MỞ ĐẦU 1. Lý do nghiên cứu Công nghệ 3D đƣợc rất nhiều các quốc gia trên thế giới ứng dụng đế bảo tồn, phát huy các giá trị di sản, di tích đồng thời quảng bá ý nghĩa lịch sử và văn hóa của các di sản đến với đông đảo công chúng. Với một số di sản hay di tích đã bị mất hay đang bị đe dọa thì việc ứng dụng công nghệ là điều thực sự cần thiết để tái hiện lại hình ảnh di sản, và để di sản không tiếp tục bị hƣ hỏng bởi sự tác động của con ngƣời, khí hậu và thời gian. Năm 2017, công trình tham quan ảo Nhà hát Lớn Hà Nội đã đƣợc Nhà hát Lớn tiếp nhận từ Đại sứ quán Pháp, đơn vị thực hiện là Viện Quốc tế Pháp ngữ (Institut Francophone International - IFI).
Công trình kéo dài khoảng 15 phút, đƣợc để ở chế độ tự động với các cảnh quay độc đáo mang đến cho du khách bữa tiệc văn hóa mãn nhãn. Tham quan ảo Nhà hát Lớn Hà Nội hiện có 18 cảnh thực tại ảo, tƣơng ứng với 18 điểm nhìn của ngƣời tham quan. Ở dƣới cửa số ảnh là dây icone thu nhỏ của các cảnh này. Ngƣời xem có thể chọn và bấm chuột để xem một cảnh bất kỳ.
Không chỉ đƣợc thƣởng thức vẻ đẹp kiến trúc của nhà hát, ngƣời xem còn đƣợc thƣởng thức âm nhạc dịu êm qua những tác phẩm âm nhạc nổi tiếng của Pháp. Lời thoại giới thiệu về từng điểm đến thăm quan đƣợc biên soạn công phu bằng 3 thứ tiếng Việt, Pháp, Anh. Chuyến thăm quan ảo này sẽ cung cấp cho khách tham quan kiến thức phong phú về quá trình xây dựng, những nét độc đáo của kiến trúc Nhà hát, tiến trình hiện đại hóa sân khấu và âm nhạc Việt Nam đầu thế ký XX; cuộc đời và đóng góp của nhà viết kịch Vũ Đình Long - cha đẻ của ngành kịch nói Việt Nam và ông Claude Bourrin - Giám đốc đầu tiên của Nhà hát Lớn Hà Nội. Điều quan trọng nhất, “Tham quan ảo Nhà hát Lớn Hà Nội” là một sản phẩm ứng dụng công nghệ 3D.
Do đó, ngƣời sử dụng chỉ cần một thiết bị thông minh và một kết nối internet là có thể truy cập ứng dụng và thực hiện 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com một chuyến tham quan thú vị, khám phá, tìm hiểu Nhà hát Lớn Hà Nội, một công trình kiến trúc hơn 100 năm tuổi, một di sản kiến trúc và lịch sử đã đƣợc xếp hạng cấp quốc gia của Thủ đô” Tuy nhiên khi nghiên cứu về các chính sách đối với việc thúc đẩy UDCN 3D trong công tác bảo tồn di sản văn hóa hiện nay vẫn còn nhiều bất cập, thiếu thống nhất. Vì vậy, việc chọn nghiên cứu đề tài nghiên cứu chính sách thúc đẩy ứng dụng công nghệ 3D trong công tác bảo tồn thực sự có ý nghĩa lý luận và thực tiễn ở Việt Nam hiện nay và trong thời gian tới. Tổng quan tình hình nghiên cứu Việt Nam là một đất nƣớc có hàng ngàn năm lịch sử, đã để lại nhiều di sản văn hóa vật thể và phi vật thể trên các vùng miền tổ quốc. Đã có rất nhiều công trình, sách nghiên cứu về di sản văn hóa, công tác bảo tồn và phát triển di sản văn hóa.
Trong bài “Xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XII của Đảng” [16], tác giả đã chỉ ra rằng xuất phát từ sự tiếp cận văn hóa, các yếu tố cấu thành nền văn hóa, những tiền đề lý luận và thực tiễn hoạt động văn hóa hơn nữa thế kỷ qua do Đảng ta lãnh đạo, đã phản ánh rõ những nét chính yếu về tính tiên tiến của nền văn hóa mà nhân dân ta đang xây dựng, về bản sắc văn hóa dân tộc. Qua hoạt động thực tiễn và tham khảo kinh nghiệm xử lý vấn đề văn hóa ở một số nƣớc trên thế giới, cuốn sách ghi nhận rõ nét về thực trạng văn hóa Việt Nam, đề xuất một số giải pháp và kiến nghị để xây dựng nền văn hóa Việt Nam đáp ứng yêu cầu của tình hình mới. Giữ gìn và phát huy những giá trị truyền thống, nội sinh của dân tộc, tạo cơ sở vững chắc để tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại là yêu cầu khách quan trong quá trình xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XII của Đảng. Góp phần cùng: 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com “toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta tận dụng thời cơ, vƣợt qua khó khăn, thách thức, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng, hiệu lực, hiệu quả quản lý của Nhà nƣớc, phát huy sức mạnh toàn dân tộc và dân chủ xã hội chủ nghĩa, đẩy mạnh toàn diện và đồng bộ công cuộc đổi mới.
