Phần mở đầu Chương 2: Tổng quan nghiên cứu và cơ sở lý luận về nâng cao hiệu quả hoạt động cho vay. Chương 3: Phương pháp nghiên cứu. Chương 4: Phân tích thực trạng cho vay trồng cây Mắc ca tại Ngân hàng THMCP Bưu điện Liên Việt Chương 5: Giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động cho vay trồng cây Mắc ca tại LienVietPostBank 3 Các giải pháp mở rộng cho vay trồng cây Mắc ca CHƯƠNG 2 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG CHO VAY 1. Tổng quan về Ngân hàng thương mại và các nghiệp vụ cơ bản của Ngân hàng thương mại 1.
Khái niệm về Ngân hàng thương mại Ngân hàng thương mại đã được hình thành phát triển hàng trăm năm gắn liền với sự phát triển của nền kinh tế hàng hoá. Thông qua hoạt động tín dụng thì NHTM tạo lợi ích cho người gửi tiền, người vay tiền và cho cả ngân hàng thông qua chênh lệch lãi suất thu được. NHTM là một phạm trù kinh tế có rất nhiều khái niệm và cách hiểu qua các thời kỳ. Đạo luật ngân hàng của Pháp (1941) định nghĩa: Ngân hàng thương mại là những xí nghiệp hay cơ sở mà nghề nghiệp thường xuyên là nhận tiền bạc của công chúng dưới hình thức ký thác, hoặc dưới các hình thức khác và sử dụng tài nguyên đó cho chính họ trong các nghiệp vụ về chiết khấu, tín dụng và tài chính.Rose, Ngân hàng là loại hình tổ chức tài chính cung cấp một danh mục các dịch vụ tài chính đa dạng nhất, đặc biệt là tín dụng, tiết kiệm và các dịch vụ thanh toán đồng thời thực hiện nhiều chức năng tài chính nhất so với bất kỳ tổ chức kinh doanh nào trong nền kinh tế.TS Phan Thị Thu Hà (2005) cho rằng Ngân hàng là một trong các tổ chức tài chính quan trọng nhất của nền kinh tế.
Ngân hàng bao gồm nhiều loại tùy thuộc vào sự phát triển của nền kinh tế nói chung và hệ thống tài chính nói riêng, trong đó NHTM thường chiếm tỷ lệ lớn nhất về quy mô tài sản thị phần và số lượng các ngân hàng, theo đó NHTM được hiểu là một đơn vị kinh doanh tiền tệ với hoạt động chủ yếu là nhận tiền gửi và cho vay ngoài ra 4 Các giải pháp mở rộng cho vay trồng cây Mắc ca thực hiện các nghiệp vụ ngân hàng khác theo quy định, hoạt động của NHTM được thực hiện đầy đủ chức năng của một ngân hàng được quy định cụ thể theo pháp luật hiện hành và được quy định cụ thể trong giấy phép kinh doanh được cấp. Các nghiệp vụ cơ bản của Ngân hàng thương mại Hoạt động huy động vốn Hoạt động nhận tiền gửi được coi là mảng quan trọng nhất trong hoạt động huy động vốn của NHTM. Theo Luật các tổ chức tín dụng năm 2010, nhận tiền gửi là hoạt động nhận tiền của tổ chức, cá nhân dưới hình thức tiền gửi không kỳ hạn, tiền gửi có kỳ hạn, tiền gửi tiết kiệm, phát hành chứng chỉ tiền gửi, kỳ phiếu, tín phiếu và các hình thức nhận tiền gửi khác theo nguyên tắc có hoàn trả đầy đủ tiền gốc, lãi cho người gửi tiền theo thỏa thuận. Trong đó, 2 hình thức nhận tiền gửi chủ yếu là: - Nhận tiền gửi tiết kiệm: có 2 loại tiền gửi tiết kiệm là tiền gửi tiết kiệm có kỳ hạn và tiền gửi tiết kiệm không kỳ hạn.
