Các nhân tố ảnh hưởng đến khả năng sinh lời của các công ty bất động sản niêm yết trên sở giao dịch chứng khoán thành phố hồ chí minh luận văn thạc sĩ

Khám phá các nhân tố ảnh hưởng đến khả năng sinh lời của công ty bất động sản niêm yết trên sàn chứng khoán TP.HCM qua luận văn thạc sĩ chuyên sâu.

• Tác giả: Nguyễn Thu Trâm
• Người hướng dẫn: TS. Lương Xuân Minh
• Trường học: Đại học Ngân Hàng Thành phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính ngân hàng
• Đề tài: Các nhân tố ảnh hưởng đến khả năng sinh lời của các công ty bất động sản niêm yết trên sở giao dịch chứng khoán thành phố Hồ Chí Minh
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• TÓM TẮT
• ABSTRACT
• DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.2.1. Mục tiêu tổng quát
• 1.2.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp nghiên cứu
• 1.6. Đóng góp của đề tài
• 1.6.1. Đóng góp về mặt lý thuyết
• 1.6.2. Đóng góp về mặt thực tiễn
• 1.7. Kết cấu luận văn
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU
• 2.1. Khả năng sinh lời và chỉ tiêu đo lường trong công ty
• 2.2. Khái niệm khả năng sinh lời
• 2.3. Các chỉ tiêu đo lường khả năng sinh lời trong công ty
• 2.4. Các nhân tố ảnh hưởng đến khả năng sinh lời của các công ty
• 2.4.1. Nhóm nhân tố bên ngoài công ty
• 2.4.2. Nhóm nhân tố bên trong công ty
• 2.5. Tình hình nghiên cứu
• 2.5.1. Nghiên cứu nước ngoài
• 2.5.2. Nghiên cứu trong nước
• 2.6. Khoảng trống nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: MÔ HÌNH VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Mô hình và giả thuyết nghiên cứu
• 3.2. Mô hình nghiên cứu
• 3.3. Thiết lập mô hình nghiên cứu
• 3.4. Phương pháp đo lường biến
• 3.5. Giả thuyết nghiên cứu
• 3.5.1. Đối với quy mô công ty
• 3.5.2. Đối với đòn bẩy tài chính
• 3.5.3. Đối với đầu tư tài sản cố định
• 3.5.4. Đối với vòng quay tài sản
• 3.5.5. Đối với tỷ số thanh toán nhanh
• 3.5.6. Đối với tăng trưởng doanh thu
• 3.5.7. Đối với tốc độ tăng trưởng kinh tế
• 3.5.8. Đối với tỷ lệ lạm phát
• 3.6. Phương pháp nghiên cứu
• 3.7. Quy trình nghiên cứu
• 3.8. Thu thập và xử lý số liệu
• 3.9. Phương pháp tính toán
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Thống kê mô tả mẫu nghiên cứu và xem xét tự tương quan của các biến độc lập
• 4.1.1. Thống kê mô tả mẫu nghiên cứu
• 4.1.2. Phân tích sự tương quan của các biến độc lập trong mô hình
• 4.2. Kết quả nghiên cứu thực nghiệm
• 4.2.1. Kết quả mô hình hồi quy đa biến
• 4.2.2. So sánh sự phù hợp giữa mô hình tác động cố định FEM và mô hình tác động ngẫu nhiên REM
• 4.2.3. Kiểm định các khuyết tật của mô hình tác động cố định FEM
• 4.2.3.1. Kiểm định hiện tượng phương sai thay đổi
• 4.2.3.2. Kiểm định hiện tượng tự tương quan
• 4.2.3.3. Khắc phục các khuyết tật trong mô hình tác động cố định FEM
• 4.3. Thảo luận kết quả nghiên cứu
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ HÀM Ý CHÍNH SÁCH
• 5.1. Hàm ý chính sách
• 5.1.1. Mở rộng quy mô công ty
• 5.1.2. Sử dụng đòn bẩy tài chính hợp lý
• 5.1.3. Định hướng cơ cấu tài sản hợp lý
• 5.1.4. Nâng cao hiệu quả vòng quay tổng tài sản
• 5.1.5. Cải thiện tỷ lệ thanh toán hiện thời
• 5.1.6. Tăng trưởng doanh thu
• KẾT LUẬN CHUNG
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC 1: KẾT QUẢ TÍNH TOÁN TỪ PHẦN MỀM THỐNG KÊ STATA
• PHỤ LỤC 2: DANH SÁCH CÁC CÔNG TY

