MỞ ĐẦU. 1 CHƢƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ CẠNH TRANH TRONG HUY ĐỘNG VỐN CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI .1 TỔNG QUAN VỀ NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI.1 Khái niệm ngân hàng thƣơng mại .2 Đặc điểm của ngân hàng thƣơng mại .3 Các hoạt động cơ bản của ngân hàng thƣơng mại .2 HUY ĐỘNG VỐN CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI .1 Khái niệm huy động vốn của ngân hàng thƣơng mại .2 Vai trò của hoạt động huy động vốn .3 Các hình thức huy động vốn .3 KHẢ NĂNG CẠNH TRANH TRONG HUY ĐỘNG VỐN CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI .1 Khái niệm về cạnh tranh, năng lực cạnh tranh.2 Các chỉ tiêu đánh giá năng lực cạnh tranh của ngân hàng thƣơng mại.4 CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƢỞNG ĐẾN KHẢ NĂNG CẠNH TRANH TRONG HUY ĐỘNG VỐN CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI .1 Các nhân tố chủ quan .2 Các nhân tố khách quan. 37 TÓM TẮT CHƢƠNG 1. 41 CHƢƠNG 2: THỰC TRẠNG KHẢ NĂNG CẠNH TRANH TRONG HUY ĐỘNG VỐN CỦA SACOMBANK CHI NHÁNH HƢNG YÊN .1 TỔNG QUAN VỀ SACOMBANK CHI NHÁNH HƢNG YÊN .1 Cơ cấu tổ chức và các phòng ban của Sacombank chi nhánh Hƣng Yên.
Các hoạt động chính của Sacombank chi nhánh Hƣng Yên .2 THỰC TRẠNG KHẢ NĂNG CẠNH TRANH TRONG HUY ĐỘNG VỐN CỦA SACOMBANK CHI NHÁNH HƢNG YÊN.1 Thực trạng huy động vốn của Sacombank chi nhánh Hƣng Yên .2 Thực trạng năng lực cạnh tranh trong huy động vốn của Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Sài Gòn Thƣơng Tín chi nhánh Hƣng Yên .3 ĐÁNH GIÁ KHẢ NĂNG CẠNH TRANH TRONG HUY ĐỘNG VỐN CỦA SACOMBANK CHI NHÁNH HƢNG YÊN .1 Kết quả đạt đƣợc .2 Những vấn đề còn tồn tại và nguyên nhân. 84 TÓM TẮT CHƢƠNG 2. 86 CHƢƠNG 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO KHẢ NĂNG CẠNH TRANH TRONG HOẠT ĐỘNG HUY ĐỘNG VỐN CỦA SACOMBANK CHI NHÁNH HƢNG YÊN .1 ĐỊNH HƢỚNG NÂNG CAO KHẢ NĂNG CẠNH TRANH TRONG HUY ĐỘNG VỐN SACOMBANK CHI NHÁNH HƢNG YÊN .2 Phƣơng hƣớng chiến lƣợc .2 GIẢI PHÁP NÂNG CAO KHẢ NĂNG CẠNH TRANH TRONG HUY ĐỘNG VỐN TẠI SACOMBANK CHI NHÁNH HƢNG YÊN .1 Xây dựng chiến lƣợc trong huy động vốn .2 Nhóm giải pháp về kinh doanh .3 Nhóm giải pháp về nhân sự và đào tạo .4 Nhóm giải pháp đẩy mạnh công tác bán hàng .5 Nhóm giải pháp quản lý rủi ro và tiết giảm chi phí .6 Nhóm giải pháp hỗ trợ .1 Kiến nghị với Ngân hàng Sacombank .2 Kiến nghị với Nhà nƣớc .3 Kiến nghị với Ngân hàng Nhà Nƣớc. 102 TÓM TẮT CHƢƠNG 3.
106 DANH MỤC BẢNG BIỂU, SƠ ĐỒ Bảng 2.1: Diễn biến tăng trƣởng vốn huy động .2: Bảng số liệu tăng trƣởng chung .3: Cơ cấu vốn huy động theo đối tƣợng khách hàng .4: Biến động nguồn vốn ngoại tệ Sacombank - CN Hƣng Yên .5: Tỷ trọng huy động vốn theo loại tiền .6: Cơ cấu huy động vốn theo thời gian .7: Tỷ trọng nguồn vốn huy động của Sacombank - CN Hƣng Yên .8: Số lƣợng điểm giao dịch của các NHTM trên địa bàn .9: Kết quả công tác phát hành thẻ của Sacombank - CN Hƣng Yên .10: Tổng hợp các sản phẩm dịch vụ chủ yếu của các NHTM.11: Tổng nguồn vốn các NHTM trên địa bàn Hƣng Yên .12: Tốc độ tăng trƣởng các NHTM trên địa bàn Hƣng Yên .1: Tình hình tăng trƣởng vốn huy động.2: Cơ cấu vốn huy động theo đối tƣợng khách hàng .3: Cơ cấu vốn huy động theo loại tiền.4: Tỷ trọng nguồn vốn theo loại tiền của.5: Cơ cấu vốn huy động theo thời gian .6: Tỷ trọng vốn huy động theo thời gian .7: Thị phần vốn của các NHTM trên địa bàn .1: Cơ cấu tổ chức Sacombank - CN Hƣng Yên. Tính cấp thiết của đề tài Hiện nay, hội nhập trở thành một xu thế tất yếu đối với bất kỳ quốc gia nào trên thế giới. Sự kiện Việt Nam chính thức trở thành thành viên thứ 150 của WTO vào ngày 07/11/2006 đánh dấu một bƣớc ngoặt quan trọng trong quá trình đƣa nƣớc ta vào hội nhập kinh tế thế giới. Đây vừa là cơ hội, nhƣng cũng là một sự thách thức to lớn đối với nền kinh tế và các ngân hàng thƣơng mại (NHTM) trong nƣớc.
Trong bối cảnh ấy, một trong những vấn đề quan trọng đƣợc đặt ra hàng đầu đó là vấn đề về nguồn lực – vốn để thúc đẩy đầu tƣ phát triển. Đây là vấn đề mang tính cấp thiết vì: hệ thống Ngân hàng thƣơng mại Việt Nam đã và đang đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc huy động và phân bổ vốn cho nền kinh tế. Trong điều kiện nền kinh tế Việt Nam đang hội nhập, để có thể duy trì, tăng khả năng cạnh tranh và nâng cao vị thế của mình trên thị trƣờng, các ngân hàng thƣơng mại đòi hỏi phải có số vốn đủ lớn với dịch vụ đa dạng và cơ cấu hợp lý. Tuy nhiên, trên thực tế lƣợng vốn các Ngân hàng huy động đƣợc là chƣa lớn, mặt khác không ít Ngân hàng đang phải đối mặt với tình trạng mất cân đối trong cơ cấu vốn.
Vì vậy, vấn đề nâng cao hiệu quả huy động vốn luôn là mục tiêu cấp bách đối với hệ thống các Ngân hàng trong mọi thời kỳ. Mặt khác, từ khi trở thành thành viên của WTO, ngành ngân hàng trở thành ngành hàng đầu thu hút sự đầu tƣ của cả trong và ngoài nƣớc. Theo thống kê của NHNN Việt Nam, hiện nay nƣớc ta có khoảng hơn 50 ngân hàng thƣơng mại trong nƣớc cùng hàng chục chi nhánh ngân hàng nƣớc ngoài. Do đó, cuộc cạnh tranh giữa các Ngân hàng, tất yếu sẽ ngày càng khốc liệt.
Để tồn tại đƣợc trong bối cảnh ấy, đòi hỏi mỗi ngân hàng cần phải đổi mới chiến lƣợc cạnh tranh, tìm kiếm những cơ hội mới, đa dạng hóa và mở rộng nhóm khách hàng mục tiêu. 2 Sacombank - CN Hƣng Yên là Chi nhánh cấp 1 Sacombank. Hoạt động trong môi trƣờng cạnh tranh mới, Chi nhánh gặp phải nhiều khó khăn. Hoạt động huy động vốn của Chi nhánh, dù đã có những thành công nhất định, không phải không còn hạn chế.
Nếu không tăng cƣờng huy động vốn, Chi nhánh sẽ rất khó giữ đƣợc vị thế và tiếp tục phát triển. Với những kiến thức đã học tại trƣờng và tìm hiểu thực tế tại Sacombank - CN Hƣng Yên, em đã chọn đề tài “Giải pháp nâng cao khả năng cạnh tranh trong huy động vốn tại ngân hàng TMCP Sài - Gòn thương tín Chi nhánh Hưng Yên” cho bài luận văn tốt nghiệp của mình. Mục đích nghiên cứu của luận văn Nghiên cứu cơ sở lý luận về khả năng cạnh tranh trong huy động vốn của Ngân hàng thƣơng mại, phân tích, đánh giá thực trạng hiệu quả huy động vốn của Sacombank - CN Hƣng Yên từ đó đề xuất các giải phát nhằm nâng cao khả năng cạnh tranh trong huy động vốn tại Sacombank - CN Hƣng Yên 3. Đối tƣợng nghiên cứu Đối tƣợng nghiên cứu của luận văn tập chung nghiên cứu khả năng cạnh tranh của Sacombank CN Hƣng Yên dựa trên các chỉ tiêu cơ bản: Khả năng hoạt động, khả năng ứng dụng công nghệ, nguồn nhân lực, thị phần hoạt động… so với các NHTM khác trên địa bàn.