Mục đích của người gửi tiền tiết kiệm là để được hưởng lãi suất cũng như bảo đảm an toàn. - Nhận tiền gửi thanh toán: tiền gửi thanh toán có đặc điểm là không kỳ hạn, lãi suất rất thấp. Mục đích người gửi tiền thanh toán là để phục vụ các nhu cầu thanh toán của mình. So với tiền gửi tiết kiệm, tiền gửi thanh toán có chi phí thấp nhưng ngân hàng phải chịu rủi ro cao vì nguy cơ người gửi tiền có thể rút bất cứ lúc nào.
Ngoài hoạt động nhận tiền gửi, Ngân hàng thương mại còn thực hiện các hoạt động huy động vốn khác như phát hành chứng khoán, vay trên thị trường tiền tệ, vay từ TCTD khác, vay từ NHNN,… Hoạt động cho vay Hoạt động cho vay là hình thức cấp tín dụng, theo đó bên cho vay giao hoặc cam kết giao 5 Các giải pháp mở rộng cho vay trồng cây Mắc ca cho khách hàng một khoản tiền để sử dụng vào mục đích xác định trong một thời gian nhất định theo thỏa thuận với nguyên tắc có hoàn trả cả gốc và lãi. Cho vay là nghiệp vụ tín dụng của Ngân hàng thương mại. Trong đó, ngân hàng thương mại sẽ cho người đi vay vay một số vốn để sản xuất kinh doanh, đầu tư hoặc tiêu dùng. Khi đến hạn người đi vay phải hoàn trả vốn và tiền lãi.
Ngân hàng kiểm soát được người đi vay, kiểm soát được quá trình sử dụng vốn. Người đi vay có ý thức trả nợ cho nên bắt buộc họ phải quan tâm đến việc sử dụng làm sao có hiệu quả để hoàn trả nợ vay. Hoạt động cho vay có tồn tại rủi ro không thu hồi được vốn vay hoặc trả không hết nợ, hoặc trả không đúng hạn… do nhiều nguyên nhân chủ quan và khách quan. Do đó khi cho vay, ngân hàng cần sử dụng các biện pháp bảo đảm vốn vay như: thế chấp, cầm cố,… Hoạt động dịch vụ Ngoài hoạt động huy động và cho vay, Ngân hàng còn có rất nhiều các loại hình dịch vụ khác như: chuyển tiền, thanh toán, đại lý bảo hiểm, thu hộ, bảo lãnh, ….
- Dịch vụ chuyển tiền: Ngân hàng theo sự uỷ nhiệm của khách hàng sẽ chuyển tiền để đáp ứng nhu cầu chi dùng của họ. Có hai phương thức chuyển tiền là chuyển tiền bằng điện và chuyển tiền bằng thư. - Thu chi hộ tiền hàng: Theo những lệnh uỷ nhiệm thu hoặc uỷ nhiệm chi, ngân hàng sẽ tiến hành trích tiền trên tài khoản tiền gửi của khách hàng chuyển trả tiền hàng hoá, dịch vụ đã nhận hoặc thực hiện thu hộ tiền hàng khi nhận được chứng từ khách hàng nhờ thu hộ. - Nghiệp vụ uỷ thác: Là nghiệp vụ mà ngân hàng thực hiện theo sự uỷ thác của khách hàng trong việc quản lý tài sản, chuyển giao tài sản thừa kế, bảo quản chứng khoán, vàng bạc, giấy tờ có giá.
để hưởng hoa hồng. - Mua bán hộ: Theo sự uỷ nhiệm của khách hàng ngân hàng thực hiện nghiệp vụ phát 6 Các giải pháp mở rộng cho vay trồng cây Mắc ca hành hộ trái phiếu hoặc chứng khoán cho các công ty, tổ chức. Thực hiện nghiệp vụ này, ngân hàng có được một khoản thu nhập dưới hình thức hoà hồng phát hành. Ngân hàng có thể tham gia mua bán chứng khoán trên thị trường theo lệnh của khách hàng với tư cách là một trung gian môi giới trên thị trường tiền tệ và thị trường chứng khoán.
