CHƯƠNG 1: HỘI TỤ VIỄN THÔNG DI ĐỘNG VÀ CỐ ĐỊNH (THOẠI VÀ INTERNET) - FMC 1.1 Xu hướng hội tụ di động và cố định Thời gian gần đây, dưới áp lực cạnh tranh gia tăng, doanh thu bình quân trên thuê bao (ARPU) giảm mạnh, các nhà cung cấp dịch vụ đang phải đối đầu với bài toán cắt giảm chi phí, đồng thời với việc tạo ra dịch vụ mới, riêng biệt và hấp dẫn người dùng. Doanh thu từ dịch vụ thoại của nhà cung cấp dịch vụ thoại truyền thống đã tiến tới ngưỡng tối đa và đang có xu hướng giảm dần do sự có sự cạnh tranh rất lớn từ các nhà cung cấp khác. Các công nghệ mới cho phép nhà cung cấp mới thâm nhập vào lĩnh vực kinh doanh dịch vụ thoại truyền thống. Thị trường này đang có sự xuất hiện của các nhà cung cấp dịch vụ internet (ISP), và các doanh nghiệp khác.
Sự cạnh tranh, hấp dẫn rất lớn từ dịch vụ IP-Phone dẫn tới sự biến động của thị trường này. Các nhà cung cấp ISP có thể cung cấp dịch vụ IP-Phone giá rẻ, ngoài ra còn có các dịch vụ băng rộng khác như: thoại truyền hình, xem phim theo yêu cầu. Băng thông rộng chính là yếu tố hình thành khái niệm xVNO (Virtual Network Operator). Tồn tại các nhà khai thác mạng ảo; có thể là mạng cố định ảo (FVNO), hoặc mạng di động ảo (MVNO).
Như vậy ranh giới giữa nhà khai thác mạng di động và nhà khai thác mạng cố định không rõ rệt, tiến tới loại hình chung – xVNO. Đây là xu hướng của hội tụ giữa các loại hình mạng khác nhau, cụ thể là giữa mạng cố định và mạng di động. Một nhà khai thác mạng nói chung có thể đóng vai trò nhà khai thác mạng di động, hoặc mạng cố định. Trong bối cảnh này một xu hướng đang hình thành trong cộng đồng viễn thông, với sự ủng hộ của các nhà cung cấp thiết bị, các nhà cung cấp dịch vụ, các tổ chức chuẩn hóa.
Đó là xu hướng hội tụ di động với cố định FMC (Fixed Mobile Convergence). Thế giới viễn thông hiện tại phân chia khá rõ rệt thành hai mảng tách biệt: viễn thông cho thuê bao di động và cho thuê bao cố định. Để cung cấp dịch vụ cho hai nhóm thuê bao này các nhà cung cấp dịch vụ sử dụng kiến trúc mạng khác nhau, phần tử thiết bị mạng khác nhau, cũng như mô hình kinh doanh và thậm chí cơ cấu tổ chức khác nhau. Trên thực tế sự hội tụ đã và đang diễn ra.
Các công nghệ của mạng 2,5/3G và WLAN cho phép tạo kết nối sử dụng các dịch vụ băng rộng. Một số dịch vụ trước kia chỉ được cung cấp thông qua một nhà khai thác mạng, giờ đã có thể được cung 2 cấp thông qua nhà khai thác mạng sử dụng công nghệ khác. Ví dụ, từ điện thoại cố định có thể gửi SMS tới máy di động, thông qua máy di động có thể truy nhập internet. Một số dịch vụ đa phương tiện có thể cung cấp cho cả thuê bao di động và thuê bao cố định.
Xu hướng hội tụ trên xuất phát từ yêu cầu cụ thể về một dịch vụ nào đó. Để có thể cung cấp đồng thời dịch vụ như vậy phải có phương án cụ thể triển khai cho từng dịch vụ. Đó là xu hướng đang phát triển mạnh. Mục tiêu của mạng hội tụ là cho phép phát triển nhanh chóng các dịch vụ mới có thể truy nhập được từ nhiều loại thiết bị qua các mạng truy nhập khác nhau.
