Chương 1: Cấu trúc máy tính Chương 2: Lựa chọn linh kiện - Lắp ráp máy vi tính Chương 3: Thiết lập BIOS và cài đặt phần mềm máy tính Chướng 4: Bảo trì máy tính Mặc dù có nhiều cố gắng, nhưng trong quá trình biên soạn, biên tập và in ấn khó tránh khỏi những thiếu sót. Chúng tôi rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến từ phía các thầy cô và bạn đọc để hoàn thiện giáo trình hơn! Trân trọng cảm ơn! Hà Nội, ngày……tháng……năm……… Tham gia biên so¿n ThS. TrÅn Thß M¢ - Chủ biên 3 MþC LþC CH¯¡NG 1: TàNG QUAN V Hà THàNG MÁY. Táng quát và máy tính.
Lßch sử phát triển của máy tính. Phân lo¿i máy tính. Thông tin và sā mã hóa thông tin. S¢ đß khái táng quát của vi xử lý.
Các lo¿i vi xử lý. Các thiÁt bß nhÁp xuÃt. 20 CH¯¡NG 2: LĀA CHàN LINH KIàN - LÂP RÁP MÁY VI TÍNH. Lāa chán linh kián.
Bo m¿ch chính (Mainboard). Bá xử lý trung tâm (Central Processing Unit). Mát sá thiÁt bß ngo¿i vi. Quy trình lÃp ráp máy tính.
GÃn CPU vào mainboard. GÃn qu¿t tßa nhiát cho CPU. LÃp á cứng và mát sá linh kián khác. LÃp á đ*a CD-ROM/DVD-ROM.
LÃp chuát, bàn phím, màn hình, máy in, loa. 30 CH¯¡NG 3: THIÀT LÀP BIOS VÀ CÀI ĐÀT PHÄN MÂM MÁY TÍNH. ThiÁt lÁp các thành phÅn căn bÁn (Standard CMOS Setup/Features). ThiÁt lÁp các thành phÅn nâng cao (Advanced Cmos Setup).
Cài đÁt trình điÃu khiển. Cài đÁt bÅng đ*a đi kèm theo máy. Tìm trình điÃu khiển theo máy. Sử dụng mát sá công cụ hß trợ.
Cài đÁt phÅn mÃm ứng dụng. Cài đÁt phÅn mÃm ứng dụng. Gỡ bß các ứng dụng. 54 CH¯¡NG 4: BÀO TRÌ MÁY TÍNH.
BÁo trì phÅn cứng. Vá sinh màn hình và các thiÁt bß ngo¿i vi. Vá sinh và kiểm tra các linh kián máy tính. Sao l°u dÿ liáu.
Các thiÁt bß sao l°u dÿ liáu. Mát sá phÅn mÃm sao l°u dÿ liáu thông dụng. Sao l°u há tháng. Đ¿i c°¢ng và virus máy tính.
Mát sá phÅn mÃm diát virus thông dụng. Tái °u hoá khÁ năng làm viác của thiÁt bß. Mát sá lßi th°ßng gÁp và cách khÃc phục. 71 6 CH¯¡NG TRÌNH MÔN HàC Tên môn hác: CÂU TRÚC MÁY TÍNH VÀ CÀI ĐÀT LÂP RÁP Mã môn hác: MH07 Thái gian thāc hißn môn hác: 45 giß; (Lý thuyÁt: 15 giß; Thāc hành, thÁo luÁn, bài tÁp: 28 giß; Kiểm tra: 2 giß) I.
Vß trí, tính chÁt cÿa môn hác: 1. Vß trí: CÃu trúc máy tính và cài đÁt lÃp ráp là môn hác cÅn thiÁt thuác nhóm các mô đun môn hác đào t¿o ngành Công nghá thông tin trình đá trung cÃp. Tính chÃt: Môn CÃu trúc máy tính và cài đÁt lÃp ráp có nái dung giúp ng°ßi hác có thể hiểu rõ cÃu trúc của máy vi tính, nguyên tÃc truyÃn thông tin trong máy vi tính hß trợ quá trình sử dụng và xử lý các sā cá máy vi tính trong quá trình sử dụng sau này. Từ đó, ng°ßi hác có thể lÃp ráp hoàn chỉnh máy tính PC, Laptop và cài đÁt đ°ợc há điÃu hành, xử lý các sā cá th°ßng gÁp và phÅn cứng và phÅn mÃm của máy tính và bÁo trì máy tính.
