Phương Pháp Định Giá Sinh Trưởng Rừng Trồng Bạch Đàn Phục Vụ Nguyên Liệu Giấy

Luận văn định giá sinh trưởng rừng trồng bạch đàn vùng nguyên liệu giấy, phân tích hiệu quả kinh tế và kỹ thuật trồng rừng bền vững.

• Tác giả: Hà Ngọc Anh
• Trường học: Viện Nghiên Cứu Cây Nguyên Liệu Giấy
• Chuyên ngành: Lâm nghiệp
• Đề tài: Đánh Giá Sinh Trưởng Rừng Trồng Bạch Đàn Vùng Nguyên Liệu Giấy
• Loại tài liệu: báo cáo tổng kết đề tài
• Năm xuất bản: 2009
• Địa điểm: Phú Thọ

Tóm tắt

I. Định giá rừng trồng

Định giá rừng trồng là một quá trình quan trọng trong việc đánh giá hiệu quả kinh tế và sinh thái của các khu rừng. Đề tài tập trung vào việc đánh giá sinh trưởng của rừng trồng bạch đàn tại vùng nguyên liệu giấy Trung tâm, nhằm xác định các yếu tố ảnh hưởng đến sự phát triển của cây. Kết quả nghiên cứu cho thấy, sinh trưởng rừng bạch đàn chịu tác động lớn từ điều kiện lập địa, bao gồm đất, độ dốc và thảm thực bì. Việc định giá này không chỉ giúp tối ưu hóa nguyên liệu sản xuất giấy mà còn góp phần vào quản lý rừng trồng hiệu quả.

1.1. Phương pháp nghiên cứu

Phương pháp nghiên cứu được áp dụng bao gồm cả ngoại nghiệp và nội nghiệp. Trong đó, phương pháp ngoại nghiệp tập trung vào điều tra thực địa, thu thập mẫu đất và cây bụi. Phương pháp nội nghiệp bao gồm phân tích mẫu trong phòng thí nghiệm và xử lý số liệu. Các kết quả thu được từ hai phương pháp này giúp đánh giá toàn diện sinh trưởng rừng bạch đàn và các yếu tố ảnh hưởng.

1.2. Kết quả nghiên cứu

Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng, rừng trồng bạch đàn tại vùng nguyên liệu giấy có sự sinh trưởng khác biệt tùy thuộc vào điều kiện lập địa. Đất có độ phì nhiêu cao, độ dốc vừa phải và thảm thực bì phong phú là những yếu tố thuận lợi cho phát triển rừng bạch đàn. Ngoài ra, các biện pháp kỹ thuật lâm sinh như mật độ trồng cũng ảnh hưởng đáng kể đến giá trị rừng trồng.

II. Sinh trưởng rừng bạch đàn

Sinh trưởng rừng bạch đàn là một trong những yếu tố chính được đánh giá trong đề tài. Nghiên cứu tập trung vào việc xác định các yếu tố tự nhiên và kỹ thuật ảnh hưởng đến sự phát triển của cây. Kết quả cho thấy, bạch đàn làm giấy có tốc độ sinh trưởng nhanh trong điều kiện đất đai phù hợp và được quản lý tốt. Điều này không chỉ đảm bảo nguồn nguyên liệu sản xuất giấy mà còn góp phần vào kinh tế rừng trồng.

2.1. Ảnh hưởng của điều kiện lập địa

Điều kiện lập địa bao gồm đất, độ dốc và thảm thực bì có ảnh hưởng lớn đến sinh trưởng rừng bạch đàn. Đất có độ phì nhiêu cao, độ dốc vừa phải và thảm thực bì phong phú là những yếu tố thuận lợi cho sự phát triển của cây. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng, rừng trồng bạch đàn tại các khu vực có điều kiện lập địa tốt có tốc độ sinh trưởng nhanh hơn so với các khu vực khác.

