Chương 1: Giới thiệu đề tài. Chương 2: Tổng quan về giải pháp. Chương 3: Phương pháp giải quyết đề tài. Chương 4: Thiết kế và thi công.
Chương 5: Mô phỏng, phân tích kết quả. Chương 6: Kết luận, đánh giá kết quả. 5 Chương 2 TỔNG QUAN VỀ GIẢI PHÁP 2.1 MÔ TẢ CÁC NGUYÊN NHÂN DẪN ĐẾN ĐẠP NHẦM CHÂN GA Trong thời gian gần đây trên các phương tiện thông tin đại chúng liên tục phản ánh những vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng mà nguyên nhân xuất phát từ việc người điều khiển ô tô nhầm chân thắng với chân ga. Tối ngày 1/5/2020, một người đàn ông điều khiển ô tô Kia Morning vì nhầm chân ga và chân thắng đã lao xe thẳng xuống hồ Linh Đàm (quận Hoàng Mai, Hà Nội).
Trước đó 2 ngày, một phụ nữ điều khiển ô tô chở theo một nhóm người, do đạp nhầm chân ga và chân thắng đã lao thẳng xuống mương nước trên địa bàn huyện Nghĩa Hưng (tỉnh Nam Định), rất may 4 người trên xe đã kịp thoát ra ngoài. Nghiêm trọng hơn, sáng ngày 9/4 vừa qua, một phụ nữ điều khiển xe ô tô Mercedes tại gầm cầu vượt Mai Dịch (quận Cầu Giấy, Hà Nội), thay vì đạp thắng lại đạp nhầm chân ga lao thẳng vào dòng người phía trước khiến 1 người nguy kịch và nhiều người bị thương. Trước đó vào ngày 14/11/2018, một người đàn ông lái xe ô tô trên đường Nguyễn Hữu Thọ, quận 7, TPHCM đã gây tai nạn khiến 1 người chết và 4 người bị thương, nguyên nhân sau đó được xác định là do người này nhầm chân ga và chân thắng. Trên đây chỉ là một vài vụ tai nạn giao thông điển hình mà nguyên nhân chính do người điều khiển xe ô tô thay vì đạp thắng lại đạp nhầm chân ga.
Trên thực tế, nếu phải thống kê thì chắc chắn số vụ tai nạn có nguyên nhân tương tự là không hề nhỏ. Nhận định về nguyên nhân của thực trạng này, nhiều tài xế, chuyên gia, giáo viên dạy lái xe và các đơn vị quản lý cho biết: Bình thường thì sẽ không có vấn đề gì xày ra, tuy nhiên trong một số trường hợp trong một phần nghìn giây tích tắc thì bạn rất dễ hoảng sợ. Với người có kinh nghiệm thì không sao nhưng với những người chưa có nhiều kinh nghiệm thì bản 6 năng sẽ trỗi dậy, kéo theo việc đạp chân loạn cả lên vì xe số sàn và số tự động khác nhau". "Tình trạng này thường xày ra ở hầu hết là phụ nữ vì họ thường mang giày cao gót nên khó điều khiển xe, dễ nhầm chân thắng với chân ga.
Đặc biệt khi lái xe thì lại hay dùng điện thoại nên thiếu tập trung khi xử lý tình huống, nên khi gặp bất trắc thì không xử lý kịp, mất bình tĩnh dẫn đến thay vì đạp thắng lại đạp ga". "Xe số tự động thì chỉ có chân ga và chân phanh chính vì vậy khi đạp nhầm vào chân ga thì xe vẫn lao về phía trước mà không chết máy như xe số sàn nên dễ gây ra hậu quả rất khôn lường". "Lý do theo tôi là mọi người chưa biết sử dụng phanh đúng cách. Mọi người có xu hướng là nhấn ga chạy càng nhanh càng tốt nhưng đối với những người chuyên nghiệp thì phanh mới là bộ phận quan trọng nhất".
