Giáo trình Kỹ thuật điện tử nghề Kỹ thuật máy lạnh và điều hòa không khí - Trường Cao đẳng Cơ ...

Giáo trình kỹ thuật điện tử cho nghề kỹ thuật máy lạnh và điều hòa không khí cao đẳng, cung cấp kiến thức chuyên sâu và thực tiễn.

• Người hướng dẫn: Trần Thế Cương - Chủ Biên
• Trường học: Trường Cao Đẳng Cơ Điện Xây Dựng Việt Xô
• Chuyên ngành: Kỹ Thuật Máy Lạnh
• Đề tài: Giáo Trình Kỹ Thuật Điện Tử Nghề Máy Lạnh
• Loại tài liệu: Giáo Trình
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Ninh Bình

Mục lục chi tiết

• LỜI GIỚI THIỆU
• 1. CHƯƠNG 1: LINH KIỆN THỤ ĐỘNG
• 1.1. Ký hiệu, phân loại
• 1.2. Các đọc thông số và kiểm tra
• 1.3. Nguyên lý làm việc
• 1.4. Kiểm tra rơ le
• 2. CHƯƠNG 2: ĐIỐT BÁN DẪN
• 2.1. Đặc điểm cấu tạo
• 2.2. Đặc tính làm việc
• 2.3. Các thông số kỹ thuật
• 2.4. Phân loại điốt
• 2.5. Xác định cực và kiểm tra
• 2.6. Khảo sát đặc tính
• 3. CHƯƠNG 3: TRANZITOR BJT
• 3.1. Đặc tính làm việc
• 3.2. BJT ngược
• 3.3. Các thông số kỹ thuật
• 3.4. Nhận dạng, phân loại
• 3.5. Kiểm tra BJT
• 3.6. Khảo sát đặc tính làm việc
• 4. CHƯƠNG 4: THYRÍTO – TRIAC
• 4.1. Cấu tạo
• 4.2. Đặc tính làm việc
• 4.3. Các thông số kỹ thuật
• 4.4. Nhận dạng, phân loại
• 4.5. Kiểm tra tình trạng kỹ thuật
• 4.6. Khảo sát đặc tính làm việc
• 5. CHƯƠNG 5: TRANZITOR TRƯỜNG
• 5.1. Đặc tính làm việc
• 5.2. Các thông số kỹ thuật
• 5.3. Nhận dạng, phân loại
• 5.4. Kiểm tra tình trạng kỹ thuật
• 5.5. Khảo sát đặc tính làm việc
• 6. CHƯƠNG 6: MỘT SỐ LINH KIỆN ĐẶC BIỆT
• 7. CHƯƠNG 7: MẠCH BIẾN ĐỔI AC/DC
• 8. CHƯƠNG 8: MẠCH BIẾN ĐỔI AC/AC
• 9. CHƯƠNG 9: MẠCH BIẾN ĐỔI DC/DC
• 10. CHƯƠNG 10: MẠCH BIẾN ĐỔI DC/AC
• 11. CHƯƠNG 11: MẠCH BIẾN TẦN

Tóm tắt

I. Tổng quan về giáo trình Kỹ thuật điện tử cho nghề máy lạnh

Giáo trình Kỹ thuật điện tử cho nghề máy lạnh là một phần quan trọng trong chương trình đào tạo cao đẳng nghề. Mô đun này cung cấp kiến thức cơ bản về các linh kiện điện tử, nguyên lý hoạt động và ứng dụng của chúng trong hệ thống máy lạnh và điều hòa không khí. Việc nắm vững kiến thức này giúp học viên có thể thực hiện các công việc liên quan đến lắp đặt, bảo trì và sửa chữa thiết bị.

1.1. Mục tiêu của giáo trình Kỹ thuật điện tử

Mục tiêu chính của giáo trình là giúp học viên hiểu rõ về cấu tạo và nguyên lý hoạt động của các linh kiện điện tử. Học viên sẽ được trang bị kiến thức cần thiết để phân tích và thiết kế các mạch điện tử cơ bản, từ đó áp dụng vào thực tiễn trong nghề máy lạnh.

1.2. Đối tượng sử dụng giáo trình

Giáo trình này không chỉ dành cho sinh viên cao đẳng mà còn có thể được sử dụng cho các kỹ thuật viên, công nhân kỹ thuật trong ngành điện lạnh. Nó cũng hữu ích cho những ai muốn nâng cao kiến thức về kỹ thuật điện tử trong lĩnh vực máy lạnh.