2.2. Ảnh hưởng của kỹ thuật lâm sinh

Các biện pháp kỹ thuật lâm sinh như mật độ trồng, chăm sóc và bón phân cũng ảnh hưởng đáng kể đến sinh trưởng rừng bạch đàn. Nghiên cứu cho thấy, mật độ trồng hợp lý và chăm sóc đúng cách giúp tăng năng suất và chất lượng của rừng trồng bạch đàn. Điều này không chỉ đảm bảo nguồn nguyên liệu sản xuất giấy mà còn góp phần vào kinh tế rừng trồng.

III. Vùng nguyên liệu giấy

Vùng nguyên liệu giấy là khu vực trọng điểm trong nghiên cứu này. Đề tài tập trung vào việc đánh giá sinh trưởng rừng bạch đàn tại các khu vực này để đảm bảo nguồn cung cấp nguyên liệu sản xuất giấy ổn định. Kết quả nghiên cứu cho thấy, rừng trồng bạch đàn tại vùng nguyên liệu giấy có tiềm năng lớn trong việc đáp ứng nhu cầu sản xuất giấy, đồng thời góp phần vào phát triển rừng bạch đàn bền vững.

3.1. Đặc điểm tự nhiên

Vùng nguyên liệu giấy có đặc điểm tự nhiên đa dạng, bao gồm địa hình đồi núi, đất đai phong phú và khí hậu thuận lợi. Những yếu tố này tạo điều kiện thuận lợi cho sinh trưởng rừng bạch đàn. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng, các khu vực có điều kiện tự nhiên tốt thường có rừng trồng bạch đàn phát triển mạnh, đảm bảo nguồn nguyên liệu sản xuất giấy ổn định.

3.2. Tiềm năng phát triển

Vùng nguyên liệu giấy có tiềm năng lớn trong việc phát triển rừng trồng bạch đàn. Nghiên cứu cho thấy, với điều kiện tự nhiên thuận lợi và các biện pháp kỹ thuật lâm sinh phù hợp, rừng trồng bạch đàn tại đây có thể đáp ứng nhu cầu nguyên liệu sản xuất giấy trong tương lai. Điều này không chỉ góp phần vào kinh tế rừng trồng mà còn thúc đẩy phát triển rừng bạch đàn bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ CÔNG THƯƠNG TỔNG CÔNG TY GIẤY VIỆT NAM VIỆN NGHIÊN CỨU CÂY NGUYÊN LIỆU GIẤY ____________ BÁO CÁO TỔNG KẾT ĐỀ TÀI “ĐÁNH GIÁ SINH TRƯỞNG RỪNG TRỒNG BẠCH ĐÀN VÙNG NGUYÊN LIỆU GIẤY” CƠ QUAN CHỦ QUẢN: BỘ CÔNG THƯƠNG CƠ QUAN CHỦ TRÌ: VIỆN NGHIÊN CỨU CÂY NGUYÊN LIỆU GIẤY CHỦ NHIỆM ĐỀ TÀI: HÀ NGỌC ANH 7120 17/02/2009 PHÚ THỌ - 2009 Mục lục Trang DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT …………………………………….… 1 DANH MỤC BẢNG …………………………………………………. Tính cấp thiết và mục tiêu nghiên cứu của đề tài ………………… 4 1. Tính cấp thiết của đề tài ………………………………………. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài …………………….

Địa điểm, đối tượng và nội dung nghiên cứu ……………………. Địa điểm nghiên cứu ………………………………………….… 6 a) Một số đặc điểm tự nhiên vùng nguyên liệu giấy Trung tâm. 6 b) Giới hạn địa điểm nghiên cứu ……………………. Đối tượng nghiên cứu …………………….

Nội dung nghiên cứu ……………………. Tổng quan tình hình nghiên cứu …………………………………. Trên thế giới …………………….… 11 II - THỰC NGHIỆM ……………………………………………………. Phương pháp nghiên cứu …………………………………………….

