chương 1. Trong chương 2 này, tác giả sẽ giới thiệu về các lý thuyết và cơ sở lý luận của đề tài, sau đó là giới thiệu mô hình nghiên cứu trước đây để làm nền tảng cho việc đề xuất mô hình nghiên cứu của đề tài. Khái niệm Dịch vụ là việc áp dụng các năng lực vì lợi ích của người khác (Vargo và Lusch, 2004). Dịch vụ phụ thuộc vào phân công lao động và đồng sáng tạo giá trị hiệu quả, dẫn đến chuyên môn hóa bổ sung và tiến bộ so sánh giữa những người tham gia (Normann, 2001).
Trước khi phát triển mạng lưới thương mại và công nghệ toàn cầu, dịch vụ thường được thực hiện khi tiếp xúc gần gũi với khách hàng. Ngày nay, càng có nhiều dịch vụ hướng đến mở rộng tri thức và cá nhân hóa, thì dịch vụ càng phụ thuộc vào sự tham gia và đầu vào của khách hàng, không phân biệt đó là đơn vị cung cấp lao động, công ty hay thông tin thông qua chuỗi giá trị tổ chức hoặc công nghệ (Sampson và Froehle, 2006). Mác thì nói rằng: “Dịch vụ là con đẻ của nền kinh tế sản xuất hàng hóa, khi mà kinh tế hàng hóa phát triển mạnh, đòi hỏi một sự lưu thông thông suốt, trôi chảy, liên tục để thoả mãn nhu cầu ngày càng cao đó của con người thì dịch vụ ngày càng phát triển”. Theo quan điểm của nhà kinh tế lão luyện Phillip Kotler và cộng sự (2006), thì “dịch vụ là mọi hoạt động và kết quả mà một bên có thể cung cấp cho bên kia, chủ yếu là vô hình, không dẫn đến quyền sở hữu một cái gì đó, sản phẩm của nó có thể gắn hay không gắn với một sản phẩm vật chất”.
TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Đặc điểm dịch vụ Mặc dù đã có tranh luận về hiệu quả của bốn đặc điểm trong việc phân biệt giữa các sản phẩm và dịch vụ (ví dụ: Regan, 1963; Shostack, 1977; Onkvisit và Shaw, 1991) tuy nhiên chúng vẫn được các học giả và nhà tiếp thị chấp nhận rộng rãi (ví dụ Zeithaml, 1981, 1985 ; Levitt, 1981) và sử dụng cả hai làm cơ sở để kiểm tra hành vi của người mua dịch vụ và phát triển các chiến lược tiếp thị dịch vụ. Do đó, điều quan trọng là phải thiết lập mức độ mà các đặc điểm này phản ánh “quan điểm của người tiêu dùng”. Bốn đặc điểm đó là: tính vô hình, tính không thể tách rời, tính không đồng nhất và tính dễ hỏng.
➢ Tính vô hình (Intangibility) - Mặc dù một số ấn phẩm ban đầu về tiếp thị dịch vụ không chấp nhận thuộc tính vô hình (Regan, 1963; Rathmell, 1966), nhưng nó đã được đa số các nhà nghiên cứu nhắc đến (Edgett và Parkinson, 1993). Ngẫu nhiên, và đôi khi rõ ràng, tính vô hình được coi là đặc tính quan trọng nhất và đặc thù nhất của dịch vụ (Bowen và Schneider, 1988; Edgett và Parkinson, 1993; McDougall và Snetsinger, 1990). Theo Bateson (1979) thì “Điều này được thể hiện bởi thực tế là hầu hết các phân biệt dịch vụ hay hàng hóa được xây dựng dựa trên trạng thái vô hình của các dịch vụ”. ➢ Không thể tách rời (Inseparability) - Edgett và Parkinson (1993) khẳng định trong quan điểm của họ rằng tính không thể tách rời đã được đề cập rộng rãi trong các học thuật.
