Chương 1: Tổng quan nghiên cứu và cơ sở lý luận về cho vay trung, dài hạn đối với khách hàng doanh nghiệp của ngân hàng thương mại. Chương 2: Phương pháp nghiên cứu. Chương 3: Thực trạng hoạt động cho vay trung, dài hạn đối với khách hàng doanh nghiệp tại Ngân hàng thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam - chi nhánh Sơn Tây 3 Chương 4: Giải pháp hoàn thiện hoạt động cho vay trung, dài hạn đối với khách hàng doanh nghiệp tại Ngân hàng thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam - chi nhánh Sơn Tây. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CHO VAY TRUNG, DÀI HẠN ĐỐI VỚI KHÁCH HÀNG DOANH NGHIỆP CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1.
Tổng quan tình hình nghiên cứu 1. Các nghiên cứu liên quan đến hoạt động cho vay trung, dài hạn đối với khách hàng doanh nghiệp tại ngân hàng thương mại Hoạt động cho vay trung, dài hạn đối với các doanh nghiệp trong thời gian vừa qua là đề tài nghiên cứu rất quen thuộc trong lĩnh vực tài chính ngân hàng trong nước và đã được nhiều sách báo khoa học, luận văn, luận án,… đề cập đến. Có thể kể đến một số công trình, tài liệu đã được công bố như sau: Roberts (2022) đã trình bày khái niệm, mục đích của khách hàng khi tìm đến các khoản vay vốn trung, dài hạn (tác giả đã nêu ra khoản vay vốn trung, dài hạn thông thường được sử dụng khi người vay vốn bắt đầu kinh doanh hoặc khi mở rộng kinh doanh), thời hạn vay vốn của hình thức cho vay trung dài hạn (trên một năm đến năm năm được coi là trung hạn và bất kỳ khoản vay nào dài hơn được gọi là khoản vay dài hạn). Ngoài ra, tác giả cũng trình bày về ưu điểm cũng như nhược điểm của hình thức vay vốn này từ đó đưa ra những kiến nghị cho những người đang có nhu cầu vay vốn trung dài hạn.
Nurmuxammedov (2022) đã chỉ ra thu hút tiền gửi có vai trò quan trọng đối với các ngân hàng thương mại dựa trên việc thu hút tiền gửi từ người dân, từ đó ngân hàng có thể có nguồn tiền để thực hiện các hoạt động cho vay trung dài hạn, ngoài ra tác giả cũng phân tích sự ảnh hưởng lãi suất cho vay đến hoạt động cho vay trung dài hạn cũng như đánh giá tỷ lệ nợ quá hạn tại một số nước phát triển. Từ đó đề xuất ra các giải pháp cải thiện hoạt động cho vay trung dài hạn của các ngân hàng thương mại tại Uzbekistan như tăng cường các biện pháp kiểm soát rủi ro tín dụng, điều chỉnh chính sách tiền gửi từ đó có thể tăng cường huy động vốn từ dân cư để tạo nguồn cho hoạt động cho vay trung dài hạn, khắc phục các vấn đề tham nhũng trong hoạt động ngân hàng từ đó giúp tăng cường hiệu hoạt động cho vay trung dài hạn và giảm thiểu nợ có vấn đề. 5 Dương Đình Hùng (2020) đã nêu lên thực trạng mở rộng cho vay trung và dài hạn tại ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam - CN Hà Tĩnh II từ đó đề xuất các định hướng, giải pháp mở rộng cho vay trung và dài hạn tại chi nhánh ngân hàng nơi mình đang công tác. Vũ Thu Huyền (2016) đã đưa ra được lý luận về hoạt động tín dụng trung và dài hạn tại ngân hàng thương mại.
Tiếp đó, tác giả đã nêu được thực trạng hoạt động tín dụng trung và dài hạn tại ngân hàng TMCP Quân đội trong giai đoạn từ năm 2013-2015. Qua đó, đã chỉ những tồn tại và nguyên nhân của tồn tại trong hoạt động tín dụng trung và dài hạn tại ngân hàng TMCP Quân đội. Cuối cùng tác giả đã đưa ra các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động tín dụng trung và dài hạn tại ngân hàng TMCP Quân đội. Tô Thị Diệu Loan (2013) đã nêu lên thực trạng hoạt động thẩm định cho vay trung và dài hạn tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn Hà Nội-Chi nhánh Vạn Phúc giai đoạn 2009-2012 từ đó đưa ra giải pháp hoàn thiện hoạt động thầm định cho vay trung và dài hạn tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn Hà Nội – Chi nhánh Vạn Phúc.
Khoảng trống nghiên cứu Có thể thấy, đặc điểm chung của các bài viết, nghiên cứu này là đưa ra những cơ sở lý thuyết, lý luận, bên cạnh đó cũng nêu lên thực trạng cho vay trung, dài hạn nói chung và các giải pháp nhằm giải pháp mở rộng, nâng cao hiệu quả hoạt động, hoàn thiện công tác thầm định trong hoạt động cho vay trung và dài hạn tại các ngân hàng thương mại. Tuy nhiên, các giải pháp ấy còn mang tính chung chung, thiếu chi tiết chưa áp dụng vào đối tượng khách hàng cụ thể mà ở đây đang cần nhắc đến là khách hàng doanh nghiệp khiến việc áp dụng vào thực tế các ngân hàng thương mại sẽ gặp khó khăn và thiếu tính khả thi. Ngoài những đề tài đã được đề cập ở trên còn có một số đề tài nghiên cứu khoa học và bài báo trên các tạp chí cũng đã viết về vấn đề này. Những đề tài đã được công bố hầu hết đều là các nghiên cứu mang tính lý thuyết đơn thuần, hoặc là dựa trên những đặc điểm hoạt động của từng ngân hàng thương mại cụ thể và phụ thuộc vào điều kiện kinh tế, chính sách của nhà nước trong từng thời kỳ.