II. Thách thức trong việc áp dụng Kỹ thuật điện tử vào nghề máy lạnh

Việc áp dụng Kỹ thuật điện tử vào nghề máy lạnh gặp nhiều thách thức. Công nghệ ngày càng phát triển, yêu cầu kỹ thuật viên phải liên tục cập nhật kiến thức mới. Ngoài ra, việc hiểu rõ các linh kiện điện tử và cách chúng hoạt động trong hệ thống máy lạnh là rất quan trọng để đảm bảo hiệu suất và an toàn cho thiết bị.

2.1. Khó khăn trong việc hiểu biết về linh kiện điện tử

Nhiều học viên gặp khó khăn trong việc nhận diện và phân loại các linh kiện điện tử. Điều này có thể dẫn đến sai sót trong quá trình lắp đặt và sửa chữa, ảnh hưởng đến hiệu suất của máy lạnh.

2.2. Cập nhật công nghệ mới trong ngành điện lạnh

Công nghệ trong ngành điện lạnh luôn thay đổi. Kỹ thuật viên cần phải thường xuyên tham gia các khóa đào tạo và hội thảo để nắm bắt các công nghệ mới, từ đó áp dụng vào công việc thực tế.

III. Phương pháp giảng dạy Kỹ thuật điện tử cho nghề máy lạnh

Phương pháp giảng dạy Kỹ thuật điện tử cần phải linh hoạt và phù hợp với nhu cầu thực tế. Việc kết hợp giữa lý thuyết và thực hành là rất quan trọng để học viên có thể áp dụng kiến thức vào thực tế. Các bài thực hành giúp học viên nắm vững kỹ năng cần thiết để làm việc trong ngành máy lạnh.

3.1. Kết hợp lý thuyết và thực hành

Giáo trình nên bao gồm các bài thực hành thực tế, giúp học viên áp dụng kiến thức lý thuyết vào các tình huống cụ thể. Điều này không chỉ giúp học viên hiểu rõ hơn mà còn rèn luyện kỹ năng thực hành.

3.2. Sử dụng công nghệ trong giảng dạy

Việc sử dụng công nghệ như mô phỏng và phần mềm thiết kế mạch điện tử trong giảng dạy sẽ giúp học viên có cái nhìn trực quan hơn về các linh kiện và mạch điện. Điều này cũng giúp tăng cường khả năng tư duy sáng tạo của học viên.

IV. Ứng dụng thực tiễn của Kỹ thuật điện tử trong nghề máy lạnh

Kỹ thuật điện tử có nhiều ứng dụng trong nghề máy lạnh, từ việc thiết kế mạch điều khiển đến bảo trì và sửa chữa thiết bị. Việc nắm vững kiến thức về điện tử giúp kỹ thuật viên có thể tối ưu hóa hiệu suất làm việc của máy lạnh, đồng thời đảm bảo an toàn cho người sử dụng.

4.1. Thiết kế mạch điều khiển cho máy lạnh

Kỹ thuật viên có thể áp dụng kiến thức về Kỹ thuật điện tử để thiết kế các mạch điều khiển cho máy lạnh, giúp tối ưu hóa hiệu suất và tiết kiệm năng lượng. Việc này không chỉ nâng cao hiệu quả làm việc mà còn giảm thiểu chi phí vận hành.

4.2. Bảo trì và sửa chữa thiết bị điện lạnh

Kỹ thuật viên cần có khả năng kiểm tra và sửa chữa các linh kiện điện tử trong máy lạnh. Việc này đòi hỏi sự hiểu biết sâu sắc về cấu tạo và nguyên lý hoạt động của các linh kiện, từ đó đưa ra các giải pháp khắc phục hiệu quả.

V. Kết luận về tương lai của Kỹ thuật điện tử trong nghề máy lạnh

Tương lai của Kỹ thuật điện tử trong nghề máy lạnh rất hứa hẹn. Với sự phát triển không ngừng của công nghệ, kỹ thuật viên cần phải liên tục cập nhật kiến thức và kỹ năng để đáp ứng yêu cầu của thị trường. Việc áp dụng Kỹ thuật điện tử sẽ giúp nâng cao chất lượng dịch vụ và hiệu suất làm việc trong ngành máy lạnh.

5.1. Xu hướng phát triển công nghệ trong ngành điện lạnh

Công nghệ mới như IoT và tự động hóa đang dần trở thành xu hướng trong ngành điện lạnh. Kỹ thuật viên cần nắm bắt các công nghệ này để có thể áp dụng vào công việc thực tế.

