CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU Trong những năm gần đây, nhu cầu giám sát và điều khiển các thiết bị thông qua các chuẩn mạng công nghiệp như CAN, RS-485,… ngày càng phong phú. Trên cơ sở đó, được sự chấp thuận của khoa Điện - Điện tử và giáo viên hướng dẫn Th.S Ngô Thanh Hải, em tiến hành thực hiện đề tài " Giám Sát và Điều Khiển Thiết Bị Qua Mạng RS-485 Và Giao Tiếp Với Máy Tính Qua Tín Hiệu RF " với yêu cầu giám sát và điều khiển như sau : - Hệ thống, gồm có 4 trạm : 1 trạm chủ và 3 trạm tớ, thực hiện giám sát và điều khiển tốc độ 2 động cơ DC và cường độ ánh sáng cũng như đọc nhiệt độ ở 3 trạm tớ theo cấu hình mạng RS-485. - Trạm chủ gửi dữ liệu, sau khi nhận được từ các trạm tớ, tới máy tính thông qua tín hiệu RF. - Máy tính xử lý dữ liệu rồi thiết lập tốc độ và cường độ ánh sáng ( hoặc nhiệt độ ) mới cho các động cơ theo yêu cầu người điều khiển và gửi yêu cầu điều khiển cho các trạm tớ.
Với đề tài này, em hy vọng có thể được áp dụng trong các ứng dụng giám sát và điều khiển thiết bị trong dân dụng cũng như công nghiệp. NGÔ THANH HẢI SVTH : NGUYỄN ĐỨC HIẾU Page 15 ĐỀ TÀI : GIÁM SÁT VÀ ĐIỀU KHIỂN THIẾT BỊ QUA MẠNG RS-485 GIAO TIẾP VỚI MÁY TÍNH QUA MẠNG RF CHƯƠNG 2 MẠNG RS - 485 2. Một số khái niệm Các bộ truyền không cân bằng : mỗi tín hiệu được truyền trong hệ thống truyền dữ liệu không cân bằng RS - 232 xuất hiện trên chân cắm giao tiếp như một điện áp so với tín hiệu đất. Chẳng hạn, dữ liệu được truyền từ một thiết bị DTE trên chân 2 so với tín hiệu đất trên chân 7 của chân cắm DB - 25.
Điện áp này sẽ âm nếu đường truyền rỗi, và thay đổi giữa 2 mức âm và dương khi tín hiệu được truyền đi với biên độ 5V tới 15V. Bộ nhận RS - 232 thường hoạt động trong phạm vi điện áp từ 3V tới 12V và -3V tới - 12V, như hình 2. Mạch giao tiếp RS-232 Các bộ truyền cân bằng : trong các hệ thống truyền vi sai cân bằng, điện áp được tạo ra từ bộ truyền xuất hiện trên 2 dây tín hiệu mà chỉ truyền 1 tín hiệu.2 thể hiện sơ đồ mạch của bộ truyền cân bằng và sự tồn tại của các điện áp. Một bộ truyền cân bằng sẽ tạo ra một điện áp từ 2 tới 6V trên các đầu ra A, B của nó và sẽ có một kết nối với tín hiệu đất ( C ).
Dù kết nối tốt với tín hiệu đất là quan trọng, nhưng nó không ảnh hưởng tới mức logic của đường truyền dữ liệu. Một bộ truyền cân bằng cũng có 1 GVHD : ThS. NGÔ THANH HẢI SVTH : NGUYỄN ĐỨC HIẾU Page 16 ĐỀ TÀI : GIÁM SÁT VÀ ĐIỀU KHIỂN THIẾT BỊ QUA MẠNG RS-485 GIAO TIẾP VỚI MÁY TÍNH QUA MẠNG RF tín hiệu ngõ vào gọi là tín hiệu cho phép ( Enable ). Tín hiệu này có vai trò kết nối bộ truyền với các ngõ ra A, B của nó.
Nếu tín hiệu cho phép không được tích cực, bộ truyền đó có thể xem như không kết nối với đường truyền. Một bộ truyền trong mạng RS - 485 phải có tín hiệu điều khiển cho phép. Tình trạng bộ truyền bị cấm hay không kết nối thường được xem như tình trạng trạng thái thứ 3 ( tristate ) của bộ truyền. Chú ý 1 : thuật ngữ tristate xuất hiện từ thực tế là có thêm 1 trạng thái ngõ ra thứ 3, ngoài 2 trạng thái 0 và 1 của bộ truyền RS - 485.
