Phan Ul - Phan (lực tb sa HƯỚNG DẪN THỰC HÀNH NGHIÊN CỨU, BIÊN S0ẠN LICH SU DIA PHUONG “Trong giáo trình này, chúng tôi chú trọng phần hướng dẫn thực hành nghiên cứu và biên soạn § phương nhằm gi áp cho giáo viên, học sinh Trung học phổ thông và sinh viên hệ Đại học - ngành Lịchsử biết cách vận dụng những nội dung lí thuyết vào hoạt dộng thực tiễn, góp phần nâng cao hiệu quả nghiên cứu và đạy học Lịch sử địa phương trong trường phổ thông. Ở phần này, chúng tôi biê soạn cụ thể phương pháp thực hành nghiên cứu, biên soạn lịch sử địa phương trên những nội dung thiết thực của hoạt nghiên cứu và dạy học. Những nộ dụng chủ yếu cần thực hành bao gồm ng tác sưu tẩm, xử lí tưÌ - Bi n soạn và dạy học lịch sử dịa phương; » - Bién soan lic nhà trường và xây dựng phòng truyền thống "trên cơ sở các hình thức thực hành chủ yếu, chúng tôi hướng d An cy thé biện pháp tiển bành thông qua các ví dụ cụ th nhằm trao đổi, rút kinh nghiệm để công tác thựchành lịch sử địa phương đạt chất lượng tốt. VỊTRÍÝN GHIA CUA GONG TAC THUC NA H LỊCHS U DIA PHƯƠNG 1.
Thực hành lịch sử địa phương với nghiên cứu lịch sử “Thực hành ich s dịa phương có một vị trí, ý nghĩa quan trọng đặc biệt đối với việc họ ậ cứu bộ môn Lịch sử địa phương. Đây là hoạt động không thể thiếu. có ý nghĩa quyết định đến chất lượng củ công tác nghĩ cứu lịch sử địa phương, Công việc này cần được nhận thức diy di, dang dan trước khi tiểi hành bước để nghiên cứu cụ thể trong nhà trường vào thực tiễn ở địa phương. “Thực hành lịch sử dịa phương giúp học sinh bước đầu nấm được các kĩ năng cơ bản của hoạt động nghiên cứu từ việc sưu tẩm, xử lí tư liệu đến công.
tác biên soạn lịch sử địa phương. Công tác thực hành lịch sử dịa phương cũng giúp cho học sinh biết cách tự nghiên cứu, khám phá, lĩnh hội trí thức lịch sử. Những k ich sử địa phương phong phú, sinh động là sự cụ thể hoá những sự kiện, hiện tượng lịch sử dân tộc tiêu biểu và điển hình. Do vậy học.
sinh nhận thức rõ hơn trï thức lịch sử dịa phương là một bộ phận cấu thành. lịch sử dân tộc. Qua công tác thực hành lịch sử địa phương, từ việc so sánh, phân tích, h nhận thấy rõ mối quan hệ chặt chẽ giữa lịch sử địa phương với lịch sử dân tộc. Đây là mối quan hệ giữa cái chung và cái riêng, giữa cái toàn thể với cái cục bộ, đo đó nó gắn bó với nhau mật thiết không thể tách rời.
Sự phát triển của lịch sử địa phương mang những đặc điểm có tính đặc thù di phân định rõ lịch sử của nơi này với nơi khác, nhưng nó tuân thủ theo quy luật phát triểi chung của lịch sử dân tộc. Thực hành lịch sử địa phương là giúp học sinh ách nhìn đúng đắn về quy luật phát triển của lịch sử, , hiện tượng khi xảy ra đều có nguyên nhân khách quan và chủ quan khác nhau, nó gắn với những địa phương khác nhau, có sự ảnh hưởng ớ mức độ khác nhau. Việc nghiên cứu lịch sử địa phương ở các trường - Đại học nhằm trang bị cho sinh viên những hiểu biết và kĩ năng cẩn thiết cho. hoạt động nghiên cứu lịch sit dia phương ở nơi công Lắc sau này.