"Việc điều khiển phương tiện có tính chất bản năng, theo kinh nghiệm truyền tai thì sẽ dẫn đến nguy cơ dẫn đến tai nạn giao thông". Phụ nữ là người điều khiển gần 2/3 số vụ va chạm do sử dụng nhầm bàn đạp được xác định trong cả cơ sở dữ liệu va chạm và trong quá trình quét phương tiện. Những lời giải thích khả thi có thể bao gồm việc phụ nữ tiếp xúc nhiều hơn ở những nơi thường xuyên xảy ra va chạm nhất (bãi đậu xe); xe của họ kém “vừa vặn” hơn do tầm vóc thấp hơn, điều này có thể làm tăng khả năng xảy ra lỗi ứng dụng bàn đạp. Giải thích sự bất thường này có thể quan trọng như một điểm khởi đầu trong việc thiết kế các biện pháp đối phó với tai nạn.
Một yếu tố khác có thể ảnh hưởng đến độ chính xác của việc nhằm chân là vị trí của đầu và cơ thể. Người lái xe có thể chuyển vị trí và tạm thời lệch hướng của bàn chân sang phải khi bắt đầu chu trình lái xe (Schmidt, 1989). Kết quả có thể là chuyển động của chân sang phải, đủ để người đó đạp ga thay vì phanh, dẫn đến tăng tốc ngoài ý muốn. Lưu ý rằng người lái xe sử dụng hệ thống điều khiển hành trình có thể chuyển vị trí.
Khi người lái xe lệch khỏi vị trí cố gắng giảm tốc độ xe bằng cách nhấn vào phanh để ngắt điều khiển hành trình, chân ga có thể chạm nhầm vào chân ga. Ngoài 7 ra, hiệu suất có thể giảm khi người lái xe đang giám sát thay vì điều khiển phương tiện (như khi sử dụng hệ thống điều khiển hành trình). Người lái xe phải có khả năng phân biệt phanh với chân ga mà không cần nhìn vào bàn đạp. Người lái xe sử dụng các dấu hiệu cảm giác, khác nhau cho mỗi bàn đạp, để phân biệt điều này.
Các dấu hiệu quan trọng nhất là vị trí bàn đạp (không gian) và cảm giác (lượng lực để nhấn bàn đạp). Hướng và độ cong của chuyển động cần thiết để vận hành bàn đạp cũng là một phần của cảm giác. Người lái xe có thể sử dụng các điểm tham chiếu không gian khác như gờ truyền động để phân biệt bàn đạp. Tùy thuộc vào loại giày mà người lái xe đang mang, các dấu hiệu ít hữu ích hơn bao gồm kích thước bàn đạp, hình dạng, góc độ, kết cấu bề mặt và đường viền.
Tóm lại, có thể phân chia các nguyên nhân dẫn đến việc đạp nhầm từ chân phanh thành chân ga của tài xế ô tô theo những nhóm sau: 2. Tâm lý thiếu vững vàng Lỗi này thường gặp ở những người mới bắt đầu học lái ô tô hoặc lái chưa thạo dẫn đến chưa làm quen được với việc nhấn đúng phần phanh hay chân ga của ô tô, đặc biệt là khi gặp phải tình huống cần phanh khẩn cấp, do chưa quen nên họ dễ rơi vào tình trạng hoảng hốt nên việc nhấn nhầm chân rất dễ xảy ra. Ở mọi lứa tuổi, yếu tố góp phần phổ biến nhất gây ra các vụ va chạm nhầm bàn đạp là do người lái xe không chú ý lên đến 44%. Người lái xe mất tập trung có thể dễ bị giật mình trước một sự kiện bất ngờ hoặc tình huống giao thông, và trong lúc hoảng sợ muốn dừng xe hoặc giảm tốc độ, có thể nhấn nhầm chân ga.
Có khi đã phát hiện là nhấn nhầm chân ga rồi thì theo quán tính họ lại còn nhấn mạnh thêm và điều này đương nhiên rất nguy hiểm, tiềm ẩn nguy cơ xảy ra tai nạn cao. Có thể nói tâm lý không vững vàng, bốc đồng cộng thêm lơ đãng khi xảy ra tình huống bất ngờ là nguyên nhân chính dẫn tới nhầm lẫn tai hại trên. Tần suất phản ứng giật mình trong các bộ phân tích có thể được trình bày không đầy đủ do nhiều bản tường thuật vụ tai nạn thiếu chi tiết. Mẫu cơ sở dữ liệu bao gồm: 8 • Giật mình sau một va chạm ban đầu (ví dụ, người lái xe phản ứng với một vụ va chạm bằng cách nhấn nhầm bàn đạp).
