UỶ BAN NHÂN DÂN TỈNH ĐỒNG THÁP TRƢỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ ĐỒNG THÁP GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN: KỸ THUẬT ĐIỆN TỬ NGÀNH, NGHỀ: KỸ THUẬT MÁY LẠNH & ĐIỀU HÕA KHÔNG KHÍ TRÌNH ĐỘ: TRUNG CẤP (Ban hành kèm theo Quyết định Số: ngày …. tháng … năm … của Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Nghề Đồng Tháp) Đồng Tháp, năm 2017 TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể đƣợc phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. LỜI GIỚI THIỆU Giáo trình Điện tử cơ bản là một trong những giáo trình mô đun môn học đào tạo chuyên ngành đƣợc biên soạn theo nội dung chƣơng trình khung đƣợc hiệu trƣởng trƣờng cao đẳng phê duyệt.
Nội dung biên soạn ngắn gọn, dễ hiểu, tích hợp kiến thức và kỹ năng chặt chẽ với nhau, logíc. Khi biên soạn đã cố gắng cập nhật những kiến thức mới có liên quan đến nội dung chƣơng trình đào tạo và phù hợp với mục tiêu đào tạo, nội dung lý thuyết và thực hành đƣợc biên soạn gắn với nhu cầu thực tế trong sản xuất đồng thời có tính thực tiển cao. Trong quá trình sử dụng giáo trình, tuỳ theo yêu cầu cũng nhƣ khoa học và công nghệ phát triển có thể điều chỉnh thời gian và bổ sung những kiên thức mới cho phù hợp. Trong giáo trình tôi có đề ra nội dung thực tập của từng CHƢƠNG để ngƣời học cũng cố và áp dụng kiến thức phù hợp với kỹ năng.
Tuy nhiên, tùy theo điều kiện cơ sở vật chất và trang thiết bị, các trƣờng có thể sử dụng cho phù hợp. Sađéc, ngày tháng 10 năm 2020 Tham gia biên soạn Chủ biên: Võ Phạm Thiên Thảo I MỤC LỤC Trang LỜI GIỚI THIỆU. I CHƢƠNG 1: HÀN LINH KIỆN. GIỚI THIỆU BỘ DỤNG CỤ CẦM TAY.
Dụng cụ hàn. Chì hàn và nhựa thông. Kiềm cắt, kềm mỏ nhọn:. Các dụng cụ khác:.
PHƢƠNG PHÁP HÀN VÀ THÁO HÀN. Kỹ thuật hàn nối, ghép. Hàn mạch in. Kỹ thuật hàn linh kiện dán.
PHƢƠNG PHÁP XỬ LÝ MẠCH SAU HÀN. Yêu cầu về mạch, linh kiện sau hàn. Phƣơng pháp xử lý mạch sau hàn. 16 CHƢƠNG 2: LẮP RÁP MẠCH PHÂN CỰC BẰNG CẦU PHÂN ÁP SỬ DỤNG ĐIỆN TRỞ.
CẤU TẠO, KÝ HIỆU VÀ P-HÂN LOẠI ĐIỆN TRỞ. Cấu trúc, hình dáng và ký hiệu. PHƢƠNG PHÁP ĐỌC, ĐO VÀ KIỂM TRA ĐIỆN TRỞ. Đọc trị số điện trở:.
Đo điện trở bằng VOM:. LẮP RÁP MẠCH PHÂN CỰC BẰNG CẦU PHÂN ÁP SỬ DỤNG ĐIỆN TRỞ. Tính chọn điện trở:. Lắp mạch phân cực điện trở bằng cầu phân áp sử dụng điện trở.
Cấp nguồn cho mạch và khảo sát. Cách đo giá trị và kiểm tra biến trở:. 34 CHƢƠNG 3: LẮP RÁP, KHẢO SÁT MẠCH CHỈNH LƢU 1 PHA DÙNG DIODE. CẤU TẠO, KÝ HIỆU PHÂN LOẠI VÀ NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA DIODE.
Khái niệm chất bán dẫn:. Cấu tạo, ký hiệu và hình dáng:. Phân loại diode:. Nguyên lý hoạt động của diode :.
CẤU TẠO, KÝ HIỆU PHÂN LOẠI VÀ ĐẶC TÍNH CỦA TỤ ĐIỆN. Cấu tạo và ký hiệu. Đặc tính của tụ:. Phân loại tụ.
NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA MẠCH CHỈNH LƢU MỘT BÁN KỲ 1 PHA DÙNG DIODE. Nhiệm vụ các linh kiện. Nguyên lý làm việc:. Thông số của mạch.
LẮP RÁP VÀ KHẢO SÁT MẠCH CHỈNH LƢU MỘT BÁN KỲ 1 PHA DÙNG DIODE. Đo, kiểm tra và khảo sát các thông số. NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA MẠCH CHỈNH LƢU TOÀN KỲ DÙNG DIODE. Nhiệm vụ các linh kiện.