Tóm tắt

I. Lợi nhuận công ty bất động sản

Lợi nhuận công ty bất động sản là một chỉ tiêu quan trọng phản ánh hiệu quả hoạt động kinh doanh của các công ty trong ngành. Nghiên cứu này tập trung vào việc phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến lợi nhuận của các công ty bất động sản niêm yết trên HOSE. Kết quả cho thấy, lợi nhuận không chỉ phụ thuộc vào hiệu quả quản lý nội bộ mà còn chịu tác động mạnh mẽ từ các yếu tố bên ngoài như thị trường chứng khoán, chính sách đầu tư, và xu hướng thị trường. Các công ty có chiến lược kinh doanh linh hoạt và quản lý rủi ro hiệu quả thường đạt được lợi nhuận cao hơn.

1.1. Yếu tố nội bộ

Các yếu tố nội bộ như quy mô công ty, đòn bẩy tài chính, và vòng quay tài sản có ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận. Nghiên cứu chỉ ra rằng, các công ty có quy mô lớn và sử dụng đòn bẩy tài chính hợp lý thường đạt được lợi nhuận cao hơn. Đồng thời, vòng quay tài sản cũng là yếu tố quan trọng giúp tăng hiệu quả sử dụng tài sản, từ đó cải thiện lợi nhuận.

1.2. Yếu tố bên ngoài

Các yếu tố bên ngoài như thị trường chứng khoán, chính sách đầu tư, và xu hướng thị trường cũng tác động đáng kể đến lợi nhuận. Sự biến động của thị trường chứng khoán có thể làm thay đổi giá trị cổ phiếu của các công ty bất động sản, ảnh hưởng đến lợi nhuận. Ngoài ra, chính sách đầu tư của Chính phủ và xu hướng thị trường cũng là những yếu tố quan trọng cần được xem xét.

II. Công ty niêm yết HOSE

Các công ty niêm yết HOSE là đối tượng chính của nghiên cứu này. Những công ty này hoạt động trong lĩnh vực bất động sản và chịu sự quản lý chặt chẽ của thị trường chứng khoán. Nghiên cứu chỉ ra rằng, các công ty niêm yết trên HOSE có khả năng tiếp cận nguồn vốn dễ dàng hơn, từ đó tạo điều kiện thuận lợi cho việc mở rộng quy mô và tăng lợi nhuận. Tuy nhiên, sự cạnh tranh gay gắt trong ngành bất động sản cũng đặt ra nhiều thách thức cho các công ty này.

2.1. Tiếp cận nguồn vốn

Các công ty niêm yết HOSE có lợi thế trong việc tiếp cận nguồn vốn từ thị trường chứng khoán. Điều này giúp họ dễ dàng huy động vốn để đầu tư vào các dự án bất động sản lớn, từ đó tăng lợi nhuận. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng, các công ty có khả năng quản lý vốn hiệu quả thường đạt được lợi nhuận cao hơn.

2.2. Cạnh tranh trong ngành

Sự cạnh tranh gay gắt trong ngành bất động sản là một thách thức lớn đối với các công ty niêm yết HOSE. Để duy trì và tăng lợi nhuận, các công ty cần có chiến lược kinh doanh linh hoạt và quản lý rủi ro hiệu quả. Nghiên cứu cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phân tích thị trường chứng khoán và xu hướng thị trường để đưa ra các quyết định đầu tư hợp lý.