Bộ truyền ngõ ra vi sai cân bằng Các bộ nhận đường truyền cân bằng : một bộ nhận vi sai cân bằng nhận biết trạng thái điện áp của đường truyền thông qua 2 ngõ vào tín hiệu, A và B. Nó cũng có tín hiệu đất ( C ) được dùng trong kết nối giao tiếp hoàn chỉnh.3 thể hiện sơ đồ bộ nhận vi sai cân bằng và các điện áp quan trọng đối với bộ nhận vi sai cân bằng. Nếu điện áp vi sai ngõ vào Vab lớn hơn 200mV, bộ nhận sẽ xác định được mức logic trên đầu ra của nó. Nếu điện áp đầu vào nhỏ hơn -200mV, bộ nhận sẽ xác định mức logic ngược lại ở đầu ra của nó.
Các mức điện áp đầu vào mà một bộ nhận cân bằng phải nhận biết được chỉ ra trong hình 2. Phạm vi từ 200mV tới 6V được yêu cầu để tránh suy hao trên đường truyền. Bộ nhận vi sai cân bằng Truyền dữ liệu theo chuẩn EIA RS - 485 : chuẩn RS - 485 cho phép nhiều thiết bị ( tối đa là 32 thiết bị ) sử dụng chung một đường truyền cân bằng. Điện áp Vcm của chế độ chung mà bộ truyền và nhận có thể chấp nhận được được mở rộng từ -7V tới +12V.
NGÔ THANH HẢI SVTH : NGUYỄN ĐỨC HIẾU Page 17 ĐỀ TÀI : GIÁM SÁT VÀ ĐIỀU KHIỂN THIẾT BỊ QUA MẠNG RS-485 GIAO TIẾP VỚI MÁY TÍNH QUA MẠNG RF Vì bộ truyền có thể không kết nối với mạng hoặc ở trạng thái thứ 3, nó phải nằm trong giới hạn điện áp chế độ chung này trong khi nó đang ở tình trạng trạng thái thứ 3. Phân loại mạng RS-485 Hình 2.4 mô tả mạng nhiều thiết bị được kết nối theo cấu trúc 2 dây. Chú ý rằng đường truyền được đấu nối thêm điện trở đầu cuối ở cả 2 đầu đường truyền nhưng không phải tại các điểm rẽ nhánh ở giữa đường truyền. Việc gắn thêm điện trở đầu cuối chỉ nên được sử dụng với đường truyền có tốc độ truyền cao và có chiều dài dây dẫn xa.
Các đường tín hiệu đất luôn được khuyến khích trong mạng RS - 485 để đảm bảo điện áp chế độ chung mà bộ nhận phải nằm trong giới hạn -7 tới +12V. Mạng thiết bị cấu hình RS - 485 kiểu 2 dây Một mạng RS - 485 có thể được cấu hình theo kiểu 4 dây như được trình bày trong hình 2. Chú ý rằng 4 dây dữ liệu và một dây tín hiệu đất được sử dụng trong cấu hình kết nối 4 dây. Trong mạng này, cần có một cực giữ vai trò master và các cực khác có vai trò như các slave.
Tất cả các slave chỉ giao tiếp với master. Mạng này có vài điểm nổi trội với các thiết bị có các phương thức giao tiếp trộn lẫn nhau. Vì các slave không bao giờ nhận các thông tin đáp ứng từ một slave khác với master, một slave có thể trả lời một cách chính xác đối với một slave khác. NGÔ THANH HẢI SVTH : NGUYỄN ĐỨC HIẾU Page 18 ĐỀ TÀI : GIÁM SÁT VÀ ĐIỀU KHIỂN THIẾT BỊ QUA MẠNG RS-485 GIAO TIẾP VỚI MÁY TÍNH QUA MẠNG RF Hình 2.