Từ đó, đƣa ra những định hƣớng chiến lƣợc cơ bản cho sự nghiệp xây dựng nền văn hóa “tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc”, để trở thành nền tảng tinh thần xã hội trên con đƣờng thực hiện mục tiêu: “Dân giàu nƣớc mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”.TS Ngô Đức Thịnh trong bài “Gìn giữ văn hóa phi vật thể là bảo vệ con người” [10] đã khẳng định: Văn hóa phi vật thể là một cách phân loại, chỉ ra các dạng chính thức của văn hóa phi vật thể, các đặc trƣng của văn hóa phi vật thể và việc sƣu tầm bảo tồn chúng. Qua đó, tác giả muốn gửi thông điệp rằng: Văn hóa phi vật thể là văn hóa trải dài trong cả không gian và thời gian, chịu ảnh hƣởng của nhiều yếu tố, trong giai đoạn hiện nay với sự giao thoa, giao lƣu văn hóa giữa các vùng miền, các quốc gia thì văn hóa phi vật thể mang tính mỏng manh, dễ bị thƣơng tổn. Do đó, Nhà nƣớc cần thông qua các cấp chính quyền, các nhà khoa học, giữ vai trò định hƣớng trong nhiệm vụ bảo tồn và phát huy văn hóa phi vật thể của dân tộc. Chu Thái Thành trong bài “Giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc” [11] khẳng định từ xƣa đến nay, bản sắc văn hóa dân tộc đã làm nên sức sống mãnh liệt, giúp cộng đồng ngƣời Việt Nam vƣợt qua biết bao thử thách khắc nghiệt của lịch sử để không ngừng phát triển và lớn mạnh.
Nhận thức đƣợc tầm quan trọng đó, Đảng ta đã ra nhiều chỉ thị, nghị quyết nhằm động viên tối đa nguồn lực nội sinh và ngoại sinh để giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, đáp ứng yêu cầu phát triển của xã hội và con ngƣời trong điều kiện đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập kinh tế quốc tế. 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Bƣớc vào thời kỳ đổi mới, Đảng ta xác định cùng với giáo dục đào tạo, khoa học công nghệ là quốc sách hàng đầu, là nền tảng và động lực thúc đẩy công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước”. Khoa học và công nghệ có tác động to lớn tới toàn bộ đời sống vật chất và tinh thần của xã hội. Phát triển giáo dục và đào tạo, khoa học và công nghệ là cơ sở để thực hiện chiến lƣợc phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng chiến lƣợc con ngƣời, phát triển văn hoá của Đảng và Nhà nƣớc ta.
Đại hội XI của Đảng nhấn mạnh: “Phát triển mạnh khoa học, công nghệ làm động lực đẩy nhanh quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa, phát triển kinh tế trí thức, góp phần tăng nhanh năng suất, chất lƣợng, hiệu qủa, sức cạnh tranh của nền kinh tế. Sự phát triển nhanh, bền vững của đất nƣớc”. Nhƣ vậy, phát triển KH&CN phải là nền tảng và động lực thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá thắng lợi. Hiện nay, cuộc cách mạng KH&CN trong thời kỳ toàn cầu hoá đã và đang diễn ra mạnh mẽ, tác động đến mọi quốc gia, dân tộc.
Tốc độ phát minh khoa học ngày càng gia tăng. Khoảng cách từ phát minh đến ứng dụng rút ngắn. Sự cạnh tranh về công nghệ cao diễn ra quyết liệt. Truyền thông về KH&CN diễn ra sôi động.
Nhiều tri thức và công nghệ mới ra đời, đòi hỏi con ngƣời phải học tập thƣờng xuyên, học tập suốt đời. Quá trình giáo dục phải đƣợc tiến hành liên tục để ngƣời lao động có thể thích nghi đƣợc với những đổi mới của tiến bộ KH&CN. Vừa qua, hoạt động nghiên cứu, ứng dụng KH&CN đƣợc đẩy mạnh, quản lý KH&CN có đổi mới, thị trƣờng KH&CN đƣợc hình thành, đầu tƣ cho khoa học đƣợc nâng lên. Cùng với giáo dục và đào tạo, khoa học và công nghệ là động lực phát triển kinh tế xã hội, là điều kiện cần thiết để giữ vững độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội.
Khoa học và công nghệ là nhân tố chủ yếu thúc đẩy tăng trƣởng kinh tế và củng cố quốc 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com phòng an ninh. Phát triển khoa học công nghệ để tạo tiền đề cơ sở ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, phát huy sáng kiến, cải tiến kỹ thuật. Phát triển KH&CN có tác dụng thực hiện tốt hơn nhiệm vụ bảo vệ và cải thiện môi trƣờng sinh thái, bảo đảm phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. “Cƣơng lĩnh xây dựng đất nƣớc thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (Bổ sung, phát triển 2011)” nhấn mạnh: “Giáo dục và đào tạo, khoa học và công nghệ có sức mạnh nâng cao dân trí, phát triển nguồn nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, góp phần quan trọng phát triển đất nước, xây dựng nền văn hoá và con người Việt Nam.
Phát triển giáo dục và đào tạo cùng với phát triển khoa học và công nghệ là quốc sách hàng đầu; đầu tư cho giáo dục và đào tạo là đầu tư phát triển. Sự phát triển của khoa học và công nghệ ngày càng có ý nghĩa quyết định trong việc làm thay đổi nền sản xuất vật chất của xã hội”. Trong thời đại chuyển dịch mạnh mẽ của cuộc cách mạng khoa học kiểu cũ dựa vào bóc lột sức lao động và tàn phá môi trƣờng tự nhiên là chính sau cuộc cách mạng khoa học kiểu mới hƣớng tới nâng cao năng suất lao động, bảo vệ môi trƣờng sinh thái và nâng cao chất lƣợng cuộc sống con ngƣời, hàm lƣợng khoa học kết tinh trong các sản phẩm hàng hóa ngày càng tăng. Bất cứ quốc gia nào muốn làm đƣợc điều đó thì đều cần phải phát triển khoa học và công nghệ.