Đối với học sinh Trung học phổ thông, việc nghiên cứu mới chỉ nhằm mục tiêu khiêm tốn, do vậy chưa đặt ra các yêu cầu quá cao so với trình dộ nhận thức và năng lực hoạt dộng của học sinh. Tuy vậy, công tác hướng dẫn thực hành nghiên cứu giúp cho học sinh có được những hiểu biết cẩn thiết để tự mình khám phá và dụng trí thức vào thực Liễn cuộc sống, đặc biệt là vận dụng vào việc học tập lịch sử ở trưởng phổ thông. Công việc này dược bắt đầu từ trường Đại học Sư' phạm, nơi đào tạo những nhà giáo - nhà nghiên cứu lịch sử địa phương, 2. Thực hành nghiên ct , biên soạn lịch sử địa phương với việc dạy học.
lịch sử Công tác thực hành trong dạy học lịch sử nói chung, nghiên cứu và dạy học lịch sử địa phương nói riêng xuất phát từ nguyên lí giáo dục của Đảng: “Học di đôi với hành, giáo dục kết hợp với lao dộng sản xuất, lí luận gắn liền với thực tiễn, nhà trường gắn liễn với xã hội' act Gitio duc, Site “Thực hành nghiên cứu và biên soạn lich sử địa phương góp phần làm cho. “Giáo dục phổ thông gắn liền với lịch sử thiên nhiên, xã hội, con người địa phương, làm cho việc giảng dạy và học tập ở nhà trường thấm hơn cuộc đời thực. Học sinh ngay từ lúc còn đi học đã sống với thực tế xã hội xung quanh”) Như vậy, công tác thực hành nghiên cứu và biên soạn lịch sử địa phương. là biện pháp tốt nhất để học sinh biết gắn những kiến thức lịch sử với thực tiễn xã hội, biết vận dụng kiến thức đã học vào cuộc sống.
Nguyên lí giáo dục của Đảng được thể chế hoá trong Luật Giáo dục của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam do Quốc hội khoá IX thông qua ngày 2/12/1998: "Phương pháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động sáng tạo của học sinh: phù hợp với đặc điểm của từng. lớp học, môn học; bồi dưỡng phương pháp tự học, rèn luyện kĩ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn; tác động đến tình cam, dem lại niềm vui, hứng thú. bọc tập cho học sinh”. Công tác thực hành nghiên cứu và biên soạn lịch sử địa phương góp phần quan trọng vào việc thực hiện mục tiêu đào tạo ở trường phổ thông.
dạy học trong trường phổ thông nhằm đào tạo thế hệ trẻ phát triển thành những con người toàn diện, có trình độ kiến thức phổ thông cơ bản, có phẩm chất đạo đức tốt, có năng lực hành động, đáp ứng những yêu cẩu của sự nghiệp cách mạng đòi hỏi. Từ thực hành lịch sử địa phương, học sinh được bổ sung, hoàn thiện tri thức lịch sử đân tộc - một bộ pi trị thức phổ thông trước khi các em bước vào cuộc sống tự lập. Những nhận thức về tính quy luật trong sự phát triển của lịch sử, những bài học kinh nghiệm quý báu, việc vận dụng kiến thức lịch sử để giải thích những vấn để thực tiễn đang đặt ra v. đều được hình thành từ công tác thực hành bộ môn, trong đó có thực hành lịch sử địa phương ở trường học.
Từ hoạt động thực hành lịch sử địa phương, học sinh có những nhận thức sâu sắc về nơi mình sinh ra, lớn lên, ý thức rõ trách nhiệm của mình đối với miễn quê giàu truyền thống lịch sử, văn hoá. Công tác thực hành nghiên cứu và biên soạn lịch sử địa phương có ý nghĩa giáo dưỡng sâu sắc đối với việc học tập lịch sử của học sinh trong trường phổ thông. Thông qua hoạt động thực hành. học sinh biết cách vận dụng, Pham Van Ding.