Mÿc tiêu môn hác - Và kiÁn thức: Cung cÃp cho ng°ßi hác nhÿng kiÁn thức c¢ bÁn và các linh kián trong bá máy vi tính. Quy trình lÃp ráp các linh kián c¢ bÁn của mát bá máy vi tính, thiÁt lÁp các thông sá ban đÅu cho máy tính, các kiÁn thức và cài đÁt há điÃu hành và các phÅn mÃm ứng dụng. - Và kỹ năng: Đánh giá đ°ợc hiáu năng của há tháng máy vi tính và các °u nh°ợc điểm của các cÃu trúc bá xử lý, bá nhớ và thiÁt bß ngo¿i vi; cài đÁt đ°ợc há điÃu hành và các phÅn mÃm ứng dụng cÅn thiÁt. - Và năng lāc tā chủ và trách nhiám: Rèn luyán lòng yêu nghÃ, t° thÁ tác phong công nghiáp, tính kiên trì, sáng t¿o trong công viác, có khÁ năng làm viác đác lÁp và kÁt hợp nhóm.
7 CH¯¡NG 1: CÀU TRÚC MÁY TÍNH Mÿc tiêu bài hác 1. Cung cÃp cho ng°ßi hác các kiÁn thức c¢ bÁn và há tháng máy tính, lßch sử hình thành và phát triển của máy tính; cÃu trúc của bá vi xử lý, bá nhớ và thiÁt bß ngo¿i vi trong máy tính. 8 CH¯¡NG 1: CÀU TRÚC MÁY TÍNH 1. Tổng quát vÁ máy tính Máy tính đián tử (MTĐT) là mát thiÁt bß đián tử có khÁ năng tá chức và l°u trÿ thông tin, xử lý dÿ liáu với khái l°ợng lớn, tác đá nhanh, chính xác, tā đáng.
S¢ đß cÃu t¿o, nguyên tÃc ho¿t đáng: Bá xử lý trung tâm ThiÁt bß ThiÁt bß XuÃt NhÁp CPU(Central Processing Unit) (Output) (Input) Bá nhớ trong (ROM + RAM) Bá nhớ ngoài (đ*a cứng, đ*a mÃm, đ*a CD) Nguyên tắc hoạt động của MTĐT như sau: - Tr°ớc tiên, đ°a ch°¢ng trình cÅn thāc hián (do con ng°ßi nhÁp thông qua thiÁt bß nhÁp) vào bá nhớ của máy. - Máy bÃt đÅu xử lý, dÿ liáu nhÁp từ môi tr°ßng ngoài vào bá nhớ thông qua thiÁt bß nhÁp dÿ liáu. Á - Máy thao tác trên các dÿ liáu, ghi kÁt quÁ trong bá nhớ trong. - Đ°a kÁt quÁ từ bá nhớ trong ra bên ngoài nhß các thiÁt bß xuÃt MTĐT xử lý thông tin cāc nhanh với đá tin cÁy, chính xác, an toàn và hiáu quÁ cao.
VÃ c¢ bÁn, mái há tháng máy tính có các thiÁt bß c¢ bÁn sau: Mainboard 1. Vß máy: Là n¢i để gÃn các thành phÅn của máy tính thành khái nh° ngußn, Mainboard, card v. và có tác dụng bÁo vá máy tính. Ngußn đián: Cung cÃp hÅu hÁt há tháng đián cho các thiÁt bß bên trong máy tính.
Mainboard : Có chức năng liên kÁt các thành phÅn t¿o nên máy tính và 9 là bÁng m¿ch lớn nhÃt trên máy vi tính hián nay. CPU (Central Processing Unit): Bá vi xử lý chính của máy tính. Bá nhớ trong (ROM, RAM): Là n¢i l°u trÿ dÿ liáu và ch°¢ng trình phục vụ trāc tiÁp cho viác xử lý của CPU. Có ngh*a là nó giao tiÁp với CPU không qua mát thiÁt bß trung gian hay yêu cÅu ngÃt.
Bá nhớ ngoài: Là n¢i l°u trÿ dÿ liáu và ch°¢ng trình gián tiÁp phục vụ cho CPU, bao gßm các lo¿i: đ*a mÃm, đ*a cứng, CDROM v. Khi giao tiÁp với CPU nó phÁi qua mát thiÁt bß trung gian (th°ßng là RAM) hay gái ngÃt. Màn hình: Là thiÁt bß đ°a thông tin ra giao dián trāc tiÁp với ng°ßi dùng. Đây là thiÁt bß xuÃt chuẩn của máy vi tính.
Bàn phím: ThiÁt bß nhÁp tin vào giao dián trāc tiÁp với ng°ßi dùng. Đây là thiÁt bß nhÁp chuẩn của máy vi tính. Chuát: ThiÁt bß điÃu khiển trong môi tr°ßng đß háa giao dián trāc tiÁp với ng°ßi sử dụng. Máy in: ThiÁt bß xuÃt thông tin ra giÃy thông dụng.
Các thiÁt bß nh° Card m¿ng, Modem, máy fax,. phục vụ cho viác lÃp đÁt m¿ng máy tính và các chức năng khác. Lịch sử phát triển của máy tính - ThÁ há thứ nhÃt - Bóng đèn đián tử (1950 -1956): Đây là thÁ há đÅu tiên của máy tính đián tử. Các máy tính á các thÁ há này đ°ợc chÁ t¿o từ các bóng đèn đián tử.