III. Yếu tố ảnh hưởng đến lợi nhuận

Nghiên cứu này xác định các yếu tố ảnh hưởng đến lợi nhuận của các công ty bất động sản niêm yết trên HOSE. Các yếu tố này bao gồm cả yếu tố nội bộ và yếu tố bên ngoài. Kết quả nghiên cứu cho thấy, quy mô công ty, đòn bẩy tài chính, vòng quay tài sản, tăng trưởng doanh thu, và chính sách đầu tư là những yếu tố có ảnh hưởng lớn nhất đến lợi nhuận. Ngoài ra, thị trường chứng khoán và xu hướng thị trường cũng là những yếu tố quan trọng cần được xem xét.

3.1. Yếu tố nội bộ

Các yếu tố nội bộ như quy mô công ty, đòn bẩy tài chính, và vòng quay tài sản có ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận. Nghiên cứu chỉ ra rằng, các công ty có quy mô lớn và sử dụng đòn bẩy tài chính hợp lý thường đạt được lợi nhuận cao hơn. Đồng thời, vòng quay tài sản cũng là yếu tố quan trọng giúp tăng hiệu quả sử dụng tài sản, từ đó cải thiện lợi nhuận.

3.2. Yếu tố bên ngoài

Các yếu tố bên ngoài như thị trường chứng khoán, chính sách đầu tư, và xu hướng thị trường cũng tác động đáng kể đến lợi nhuận. Sự biến động của thị trường chứng khoán có thể làm thay đổi giá trị cổ phiếu của các công ty bất động sản, ảnh hưởng đến lợi nhuận. Ngoài ra, chính sách đầu tư của Chính phủ và xu hướng thị trường cũng là những yếu tố quan trọng cần được xem xét.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong giai đoạn từ 2011 đến 2022, thị trường bất động sản Việt Nam, đặc biệt là các công ty niêm yết trên Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh (HOSE), đã trải qua nhiều biến động đáng kể. Theo báo cáo của Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, thị trường này đóng góp khoảng 14% vào GDP trong giai đoạn 2019 – 2021 và có ảnh hưởng lan tỏa đến hơn 40 ngành kinh tế khác. Tuy nhiên, từ năm 2012 đến nay, lĩnh vực bất động sản gặp nhiều khó khăn như thanh khoản kém, kiểm soát chặt dòng vốn tín dụng và tác động tiêu cực từ đại dịch Covid-19. Trong bối cảnh đó, khả năng sinh lời (KNSL) của các công ty bất động sản trở thành yếu tố sống còn, ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển bền vững của doanh nghiệp và nền kinh tế.

Mục tiêu nghiên cứu là xác định các nhân tố ảnh hưởng đến KNSL của các công ty bất động sản niêm yết trên HOSE, đo lường mức độ ảnh hưởng của từng nhân tố và đề xuất các hàm ý chính sách nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh. Nghiên cứu sử dụng dữ liệu bảng của 24 công ty bất động sản trong giai đoạn 2011-2022, áp dụng các mô hình hồi quy đa biến như OLS, FEM, REM và FGLS để phân tích. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc hỗ trợ các nhà quản trị công ty bất động sản xây dựng chiến lược tài chính và vận hành hiệu quả, đồng thời góp phần ổn định và phát triển thị trường bất động sản Việt Nam.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên hai nhóm lý thuyết chính: lý thuyết về khả năng sinh lời và lý thuyết về các nhân tố ảnh hưởng đến hiệu quả tài chính doanh nghiệp. Khả năng sinh lời được đo lường qua hai chỉ tiêu phổ biến là tỷ suất lợi nhuận trên tổng tài sản (ROA) và tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu (ROE). ROA phản ánh hiệu quả sử dụng tài sản để tạo ra lợi nhuận, trong khi ROE thể hiện khả năng sinh lời trên vốn chủ sở hữu.

Các nhân tố ảnh hưởng được phân thành nhóm bên trong công ty và nhóm bên ngoài công ty. Nhóm bên trong gồm quy mô công ty (SIZE), đòn bẩy tài chính (LEV), đầu tư tài sản cố định (TANG), vòng quay tài sản (AT), khả năng thanh toán hiện thời (CR) và tăng trưởng doanh thu (GROW). