phương
• 2.2.2.4. Vận dụng hàm sản xuất Cobb – Douglas nghiên cứu mối quan hệ của các yếu tố đầu vào với năng suất nuôi cá nước ngọt theo hình thức bán thâm canh ở phường Thủy Phương
• 2.2.2.5. Phân tích chuỗi cung sản phẩm
• 2.2.2.5.1. Chuỗi cung các yếu tố đầu vào
• 2.2.2.5.2. Chuỗi cung các sản phẩm đầu ra
• 2.3. CHƯƠNG III: ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ NUÔI CÁ NƯỚC NGỌT Ở PHƯỜNG THỦY PHƯƠNG
• 2.3.1. Định hướng và mục tiêu phát triển
• 2.3.2. Một số giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao hiệu quả nuôi cá nước ngọt ở phường Thuỷ Phương
• 2.3.2.1. Giải pháp về quy hoạch và quản lý quy hoạch
• 2.3.2.2. Giải pháp về vốn
• 2.3.2.3. Giải pháp về thị trường
• 2.3.2.4. Giải pháp về kỹ thuật công nghệ
• 2.3.2.5. Giải pháp về khuyến ngư
• 2.3.2.6. Giải pháp về môi trường
• 2.3.2.7. Giải pháp về kết cấu hạ tầng
• 2.3.2.8. Giải pháp về quản lý
• PHẦN III: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Hiệu Quả Kinh Tế Nuôi Cá Nước Ngọt Thủy Phương

Hiệu quả kinh tế trong nuôi cá nước ngọt là yếu tố then chốt để đảm bảo sự phát triển bền vững của ngành. Nó không chỉ là mối quan tâm của người nuôi mà còn là mục tiêu chung của toàn xã hội. Hiệu quả kinh tế phản ánh trình độ tổ chức, quản lý và sử dụng các nguồn lực một cách tối ưu. Trong bối cảnh hội nhập, việc nâng cao hiệu quả kinh tế giúp người nuôi tăng khả năng cạnh tranh, đồng thời góp phần vào sự phát triển kinh tế địa phương. Theo tài liệu, hiệu quả kinh tế được hiểu là "làm sao với một cơ sở vật chất kỹ thuật, tài nguyên và lực lượng lao động nhất định có thể sản xuất được một khối lượng của cải vật chất, tinh thần nhiều nhất".

1.1. Khái Niệm và Bản Chất của Hiệu Quả Kinh Tế

Hiệu quả kinh tế là mối tương quan giữa kết quả đạt được và chi phí bỏ ra. Mục tiêu là tối đa hóa kết quả và tối thiểu hóa chi phí. Trong nuôi cá nước ngọt, điều này có nghĩa là sản xuất ra lượng cá lớn nhất với chi phí thấp nhất. Theo TS. Nguyễn Tiến Mạnh, hiệu quả kinh tế là "phạm trù kinh tế khách quan phản ánh trình độ lợi dụng các nguồn lực để đạt được mục tiêu đã xác định". Bản chất của hiệu quả kinh tế là nâng cao năng suất lao động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực.

1.2. Ý Nghĩa của Hiệu Quả Kinh Tế Trong Nuôi Cá

Hiệu quả kinh tế có ý nghĩa quan trọng đối với người nuôi cá, giúp tăng lợi nhuận và cải thiện đời sống. Đối với xã hội, nó góp phần vào tăng trưởng kinh tế, tạo việc làm và đảm bảo an ninh lương thực. Việc phân tích SWOT nuôi cá nước ngọt Thủy Phương, Hương Thủy giúp xác định các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả kinh tế, từ đó đưa ra các giải pháp phù hợp. Hiệu quả kinh tế còn là thước đo trình độ quản lý và ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất.