• Giật mình sau khi mất kiểm soát xe (ví dụ: người lái xe hoảng sợ khi xe trượt hoặc lệch khỏi làn đường, và trong quá trình hồi phục, người lái xe nhấn ga thay vì phanh). • Hoảng sợ dừng lại để tránh va chạm (ví dụ: động vật, xe cộ hoặc người đi bộ đang ở trên đường ngay lập tức của người lái xe và người lái xe cố gắng đạp phanh để tránh va chạm). • Giật mình sau khi chân của người lái xe trượt từ phanh sang chân ga (ví dụ: người lái xe hoảng sợ sau khi chân trượt khỏi phanh và trong khi cố gắng tiếp xúc lại với phanh) 2. Tư thế ngồi khi lái xe chưa đúng Nguyên nhân thứ 2 có thể kể đến là người điều khiển ô tô chưa “chuẩn”, nhất là với những người lái xe số tự động thì càng dễ dẫn đến khả năng nhấn nhầm vào chân ga.
Nguyên nhân này có thể là tư thế ngồi sai, lấy chân phải giữ ga, chân trái đạp phanh. Tư thế này không chỉ khiến cơ thể tài xế bị mệt mỏi, không thoải mái mà lâu dài sẽ dẫn đến những biến chứng về cơ, xương. Hơn nữa, trong tư thế này tài xế sẽ không đủ lực phanh cần thiết, thậm chí dễ bị nhầm lẫn trong những tình huống bất ngờ. Quên chưa gạt cần số, vẫn ở chế độ D Đây chính là nguyên nhân phổ biến xuất phát từ thói quen vẫn ở để ở chế độ cài số D và giữ chân phanh khi dừng ô tô tạm thời.
Trong lúc dừng, nếu người điều khiển ô tô xê dịch vị trí ngồi hoặc rời chân phanh sẽ là rất nguy hiểm nhất là khi có tình huống bất ngờ cần xử lý thì tài xế sẽ dễ bị động và nhầm lẫn. Tất cả các nguyên nhân gây ra tình trạng đạp nhầm chân ga ở xe ô tô đều xuất phát từ yếu tố chủ quan của người tài xế, có thể liệt kê một số trường hợp cụ thể mà người tài xế có thể đạp nhầm chân ga khi điều khiển phương tiện trên đường như sau: 9 Trường hợp đầu tiên chính là dừng xe ở khu vực có tín hiệu đèn giao thông, thay vì việc điều khiển đạp bàn đạp phanh để xe dừng lại thì người tài xế đạp nhầm chân ga. Đây là trường hợp thường xuyên xảy ra nhất và hậu quả của nó là nặng nề nhất bởi vì khu vực đèn tín hiệu giao thông là khu vực có mật độ người tham gia giao thông cực kỳ lớn. Trường hợp thứ 2 là khi người điều khiển phương tiện giao thông di chuyển trong những khu vực có khoảng không gian chật hẹp, ví dụ như bãi đỗ xe, hoặc khi xe ra vào garage,…, trường hợp nầy thường ít gây nguy hiểm đến tính mạng con người nhưng thiệt hại về kinh tế là lớn.
Trường hợp thứ ba là khi người điều khiển ô tô di chuyển trên những đoạn đường có mật độ giao thông lớn, những đoạn đường đang trong tình trạng kẹt xe, do khoảng cách giữa các xe là nhỏ, do đó chỉ cần có bất kỳ một xe nào xuất hiện tình trạng đạp nhầm chân ga thì sẽ gây ra tai nạn liên hoàn. Trường hợp thứ tư là khi phương tiện đang di chuyển trên những cung đường đồi núi, đèo dốc, tình trạng đạp nhầm chân ga có thể xảy ra.