Chương 1 MỘT SỐ VAN DE CO BAN VE CHE BINH DONG PHAM TRONG QUOC TRIEU HiNH LUAT - 6 1. Giới thiệu khái quát về Quốc triều hình luật 6 1. Sự ra đời và phát triển của Quốc triều hình luật. Ping pham trong Quốc triều hình luật - - 15 1.
Các giá trị lập pháp trong chế định đồng phạm của Quốc triều hình luật. 22 Kết luận Chương L. 27 Chương 2 MỘT SỐ VĂN ĐỀ CƠ BẢN VẺ CHÈ ĐỊNH ĐỒNG PHAM. TRONG HỘ LUẬI HÌNH SỰ NAM 2015 (SUA DO1, BO SUNG NAM 2017) - - - 29 2.
Khái niệm đẳng pham va các hình thức đồng phạm - 29 2. Khái niệm đồng phạm 29 2. Các hình thức đồng phạm - 31 2. Những loại người đồng phạm.
Người thực hành. Người tổ chức. Người xúi giục. Người giúp sức - - 40 2.
Một số vấn dễ vẻ trách nhiệm hình sự của những người đồng pham. Nguyên tắc xác định trách nhiệm hình sự đối với những người đồng DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT Kýhiệu — Nguyên nghĩa 1 |BLHS Bộ Mậthình sự GS Gido su NXB Nha xuat ban a] we] Q11 Quốc triêu hình luật PGs Thó giáo sư Ul TAND Toả án nhân dân a TNHS Trách nhiệm hình sự Ts “Tiến sĩ xe TSKH _ Tiến sĩkhoa học oD 2. Tỉnh hình nghiên cứu của đề tài Xung quanh việc nghiên cứu về Quốc triều hình luật cũng như nghiên cứu về chế dịnh dẳng phạm đã có nhiều học giã, luật gia, nhà khoa học nghiên cứu dưới các póc dộ khác nhau như Cáo công Irình nghiên cứu, sách, bài bảo, bài viết về những vấn dễ chung. nhất về sự ra đời và phát triển của nhà nước phong kiến cũng như pháp luật thời nảy, mà điển hình uũa nó là Quốc triều hình luật thời vua Lồ Thánh Tông: - T§ Lê Thị Sơn (chủ biên), Quốc triều hình luật lịch sử hình thành, nội dụng và giá trị (Sách chuyên khảo), NXB khoa học xã hội, 20041, - Bùi Xuân Đính, Nhà nước và pháp luật thời phong kiến Việt Nam Những sup ngẫm, N3XXB Tu pháp, 2005, - Lương Văn Tuấn, Các giả trị nhân vấn, tiễn bộ của Quốc triểu hình luật, NXB Chính trị quốc gia, 2017.
- Trần Quang Thành, Kỹ thuật lập pháp trong Quốc triển hình luật, Luận văn thạo sỹ luật học, Khoa luật- Đại học Quốc gia Hà Nội, 2015, Hay một số công trình, bải báo nghiên cửu riêng về ẩn dề đẳng phạm trong BI.H8 hiện hành như: - Trần Quang Tiệp, Đẳng phạm trong Luật hình sự Việt Nam, Luận án tiến sĩ luật học, Trường Đại học Luật Hà Nội, Hà. Nội, 2000, - Nguyễn Thị Trang Liên, Các bùn thức đẳng phạm trong Luật hình sự Việt Nam, Luận văn thạc sỹ luật học, Khoa Luật - Đại học Quốc Gia Ila NGi, 2007, Cũng như trong các bài viết trên tạp chí như: - TSKH Lê Cảm, Vả chế định đồng phạm trong luật hình sự Việt Nam (Mật sé van dé iy ludn & thực nén), TTạp chí Tỏa án nhân dan (LAND) của 'Tòa án nhần dân tối cao (LA NLYTC), số 2+3/1988, s MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Trong hệ thống pháp luật Việt Nam, một trong những Bộ luật nồi tiếng, có ý nghĩa và giá trị phải kế đến Quốc triểu hình luật (hay còn gọi là "Luật hình triều Lê”, “Lê triều hình luật” hay "Luật Hồng I3úc”) là một trong những Bộ luật hoàn chỉnh nhất trong lịch sử pháp luật của các nhà nước phong kiến Việt Nam. Nói dến Quốc triểu hình luật người ta nphĩ ngay dến một BS luật có kĩ thuật lập pháp cao, nội dung phong phú, toản diện với nhiều giá trị nỗi bật trong lịch sử pháp luật Việt Nam thời kỳ phong kiến, Quốc triều hình luật không chỉ được đánh giá cáo hơn hẳn số với những thánh Lựu pháp luật của các triểu đại trước đó mà còn có nhiều ý nghĩa quan trọng đối với việc biên soạn nhiều Bộ luật khác của các triều đại phong kiến Việt Nam.