Vấn đề chính để đạt được mức phối hợp hoạt động này là phải phát triển được tập hợp các chuẩn cho phần truy nhập và phân phát dịch vụ. Một thành phần quan trọng trong mạng hội tụ để thực hiện được việc liên kết giữa thiết bị và dịch vụ đó là IMS – cho phép một thiết bị bất kỳ được kết nối tới bất kỳ một dịch vụ nào. Hiện nay, IMS là sự lựa chọn tối ưu cho việc phân phát dịch vụ hội tụ và đa phương tiện, cũng như cho phép cung cấp các dịch vụ IP trên cả mạng di động và cố định. Trong các khảo sát gần đây về ngành công nghiệp viễn thông đều cho thấy mối quan tâm đặc biệt đến IMS.
IMS được dự đoán sẽ thương mại hoá dần. IMS là một chuẩn quốc tế đã được công nhận, nó được tích hợp hoàn chỉnh với mạng dữ liệu và mạng thoại trong khi vẫn đáp ứng nhiều đặc tính cốt lõi của lĩnh vực IT. Điều đó cho phép IMS trở thành một thành phần không thể thiếu cho xu hướng hội tụ di động-cố định. Các dịch vụ dựa trên IMS cho phép thực hiện các chế độ trao đổi thông tin cá nhân tới cá nhân và cá nhân tới nội dung thông qua nhiều phương thức khác nhau, bao gồm thoại, văn bản, hình ảnh, video hay bất kỳ sự kết hợp nào giữa chúng theo một cách có tính cá nhân hoá cao.
Lợi ích của các dịch vụ và ứng dụng đa phương tiện mà IMS mang lại đối với nhà cung cấp dịch vụ và người dùng đang thực sự hấp dẫn và không thể chối bỏ. Mặt khác việc cung cấp các ứng dụng hội tụ là một xúc tác lớn cho các nhân tố tích cực, thúc đẩy người tiêu dùng ở lại, tăng tính linh hoạt trong triển khai các dịch vụ mới, phân phối dịch vụ qua các loại mạng truy nhập như WiFi, WiMAX, 3G, DSL…Và cuối cùng hoàn tất giấc mơ của khách hàng đối với các dịch vụ “truy nhập mọi nơi” và hiện thực hoá xu hướng hội tụ di động – cố định.2 Động lực cho hội tụ viễn thông di động cố định - Thỏa mãn yêu cầu của người dùng - Đáp ứng đòi hỏi về kinh doanh 1.1 Đáp ứng yêu cầu của người dùng 3 Nhu cầu của người dùng ảnh hưởng tới sự phát triển của các dịch vụ đa phương tiện đối với cả nhà khai thác di động và cố định. Người dùng mong đợi có thể làm được nhiều hơn với các dịch vụ thông tin của mình, với cước phí thấp hơn và bộc lộ sự quan tâm tới các dịch vụ ngoài thoại. Họ bị thu hút bởi các dịch vụ mang đến cho họ khả năng truy nhập tới một loạt các dịch vụ giải trí theo một cách thân thiện và với cước phí phải chăng.
Nhu cầu từ phía người dùng cũng đặt ra một áp lực cho các nhà cung cấp dịch vụ. Đó là mong muốn sử dụng dịch vụ dưới hình thức bất cứ truy nhập nào, bất cứ thiết bị nào, vị trí nào và bất cứ thời gian nào (any access, any device, any location, any time), là yêu cầu về cá nhân hóa, và sự tiện dụng. Mạng hội tụ được triển khai, sẽ mang lại nhiều lợi ích cho người sử dụng: Đối với các thuê bao riêng lẻ hoặc các thuê bao doanh nghiệp cũng có các lợi ích chính từ sự phát triển của kiến trúc mạng hội tụ. Lợi ích có thể thấy rõ nhất là sự mềm dẻo trong sự kết hợp các loại dịch vụ đa phương tiện trong cùng một call hoặc cùng một session.
