TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ ĐỒNG THÁP KHOA ĐIỆN – ĐIỆN TỬ GIÁO TRÌNH MÔN HỌC: VẼ, THIẾT KẾ, CHẾ TẠO MẠCH IN NGÀNH, NGHỀ: CNKT ĐI N ĐI N T TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG/TRUNG CẤP (Ban hành kèm theo Quyết định Số: /QĐ-CĐNĐT ngày… tháng…năm 2018 của Hiệu trưởng Trường Cao đẳng nghề Đồng Tháp) Đồng Tháp, năm 2018 TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. LỜI GIỚI THIỆU Để thực hiện biên soạn giáo trình đào tạo nghề Công nghệ kỹ thuật điện điện tử ở trình độ Cao Đẳng Nghề giáo trình Thiết kế mạch in là một trong những giáo trình môn học đào tạo chuyên ngành được biên soạn theo nội dung chương trình khung được Bộ Lao động Thương binh Xã hội và Tổng cục Dạy Nghề phê duyệt. Nội dung biên soạn ngắn gọn dễ hiểu tích hợp kiến thức và kỹ năng chặt chẽ với nhau, logíc.
Khi biên soạn tác giả đã cố gắng cập nhật những kiến thức mới có liên quan đến nội dung chương trình đào tạo và phù hợp với mục tiêu đào tạo nội dung lý thuyết và thực hành được biên soạn gắn với nhu cầu thực tế trong sản xuất đồng thời có tính thực tiển cao. Nội dung giáo trình được biên soạn với dung lượng thời gian đào tạo 90 giờ gồm có: Bài MĐ18-1: Hướng dẫn cài đặt sử dụng phần mềm Protues Bài MĐ18-2: Cài đặt phần mềm Altium Designer Bài MĐ18-3: Vẽ mạch bằng phần mềm Altium Designer Bài MĐ18-4: Tạo thư viện trong Altium Bài MĐ18-5: Chế tạo mạch in Trong quá trình sử dụng giáo trình tuỳ theo yêu cầu cũng như khoa học và công nghệ phát triển có thể điều chỉnh thời gian và bổ sung những kiên thức mới cho phù hợp. Trong giáo trình chúng tôi có đề ra nội dung thực tập của từng bài để người học cũng cố và áp dụng kiến thức phù hợp với kỹ năng. Tuy nhiên tùy theo điều kiện cơ sở vật chất và trang thiết bị các trường có thề sử dụng cho phù hợp.
Mặc dù đã cố gắng tổ chức biên soạn để đáp ứng được mục tiêu đào tạo nhưng không tránh được những khiếm khuyết. Rất mong nhận được đóng góp ý kiến của các thầy cô giáo bạn đọc để tác giả sẽ hiệu chỉnh hoàn thiện hơn. Đồng Tháp ngày tháng năm 2018 Biên soạn Chủ biên :Ths. Nguyễn Thanh Trí 1 MỤC LỤC GIỚI THIỆU.
Error! Bookmark not defined. Bài 1: Hướng dẫn cài đặt sử dụng phần mềm Protues. Giới thiệu khái quát phần mềm protues. Hướng dẫn cài đặt phần mềm Protues.
Hướng dẫn sử dụng phần mềm Protues. BÀI 2: CÀI ĐẶT ALTIUM DESIGNER. Kích hoạt phần mềm AltiumDesigner 16. 14 BÀI 3: THIẾT KẾ MẠCH VỚI ALTIUM DESIGNER.
Add thư viện cho AltiumDesigner. Tạo Project thiết kế mạch. Thiết kế mạch in PCB. Update nguyên lý sang PCB.
Đặt luật đi dây. Đặt lại hình dạng board mạch (cắt board). Coppy mạch in ra nhiều bản (ghép bo mạch). Xuất file mạch in PCB.
Error! Bookmark not defined. Phương pháp làm mạch thủ công (ủi, kéo lụa). Phương pháp làm mạch gia công bằng máy. Xuất danh sách linh kiện.
Error! Bookmark not defined. BÀI 4: TẠO THƯ VIỆN TRONG ALTIUM DESIGNER. Tạo thư viện nguyên lý. Tạo thư viện chân linh kiện (Footprint).