Đồng thời, chưa có đề tài nghiên cứu nào về hoạt động cho vay trung dài hạn đối với khách 6 hàng doanh nghiệp tại ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Sơn Tây giai đoạn 2019 - 2022. Từ kết quả nghiên cứu, khảo sát nói trên, kết hợp giữa những ưu điểm và hạn chế của những công trình nghiên cứu trước đó cùng với quá trình nghiên cứu thực tế, tôi đã thu thập được một nguồn dữ liệu quan trọng, bổ sung cho những thiếu sót còn tồn tại của bản thân để từ đó hoàn thiện công trình nghiên cứu. Vì vậy, luận văn sẽ tập trung nghiên cứu và giải quyết những vấn đề như sau: Nghiên cứu thực trạng hoạt động cho vay trung, dài hạn đối với doanh nghiệp và phân tích yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động cho vay trung, dài hạn đối với doanh nghiệp tại ngân hàng thương mại cổ phần đầu tư và phát triển Việt Nam – Chi nhánh Sơn Tây giai đoạn 2019 – 2022 (yếu tố địa bàn trú đóng, lãi suất, kỳ hạn, sự cạnh tranh đối với các đối thủ trên cùng địa bàn…) Nghiên cứu những hạn chế và nguyên nhân của hạn chế trong hoạt động cho vay trung, dài hạn đối với khách hàng doanh nghiệp tại Ngân hàng thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam - Chi nhánh Sơn Tây giai đoạn 2019 – 2022. Kiến nghị những giải pháp cụ thể nhằm hoàn thiện hoạt động cho vay trung, dài hạn đối với doanh nghiệp tại Ngân hàng thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam - Chi nhánh Sơn Tây.
Những vấn đề cơ bản về cho vay trung, dài hạn đối với Khách hàng doanh nghiệp của Ngân hàng thƣơng mại 1. Khái niệm về cho vay trung, dài hạn Hoạt động cho vay là hoạt động có tỷ trọng lớn và đem lại nguồn thu lớn nhất cho ngân hàng. Theo thông tư số 39/2016/TT-NHNN ngày 30/12/2016 của Ngân hàng nhà nước quy định về hoạt động cho vay của tổ chức tín dụng, Chi nhánh ngân hàng nước ngoài đối với khách hàng đã định nghĩa hoạt động “Cho vay” như sau: “Cho vay là hình thức cấp tín dụng, theo đó tổ chức tín dụng giao hoặc cam kết giao cho khách hàng một khoản tiền để sử dụng vào mục đích xác định trong một thời gian nhất định theo thỏa thuận với nguyên tắc có hoàn trả cả gốc và lãi”. 7 Tùy vào thời hạn cho vay mà tổ chức tín dụng xem xét quyết định cho khách hàng vay theo các loại cho vay như sau: - Cho vay ngắn hạn được định nghĩa là các khoản vay có thời hạn cho vay tối đa 01 (một) năm và được sử dụng để bổ sung sự thiếu hụt tạm thời vốn lưu động của doanh nghiệp, và nó còn có thể được vay cho những tiêu dùng cá nhân.
- Cho vay trung hạn được định nghĩa là các khoản vay có thời hạn cho vay trên 01 (một) năm và tối đa 05 (năm) năm. Loại hình cho vay này thường được dùng để cung cấp, mua sắm tài sản cố định, cải tiến và đổi mới kỹ thuật, mở rộng và xây dựng công trình nhỏ có thời hạn thu hồi vốn nhanh. - Cho vay dài hạn được định nghĩa là các khoản vay có thời hạn cho vay trên 05 (năm) năm. Loại cho vay này được dùng để cấp vốn cho xây dựng cơ bản như đầu tư xây dựng các xí nghiệp mới, các công trình thuộc cơ sở hạ tầng, cải tiến và mở rộng sản xuất,… 1.
Vai trò của cho vay trung, dài hạn Cho vay trung, dài hạn nhằm thoả mãn các nhu cầu về mua sắm máy móc thiết bị, xây dựng cơ sở vật chất, cải tiến công nghệ sản xuất, mở rộng sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm, là phương tiện chuyển dịch và phát triển cơ cấu kinh tế, giải quyết quan hệ cung cầu về vốn, về sản phẩm dịch vụ trên thị trường, góp phần không ngừng nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho nhân dân, cải tiến bộ mặt kinh tế xã hội cho đất nước. Cho vay trung, dài hạn chính có vai trò quan trọng để ngân hàng thương mại, các doanh nghiệp và cả nền kinh tế ngày càng phát triển. Đối với ngân hàng thương mại: - Cho vay trung và dài hạn đem lại lợi nhuận chủ yếu cho Ngân hàng, đồng thời nâng cao khả năng cạnh tranh của Ngân hàng. Cho vay trung dài hạn cả về số lượng và chất lượng là hoạt động mang tính chiến lược của các Ngân hàng thương mại.
Với những khoản cho vay trung và dài hạn có quy mô lớn và lãi suất cao, thời gian dài, cho vay trung và dài hạn mang lại lợi nhuận chủ yếu cho Ngân hàng. Do vậy cho vay trung và dài hạn mang lại thu nhập chủ yếu trong tổng thể các hoạt động của Ngân hàng Thương mại từ trước đến nay. 8 - Khi ngân hàng cho vay đối với khách hàng chính là ngân hàng đang tạo ra và duy trì khách hàng của mình trong tương lai. Tạo điều kiện để ngân hàng mở rộng phạm vi hoạt động của mình và ngày càng khẳng định vai trò, vị thế của mình trong nền kinh tế.