II. Thực Trạng Nuôi Cá Nước Ngọt và Hiệu Quả Tại Thủy Phương

Phường Thủy Phương, thị xã Hương Thủy có nhiều tiềm năng để phát triển nuôi cá nước ngọt. Với lợi thế về nguồn nước từ hồ Châu Sơn và sông Lợi Nông, cùng với lực lượng lao động dồi dào, người dân nơi đây đã phát triển nhiều mô hình nuôi cá hiệu quả. Tuy nhiên, bên cạnh những thuận lợi, vẫn còn tồn tại nhiều khó khăn như thiếu vốn, kỹ thuật, ô nhiễm môi trường và biến động giá cả. Theo tài liệu, "mô hình nuôi cá nước ngọt ở đây rất phát triển, đặc biệt trong vài năm trở lại đây thu hút một lực lượng lao động khá lớn".

2.1. Điều Kiện Tự Nhiên và Kinh Tế Xã Hội Thủy Phương

Thủy Phương có vị trí địa lý thuận lợi, nguồn nước dồi dào và khí hậu ôn hòa, thích hợp cho nuôi cá nước ngọt. Tuy nhiên, địa hình cũng có những hạn chế nhất định, ảnh hưởng đến việc xây dựng và cải tạo ao nuôi. Về kinh tế - xã hội, Thủy Phương có lực lượng lao động dồi dào, nhưng trình độ kỹ thuật còn hạn chế. Việc đầu tư vào cơ sở hạ tầng và nâng cao trình độ cho người dân là cần thiết để phát triển ngành nuôi cá.

2.2. Tình Hình Nuôi Cá Nước Ngọt Của Các Hộ Dân

Các hộ dân ở Thủy Phương chủ yếu nuôi các loại cá trắm cỏ, diêu hồng, rô phi và lóc. Hình thức nuôi phổ biến là quảng canh cải tiến và bán thâm canh. Năng suất và sản lượng cá có sự khác biệt giữa các hộ, phụ thuộc vào kỹ thuật nuôi, nguồn vốn và điều kiện ao nuôi. Việc quản lý ao nuôi cá Thủy Phương đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo năng suất và chất lượng cá.

2.3. Đánh Giá Hiệu Quả Kinh Tế Nuôi Cá Nước Ngọt

Hiệu quả kinh tế nuôi cá nước ngọt ở Thủy Phương chưa cao, do chi phí đầu vào còn lớn, giá bán cá bấp bênh và kỹ thuật nuôi chưa được tối ưu. Các chỉ tiêu như lợi nhuận trên vốn đầu tư, lợi nhuận trên doanh thu còn thấp so với tiềm năng. Việc áp dụng các tiêu chuẩn VietGAP nuôi cá Hương Thủy có thể giúp nâng cao chất lượng cá và tăng giá bán, từ đó cải thiện hiệu quả kinh tế.

III. Phân Tích Chi Phí và Lợi Nhuận Nuôi Cá Nước Ngọt Thủy Phương

Việc phân tích chi phí và lợi nhuận là bước quan trọng để đánh giá hiệu quả kinh tế của nuôi cá nước ngọt. Chi phí bao gồm chi phí đầu tư ban đầu (xây dựng ao, mua giống) và chi phí sản xuất (thức ăn, thuốc thú y, điện nước). Lợi nhuận là phần còn lại sau khi trừ chi phí khỏi doanh thu. Việc quản lý chi phí hiệu quả và tăng doanh thu là yếu tố then chốt để nâng cao lợi nhuận.

3.1. Các Khoản Chi Phí Đầu Tư Ban Đầu

Chi phí đầu tư ban đầu bao gồm chi phí xây dựng hoặc cải tạo ao nuôi, chi phí mua giống cá, chi phí mua sắm trang thiết bị (máy bơm, lưới, dụng cụ đo đạc). Chi phí này thường chiếm tỷ trọng lớn trong tổng chi phí, đặc biệt đối với các hộ mới bắt đầu nuôi cá. Việc cải tạo ao nuôi cá Hương Thủy cần được thực hiện đúng kỹ thuật để đảm bảo hiệu quả và tiết kiệm chi phí.