Phạm vi nghiên cứu Phạm vi nghiên cứu thực trạng khả năng cạnh tranh của Sacombank CN Hƣng Yên từ năm 2011-2014 và đề xuất giải pháp, kiến nghị để nâng cao khả năng cạnh tranh của Sacombank CN Hƣng Yên. Phƣơng pháp nghiên cứu Báo cáo sử dụng các phƣơng pháp nghiên cứu nhƣ: tổng hợp, phân tích, thống kê, liệt kê so sánh kết hợp tìm hiểu thực tiễn tại Sacombank - CN Hƣng Yên 6. Cấu trúc của bài viết Chƣơng 1: Những vấn đề cơ bản về cạnh tranh trong huy động vốn của 3 Ngân hàng thƣơng mại. Chƣơng 2: Thực trạng hoạt động huy động vốn của Sacombank - CN Hƣng Yên Chƣơng 3: Giải pháp nâng cao khả năng cạnh tranh trong huy động vốn tại Sacombank - CN Hƣng Yên Tôi xin chân thành cảm ơn sự hƣớng dẫn, giúp đỡ của giáo viên hƣớng dẫn khoa học GS – TS Nguyễn Văn Tiến cùng các thầy, cô giáo trƣờng Học viện Ngân hàng, khoa sau đại học, ban lãnh đạo Sacombank - CN Hƣng Yên và các bạn bè đồng nghiệp đã tạo điều kiện và giúp tôi hòan thành luận văn này.
Tôi xin chân thành cảm ơn! 4 CHƢƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ CẠNH TRANH TRONG HUY ĐỘNG VỐN CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1.1 TỔNG QUAN VỀ NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1.1 Khái niệm ngân hàng thƣơng mại Ngân hàng thƣơng mại là một trong những tổ chức kinh tế quan trọng nhất của nền kinh tế vì nó đóng vai trò nhƣ hệ thống tuần hoàn cho nền kinh tế. Có nhiều cách tiếp cận để có đƣợc khái niệm đầy đủ về ngân hàng thƣơng mại nhƣ: thông qua chức năng, hoạt động hoặc thông qua vai trò của ngân hàng thƣơng mại. Nếu xem xét từ các loại hình dịch vụ mà ngân hàng thƣơng mại cung cấp, các nhà kinh tế đã cho rằng “Ngân hàng thương mại là một loại hình tổ chức tài chính cung cấp các danh mục tài chính đa dạng nhất đặc biệt là tín dụng, tiết kiệm, dịch vụ thanh toán và thực hiện nhiều chức năng tài chính nhất so với bất cứ một tổ chức kinh doanh nào trong nền kinh tế”. Ngân hàng thƣơng mại là tổ chức thu hút tiết kiệm lớn nhất trong nền kinh tế, cũng là kênh huy động vốn hữu hiệu nhất.
Đồng thời, Ngân hàng thƣơng mại cũng là một tổ chức cho vay chủ yếu đối với các tổ chức, cá nhân. Đây là một trung gian tài chính quan trọng để trung chuyển vốn cho nền kinh tế sao cho nguồn vốn đó đƣợc phân bổ và sử dụng một cách hiệu quả, hợp lý. Hiện nay, các tổ chức bao gồm cả các công ty kinh doanh chứng khoán, công ty môi giới chứng khoán, công ty bảo hiểm… đang cố gắng cung cấp các dịch vụ của ngân hàng nhƣ: các dịch vụ thanh toán hay cho vay… Nhƣng điểm khác biệt là Ngân hàng thƣơng mại là “Một loại hình tổ chức tài chính cung cấp các danh mục và thực hiện các chức năng tài chính đa dạng nhất” so với bất cứ một tổ chức kinh doanh nào trong nền kinh tế.2 Đặc điểm của ngân hàng thƣơng mại Trƣớc hết, hoạt động ngân hàng thƣơng mại là hình thức kinh doanh kiếm lời, theo đuổi mục tiêu lợi nhuận là chủ yếu. Ngân hàng thực hiện hai hình thức hoạt động là kinh doanh tiền tệ và dịch vụ ngân hàng.
Trong đó, hoạt động kinh doanh tiền tệ đƣợc biểu hiện ở nghiệp vụ huy động vốn dƣới các hình thức khác nhau, để cấp tín dụng cho khách hàng có yêu cầu về vốn với mục tiêu tìm kiếm lợi nhuận. Ngân hàng thƣơng mại là ngƣời “đi vay để cho vay” nhằm mục đích kiếm lời.