Nguyên lý làm việc:. Thông số của mạch. LẮP RÁP VÀ KHẢO SÁT MẠCH CHỈNH LƢU TOÀN KỲ DÙNG DIODE 59 6. Lắp mạch nhƣ hình vẽ:.
Đo, kiểm tra và khảo sát các thông số. 59 CHƢƠNG 4: LẮP RÁP, KHẢO SÁT MẠCH ỔN ÁP. LẮP RÁP, KHẢO SÁT MẠCH ỔN ÁP. Giới thiệu IC họ 78XX và 79XX.
Lắp ráp và khảo sát mạch. LẮP RÁP MẠCH ỔN ÁP ĐIỀU CHỈNH ĐƢỢC ĐIỆN ÁP NGÕ RA DÙNG IC LM317. Cấu trúc của IC LM317 .2 Nguyên lý hoạt động của mạch ổn áp điều chỉnh đƣợc điện áp ngõ ra dùng IC LM317. Lắp ráp mạch ổn áp điều chỉnh đƣợc điện áp ngõ ra dùng IC LM317.
68 CHƢƠNG 5: LẮP RÁP, KHẢO SÁT MẠCH PHÂN CỰC BẰNG DÕNG BAZO VÀ CẦU PHÂN ÁP DÙNG TRANSISTOR BJT. LẮP RÁP MẠCH PHÂN CỰC BẰNG DÕNG BAZƠ VÀ CẦU PHÂN ÁP DÙNG TRANSISTOR (BJT). Cấu tạo, ký hiệu. LẮP RÁP MẠCH PHÂN CỰC BẰNG CẦU PHÂN ÁP DÙNG TRANSISTOR (BJT).
Nguyên lý hoạt động của mạch phân cực bằng cầu phân áp dùng transistor BJT. Lắp mạch phân cực bằng cầu phân áp dùng transistor BJT. 77 -3- CHƢƠNG 6: LÁP RÁP MẠCH DAO ĐỘNG ĐA HÀI LƢỠNG ỔN DÙNG BJT VÀ PHI ỔN DÙNG IC 555. LẮP RÁP MẠCH DAO ĐỘNG ĐA HÀI LƢỠNG ỔN DÙNG BJT.
Khái niệm mạch dao động. Phân tích sơ đồ nguyên lý. Lắp ráp mạch dao động đa hài lƣỡng ổn dùng BJT. LẮP RÁP MẠCH DAO ĐỘNG ĐA HÀI PHI ỔN DÙNG IC 555.
Cấu trúc và nguyên lý hoạt động, chức năng của IC 555. Nguyên lý hoạt động của mạch dao động đa hài phi ổn dùng IC 555. Lắp ráp mạch dao động đa hài phi ổn dùng IC 555. 85 CHƢƠNG 7: lẮP RÁP MẠCH ỔN ÁP NỐI TIẾP ĐIỀU CHỈNH ĐƢỢC ĐIỆN ÁP NGÕ RA DÙNG 2 BJT.
NGUYÊN LÝ MẠCH ỔN ÁP TUYẾN TÍNH DẠNG NỐI TIẾP. Nguyên lý hoạt động. NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG ỔN ÁP NỐI TIẾP CÓ HỒI TIẾP ĐIỀU CHỈNH ĐƢỢC ĐIỆN ÁP NGÕ RA DÙNG 2 BJT. Nhiệm vụ của các linh kiện.
Nguyên lý làm việc. LẮP RÁP MẠCH ỔN ÁP NỐI TIẾP CÓ HỒI TIẾP ĐIỀU CHỈNH ĐƢỢC ĐIỆN ÁP NGÕ RA DÙNG 2 BJT. Khảo sát các thông số của mạch. 91 TÀI LIỆU THAM KHẢO:.
92 -4- GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN Tên mô đun: KỸ THUẬT ĐIỆN TỬ Mã mô đun: MH 13 Vị trí, tính chất của mô đun: - Vị trí: Mô đun này đƣợc bố trí sau môn học kỹ thuật cơ sở hoặc có thể học song song với môn cơ sở kỹ thuật điện. Mô đun này có ý nghĩa bổ trợ các kiến thức cần thiết về lĩnh vực điện tử cho học viên ngành kỹ thuật máy lạnh & điều hòa không khí và làm cơ sở để tiếp thu các môn học, mô đun khác. - Ý nghĩa và vai trò của mô đun Mô đun này có ý nghĩa bổ trợ các kiển thức cần thiết về lĩnh vực điện tử cho học sinh ngành điện; làm cơ sơ để tiếp thu các môn học, mô đun khác nhƣ: PLC, kỹ thuật cảm biến. Mô đun có thể học song song với môn Mạch điện.