Tác đá tính toán thÃp, tán năng l°ợng, tßa nhiát nhiÃu, đá bÃn không cao và kích th°ớc lớn. - ThÁ há thứ hai - Bóng đèn bán d¿n (1957 -1963): ThÁ há này các máy tính đ°ợc chÁ t¿o từ các bóng đèn bán d¿n (T-Transistor). Tác đá tính toán cao h¢n, tiêu thụ ít năng l°ợng h¢n, bÃn h¢n và kích th°ớc nhß h¢n. - ThÁ há thứ ba - M¿ch tích hợp (1964 -1979): ThÁ há này các bóng bán d¿n đã đ°ợc thay thÁ bÅng các m¿ch tích hợp ( Integrated Circuit viÁt tÃt là IC) hay còn gái là m¿ch vi đián tử (vi m¿ch).
Mßi m¿ch IC t°¢ng ứng với mát m¿ch đ°ợc t¿o bái hàng trăm bóng bán d¿n nh°ng l¿i có kích th°ớc rÃt nhß th°ßng đ°ợc gái là chip. So với các máy tính á thÁ há tr°ớc, các máy tính thÁ há này có tác đá tính toán cao h¢n rÃt nhiÃu, nh°ng l¿i tiêu thụ ít năng l°ợng h¢n, bÃn h¢n và nhẹ h¢n, kích th°ớc đ°ợc thu gán nhiÃu. - ThÁ há thứ t° - M¿ch tích hợp cỡ lớn và rÃt lớn (từ 1980 cho đÁn nay): Đây là thÁ há của nhÿng máy tính với các m¿ch tích hợp cỡ rÃt lớn. Tác đá xử lý lên đÁn trên 200 triáu phép tính mát giây.
Các máy tính siêu h¿ng và các máy vi tính ra đßi trong thÁ há này. - Các máy tính trong t°¢ng lai - thÁ há thứ 5: là nhÿng máy tính đ°ợc chÁ t¿o từ nhÿng con chip siêu h¿ng (superchip). Trong đó hàng triáu Transistor đ°ợc đÁt vào 1 10 con chip. Ng°ßi ta đang khÃc phục giới h¿n vÁt chÃt bÅng cách dùng các vÁt liáu mới để nâng cao khÁ năng của các superchip.
Các máy tính xử lý thông tin song song và ß ¿t để hòa quyán âm thanh, tiÁng nói, hình Ánh với các lußng dÿ liáu từ các ngußn khác nhau. Các máy tính trong t°¢ng lai s¿ thông Minh h¢n, có khÁ năng ngh* và ứng xử tr°ớc nhÿng tình huáng không đ°ợc đßnh tr°ớc, có khÁ năng giao tiÁp với con ng°ßi qua ngôn ngÿ tā nhiên. Phân loại máy tính Có nhiÃu cách để phân lo¿i máy tính, cách phá biÁn nhÃt là phân lo¿i máy tính dāa trên mục đích của ng°ßi sử dụng bao gßm các lo¿i: Siêu máy tính, máy tính lớn, máy chủ, máy tr¿m, máy tính cá nhân (PC), máy tính xách tay (Laptop), máy tính bÁng, thiÁt bß hß trợ kỹ thuÁt sá cá nhân (PDA), vv.Phá biÁn hián nay là máy tính cá nhân (PC) và máy tính xách tay (Laptop). ➢ Máy tính cá nhân - PC (Personal Computer): Là lo¿i máy vi tính để bàn nhß, phá biÁn nhÃt với giá cÁ, kích th°ớc và sā t°¢ng thích của nó phù hợp với nhiÃu ng°ßi sử dụng.
Máy tính cá nhân đ°ợc lÃp ghép bái nhiÃu linh kián, thành phÅn khác nhau nh°: Vß máy tính, bá ngußn, bo m¿ch chủ, khái xử lý trung tâm, bá nhớ RAM, á đ*a cứng, á đ*a quang, vv& ➢ Máy tính xách tay (Laptop): Là lo¿i máy tính cá nhân nhß gán có thể mang xách đ°ợc, th°ßng dùng cho nhÿng ng°ßi th°ßng xuyên di chuyển. Nó th°ßng có tráng l°ợng nhẹ, tùy thuác vào hãng sÁn xuÃt và kiểu máy dành cho các mục đích sử dụng khác nhau. Máy tính xách tay có đÅy đủ các thành phÅn c¢ bÁn của mát máy tính cá nhân thông th°ßng. Thông tin và sự mã hóa thông tin 1.
Khái niệm cơ bản về thông tin Khái niám thông tin (information) đ°ợc sử dụng th°ßng ngày.