3.2. Các Khoản Chi Phí Sản Xuất Thường Xuyên

Chi phí sản xuất bao gồm chi phí thức ăn cho cá, chi phí thuốc thú y và phòng bệnh, chi phí điện nước, chi phí thuê nhân công (nếu có). Chi phí thức ăn thường chiếm tỷ trọng lớn nhất trong chi phí sản xuất. Việc lựa chọn loại thức ăn phù hợp và quản lý lượng thức ăn hiệu quả là rất quan trọng. Việc biện pháp phòng bệnh cho cá Hương Thủy cũng giúp giảm chi phí thuốc thú y.

3.3. Tính Toán Lợi Nhuận và Các Chỉ Tiêu Hiệu Quả

Lợi nhuận được tính bằng doanh thu trừ đi tổng chi phí. Các chỉ tiêu hiệu quả kinh tế bao gồm lợi nhuận trên vốn đầu tư, lợi nhuận trên doanh thu, thời gian hoàn vốn. Việc tính toán chính xác các chỉ tiêu này giúp người nuôi đánh giá được hiệu quả kinh tế của hoạt động nuôi cá và đưa ra các quyết định phù hợp. Việc so sánh hiệu quả các loại cá nuôi Thủy Phương cũng giúp người nuôi lựa chọn loại cá phù hợp với điều kiện của mình.

IV. Giải Pháp Nâng Cao Hiệu Quả Nuôi Cá Nước Ngọt Tại Thủy Phương

Để nâng cao hiệu quả nuôi cá nước ngọt tại Thủy Phương, cần có các giải pháp đồng bộ từ quy hoạch, kỹ thuật, thị trường đến chính sách hỗ trợ. Việc quy hoạch vùng nuôi hợp lý, áp dụng kỹ thuật tiên tiến, mở rộng thị trường tiêu thụ và có chính sách hỗ trợ vốn, giống, kỹ thuật sẽ giúp người nuôi tăng năng suất, giảm chi phí và tăng lợi nhuận.

4.1. Quy Hoạch Vùng Nuôi và Quản Lý Môi Trường

Cần có quy hoạch vùng nuôi rõ ràng, đảm bảo mật độ nuôi hợp lý và tránh tình trạng ô nhiễm môi trường. Việc tác động môi trường của nuôi cá nước ngọt Thủy Phương, Hương Thủy cần được đánh giá và có biện pháp giảm thiểu. Cần khuyến khích người dân áp dụng các biện pháp nuôi thân thiện với môi trường, như sử dụng chế phẩm sinh học, xử lý nước thải.

4.2. Áp Dụng Kỹ Thuật Nuôi Tiên Tiến và Quản Lý Dịch Bệnh

Cần khuyến khích người dân áp dụng các kỹ thuật nuôi tiên tiến, như nuôi theo tiêu chuẩn VietGAP, nuôi cá kết hợp trồng trọt, sử dụng thức ăn công nghiệp chất lượng cao. Việc ứng dụng công nghệ trong nuôi cá Thủy Phương cũng giúp tăng năng suất và giảm chi phí. Cần tăng cường công tác phòng chống dịch bệnh, đảm bảo sức khỏe cho cá.

4.3. Mở Rộng Thị Trường Tiêu Thụ và Chính Sách Hỗ Trợ

Cần mở rộng thị trường tiêu thụ cá, tìm kiếm các kênh phân phối ổn định và có giá tốt. Việc liên kết sản xuất và tiêu thụ cá Thủy Phương giúp đảm bảo đầu ra cho sản phẩm. Cần có chính sách hỗ trợ vốn, giống, kỹ thuật cho người nuôi, đặc biệt là các hộ nghèo và mới bắt đầu nuôi cá. Việc hỗ trợ nuôi cá nước ngọt Thủy Phương cần được thực hiện hiệu quả và minh bạch.

V. Ứng Dụng Mô Hình Nuôi Cá Nước Ngọt Hiệu Quả Tại Thủy Phương

Việc áp dụng các mô hình nuôi cá nước ngọt hiệu quả Thủy Phương là yếu tố quan trọng để nâng cao năng suất và lợi nhuận. Các mô hình này cần phù hợp với điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của địa phương và được người dân chấp nhận. Cần có sự hướng dẫn, hỗ trợ kỹ thuật để người dân áp dụng thành công các mô hình này.