Bên cạnh đó, Quốc triều hình luật cũng chứa đựng những tư tướng tiển bộ và được xây đụng ở một trình độ lập pháp cao so với các văn bản pháp luật phong kiến trước đó vả sau này. lrong Quốc triều hình luật, vấn để Déng phạm chưa được quy định thành một chế định riêng như pháp luật ngảy này nhưng nó lại lả Bộ luật có thể nói là lần đầu tiên, khởi nguễn cho việc quy định đến vấn dễ mà ngày nay chúng ta gọi là đằng phạm. Tiên quan dến đồng phạm dã có nhiều học giả, luật gia nghiền cửu và có nhiều sách báo dưới nhiều góc độ khác nhau dễ cập đến vấn dé nay. Tuy nhiên, để tải “Chế định đồng phạm trong Quốc triều hình Luật và sự kế thừa chế dịnh này trong Bộ luật hình sự năm 2018” là một dễ tải mới, từ trước đến nay chưa có một công trình nào nghiên cửu chuyển sâu ví xảy.
Do đó, việc nghiên cứu để tài này lả hết sức cần thiết MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Trong hệ thống pháp luật Việt Nam, một trong những Bộ luật nồi tiếng, có ý nghĩa và giá trị phải kế đến Quốc triểu hình luật (hay còn gọi là "Luật hình triều Lê”, “Lê triều hình luật” hay "Luật Hồng I3úc”) là một trong những Bộ luật hoàn chỉnh nhất trong lịch sử pháp luật của các nhà nước phong kiến Việt Nam. Nói dến Quốc triểu hình luật người ta nphĩ ngay dến một BS luật có kĩ thuật lập pháp cao, nội dung phong phú, toản diện với nhiều giá trị nỗi bật trong lịch sử pháp luật Việt Nam thời kỳ phong kiến, Quốc triều hình luật không chỉ được đánh giá cáo hơn hẳn số với những thánh Lựu pháp luật của các triểu đại trước đó mà còn có nhiều ý nghĩa quan trọng đối với việc biên soạn nhiều Bộ luật khác của các triều đại phong kiến Việt Nam. Bên cạnh đó, Quốc triều hình luật cũng chứa đựng những tư tướng tiển bộ và được xây đụng ở một trình độ lập pháp cao so với các văn bản pháp luật phong kiến trước đó vả sau này.
lrong Quốc triều hình luật, vấn để Déng phạm chưa được quy định thành một chế định riêng như pháp luật ngảy này nhưng nó lại lả Bộ luật có thể nói là lần đầu tiên, khởi nguễn cho việc quy định đến vấn dễ mà ngày nay chúng ta gọi là đằng phạm. Tiên quan dến đồng phạm dã có nhiều học giả, luật gia nghiền cửu và có nhiều sách báo dưới nhiều góc độ khác nhau dễ cập đến vấn dé nay. Tuy nhiên, để tải “Chế định đồng phạm trong Quốc triều hình Luật và sự kế thừa chế dịnh này trong Bộ luật hình sự năm 2018” là một dễ tải mới, từ trước đến nay chưa có một công trình nào nghiên cửu chuyển sâu ví xảy. Do đó, việc nghiên cứu để tài này lả hết sức cần thiết vào việu hoàn thiện quy định luật hình sự Việt Nam còn hạn chế, khiến củ G quy định luật hình sự vừa thể hiện được tính nhân đạo của nhà nước mà vẫn tạo được sự răn đe với người phạm tội.
