BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐHSP TP. HCM KHOA HÓA elie IVAN VĂN WOE NGM CỬ NIIẦN KHÓA HOC Chuyén nganh: HOA VO CO DE TAI GVHD: TRAN THI THU THUY SVTH: TRAN THỊ TRÀ HƯƠNG LỚP: HÓA IVB KHOA: 1999 - 2003 THANH PHO HO CHÍ MINH Thang 5 năm 2003 LOGI CAM ON uận van này được thực hiện dưới sự hướng dẫn tận tình của cô Trấn Thị Thu Thủy Em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến cô đã động viên, hướng dẫn và sữa chữa đồng thời truyền thụ cho em những kiến thức và kinh nghiệm quý báu. Em xin gởi lời cảm ơn đến Thầy Trưởng khoa, cùng tất cả các thay cô trong khoa Hóa đã day dé cho em trong suốt khóa học, đã tạo điều kiện giúp đỡ em hoàn thành để tài này. Xin cảm ơn các anh, chị và các bạn Hóa IV đã nhiệt tình động viên giúp đỡ tôi thực hiện để tài này.
TRẦN THỊ TRÀ HƯƠNG Luộn vên tốt ngập Cấu tạo phân tử và màu sắc LOI Mử DAU Khoa hoc và kỹ thuật hiện đại đang ngày càng cho phép chúng ta thực hiện thiên hướng của con người là tiến đến cái đẹp cái lộng và đẩy màu sắc. Những thành quả của nền sản xuất hóa học. Những thành tựu trong các ngành khoa học gần gũi: sinh hoc, vật lý, y học cũng như tác dung của chất bin dẫn và các quá trình quang học trong tia laze. Chúng ta không còn ngạc nhiên trước những loại sơn phát quang lấp lánh trong tối, những phim màu và ảnh màu, những loai vải với những mau sắc lạ thường.
Màu sắc cũng như bất kỳ một hiện tượng tự nhiên nào, có những đặc điểm mà chúng ta cho là thuộc những lĩnh vực khác nhau của khoa học tự nhiên như những bài vật lý nghiên cứu các tính chất của tia sáng, quang phổ và các hiện tượng khác có liên quan đến màu sắc. Những bài sinh học nói vé đặc điểm của thị giác (cu thé là mất). Cho nên những màu sắc mà chúng ta cảm thụ được là kết quả của quá trình: 1. Quá trình tương tác giữa các dao động điện từ, tao ra tia sang với các phân tử của chất, 2.
Quá trình hấp thụ có chọn lọc các sóng ánh sáng do đặc điểm về cấu trúc của phan tử có màu quyết định. Quá trình tác động của các tia sáng do được phản chiếu hay đi xuyên qua các chất lên võng mạc hay lên một dụng cụ quang học có khả ning phân biệt mầu sắc. Với để tài "Cấu tạo phân tử và màu sắc” sẽ giúp chúng ta giải đáp những vấn để: vì sao có màu sắc và mau sắc xuất hiện như thế nào? cấu trúc bên trong của các phân tử có quan hệ gì với màu sắc của chất? ứng dụng màu sắc trong đời sống chúng ta. Do thời gian và khả năng hiểu biết còn hạn hẹp, để tài không tránh những sai sót nhất định.
Rất mong Qúy thầy cô xem xét và góp ý. Trang! Luận vên tốt ngập Cấu tạo phân tử và màu sắc PHAN I CO SO LY THUYET CHUONG I ; GIGI THIEU VE MAU SAC I. Hiện tượng mau và đối tượng của khoa hoc về màu sắc. Mọi sinh vật đều có những giác quan, nhờ đó mà chúng nhân biết được thế giới chung quanh.
Chính những giác quan cho phép sinh vật định hướng được trong không gian, tìm được thức ăn, tránh được mọi nỗi hiểm nghèo. Thị giác là một trong những giác quan đó. Cơ quan thị giác của người bao gồm :mắt, thần kinh thị giác và khứu giác của não. Mat đóng vai trò như một bộ thu nang lượng ánh sáng, đây than kinh thị giác nối liền với não, truyền đến não những tín hiệu của tế bào thị giác khi bị ánh sáng tác động.