Tạo thư viện 3D cho linh kiện. 47 MỘT SỐ PHÍM TẮT SỬ DỤNG TRONG ALTIUM. 51 BÀI TẬP THỰC HÀNH. 55 TÀI LIỆU THAM KHẢO……………………………………….64 2 BÀI 1: HƯỚNG DẪN CÀI ĐẶT S DỤNG PHẦN MỀM PROTUES Mã bài: MĐ18-01 G Ngày nay việc sử dụng máy tính để thiết kế các mạch điện là rất phổ biến nó giúp cho công việc nhanh chóng hơn và độ chính xác là rất cao; hơn nữa chúng ta có thể chỉnh sửa đến khi mạch điện tối ưu trước khi làm mạch chính thức.
Chính vì vậy trong Bài 1 này chúng ta bắt đầu cài đặt phần mềm thiết kế mạch điện dùng Protues. Mục tiêu: - Kiến thức: Cài đặt và chèn thư viện vào phần mềm Protues đúng yêu cầu kỹ thuật. - Kỹ năng: Vẽ sơ đồ nguyên lý và mô phỏng được mạch điện theo đúng yêu cầu. - Năng lực tự chủ và trách nhiệm: Biết vận dụng kiến thức vẽ và mô phỏng các mạch điện thực tế.
Nội dung chính: 1. Giới thiệu khái quát phần mềm protues Phần mềm Proteus là công cụ mô phỏng hoạt động của mạch điện tử nó cho phép mô phỏng hoạt động của hầu hết các linh kiện điện tử mạch điện tử thông thường đặc biệt có thể hổ trợ mô phỏng cho các MCU như: PIC 8051 AVR … Phần mềm Proteus là phần mềm mô phỏng mạch điện tử của Lancenter Electronic gồm 2 phần: ISIS cho phép mô phỏng mạch và ARES dùng để vẽ mạch in. Hướng dẫn cài đặt phần mềm Protues Bước 1: Nhấn chọn Next. Bước 2: Tích chọn I accept the terms of this agreement > Next để tiếp tục.
3 Bước 3: Chọn Use a locally installed lincense key > Next. Bước 4: Nhấn chọn Next. Bước 5: Nhấn chọn Browse For Key File > đi đến thư mục Licence trong file giải nén tìm đến file Licence. 4 Bước 6: Nhấn chọn Yes > Install.
Bước 7: Nhấn chọn Close. Bước 8: Để mặc định > Next. 5 Bước 9: Nhấn chọn Custom. Bước 10: Chọn đường dẫn cài đặt và lưu trữ > Next.
6 Bước 11: Để mặc định > Next. Bước 12: Để mặc định > Next. Bước 13: Nhấn chọn Install. 7 Quá trình cài đặt diễn ra chờ trong vài phút… Bước 14: Nhấn chọn Close.
Hướng dẫn sử dụng phần mềm Protues Bước 1: Khởi động chương trình ISIS bằng cách chọn START -> All Program -> Proteus 7 Professional -> ISIS 7 Professional từ màn hình desktop của Window Màn hình làm việc của ISIS xuất hiện với đầy đủ các menu lệnh cũng như các thanh công cụ hỗ trợ cho việc tạo và mô phỏng mạch điện. Bước 2: Lấy linh kiện từ thanh công cụ nhấp chọn vào Component Mode chọn tiếp Pick from Libraries cửa sổPick Devices hiện ra tại Key words gõ "AT89" để lấy IC AT89C51 (khi mô phỏng thì IC 89C51/52 và 89S51/52 là như nhau). ChọnAT89C51 và nhấp đúp để lấy linh kiện ra ngoài. Tiếp theo lấy thạch anh làm tương tự trong ô Key words gõ "Crystal" chọn Crystal, nhấp đúp để lấy linh kiện.
Với LED trong Key words gõ LED, kéo xuống dưới chọn LED - YELLOW để dễ quan sát lấy trở tụ cũng tương tự như vậy. Sau khi hoàn tất lấy linh kiện các linh kiện đã được chọn sẽ nằm bên trái vùng làm việc để đưa linh kiện ra ngoài vùng làm việc ta nhấp vào linh kiện đó rồi đưa chuột ra vùng làm việc nhấp trái chuột linh kiện đó sẽ xuất hiện khi hoàn thành ta đc một vùng làm việc với các linh kiện. Tiếp theo tiến hành lấy nguồn đất. Từ thanh công cụ ta chọn Terminal Mode tại cửa sổ nhỏ bên trái vùng làm việc ta chọn GROUND (GND) hoặc POWER (VCC).