Hoạt động khác - Hoạt động đầu tư: Trong những năm gần đây, cùng với sự song song tồn tại của Thị trường chứng khoán thì nghiệp vụ đầu tư đã và đang được các ngân hàng chú trọng nhiều hơn. Ngân hàng tham gia vào đầu tư, mua bán chứng khoán trên thị trường chứng khoán nhằm mục đích tìm kiếm lợi nhuận từ lợi tức chứng khoán và từ chêch lệch thị giá chứng khoán mua bán trên thị trường. Ngoài ra, ngân hàng còn thực hiện hùn vốn, liên doanh qua đó trực tiếp góp vốn vào các doanh nghiệp để thành lập công ty, xí nghiệp mới. - Kinh doanh ngoại tệ: Các ngân hàng có thể tham gia mua bán ngoại tệ, huy động vốn ngoại tệ nhằm đáp ứng nhu cầu của đầu tư cho vay cũng như kiếm lời.
Việc kinh doanh ngoại tệ còn góp phần thúc đẩy trong công tác thanh toán quốc tế, tài trợ cho xuất nhập khẩu,. Cho vay nông nghiệp và vai trò của cho vay trồng cây Mắc ca trong hoạt động Ngân hàng 1. Khái niệm Các phương thức cho vay Nông nghiệp Cho vay trực tiếp Cho vay trực tiếp là quan hệ tín dụng trong đó khách hàng có nhu cầu về vốn giao dịch trực tiếp với ngân hàng để vay và trả nợ. Với phương thức này, việc cấp tín dụng có thể thực hiện song phương hay đa phương.
Với phương thức đa phương, ngoài ngân hàng và khách hàng 7 Các giải pháp mở rộng cho vay trồng cây Mắc ca còn có bên thứ 3 là những nhà cung ứng đầu vào hay các nhà chế biến, bao tiêu nông sản. Phương thức cho vay này sẽ giúp ngân hàng giám sát chặt chẽ việc sử dụng vốn vay. Cho vay bán trực tiếp Với đặc điểm về hoạt động sản xuất nông nghiệp và cho vay đối với lĩnh vực này, cần có phương thức cho vay phù hợp. Trên thế giới cũng như ở Việt Nam hiện nay có các phương thức cho vay bán trực tiếp như sau: - Cho vay theo tổ hợp tác vay vốn: Với phương thức này, thường từ 10 đến 40 hộ nông dân thành lập một tổ hợp tác vay vốn (đặc điểm của tổ là cùng thôn, cùng nuôi trồng một cây con hoặc cùng giống nhau về mục đích vay vốn, tổ phải được thành lập tự nguyện và bầu ra tổ trưởng để đại diện pháp lý trong giao dịch với ngân hàng).
Trên cơ sơ quy định cho vay của ngân hàng, các tổ viên làm giấy đề nghị vay vốn, tổ tiến hành họp và xét theo các điều kiện và nhất trí về số tiền vay. Sau đó tổ trưởng tập hợp lại và gửi tới ngân hàng cùng các giấy tờ khác. Nhân viên ngân hàng sẽ tiến hành thẩm định và thông báo số tiền vay của từng hộ và cho cả tổ. Tổ trưởng là người trực tiếp nhận tiền vay, theo dõi nợ vay và thu nợ để chuyển trả cho ngân hàng.
Tính trực tiếp trong phương thức này thể hiện: những hộ nông dân của tổ hợp tác thực chất là khách hàng của ngân hàng, ngân hàng thẩm định cho vay theo từng nhu cầu và điều kiện của mỗi hộ và từng hộ phải chịu trách nhiệm trực tiếp về việc hoàn trả số tiền được vay. Tính gián tiếp ở chỗ, ngân hàng không làm việc trực tiếp với từng khách hàng mà thông qua tổ trưởng tổ hợp tác, các thành viên trong tổ gián tiếp chịu trách nhiệm về tính hợp lý của các khoản vay và khả năng hoàn trả nợ của các thành viên khác trong tổ. - Cho vay theo tổ liên doanh, liên đới vay vốn. Cách thành lập của tổ này cũng giống như tổ hợp tác vay vốn.
Tuy nhiên, theo kiểu tổ chức này, mỗi thành viên trong tổ phải trực 8 Các giải pháp mở rộng cho vay trồng cây Mắc ca tiếp chịu trách nhiệm trước việc hoàn trả nợ đúng hạn của các thành viên còn lại trong tổ. Khi chưa trả hết nợ, ngân hàng sẽ không cho tổ vay món mới.