Ngày nay, các dịch vụ multimedia có thể được cung cấp bởi các công nghệ hiện tại, thêm vào đó IMS tăng cường sự tích hợp và tương tác dịch vụ. Người dùng có thể cùng một lúc quản lý nhiều sessions với các tương tác phong phú hơn và mức độ cá nhân hoá cao hơn. Các khách hàng doanh nghiệp có thể đưa ra các dịch vụ multimedia tới nhân viên ở xa công sở hoặc làm việc trong môi trường đi lại để cải thiện hiệu quả trong sản xuất và giảm giá thành. Người dùng có thể dễ dàng mở rộng các truyền thông point-to-point thành các sessions multi-point bởi việc khả năng invite thêm các thành phần tham gia.
Bởi vì thông tin presence có thể được chia sẻ, các người dùng có thể tạo ra được cuộc gọi hội nghị bằng cách sử dụng sự kết hợp của các dịch vụ voice, data, video. Sự thay đổi các đặc tính của session, khi mà thêm các thành phần tham gia hoặc thêm các dịch vụ thì không kết thúc hoặc thiết lập lại session. Tính đa nhiệm cũng được đưa một mức mới, khi người dùng có thể tham gia nhiều sessions sử dụng các media khác nhau cùng một lúc. Cho ví dụ, người dùng có thể có cuộc gọi videophones trong khi trả lời e-mail hoặc có thể ngay khi send files hoặc video clips trong khi đang đàm thoại hoặc tham gia vào các cuộc hội nghị truyền hình (videconference).
Việc truyền thông sẽ đơn giản và thuân tiện hơn cho người dùng, người dùng có thể xác định được các phương tiện truyền thông mà họ thích, 4 block calls, lựa chọn chia sẽ thông tin presence/location. Người dùng có thể truy nhập dịch vụ thông qua PCs, Phones, PDAs, hoặc các phương tiện truyền thông khác.2 Đáp ứng đòi hỏi kinh doanh Các nhà khai thác ngày nay cần một cách để các dịch vụ của họ lôi cuốn hơn đối với người dùng và để duy trì quan hệ khách hàng vào luồng lợi nhuận của mình. Nói chung các nhà khai thác luôn tìm kiếm các phương thức linh hoạt và nhanh chóng để đáp ứng các cơ hội mới. Cũng như người dùng mở rộng nhu cầu thoại của họ sang các dịch vụ đa phương tiện, nhà khai thác muốn có khả năng phân phối các dịch vụ một cách nhất quán và liên tục tới người dùng tại bất kỳ đâu và lúc nào dịch vụ được truy nhập.
Và vấn đề còn lớn hơn khi mà các nhà khai thác di động và cố định đang đối mặt với hiện tượng rời bỏ, chuyển mạng mạng của thuê bao. Một phương thức để thu hút và giữ thuê bao là cung cấp một cách khác biệt như thêm tính các đặc tính mới vào các dịch vụ mà họ cung cấp như tính cá nhân hoá, đóng gói dịch vụ, các quan hệ doanh nghiệp, đăng nhập một lần và chất lượng dịch vụ. - Một số nhà cung cấp cố định sẽ được cấp phép cung cấp dịch vụ di động đang tìm kiếm một định hướng xây dựng mạng chung cho kiến trúc mạng di động và cố định, để nhằm xây dụng một kiến trúc mạng sẵn sàng cho nhu cầu cung cấp dịch vụ trong tương lai. Ở đây xin nhấn mạnh thêm, với mô hình MVNO, nhà cung cấp không nhất thiết phải sở hữu băng tần để trở thành nhà cung cấp dịch vụ di động.
- Các nhà cung cấp đang cung cấp cả hai loại hình dịch vụ di động và cố định độc lập với nhau mong muốn tạo ra các dịch vụ hội tụ FMC mới, tận dụng được khả năng riêng biệt này của mình. Đồng thời một nền tảng chung cho cố định và di động cũng cho phép cắt giảm chi phí vận hành.