Phương pháp ngoại nghiệp …………………………………….… 13 a) Tình hình sinh trưởng rừng trồng …………………….… 13 b) Điều tra đất ……………………………………………………… 15 c) Điều tra cây bụi thảm tươi ………………………………….… 15 d) Thu thập mẫu phân tích ……………………………………. Phương pháp nội nghiệp …………………….… 15 a) Thu thập và thừa kế tài liệu ………………………………….… 15 b) Phân tích mẫu trong phòng thí nghiệm …………………….… 15 c) Xử lí số liệu …………………………………………………. Kết quả nghiên cứu và thảo luận …………………………………. Thực trạng rừng trồng Bạch đàn tại vùng nguyên liệu giấy Trung tâm …………………………………….… 17 a) Thực trạng sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn ……….

18 b) Thực trạng chất lượng rừng trồng Bạch đàn ………………. Ảnh hưởng của điều kiện lập địa đến sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn ……………………………………….… 22 a) Ảnh hưởng của đất đến sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn …. 22 b) Ảnh hưởng của độ dốc đến sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn 32 c) Ảnh hưởng của thực bì đến sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn 34 2. Ảnh hưởng của một số biện pháp kĩ thuật lâm sinh đến sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn ………………………………….… 37 III - KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ …………………….… 41 TÀI LIỆU THAM KHẢO ……………………………………………….… 42 DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT D1.3: Đường kính thân cây tại vị trí 1,3 m Hvn : Chiều cao vút ngọn f: Hình số tự nhiên V: Thể tích thân cây bình quân M: Trữ lượng rừng trồng N/ha: Mật độ rừng trồng A: Tuổi rừng ∆M: Lượng tăng trưởng trữ lượng bình quân X: Trung bình mẫu Xi : Giá trị thứ i của mẫu Sd: Sai tiêu chuẩn mẫu S%: Hệ số biến động TLS: Tỉ lệ sống TB: Trung bình OM: Hàm lượng hữu cơ Nts: Ni tơ tổng số Pts: Lân tổng số Kts: Ka li tổng số Pdt: Lân dễ tiêu Kdt: Ka li dễ tiêu Ca2+: Canxi trao đổi Mg2+: Magiê trao đổi 1 DANH MỤC BẢNG Bảng 01: Thực trạng sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn.

20 Bảng 02: Thực trạng chất lượng rừng trồng Bạch đàn. 21 Bảng 03: Ảnh hưởng của đất đến sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn tuổi 7……………… 25 Bảng 04: Ảnh hưởng của đất đến sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn tuổi 6………………. 26 Bảng 05: Ảnh hưởng của đất đến sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn tuổi 5………………. 27 Bảng 06: Ảnh hưởng của đất đến sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn tuổi 4……………….

28 Bảng 07: Ảnh hưởng của đất đến chất lượng rừng trồng Bạch đàn……………………… 29 Bảng 08: Sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn tại nơi phân tích mẫu đất và lá……………. 30 Bảng 09: Kết quả phân tích đất…………………………………………………………. 31 Bảng 10: Kết quả phân tích lá……………………………………………………………. 31 Bảng 11: Ảnh hưởng của độ dốc đến sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn tuổi 6………… 32 Bảng 12: Ảnh hưởng của độ dốc đến chất lượng rừng trồng Bạch đàn tuổi 6…………… 33 Bảng 13: Ảnh hưởng của độ dốc đến sinh trưởng rừng trồng PN14 tuổi 7……………….

34 Bảng 14: Ảnh hưởng của thực bì đến sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn tuổi 7…………. 35 Bảng 15: Ảnh hưởng của thực bì đến chất lượng rừng trồng Bạch đàn tuổi 7…………… 36 Bảng 16: Ảnh hưởng của thực bì đến chất lượng rừng trồng Bạch đàn tuổi 6…………… 36 Bảng 17: Ảnh hưởng của thực bì đến sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn tuổi 6…………. 37 Bảng 18: Ảnh hưởng của mật độ đến sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn. 38 Bảng 19: Ảnh hưởng của mật độ đến chất lượng rừng trồng Bạch đàn.