Nhiệm vụ nghiên cứu 8 dat được mục đích trên, tác giá đặt ra cho mình nhiệm vụ: Nghiên cứu chế dịnh về dỗng phạm trong Quốc triểu hình luật như: sự ra đời, hình thành và phát triển của Quốc triều hình luật, các nội dung cơ bản của Québec triểu hình luật cũng như đẳng phạm trong Quấc triểu hình luật để từ đỏ tìm ra các giá trị lập pháp trong các quy định về đồng phạm. Nghiên cứu chế dịnh đồng phạm trong HI.HS năm 2015 như khái niệm, đặc diểm của đồng phạm, quy định về déng phạm trong BLHS nam 2015 Sau những nghiên cửu về chế định về đồng phạm trong Quốc triều hình luật và BLHS năm 2015, có sự sử sánh giữa 2 Bộ luật, chỉ ra được những điểm hạn chế cần khắc phục cũng như những giá trị cần kế thừa, đã và cần được ghi nhận trong BLH5 Việt Nam năm 2015 3. Phạm vi nghiên cứu Luin vin tập trưng nghiên cứu chế định dồng phạm trong Quốc triểu hình luật và BLHS năm 2015 (sửa đổi, bố sung nằm 2017), sau đây gọi là BLHS ném 2015. Do số trang của luận văn bị giới hạn nên tác giả chỉ đi vào tim hiểu, nghiên cứu đồng phạm phần chung đối với cả nhân, côn đồng phạm pháp nhân tác giả không đề cập.
‘rén cơ sở phân tích các quy định trên, luận văn tập trung lảm rõ những điểm kế thừa và đưa ra những định hưởng tiếp tục hoàn hiện BLHS trong tương lai 4. Phương pháp luận và các phương pháp nghiên cứu Trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện chúng vả chủ nghĩa duy vật lịch sử, đồng thời những chính sách của Dâng, Nhà nước ta về đâu tranh phỏng chống tôi phạm nói chung, một số phương pháp nghiên - Đuàn Văn Tường, Dòng phạm và một số vẫn đề về thực tiễn xót xử, Tạp chí TAND, số 4/2003; - T5 Lê Thị Sơn, Vẻ cáe giai đoạn thực lộn hành vì đồng phạm, Tạp chí Luật hạc, số 3/1998; - Nguyễn Trung Thành, Cơ sở vả những nguyên tắc truy cứu trách nhiệm hình sự trong trường hợp phạm lội có IỖ chức, Tạp chỉ Nhà nước và pháp luật, số 6/2002;. Song bên cạnh đó, những kết quả nghiên cứu trên vẫn chưa nhiều va cũng chưa co một sự liên kết, dảnh giá dược hết các giả trị trong các Bộ luật cỗ xưa để so sánh với BLHS hiện hành. Dặc biệt là chưa có những kết quả nghiên cứu cụ thể đối với vấn để đồng phạm trong Quốc triều hình luật.
Mà trong xu thể hội nhập như hiện nay, vẫn dé déng phạm diễn ra ngày các phức tap với quy mô mở rộng. BLIIS năm 2015 mới ra đời nhưng vẫn còn một số bắt cập chưa khắc phục được. Do đó việc tiếp tục nghiên cứu một cách toàn diện, có hệ thống về lý luận và thực tiễn đối với vẫn để này trong sự so sánh đánh giá giữa pháp luật hình sự phong kiến, mà điển hình là Quốc triều hình luật và BLHS Việt Nam hiện hành không chỉ đóng góp đáng kế cho việu khai thác và phát huy các đi sản văn hóa dân tộc, truyền thống pháp luật của nhà nước Việt Nam gỗ xưa mà củn có thé đáp ứng được những đôi hải của thực tiễn và yêu câu của cuộc dau tranh phòng, chồng tôi phạm. Mục đích, nhiệm vụ và phạm vi nghiên cứu của luận văn 3.
Mục đích nghiên cứu Mục đích nghiên cứu của bất kỳ công trình nghiên cửu khoa học nào cũng dễu trả lời cho câu hỏi: việc thực hiện công trình nghiền cửu nhằm vào cái gi? Đây cũng chính lả ý nghĩa thực tiễn của kết quả nghiên cứu.