5.1. Mô Hình Nuôi Cá Kết Hợp Trồng Trọt

Mô hình nuôi cá kết hợp trồng trọt (VAC) giúp tận dụng tối đa nguồn tài nguyên, giảm chi phí và tăng thu nhập. Cá có thể tận dụng thức ăn từ các loại cây trồng, phân cá có thể dùng để bón cho cây. Việc nuôi cá kết hợp trồng trọt Hương Thủy cần được quy hoạch và quản lý chặt chẽ để đảm bảo hiệu quả và bền vững.

5.2. Mô Hình Nuôi Cá Theo Tiêu Chuẩn VietGAP

Mô hình nuôi cá theo tiêu chuẩn VietGAP đảm bảo chất lượng cá, an toàn thực phẩm và thân thiện với môi trường. Cá được nuôi theo quy trình nghiêm ngặt, từ chọn giống, chăm sóc, phòng bệnh đến thu hoạch và chế biến. Việc tiêu chuẩn VietGAP nuôi cá Hương Thủy giúp nâng cao giá trị sản phẩm và mở rộng thị trường tiêu thụ.

5.3. Mô Hình Nuôi Cá Hữu Cơ

Mô hình nuôi cá hữu cơ là mô hình nuôi cá không sử dụng hóa chất, thuốc kháng sinh và các chất kích thích tăng trưởng. Cá được nuôi trong môi trường tự nhiên, sử dụng thức ăn tự nhiên hoặc thức ăn hữu cơ. Việc nuôi cá hữu cơ Thủy Phương giúp tạo ra sản phẩm an toàn, có giá trị dinh dưỡng cao và được người tiêu dùng ưa chuộng.

VI. Rủi Ro và Giải Pháp Trong Nuôi Cá Nước Ngọt Tại Hương Thủy

Nuôi cá nước ngọt luôn tiềm ẩn nhiều rủi ro trong nuôi cá nước ngọt Hương Thủy, từ dịch bệnh, thời tiết đến thị trường. Việc nhận diện và có giải pháp phòng ngừa, ứng phó kịp thời là rất quan trọng để giảm thiểu thiệt hại và đảm bảo hiệu quả kinh tế.

6.1. Rủi Ro Về Dịch Bệnh và Thời Tiết

Dịch bệnh là một trong những rủi ro lớn nhất trong nuôi cá nước ngọt. Các bệnh thường gặp là bệnh đốm trắng, bệnh xuất huyết, bệnh nấm. Thời tiết bất lợi (mưa bão, nắng nóng) cũng có thể gây thiệt hại lớn cho ao nuôi. Cần có biện pháp phòng bệnh chủ động, như sử dụng vaccine, tăng cường sức đề kháng cho cá. Cần có kế hoạch ứng phó với thời tiết bất lợi, như xây dựng hệ thống thoát nước, che chắn ao nuôi.

6.2. Rủi Ro Về Thị Trường và Giá Cả

Thị trường tiêu thụ cá thường biến động, giá cả có thể giảm mạnh khi nguồn cung vượt quá cầu. Cần có giải pháp tìm kiếm thị trường ổn định, ký kết hợp đồng tiêu thụ với các doanh nghiệp, xây dựng thương hiệu cho sản phẩm. Cần có chính sách hỗ trợ giá cho người nuôi khi giá cá giảm quá thấp.

6.3. Giải Pháp Quản Lý Rủi Ro Tổng Thể

Cần có giải pháp quản lý rủi ro tổng thể, bao gồm việc mua bảo hiểm cho ao nuôi, xây dựng quỹ dự phòng rủi ro, tham gia các tổ chức hợp tác xã để chia sẻ rủi ro. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa người nuôi, chính quyền địa phương và các tổ chức liên quan để quản lý rủi ro hiệu quả.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG I: TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1. Một số vấn đề lý luận về hiệu quả kinh tế 1. Khái niệm, bản chất và ý nghĩa của hiệu quả kinh tế Khi nói đến hiệu quả kinh tế có nghĩa là làm sao với một cơ sở vật chất kỹ thuật, tài nguyên và lực lượng lao động nhất định có thể sản xuất được một khối lượng của cải vật chất, tinh thần nhiều nhất hay nói cách khác là làm sao đạt được lợi nhuận cao nhất trong khả nâng cho phép của mình. Với xu thế hội nhập như hiện nay thì hiệu quả kinh tế không chỉ là môi quan tâm của các doanh nghiệp mà còn là mối quan tâm toàn xã hội.