39 2 TÓM TẮT Để đề xuất biện pháp kĩ thuật và điều kiện gây trồng thích hợp cho các giống, đề tài “Đánh giá sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn vùng nguyên liệu giấy Trung tâm” đã được thực hiện trong năm 2008. Căn cứ vào tình hình thực tế, đánh giá sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn được triển khai tại phía Nam của vùng nguyên liệu giấy Trung tâm, đối tượng là rừng trồng của Công ty Lâm nghiệp Lập Thạch và của Công ty Lâm nghiệp Tam Thanh. Bên cạnh việc nắm bắt thực trạng, các kết quả thu được đã chỉ ra một số yếu tố chủ đạo ảnh hưởng đến sinh trưởng và chất lượng rừng trồng. Ảnh hưởng của điều kiện lập địa đến sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn được thể hiện thông qua đất, độ dốc và thảm thực bì.

Đối với các biện pháp kĩ thuật lâm sinh, đề tài đã nghiên cứu ảnh hưởng của mật độ đến sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn. Trên cơ sở kết quả có được, đề tài đã đưa ra một số đề xuất về biện pháp kĩ thuật trồng rừng Bạch đàn trong khu vực nghiên cứu. Ngoài ra, một số kiến nghị cũng được đề cập nhằm phát triển rừng trồng Bạch đàn cung cấp nguyên liệu giấy trong tương lai. Cơ sở pháp lý - Căn cứ quyết định 1999/QĐ-BCT ngày 03/12/2007 của Bộ trưởng Bộ Công thương về việc giao kế hoạch khoa học và công nghệ năm 2008 cho Viện nghiên cứu cây nguyên liệu giấy.

- Căn cứ hợp đồng nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ số: 48.08- RD/HĐ-KHCN ngày 23 tháng 01 năm 2008 giữa Bộ Công thương và Viện nghiên cứu cây nguyên liệu giấy. - Căn cứ quyết định số 14/QĐ-KHTH ngày28/01/2008 của Viện trưởng Viện nghiên cứu cây nguyên liệu giấy về việc giao nhiệm vụ nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ. Tính cấp thiết và mục tiêu nghiên cứu của đề tài 1. Tính cấp thiết của đề tài Bạch đàn là một trong những loài cây rừng chủ yếu ở nhiều nước trên toàn thế giới.

Cho đến những năm 1990, diện tích đất trồng rừng đã tăng gấp 5 lần với hơn 4 triệu ha rừng trồng trên 90 nước ngoài vùng phân bố tự nhiên của loài thực vật này (Hứa Vĩnh Tùng, Phạm Trọng Nhân). Tại vùng nguyên liệu giấy Trung tâm, Bạch đàn đã được trồng khảo nghiệm loài và xuất xứ từ khoảng những năm 1980, kết quả nghiên cứu đã xác định Bạch đàn urophylla xuất xứ Lewotobi và Egon thích hợp cho trồng rừng vùng này. Sau khi xác định được loài và xuất xứ thích hợp, công tác cải thiện giống đã được tiếp tục nhằm đưa ra các giống Bạch đàn có năng suất cao. Kết quả sau nhiều năm nghiên cứu, đến nay, vùng Trung tâm đã có được bộ giống Bạch đàn khá phong phú phục vụ trồng rừng sản xuất với khoảng hơn 10 giống, bao gồm các giống sản xuất và giống tiến bộ kĩ thuật (Huỳnh Đức Nhân, Nguyễn Quang Đức, Nguyễn Sĩ Huống, Nguyễn Đức Thế, 2007).