Theo họ, sự liên quan của tính không thể tách rời đối với tiếp thị dịch vụ về cơ bản là do hai lý do. Đầu tiên, vì tiếp thị dịch vụ bắt đầu tập trung vào các dịch vụ cá nhân (Bowen, 2000), không thể tách rời nhấn mạnh sự tương tác cần thiết giữa nhà cung cấp và khách hàng. Thứ hai, tính không thể tách rời đã thu hút sự chú ý đến các vấn đề nội tại trong năng lực quản lý dịch vụ (Edgett và Parkinson, 1993). Và không thể tách rời được tin rằng là nó có thể khiến người TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.minh 8 tiêu dùng tác động đến việc định hình hiệu quả và chất lượng dịch vụ (Grönroos, 1978; Zeithaml, 1981).
➢ Không đồng nhất (Heterogeneity) - Điểm không đồng nhất phản ánh khả năng biến động cao trong cung cấp dịch vụ (Zeithaml và cộng sự, 1985). Đây là một vấn đề đặc biệt đối với các dịch vụ có hàm lượng lao động cao, vì hiệu quả dịch vụ được cung cấp bởi những người khác nhau và hiệu quả của mọi người có thể thay đổi theo từng ngày (Onkvisit và Shaw, 1991). - Onkvisit và Shaw (1991) cũng cho rằng tính không đồng nhất sẽ tạo ra cơ hội cho việc cung cấp sự linh hoạt và cá nhân hóa dịch vụ. Wyckham và cộng sự (1975) thì đề nghị tính không đồng nhất có thể được giới thiệu như một ích lợi và là điểm khác biệt.
- Sự không đồng nhất của các dịch vụ liên quan đến khó khăn trong việc tiêu chuẩn hóa các dịch vụ. ➢ Tính dễ hỏng (Perishability) - Bởi vì các dịch vụ là cái sự minh chứng hoặc hiệu quả chứ không phải là một vật phẩm hữu hình mà khách hàng lưu giữ, nên nó là loại dễ hỏng và không thể tìm được. Tất nhiên, các phương tiện, thiết bị và lao động cần thiết có thể được tổ chức sẵn sàng để tạo ra một dịch vụ, nhưng chúng chỉ đơn giản đại diện cho năng lực sản xuất, nhưng không phải là chính sản phẩm (Lovelock và Wright, 2001) -Tóm lại, dịch vụ là việc áp dụng các năng lực vì lợi ích của người khác (Vargo và Lusch, 2004). Các hệ thống dịch vụ, đơn vị phân tích cơ bản là các cấu hình đồng sáng tạo của con người, công nghệ, các đề xuất giá trị kết nối các cấu trúc dịch vụ bên trong và bên ngoài và thông tin được chia sẻ (ngôn ngữ, luật pháp, biện pháp và phương pháp; Spohrer và cộng sự, 2007).
Thông thường, các hệ thống dịch vụ tham gia vào các tương tác dựa trên tri thức để cùng tạo ra giá trị, nghĩa là những tiến bộ trong đổi mới dịch vụ TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.minh 9 chỉ có thể có được khi hệ thống dịch vụ có thông tin về khả năng và nhu cầu của khách hàng, đối thủ cạnh tranh và chính nó. Chất lượng dịch vụ 2. Một số khái niệm về chất lượng dịch vụ “Chất lượng dịch vụ đã được mô tả như một hình thức của thái độ, nó có liên quan nhưng không tương đương với sự thỏa mãn, nó là kết quả của việc so sánh giữa sự mong đợi và kết quả thực hiện” (Bolton và Drew, 1991; Parasuraman, Zeithaml và Berry, 1988). Một cuộc nghiên cứu gần đây về định nghĩa này cũng cho thấy sự mơ hồ giữa việc xác định và khái niệm hóa chất lượng dịch vụ.
Mặc dù các nhà nghiên cứu thừa nhận sự đo lường hiện tại về cảm nhận của người tiêu dùng về chất lượng dịch vụ có mối quan hệ đến mô hình không hài lòng, do đó họ cũng đề xuất rằng chất lượng dịch vụ và sự hài lòng là những yếu tố khác biệt (Bitner, 1990; Bolton và Drew, 1991). Chất lượng dịch vụ là lĩnh vực được nghiên cứu nhiều nhất của ngành dịch vụ marketing (Fisk và cộng sự,1993). Ý kiến này đã được nêu ra trong một loạt các cuộc phỏng vấn nhóm tập trung được thực hiện bởi Parasuraman và cộng sự (1985). Họ kết luận rằng “chất lượng dịch vụ được thiết lập dựa trên sự so sánh giữa những gì khách hàng cảm thấy nên được cung cấp và những gì đã được cung cấp”.