Hiệu quả kinh tế chính là thước đo trình độ về cách thức tổ chức, quản lí của các doanh nghiệp. Doanh nghiệp muốn tồn tại, phát triển thì yêu cầu đặt ra là phải làm ăn có hiệu quả thì khi đó mới tính đến những bước đi tiếp theo của doanh nghiệp. Theo một cách hiểu đơn giản nhất thì hiệu quả kinh tế biểu hiện mối quan hệ so sánh giữa kết quả kinh tế xã hội đạt được so với chi phí bỏ ra để đạt được kết quả đó. Như vậy, muốn có hiệu quả kinh tế tối ưu thì phải tối đa hoá được kết quả và làm thế nào để tối thiểu mức chi phí bỏ ra.

Người sản xuất muốn đạt được một kết quả nào đó trong sản xuất kinh doanh thì bắt buộc phải bỏ ra chi phí nhất định để đạt được kết quả đó. Muốn có hiệu quả kinh tế thì phải có sự tính toán trong sản xuất, phải có những kết quả nhất định so với chi phí bỏ ra. - Theo quan điểm của kinh tế học vi mô thì hiệu quả kinh tế là: Tất cả những quyết định sản xuất cái gì nằm trên đường năng lực sản xuất là có hiệu quả vì nó tận dụng hết nguồn lực; số lượng hàng hóa đạt trên đường giới hạn của năng lực sản xuất càng lớn càng có hiệu quả cao; sự thỏa mãn tối đa về mặt hàng, chất lượng, số lượng hàng hóa theo nhu cầu của thị trường trong giới hạn của đường năng lực sản xuất cho ta đạt được hiệu quả kinh tế cao nhất; và cuối cùng là kết quả trên một đơn vị chi phí càng lớn hoặc chi phí trên một đơn vị kết quả càng nhỏ thì hiệu quả kinh tế càng cao. - Theo TS Nguyễn Tiến Mạnh: “Hiệu quả kinh tế là phạm trù kinh tế khách quan phản ánh trình độ lợi dụng các nguồn lực để đạt được mục tiêu đã xác định”.

5 SVTH: Nguyễn Thị Huệ. Khóa luận tốt nghiệp GVHD: Th. Nguyễn Văn Lạc Còn theo TS Phan Công Nghĩa: “Hiệu quả kinh tế nền sản xuất xã hội là phạm trù kinh tế quan trọng, biểu hiện so sánh giữa kết quả kinh tế mà xã hội đạt được với chi phí bỏ ra để đạt được hiệu quả đó”. Tuy nhiên, bản chất của hiệu quả kinh tế đều được thống nhất đó nâng cao năng suất lao động và hiệu quả kinh tế đều được thống nhất đó là nâng cao năng suất lao động và tiết kiệm lao động xã hội.

Đây là hai mặt của vấn đề có mối quan hệ mật thiết với nhau, gắn bó với nhau, gắn liền với hai quy luật tương ứng của nền sản xuất xã hội là quy luật tăng năng suất lao động và quy luật tiết kiệm thời gian. - Giáo trình kinh tế nông nghiệp cho rằng: Hiệu quả kinh tế là phạm trù kinh tế mà trong đó sản xuất đạt được cả hiệu quả kỹ thuật và hiệu quả phân bổ: EE = TE*AE Hiệu quả kỹ thuật (TE): Là số lượng sản phẩm đạt được trên một chi phí đầu vào hay nguồn lực sử dụng sản xuất trong điều kiện cụ thể về kỹ thuật hay công nghệ. Nó chỉ ra rằng, một đơn vị nguồn lực dùng vào sản xuất đem lại bao nhiêu đơn vị sản phẩm. Việc xác định hiệu quả kỹ thuật là hết sức quan trọng trong hoạt động kinh tế.