Não bị kích thích là nay sinh hình tương của vật nhìn. Nhờ thị giác ta nhận biết được phan lớn những thuộc tinh của mọi vật cùng với những khác biệt tinh vi của nó, quan sát được những khoảng không gian to lớn. Nho thị giác ta xác định được hình dáng cua các vật, ước lượng được khoảng cách cud chúng tức là chiéu sâu của vật, biết được số lượng và chất lượng của những bức xạ đo chúng phát ra hoặc phản xạ tức là độ chói và màu sắc. Hình dáng, chiều sầu, khối tích của vật ta cũng có thể biết được qua xúc giác.
Nhưng so với thị giác thì xúc giác bị hạn chế nhiều, tẩm với của tay quá ngắn. Mắt nhìn được ánh sáng tỏa từ những ngôi sao xa lắc, cách chúng ta tới hành tỷ kilômet, mắt phân biệt được những nét cách nhau với những khoảng cách nhỏ chưa đẩy 1/10mm. Mắt phát hiện được những chổ lổi lõm nhỏ trên bể mặt nhăn, những lổi lõm nay đo bằng đơn vị micromet (lm «10 m). Chưa có một dụng cụ quang học nào nhạy cảm như mắt người.
Sở di ta nhìn thấy mọi vật là nhờ những bức xa do vật phát ra hoặc phản xa đập vào mất và gây nên những cảm giác. Sự khác biệt vé lượng sáng chính là sự tương phản của ánh sáng hay còn gọi là bóng ánh sáng. Kích thước và bóng ánh sáng bổ sung lẫn nhau, gợi cho chúng ta biết được hình dáng, khối tích, vị trí của vật trong không gian, cường độ và hướng ánh sáng chiếu tới. Chỉ nhờ hình đáng và bóng ánh sáng, ta biết được khá đẩy đủ về vật.
Một tấm ảnh đen trắng cho ta biết tương đối chính xác vật chụp. Ngoài ra mắt người còn có khả năng đánh giá chất lượng của bức xạ tức là màu sắc. Biết được số lượng (cường độ ánh sáng) và chất lượng sắc là ta biết được Trang 2 Luộn von tốt ngập Cấu tạo phân tử và màu sắc đẩy đủ vẻ màu sắc. Chỉ có con người mới nhận biết được màu sắc, nhiều con vật thượng đẳng cũng không có khả năng nhân biết màu.
Ban chất của mau sắc từ lâu đã được đặt thành câu hỏi. Cho đến bây giờ, người ta vẫn đang còn tìm lời giải đáp. Sở di như vậy là do hiện tượng màu là một hiên tượng phức tạp, nhiều vẻ, nó bắt dau từ môi trường bên ngoài. tắc động qua giác quan và kết thúc bằng nhận thức.
Cảm xúc vé màu nây sinh ra từ nguồn sáng tác động vào mắt. Trong cầu mất có vô số những dau dây than kinh thi giác nối liền mất với vỏ não. Khi có bức xa tác động vào mit, bên trong những tế bào màng mắt xảy ra một quá trình điện - hóa, làm xuất hiện ở đây thần kinh thị giác những xung điện sinh. Những xung này truyền tới não gây nên cảm giác màu.
Để thấy rd hơn đặc điểm của hiện tượng màu, ta hãy xem xét hai thuộc tính của một vật mà mắt người nhận được đó là: hình đáng và màu sắc. Hình dáng thì có thể xác định được bằng mắt. Nhưng hình đáng cũng có thể xác định bằng các dụng cụ đo và biểu thị bing những đơn vị tuyệt đối của chiều dài, điện tích, khối tích. Còn màu sắc không phải là đại lượng vật lý khách quan, không thể đo màu sắc tách khỏi mất.