Bên cạnh giống tốt, để có năng suất như mong đợi, việc xác định lập địa trồng rừng và hệ thống biện pháp kĩ thuật lâm sinh cần được quan tâm thỏa đáng. Với yêu cầu như vậy, các hoạt động nghiên cứu về phân chia lập địa, xác định tập 4 đoàn cây trồng đối với các vùng sinh thái đã được triển khai nghiên cứu. Các nội dung nghiên cứu có liên quan đã tập trung chủ yếu vào: xác định tiêu chuẩn phân chia lập địa (vi mô) cho rừng trồng công nghiệp tại một số vùng sinh thái ở Việt Nam (Ngô Đình Quế, Đỗ Đình Sâm); một số yêu cầu cơ bản về đất trồng rừng sản xuất cho năng suất và hiệu quả cao (Nguyễn Xuân Quát); điều tra, đánh giá xác định tập đoàn cây trồng rừng sản xuất có hiệu quả trên các dạng lập địa chủ yếu trong các vùng kinh tế lâm nghiệp toàn quốc (Phạm Đình Tam, Lại Thanh Hải, Đặng Quang Hưng, Trần Đức Mạnh); theo dõi tình hình sinh trưởng và phát triển rừng trồng bạch đàn Eucalyptus urophylla từ cây mô, hom (Hoàng Ngọc Hải, Cấn Văn Thơ); điều tra đánh giá rừng trồng nguyên liệu giấy tại các lâm trường vùng trung tâm Bắc bộ giai đoạn 2000 - 2004 (Viện nghiên cứu cây nguyên liệu giấy, 2006). Như vậy, trải qua nhiều thập kỷ, các nhà khoa học Việt Nam đã có nhiều công trình nghiên cứu về Bạch đàn thuộc các lĩnh vực giống, kĩ thuật lâm sinh nhằm tìm ra những đối tượng gây trồng thích hợp, những biện pháp kỹ thuật cụ thể để nâng cao năng suất, chất lượng rừng trồng.

Tuy nhiên, trong giới hạn khu vực nghiên cứu của đề tài, một số yếu tố về tự nhiên có thể cho là phù hợp với Bạch đàn nhưng một số yếu tố mang tính chủ đạo lại có những ảnh hưởng đáng kể đến rừng trồng. Việc xác định các yếu tố chủ đạo của lập địa thông qua đánh giá sinh trưởng sẽ góp phần tích cực cho việc bố trí trồng rừng nhằm phát huy hết tiềm năng sản xuất của đất, mang lại hiệu quả cao nhất. Bên cạnh đó, đánh giá sinh trưởng cũng cần thực hiện thường xuyên để bổ sung thông tin về giống và điều kiện gây trồng, góp phần tăng hiệu quả trồng rừng và tránh những rủi ro đáng tiếc. Xuất phát từ những lí do kể trên, đề tài “Đánh giá sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn vùng nguyên liệu giấy Trung tâm” đã được thực hiện trong năm 2008.

Mục tiêu nghiên cứu của đề tài - Đánh giá sinh trưởng rừng trồng Bạch đàn tại vùng nguyên liệu giấy Trung tâm. - Đề xuất biện pháp kĩ thuật và điều kiện gây trồng thích hợp cho các giống Bạch đàn đang được trồng tại vùng nguyên liệu giấy Trung tâm. Địa điểm, đối tượng và nội dung nghiên cứu 1. Địa điểm nghiên cứu a) Một số đặc điểm tự nhiên vùng nguyên liệu giấy Trung tâm: - Vùng nguyên liệu giấy Trung tâm có tổng diện tích tự nhiên 672.498 ha thuộc phạm vi hành chính của 5 tỉnh: Hà Giang, Tuyên Quang, Yên Bái, Phú Thọ và Vĩnh Phúc, cách thủ đô Hà Nội 100 km về phía Tây Bắc; có toạ độ địa lý 21o00’ đến 22o25’ vĩ độ Bắc và 104o20’ đến 105o40’ kinh độ Đông.

- Về địa hình, đây là vùng chuyển tiếp giữa vùng núi cao phía Tây Bắc và vùng đồng bằng Bắc Bộ, bao gồm địa hình đồi, núi thấp và núi trung bình. Địa hình chia cắt mạnh, độ dốc cục bộ lớn, thung lũng sâu tạo thành các kiểu địa hình khác nhau.