Hiệu quả phân bổ (AE): Là chỉ tiêu hiệu quả trong đó các yếu tố sản phẩm thu được trên một đơn vị chi phí thêm đầu vào hay nguồn lực. Thực chất của hiệu quả phân bổ nguồn lực là hiệu quả kỹ thuật có tính đến các yếu tố về giá của đầu vào và giá của đầu ra. Việc xác định hiệu quả của phân bổ nguồn lực giống như xác định các điều kiện về lý thuyết biên tối đa hóa lợi nhuận, có ý nghĩa giá trị biên của nguồn lực sử dụng vào sản xuất. Hiệu quả kinh tế (EE): Là phạm trù kinh tế mà trong đó sản xuất đạt hiệu quả kỹ thuật và hiệu quả phân bổ.

Điều đó có nghĩa là cả yếu tố hiện vật và yếu tố giá trị tính đến khi xem xét việc sử dụng nguồn lực. Mặc dù có nhiều khái niệm khác nhau nhưng tất cả đều thống nhất về bản chất của nó. Hiệu quả kinh tế là mối tương quan so sánh giữa đơn vị kết quả đạt được với chi phí bỏ ra. Có nghĩa là: người sản xuất muốn đạt được kết quả thì phải bỏ ra một khoản chi phí nhất định như chi phí lao động, vốn, trang thiết bị, kỹ thuật, công nghệ, trình độ quản lý.

và so sánh kết quả đạt được với chi phí đã bỏ ra để đạt được kết quả 6 SVTH: Nguyễn Thị Huệ. Khóa luận tốt nghiệp GVHD: Th. Nguyễn Văn Lạc đó sẽ cho biết hiệu quả của quá trình sản xuất kinh doanh. Chênh lệch này càng lớn đồng nghĩa với hiệu quả kinh tế càng cao.

Bên cạnh hiệu quả kinh tế, còn phải quan tâm hiệu quả về mặt xã hội cũng như hiệu quả về mặt môi trường. Hiệu quả xã hội là tương quan so sánh giữa kết quả mà xã hội đạt được như tăng thêm việc làm, cải tạo môi trường sinh thái, cải thiện điều kiện sống, giảm khoảng cách giàu nghèo, phúc lợi xã hội với chi phí mà xã hội bỏ ra để thu được kết quả đó. Hay nói cách khác, đó chính là tương quan so sánh về mặt kinh tế và xã hội so với một đồng chi phí bỏ ra. Như vậy, quá trình phát triển kinh tế và phát triển xã hội có mối liên hệ mật thiết với nhau, là tiền đề của nhau, mục tiêu để phát triển kinh tế - xã hội và ngược lại.

Vì thế hiệu quả kinh tế và hiệu quả xã hội là hai mặt thống nhất, có mối liên hệ chặt chẽ với nhau. Khi nói đến hiệu quả kinh tế chúng ta cần phải đặt nó trong quan hệ với hiệu quả kinh tế xã hội. Phương pháp xác định hiệu quả kinh tế Như chúng ta đã biết hiệu quả kinh tế là mối tương quan giữa kết quả thu được và lượng chi phí bỏ ra trong một chu kỳ sản xuất. Do đó muốn xác định được hiệu quả kinh tế thì ta phải xác định được kết quả và chi phí bỏ ra.

Trong hệ thống cân đối quốc dân (MPS), kết quả thu được có thể là toàn bộ giá trị sản phẩm (c+v+m) hoặc là tổng thu nhập (v+m), hoặc có thể là thu nhập thuần túy (m). Trong hệ thống tài khoản quốc gia (SNA) thì kết quả thu được có thể là tổng giá trị sản xuất (GO), có thể là giá trị gia tăng (VA), có thể là thu nhập hỗn hợp (MI), hoặc lãi (Pr). Tùy theo mục đích tính toán hiệu quả kinh tế mà ta sử dụng các chỉ tiêu kết quả cho phù hợp với nó. Riêng đối với các nông hộ sử dụng lao động gia đình, chỉ tiêu kết quả cần quan tâm có thể là thu nhập hay thu nhập hỗn hợp.