5.2. Tầm quan trọng của đào tạo liên tục

Đào tạo liên tục là yếu tố quan trọng giúp kỹ thuật viên duy trì và nâng cao năng lực chuyên môn. Việc tham gia các khóa học và hội thảo sẽ giúp kỹ thuật viên cập nhật kiến thức mới và cải thiện kỹ năng làm việc.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN TRƢỜNG CÁO ĐẲNG CƠ ĐIỆN XÂY DỰNG VIỆT XÔ KHOA ĐIỆN – ĐIỆN TỰ ĐỘNG HÓA GIÁO TRÌNH Mô đun: KỸ THUẬT ĐIỆN TỬ NGHỀ: KỸ THUẬT MÁY LẠNH VÀ ĐIỀU HÕA KHÔNG KHÍ TRÌNH ĐỘ CAO ĐẲNG (Ban hành kèm theo quyết định số: /QĐ-TrCDN-ĐT ngày tháng năm Của Hiệu trưởng Trường cao đẳng cơ điện xây dựng Việt Xô) Ninh Bình 2019 Khoa Điện – Điện TĐH CĐ Việt Xô 1 TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. LỜI GIỚI THIỆU Kỹ thuật điện tử là một trong những mô đun cơ sở của hệ cao đẳng nghề kỹ thuật máy lạnh và điều hòa không khí. Trong hệ thống các thiết bị máy lạnh và điều hòa không khí với công nghệ ngày càng phát triển thì sự ứng dụng của kỹ thuật điện tử nói chung và điện tử số nói chung ngày càng được thực hiện một cách triệt để nhằm tạo ra sự tối ưu trong việc điều khiển chế độ, trạng thái làm việc cũng như đảm bảo an toàn cho các thiết bị. Để đáp ứng yêu cầu trên đòi hỏi học viên theo học nghề kỹ thuật máy lạnh và điều hòa không khí phải có kiến thức, kỹ năng về kỹ thuật điện tử vì vậy mô đun này sẽ giúp người học đáp ứng được yêu cầu trên. Giáo trình này được thiết kế theo mô đun thuộc hệ thống mô đun/ môn học của chương trình đào tạo nghề Kỹ thuật máy lạnh và điều hòa không khí ở cấp trình độ Cao đẳng, và được dùng làm giáo trình cho học viên trong các khóa đào tạo chuyên ngành. Ngoài ra, tài liệu cũng có thể được sử dụng cho đào tạo ngắn hạn hoặc cho các kỹ thuật viên, công nhân kỹ thuật tham khảo. Mô đun được triển khai sau các môn học, mô đun kỹ thuật điện, Vật liệu điện, điện lạnh, an toàn điện lạnh. Mặc dù đã hết sức cố gắng, song sai sót là khó tránh. Tác giả rất mong nhận được các ý kiến phê bình, nhận xét của bạn đọc để giáo trình được hoàn thiện hơn. Ninh Bình, ngày tháng năm 2019 1. Trần Thế Cương- Chủ biê Khoa Điện – Điện TĐH CĐ Việt Xô 2 CHƢƠNG TRÌNH MÔ ĐUN Tên mô đun: Kỹ thuật điện tử Mã mô đun: MĐ19 Thời gian mô đun: 60 giờ; (Lý thuyết: 22giờ; Thực hành, thí nghiệm, bài tập, thảo luận: 34giờ; Kiểm tra: 4h) I.Vị trí, tính chất của mô đun: - Vị trí: Mô đun Điện tử cơ bản học sau các môn học chung và mộn học kỹ thuật điện - Tính chất: Là mô đun kỹ thuật cơ sở. Mục tiêu của mô đun: - Về kiến thức: Giải thích và phân tích được cấu tạo nguyên lý các linh kiện kiện điện tử thông dụng. Nhận dạng được chính xác ký hiệu của từng linh kiện, đọc chính xác trị số của chúng. Phân tích được nguyên lý một số mạch ứng dụng cơ bản như mạch chỉnh lưu, mạch khuếch đại tín hiệu. - Về kỹ năng: Nhận dạng, phân biệt được các linh kiện điện tử thông dụng, Xác định được chính xác sơ đồ chân linh kiện, kiểm tra được tình trạng kỹ thuật của các linh kiện, lắp ráp, cân chỉnh một số mạch ứng dụng đạt yêu cầu kỹ thuật và an toàn. - Về năng lực tự chủ và trách nhiệm Hình thành tư duy khoa học phát triển năng lực làm việc theo nhóm Rèn luyện tính chính xác khoa học và tác phong công nghiệp III. Nội dung mô đun: 1. Nội dung tổng quát và phân phối thời gian: Thời gian(giờ) Thực hành Số Thí Kiểm Tên các bài trong mô đun Tổng Lý TT nghiệm tra số thuyết Bài tập Thảo luận 1 Bài 1: Linh kiện thụ động 8 2 6 1. Ký hiệu, phân loại 1. Các đọc thông số và kiểm tra Khoa Điện – Điện TĐH CĐ Việt Xô 3 2. Ký hiệu, phân loại 1. Các đọc thông số và kiểm tra 3. Ký hiệu, phân loại 3. Các đọc thông số và kiểm tra 4. Nguyên lý làm việc 4. Kiểm tra rơ le 2 Bài 2: Điốt bán dẫn 4 1 3 1. Đặc điểm cấu tạo 0. Đặc tính làm việc 0. Các thông số kỹ thuật 0. Phân loại điốt 0. Xác định cực và kiểm tra 1 1 5. Khảo sát đặc tính 1 1 3 Bài 3 : Tranzitor BJT 4 1 3 1. Đặc tính làm việc 0. BJT ngược 3. Các thông số kỹ thuật 0. Nhận dạng, phân loại 0. Kiểm tra BJT 0. Khảo sát đặc tính làm việc 2 2 4 Bài 4 : Thyríto - Triac 4 2 2 1. Đặc tính làm việc 1 1 2. Các thông số kỹ thuật 0. Nhận dạng, phân loại 0. Kiểm tra tình trạng kỹ thuật 0.5 Khoa Điện – Điện TĐH CĐ Việt Xô 4 4. Khảo sát đặc tính làm việc 0.5 5 Bài 5 : Tranzitor trƣờng 2 1 1 1. Đặc tính làm việc 0. Các thông số kỹ thuật 0. Nhận dạng, phân loại 4. Kiểm tra tình trạng kỹ thuật 4. Khảo sát đặc tính làm việc 6 Bài 6 : Một số linh kiện đặc biệt 4 1. Các phần tử quang 0. Các bộ ghép quang 1 0. Điốt – Tranzitor quang 2. Điốt – Triac quang 3.5 Kiểm tra 2 2 7 Bài 07 : Mạch biến đổi AC/DC 8 3. Khái quát chung 0. Mạch chỉnh lưu không điều 5 2 3 khiển 2. Mạch chỉnh lưu 1 pha 2 1 1 2. Mạch chỉnh lưu 3 pha 3 1 2 3. Mạch chỉnh lưu có điều khiển 2. Điện áp đầu ra 0. Kết nối mạch 0. Khảo sát mạch 1 1 8 Bài 08 : Mạch biến đổi AC/AC 6 3 3 1. Khái quát chung 1 1 Khoa Điện – Điện TĐH CĐ Việt Xô 5 1. Phạm vi ứng dụng 2. Mạch biến đổi 1 pha 2 1 1 2. Nguyên lý làm việc 0. Thực hành khảo sát 1 1 3. Mạch biến đổi 3 pha 3 1 2 3. Nguyên lý làm việc 0. Thực hành khảo sát 2 2 Bài 09 : Mạch biếnđổi DC/DC 4 1 3 1. Khái quát chung 0. Mạch biến đổi giảm áp 2 0. Nguyên lý hoạt động 2. Thực hành lắp ráp 3. Mạch biến đổi tăng áp 1. Nguyên lý hoạt động 3. Thực hành lắp ráp 9 Bài 12 : Mạch biến đổi DC/AC 8 3 5 1. Khái quát chung 1 1 1. Mạch nghịch lưu 1 pha 4 1 3 2. Mạch nghịch lưu điện áp 0. Mạch nghịch lưu dòng điện 0. Thực hành khảo sát 3 3 3. Mạch nghịch lưu 3 pha 3 1 2 3. Nguyên lý làm việc 0. Thực hnàh khảo sát 2 2 10 Bài 13 : Mạch biến tần 8 2. Khái quát chung 0. Mạch biến tần trực tiếp 3 1 2 2. Mạch biến tần 1 pha 1.5 1 Khoa Điện – Điện TĐH CĐ Việt Xô 6 2. Mạch biến tần 3 pha 1. Mạch biến tần gián tiếp 2. Mạch biến tần 1 pha 0. Mạch biến tần 3 pha 0. Thực hành khảo sát 