Nhiều nhà marketing khác (Gronroos, 1982; Sasser và cộng sự, 1978) cũng ủng hộ quan điểm rằng “chất lượng dịch vụ là sự khác biệt giữa nhận thức và mong đợi của khách hàng”. Parasuraman cùng các đồng nghiệp của mình vào năm 1985 và 1991, cũng như Zeithaml và cộng sự (1990) đề xuất rằng “chất lượng dịch vụ có thể được đánh giá bằng cách đo lường sự mong đợi và nhận thức của khách hàng về mức độ hiệu suất đối với một loạt các thuộc tính dịch vụ”. Sau đó, sự khác biệt giữa kỳ vọng và nhận thức về hiệu suất thực tế có thể được tính toán và tính trung bình trên các thuộc tính. Kết quả: “khoảng cách giữa kỳ vọng và nhận thức có thể được đo lường”.
TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.minh 10 Nghiên cứu về chất lượng dịch vụ đã đạt được nhiều kết quả khả quan kể từ lần đầu tiên được phân tích vào những năm 1980. Có nhiều quan điểm cá nhân tuyệt vời đã góp phần vào việc nghiên cứu này kể từ khi nó xuất hiện, nhất là việc đo lường chất lượng dịch vụ. Có thể kể ra một số tác giả như Cronin & Taylor, Groonros, Parasuraman, Zeithmal & Berry và Rust & Oliver và nhiều người khác. Nhiều mô hình đã được đề xuất để phân tích định lượng và định tính khái niệm này.
Trong đó mô hình được sử dụng nhiều nhất là SERVQUAL và SERVPERF để đo lường mức độ chất lượng dịch vụ 2.2 Các nhân tố tác động đến Chất lượng dịch vụ Các yếu tố chính quyết định chất lượng dịch vụ dự kiến, theo đề xuất của Zeithaml và cộng sự (1990), là “truyền thông truyền miệng, nhu cầu cá nhân, kinh nghiệm trong quá khứ và thông tin liên lạc của nhà cung cấp dịch vụ đến người dùng”. Hầu hết các tác giả đều đồng ý rằng khách hàng kỳ vọng rất hiếm khi quan tâm đến một khía cạnh duy nhất của gói dịch vụ mà thay vào đó là nhiều khía (Berry và cộng sự, 1985; Johnston và Lyth, 1991; Sasser và cộng sự, 1978). Parasuraman cung cấp một danh sách gồm mười yếu tố quyết định lấy từ kết quả của nghiên cứu nhóm tập trung của họ cho các nhà cung cấp dịch vụ và khách hàng là: cách thức, thông tin, năng lực, lịch sự, sự tín nhiệm, độ tin cậy, sự đáp ứng, bảo mật, sự hiểu biết và tính hữu hình. Walker (1990) cho rằng các yếu tố quyết định chính là độ tin cậy của sản phẩm, môi trường chất lượng và hệ thống phân phối hoạt động cùng với dịch vụ cá nhân tốt - thái độ, sự hiểu biết và kỹ năng nhân viên.
Gronroos (1990) đưa ra sáu tiêu chí về dịch vụ có “chất lượng tốt”: tính chuyên nghiệp và kỹ năng; thái độ và hành vi; khả năng tiếp cận và linh hoạt; độ tin cậy và sự thật; phục hồi; danh tiếng và uy tín. Trong giai đoạn tiếp theo của nghiên cứu của Berry và cộng sự (1985) đã tìm thấy một mức độ tương quan cao giữa một mặt là sự giao tiếp, khả năng, ân cần, uy tín và an ninh, và mặt khác là giữa cách thức và sự hiểu biết; và vì vậy họ đã tạo ra hai nhân tố của một dịch vụ có chất lượng là khả năng phục vụ và sự đồng cảm. TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.