Những bức xạ tổn tại không phụ thuộc vào con người, vào thị giác của con người. Nhưng tự nó không có tính chất gọi là màu mà màu chỉ nảy sinh khi bức xạ tác động vào mất. Do đó màu được định nghĩa như là một thuộc tính của bức xạ (ở đậy là ánh sáng) được đánh giá theo tác động của bức xạ vào mất. Từ những điểu trình bày trên, hiện tượng màu có thể chia thành 3 quá trình chính: quá trình vật lý tức là bức xạ năng lượng; quá trình sinh lý là tác động của năng lượng kích thích thần kinh thị giác; quá trình tâm lý là quá trình cảm thụ màu.
Môn học về màu cũng theo đó chia thành 3 phần: vật lý, sinh lý, và tâm lý màu. Về mặt vật lý:người ta nghiên cứu năng lượng của bức xạ, sự cho qua và hấp thụ năng lượng, truyền năng lượng. Những đại lượng cơ bản, đặc trưng cho năng lượng bức xạ là tốc độ ánh sánh sáng, bước sóng (hoặc tắn số), công suất, sự phân bố công suất theo bước sóng (thành phần phổ của ánh sáng) màu sắc của bức xạ phụ thuộc vào bước sóng. Tất cả các đại lượng đặc trưng cho năng lượng bức xạ đều có thể xác định bằng phương pháp khách quan và biểu thi bing đơn vị đo vật lý.
Về mặt sinh lý mau: người ta nghiên cứu những quá trình diễn ra trong cơ quan thị giác dưới tác động của bức xa, nghiên cứu mối liên quan giữa cấu tạo thị giác và những màu tương ứng. Những nhà sinh lý cho rằng, trong võng mạc có ba loại tế bào nhạy sáng khác nhau, tương ứng với những bước sóng khác nhau. Khi bức xạ tác đông vào một loại tế bào nào đó sẽ tạo nên những cảm giác về một màu nhất định. Ví dụ khi tác động vào những tế bào nhạy cảm với những bước sóng ngắn, vừa, và dài sẽ gây nên những Trang 3 Luộn vớn tốt ngập Cấu tạo phân tử và màu sắc cảm giác màu xanh, luc, đỏ.
Khi tác đông cùng một lúc tới 2 hoặc 3 loại tế bào sẽ có những cảm giác vé các màu muôn vẻ. Màu sắc được xác định bằng tỉ lệ giữa những đại lượng kích thích của 3 loại tế bào đó. Đại lượng của 3 loại kích thích này có thể đo được. Do đó, bất cứ mau nào cũng tương ứng với 3 đại lượng kích thích cơ bản, ngược lại 3 đại lượng kích thích coo ban tương ứng với một màu nhất định.
Đặc điểm này của sự cảm thụ màu được dùng để tạo nên những hệ thống so màu và phân loại màu. những hệ thống này được gọi là hệ thống so màu. Thay cho việc mô tả màu bằng những tên gọi dài dòng, thiếu chính xác, mỗi màu được biểi thị bằng 3 số đo là 3 tọa độ màu. Về mặt tâm lý: người ta còn nghiên cứu rất ít.
Ở đây phải dùng những thí du để nói lên thực chất của môn học về tâm lý màu. Điều kiện cảm thụ màu hết sức khác nhau. Dưới đây là hai trường hợp: Trường hợp thứ nhất, người quan sát đứng trong buồn tối, nhìn thấy trên nền sim một điểm sáng đều với hình dáng và kích thước nhất định. Trường hợp thứ hai, người quan sát đứng trước cảnh thiên nhiên rộng lớn với rất nhiều hình ảnh khác nhau, trong đó có cả những vật chuyển động và trong suốt thời gian quan sát độ rọi củng thay đổi.
Trường hợp thứ nhất, ngưới quan sát nhìn thấy màu tách khỏi hẳn những vật mà nó phụ thuộc, tách khỏi môi trường chứa màu.