Bước 3: Di chuyển và nối dây linh kiện. Để di chuyển ta nhấp phải chuột một lần vào linh kiện đó nó sẽ sáng lên tiếp đến nhấp trái chuột giữ và kéo rê chuột qua chỗ cần di chuyển tới rồi thả chuột. Nếu không muốn chọn linh kiện đó ta nhấp phải chuột 2 lần lên linh kiện hoặc nhấn phải chuột và nhấn phím Delete trên bàn phím. Để xoay linh kiện ta nhấp phải chuột vào linh kiện đó rồi chọn một trong các mục để 9 xoay linh kiện Sau khi hoàn thành việc sắp xếp linh kiện ta tiến hành việc nối dây để nối dây hãy di chuyển con trỏ chuột đến chân linh kiện thứ nhất một ô vuông màu đỏ bằng nét đứt xuất hiện tại đầu chân linh kiện.
Nhấn giữ chuột và di chuyển chuột tới chân linh kiện thứ 2 sao cho tại đầu chân linh kiện này cũng xuất hiện một ô vuông thả chuột ra thì một dây nối được tự động kết nối và sắp xếp đường đi của dây nối. Nếu nối dây bị sai ta nhấp phải chuột hai lần vào dây đó để xóa bỏ. Bước 4: Nạp chương trình vào vi điều khiển và chạy mô phỏng: Sau khi hoàn thành việc nối dây ta được một mạch điện hoàn chỉnh: Để tiến hành mô phỏng ta phải nạp chương trình vào vi điều khiển nhấp phải chuột vào IC AT89S52 rồi nhấp trái chuột cửa sổ Edit Component hiện ra: Component Reference (tham chiếu linh kiện) mỗi linh kiện lấy ra ngoài vùng làm việc ngoài tên chính thức của linh kiện (VD: AT89S52) chương trình còn đặt thêm một tên khác để quản lý tên này bắt đầu từ U1 rồi tới U2 U3. Component Value là tên linh kiện Clock Frequency là tần số bộ tạo dao động cho IC nó ảnh hưởng tới tốc độ xử lý dữ liệu của vi điều khiển ở đây mặc định là 12MHz bạn có thể thay đổi giá trị này nhưng cần phải tính toán.
PCB Package hình dáng chân linh kiện liên quan tới việc vẽ mạch in. Program File chứa tên chương trình cần chạy mô phỏng chương trình này phải ở dạng file HEX ở mục này bạn cầncấu hình đường dẫn đến file HEX đấy. Hình: Trở về màn hình chính của chương trình ISIS và thực hiện mô phỏng bằng cách chuột trái vào các biểu tượng dưới góc trái màn hình. Cuối cùng là tận hưởng Mình vừa hướng dẫn xong cho các bạn cách mô phỏng một project đơn giản Proteus còn rất nhiều các chức năng công cụ khác nữa chúng ta từ từ khám phá! Bài 2: CÀI ĐẶT ALTIUM DESIGNER Mã bài: MĐ18-02 GIỚI THIỆU Trong phần này tác giả trình bày các bước cài đặt phần mềm Altium Designer gồm các nội dung cụ thể: - Giới thiệu phần mềm Altium Designer 10 - Hướng dẫn cài đặt phần mềm Altium Designer - Hướng dẫn sử dụng phần mềm Altium Designer MỤC TIÊU - Kiến thức: Cài đặt được phần mềm Altium đúng yêu cầu kỹ thuật.
- Kỹ năng: Biết Crack và chèn thư viện vào phần mềm. - Năng lực tự chủ và trách nhiệm: Biết vận dụng kiến thức vẽ các mạch điện trong thực tế theo yêu cầu. NỘI DUNG CHÍNH 1. Giới thiệu phần mềm Altium Phần mềm Altium Designer được phát triển từ phần mềm Protel của hãng Altium.