Chi phí bỏ ra trong quá trình sản xuất kinh doanh là những chi phí cho các yếu tố đầu vào như: đất đai, lao động, tiền vốn, nguyên nhiên vật liệu. Tùy theo mục đích nghiên cứu mà chi phí bỏ ra có thể tính toàn bộ hay có thể tính chi phí cho từng yếu tố. Sau khi đã xác định được kết quả sản xuất và chi phí bỏ ra chúng ta có thể tính được hiệu quả kinh tế. Để tính hiệu quả kinh tế, có hai phương pháp: 7 SVTH: Nguyễn Thị Huệ.

Khóa luận tốt nghiệp GVHD: Th. Nguyễn Văn Lạc - Phương pháp hiệu quả tuyệt đối: H =Q-C ∆H = ∆Q - ∆C - Phương pháp so sánh hiệu quả tương đối: Dạng thuận (toàn bộ): H = Q/C Dạng thuận (cận biên): Hb = ∆Q /∆C Dạng nghịch (toàn bộ) : h = C/Q Dạng nghịch (cận biên): hb = ∆C/∆Q Trong đó: H là hiệu quả Q là lượng kết quả thu được C là chi phí bỏ ra hoặc các yếu tố đầu vào ∆Q là lượng kết quả tăng thêm ∆C là lượng chi phí hoặc đầu vào tăng thêm 1. Hệ thống chỉ tiêu đánh giá kết quả và hiệu quả nuôi cá nước ngọt 1. Hệ thống các chỉ tiêu đánh giá mức độ đầu tư các yếu tố sản xuất Giá trị đê đập, công trình xây dựng cơ bản bình quân trên một đơn vị diện tích mặt nước nuôi cá nước ngọt.

Chỉ tiêu này phản ánh chất lượng và độ kiên cố của ruộng nuôi. Chi phí xử lý, cải tạo ruộng nuôi trên một đơn vị diện tích: chỉ tiêu này phản ánh lượng giá trị vật tư, dịch vụ đầu tư cho việc xử lý,cải tạo ruộng nuôi, tạo môi trượng và phòng trừ dịch hại. Mật độ nuôi: Chỉ tiêu này phản ánh lượng cá giống được thả nuôi trên một đơn vị diện tích. Chi phí thức ăn trên một đơn vị diện tích: Chỉ tiêu này phản ánh giá trị thức ăn (cả thức ăn công nghiệp và thức ăn bổ sung) được đầu tư vào trên một đơn vị diện tích, không tính lượng thức ăn tự nhiên sẵn có trong môi trường.

Mức khấu hao tài sản cố định trên một đơn vị diện tích: Trong chỉ tiêu này đối tượng để tính khấu hao là các công trình xây dựng cơ bản của ruộng nuôi như đê, đập, 8 SVTH: Nguyễn Thị Huệ. Khóa luận tốt nghiệp GVHD: Th. Nguyễn Văn Lạc kè, cống và các loại tài sản cố định khác phục vụ cho hoạt động nuôi cá nước ngọt như máy bơm nước, ghe thuyền. Chi phí trung gian trên một đơn vị diện tích: Là bộ phận cấu thành nên tổng chi phí bao gồm chi phí vật tư và dịch vụ cho sản xuấtnhư chi phí về thức ăn, chi phí về xử lý ao hồ, chi phí về giống, chi phí lao động.không kể khấu hao trong quá trình nuôivà công lao động gia đình.

Hệ thống chỉ tiêu xác định kết quả sản xuất Năng suất nuôi cá (N): Phản ánh trung bình trong một năm thu được bao nhiêu kilôgam cá trên một đơn vị mặt nước nuôi trồng.