Mục tiêu mô đun: - Kiến thức: + Giải thích, phân tích cấu tạo nguyên lý các linh kiện kiện điện tử thông dụng. + Nhận dạng chính xác ký hiệu của từng linh kiện, đọc và kiểm tra chính xác trị số cũng nhƣ cực tính của chúng. + Phát biểu đƣợc khái niệm về kỹ thuật số, các cổng logic cơ bản. Kí hiệu, nguyên lí hoạt động, bảng sự thật của các cổng lôgic.
+ Phân tích nguyên lý một số mạch ứng dụng cơ bản của đi ốt,tranzito nhƣ: mạch chỉnh lƣu,khuếch đại, dao động. - - Kỹ năng: + Xác định chính xác sơ đồ chân linh kiện, lắp ráp, cân chỉnh một số mạch ứng dụng đạt yêu cầu kỹ thuật và an toàn. + Nhận dạng các sai hỏng, nguyên nhân và cách khắc phục I + Thiết kế đƣợc mạch in và hàn đƣợc linh kiện theo đúng yêu cầu kỹ thuật + Lắp ráp, kiểm tra và sửa chữa đƣợc các mạch ở trên đảm bảo các chỉ tiêu: an toàn, hoạt động ổn định, đúng thời gian quy định. - - Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: + Rèn luyện cho sinh viên thái độ nghiêm túc, tỉ mỉ, chính xác trong học tập và trong thực hiện công việc; + Rèn luyện tính chính xác, chuyên cần, an toàn, tác phong công nghiệp; Đảm bảo đúng yêu cầu kỹ thuật.
II CHƢƠNG 1: HÀN LINH KIỆN Mã CHƢƠNG: MH 13- 01 GIỚI THIỆU Công nghệ hàn linh kiện bề mặt là phƣơng pháp gắn các linh kiện điện tử trực tiếp lên trên bề mặt của bo mạch (PCB). Các linh kiện điện tử dành riêng cho công nghệ này có tên viết tắt là SMD. Trong công nghiệp điện tử, SMT đã thay thế phần lớn công nghệ đóng gói linh kiện trên tấm PCB xuyên lỗ theo đó linh kiện điện tử đƣợc cố định trên bề mặt PCB bằng phƣơng pháp xuyên lỗ và hàn qua các bể chì nóng. Mục tiêu: Kiến thức: - Trình bày đƣợc cấu tạo và nguyên lý làm việc của mỏ hàn - Trình bày đƣợc phƣơng pháp sử dụng mỏ hàn.
Kỹ năng: - Nhận biết đƣợc các lỗi thƣờng gặp, nguyên nhân và biện pháp phòng ngừa - Hàn đƣợc linh kiện lên Board theo đúng yêu cầu kỹ thuật. Năng lực tự chủ và trách nhiệm: - Có ý thức về an toàn lao động, tính cẩn thận, chính xác trong quá trình hàn 1. GIỚI THIỆU BỘ DỤNG CỤ CẦM TAY 1. Dụng cụ hàn Dụng cụ hàn bao gồm: Mỏ hàn và đế mỏ hàn (xem hình vẽ 1.1) - Mỏ hàn là dụng cụ đƣợc sử dụng để nung nóng chảy chì hàn, giúp hàn chặt chân linh kiện với bảng mạch, hay giữa các linh kiện với nhau.
- Đế mỏ hàn: là nơi giữ mỏ hàn khi không dùng (vẫn còn nóng). Vì khi đang sử dụng mỏ hàn rất nóng và có thể gây nguy hiểm cho ngƣời sử dụng cũng nhƣ các vật dụng xung quanh nếu chạm phải. Ngoài ra đế mỏ hàn 1 cũng là nơi giữ nhựa thông để thuận tiện hơn cho công việc hàn mạch. Mỏ hàn và đế mỏ hàn.
Cách sử dụng mỏ hàn: (Thời gian đầu có thể cho 2 sinh viên cùng hàn một board mạch, một ngƣời giữ linh kiện ngƣời còn lại hàn, sau đó hoán đổi lại vai trò cho nhau). Trình tự thực hiện sử dụng mỏ hàn để hàn linh kiện: - Chấm mỏ hàn vào nhựa thông để rửa sạch mỏ hàn, giúp việc hàn mạch dễ dàng hơn. - Cho mỏ hàn tiếp xúc với mối hàn để truyền nhiệt. - Cho chì hàn vào mối hàn, chì hàn sẽ chảy đều khắp mối hàn.
- Đồng thời rút chì hàn và mỏ hàn ra khỏi mối hàn. - Kiểm tra lại mối hàn: + Mối hàn phải chắc chắn. + Mối hàn ít hao chì. + Mối hàn bóng đẹp.