2.0 Kiểm tra 2 Cộng: 60 22 34 4 Khoa Điện – Điện TĐH CĐ Việt Xô 7 MỤC LỤC STT TÊN BÀI TRANG 1 Bài 1: Linh kiện thụ động 11 1. Ký hiệu, phân loại 1. Các đọc thông số và kiểm tra 2. Ký hiệu, phân loại 1. Các đọc thông số và kiểm tra 3. Ký hiệu, phân loại 3. Các đọc thông số và kiểm tra 4. Nguyên lý làm việc 4. Kiểm tra rơ le 2 Bài 2: Điốt bán dẫn 34 1. Đặc điểm cấu tạo 2. Đặc tính làm việc 3. Các thông số kỹ thuật 4. Phân loại điốt 5. Xác định cực và kiểm tra 5. Khảo sát đặc tính 3 Bài 3 : Tranzitor BJT 47 1. Đặc tính làm việc 2. BJT ngược 3. Các thông số kỹ thuật 4. Nhận dạng, phân loại 4. Kiểm tra BJT 4. Khảo sát đặc tính làm việc 4 Bài 4 : Thyríto – Triac 62 1. Cấu tạo Khoa Điện – Điện TĐH CĐ Việt Xô 8 2. Đặc tính làm việc 2. Các thông số kỹ thuật 4. Nhận dạng, phân loại 4. Kiểm tra tình trạng kỹ thuật 4. Khảo sát đặc tính làm việc 5 Bài 5 : Tranzitor trƣờng 74 1. Đặc tính làm việc 2. Các thông số kỹ thuật 4. Nhận dạng, phân loại 4. Kiểm tra tình trạng kỹ thuật 4. Khảo sát đặc tính làm việc 6 Bài 6 : Một số linh kiện đặc biệt 87 1. Các phần tử quang 1. Các bộ ghép quang 2. Điốt – Tranzitor quang 2. Điốt – Triac quang 3. Vi mạch Kiểm tra 7 Bài 07 : Mạch biến đổi AC/DC 91 1. Khái quát chung 1. Mạch chỉnh lưu không điều khiển 2. Mạch chỉnh lưu 1 pha 2. Mạch chỉnh lưu 3 pha 3. Mạch chỉnh lưu có điều khiển Khoa Điện – Điện TĐH CĐ Việt Xô 9 3. Điện áp đầu ra 4. Kết nối mạch 4. Khảo sát mạch 8 Bài 08 : Mạch biến đổi AC/AC 119 1. Khái quát chung 1. Phạm vi ứng dụng 2. Mạch biến đổi 1 pha 2. Nguyên lý làm việc 2. Thực hành khảo sát 3. Mạch biến đổi 3 pha 3. Nguyên lý làm việc 3. Thực hành khảo sát 9 Bài 09 : Mạch biến đổi DC/DC 128 1. Khái quát chung 1. Mạch biến đổi giảm áp 2. Nguyên lý hoạt động 2. Thực hành lắp ráp 3. Mạch biến đổi tăng áp 3. Nguyên lý hoạt động 3. Thực hành lắp ráp 10 Bài 10 : Mạch biến đổi DC/AC 131 1. Khái quát chung 1. Mạch nghịch lưu 1 pha 2. Mạch nghịch lưu điện áp 2. Mạch nghịch lưu dòng điện 2. Thực hành khảo sát 3. Mạch nghịch lưu 3 pha 3. Nguyên lý làm việc Khoa Điện – Điện TĐH CĐ Việt Xô 10 3. Thực hnàh khảo sát 11 Bài 11 : Mạch biến tần 146 1. Khái quát chung 1. Mạch biến tần trực tiếp 2. Mạch biến tần 1 pha 2. Mạch biến tần 3 pha 3. Mạch biến tần gián tiếp 3. Mạch biến tần 1 pha 3. Mạch biến tần 3 pha 3. Thực hành khảo sát Kiểm tra Khoa Điện – Điện TĐH CĐ Việt Xô 11 BÀI 1: LINH KIỆN THỤ ĐỘNG Mã bài MĐ19.01 Giới thiệu: Linh kiện thụ động là linh kiện tuy đóng vai trò phụ trợ trong các mạch điện tử nhưng nó lại được sử dụng nhiều trong các mạch với vai trò, chức năng khác nhau. Trong quá trình làm việc do tác động của nhiều yếu tố chúng có thể bị hư hỏng và làm cho các mạch chức năng không hoạt động hoặc hoạt động không theo đúng yêu cầu vì vậy đòi hỏi kỹ thuật viên cần có sự hiểu biết về chúng cũng như các kỹ năng như nhận dạng, kiểm tra linh kiện.