Mạng thiết bị RS - 485 cấu hình 4 dây 2. Điều khiển mạng RS-485 Điều khiển trạng thái thứ 3 của một thiết bị RS - 485 bằng cách dùng tín hiệu điều khiển RTS : như đã nói trước, một mạng RS - 485 phải có một bộ truyền mà có khả năng không kết nối với mạng khi một cực không truyền. Trong bộ chuyển đổi RS - 232 sang RS-485 hoặc một card nối tiếp RS-485, điều này có thể được thực hiện bằng cách sử dụng tín hiệu điều khiển RTS từ cổng nối tiếp không đồng bộ để cho phép bộ truyền RS-485. Đường điều khiển RTS được kết nối với ngõ vào cho phép bộ truyền RS-485 chẳng hạn thiết lập RTS mức cao ( logic 1 ) sẽ cho phép bộ truyền RS-485.
Và việc thiết lập RTS mức thấp ( logic 0 ) sẽ đặt bộ truyền ở trạng thái thứ 3. Điều này sẽ ngắt bộ truyền ra khỏi bus mạng, và cho phép cực khác truyền cũng trên cặp dây đó.6 thể hiện sơ đồ định thời cho bộ chuyển đổi RS-232 sang RS-485 thông thường. Dạng sóng thể hiện điều gì xảy ra khi nếu dạng sóng VRTS hẹp hơn dữ liệu VSD. Đây không phải là tình huống bình thường, nhưng được trình bày ở đây để minh họa tổn hao của một phần dạng sóng dữ liệu.
Khi sử dụng RTS, điều quan trọng là phải thiết lập RTS lên mức cao trước khi truyền dữ liệu. Tương tự, RTS phải được thiết lập xuống mức thấp sau khi bit dữ liệu cuối cùng được gửi đi. Việc định thời này được thực hiện bằng phần mềm được sử dụng để điều khiển cổng nối tiếp và không phải bởi bộ chuyển đổi. Khi mạng RS-485 được kết nối theo cấu hình 2 dây, bộ nhận tại mỗi cực sẽ được kết nối tới đường truyền ( xem hình 2.
Bộ nhận thường được cấu hình để nhận tín hiệu phản hồi của việc truyền dữ liệu riêng của nó. Đây là điều mong muốn trong một số hệ GVHD : ThS. NGÔ THANH HẢI SVTH : NGUYỄN ĐỨC HIẾU Page 19 ĐỀ TÀI : GIÁM SÁT VÀ ĐIỀU KHIỂN THIẾT BỊ QUA MẠNG RS-485 GIAO TIẾP VỚI MÁY TÍNH QUA MẠNG RF thống và rắc rối trong các hệ thống khác. Phải đảm bảo kiểm tra thông số bộ chuyển đổi chức năng cho phép bộ nhận được kết nối như thế nào.
Sơ đồ định thời cho bộ chuyển đổi RS-232 sang RS-485 với tín hiệu điều khiển RTS cho cả bộ nhận và bộ truyền RS-485 Chú ý 1 : Điện áp ở đây được xác định bởi các thiết bị trên đường truyền Chú ý 2 : Tất cả các điện áp đỉnh là xấp xĩ. Điều khiển truyền dữ liệu cho một thiết bị RS-485 : nhiều bộ chuyển đổi RS-232 sang RS-485 của hãng B&B và các card nối tiếp RS-485 chứa các mạch đặc biệt mà được điều khiển bởi tín hiệu dữ liệu để cho phép bộ truyền RS-485.7 là sơ đồ định thời của một tín hiệu quan trọng được sử dụng để điều khiển bộ chuyển đổi dạng này. Chú ý quan trọng là đường truyền dữ liệu bị cấm tại các khoảng thời gian xác định sau khi bit cuối cùng, thường có chiều dài một ký tự. Nếu khoảng thời gian này quá ngắn, ta có thể mất dữ liệu.
Nếu quá dài, hệ thống của ta có thể trả lại đường dữ liệu từ truyền tới nhận trước khi cực ( với bộ chuyển đổi gửi dữ liệu ) sẵn sàng nhận dữ liệu. Nếu là trường hợp sau, ta sẽ mất một phần ( hoặc toàn bộ ký tự ) khi bắt đầu đáp ứng. NGÔ THANH HẢI SVTH : NGUYỄN ĐỨC HIẾU Page 20 ĐỀ TÀI : GIÁM SÁT VÀ ĐIỀU KHIỂN THIẾT BỊ QUA MẠNG RS-485 GIAO TIẾP VỚI MÁY TÍNH QUA MẠNG RF Hình 2.