Bai ndi chuyện sói giáo vién Ha Noi ngày 20/11/1984, Báo Nhân dân. số ra ngày 26/1 1/1984. © Lut Giáo dục, S4, tr. lí thuyết vào thực tiễn và cũng chính từ hoạt động thực tiễn, những trì thức lịch sử được củng cố, khác sâu.
Không chỉ vậy, hoạt động thực hành lịch sử địa phương được coï trong những nguồn nhận thức trì thức lịch sử. Từ thực tiễn sinh động, da đạng của hoạt động thực hành. học sinh có thể tự khám phá, lĩnh hộ thêm những kiến thức mới, bổ sung, hoàn thiện những kiến thức cơ bản được học trong nhà trường. Hoạt động thực hành lịch sử địa phương luôn hấp dẫn đối với học sinh phổi thông, Đây là hoạt động học tập, nghiên cứu ngoài nhà trường, nếu được chuẩn bi chu dao, t6 chức hợp lí sẽ đem lại những hiệu quả thiết thực.
Từ kinh nghiệm thực tế của việc triển khai hoạt động thực hành lịch sử dị phương trong các nhà trường đại học, cao đẳng và phổ thông trong những năm quá cho thấy, nhiều tư liệu lịch sử địa phương được sưu tầm, xử lí, không: ó ý nghĩa phản ánh sinh động lịch sử địa phương mà còn góp phần làm nự tỏ những sự kiện, hiện tượng chủ yếu của lịch sử dân tộc. Ví dụ, giảng dạy phần “Mặt trận Việt Minh ra dồi và lãnh đạo dấu tranh”, giáo viên thông báo ngày lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc trở về nước hoạt động sau 30 năm Người xa “Tổ quốc. Trước day các tải liệu ghi ngày Ái Quốc trở về Cao Bằng, nhưng chính xác là ngày 98— 1 - 1941. Qua đối chiếu, xử lí nhiều nguồn tài liệu khác nhau từ việc nghiên cứu lịch sử địa phương tại Cao Hằng, nhóm cán bộ nghiên cứu và sinh viên khoa Lịch sử Trường Đại học Sư phạm - Đại học Thái Nguyên có cơ sở để kết luận rằng, vào dầu tháng Giêng năm 1941, Nguy n Ái Quốc cùng một số đồng chí cán bộ của Đảng rời Tĩnh Tây (Trung Quốc) tìm dường về nước hoạt động.
Trước lúc vượt biên giới , Người đã dừng chân tại Nậm Quang (Ngàm Tẩy), một làng người Nùng ở Šbiên giới - Trung để huấn luyện cấp tốc 40 cán bộ, đảng viên người Cao Hằng dang h L động tại Tĩnh Tây, Giúp Người tham gia huấn luyện còn có các đồng ch an Giáp. Phạm Văn Đồng, Phùng Chí Kiên. Đến ngày 29 ng Chap (tite ngay 26= ~ 1841) lớp học kết thúc. Sáng mùng 3 tết Tân Tỉ icy, (6 1 1941), Nguyễn Ái Quốc cùng với một số cán bộ của Dang và những.
thanh niên của lốp huấn luyện trở về Tổ quốc để hoạt dộng. Ngày 30 --1~ 1941, Nguyễn Ái Quốc cùng với đồng chí Vũ Anh, I,ê Quang Ba trực tiếp kiểm tra hang Cốc Hó. Người nhận thấy đây là một vị trí nằm sát kể biên giới Việt - Trung, giữa Nà Sác, Lục Khu và châu Hà Quảng, nơi có cơ sở cách mạng vững chắc. nên quyết dinh chọn Cốc B6 dé 4 và làm việc.
Sau một ï gian ngắn ở nhà mí sở cách n nự bí mật, ngày 8 ~ 2 ~ 1941, Ngụ) Ái Quốc chuyển về hang Gốc B6 thude P e Hó (Hà Quảng - Cao Bang). Tai day dã diễn ra Hội nghị Trung ương lần thứ VIII để cụ thể hoá, hoàn chỉnh việc chuyển hướng đấu tranh cách mạng của Đảng. Hội nghị cũng quyết định thành lập Mặt trận Việt Minh.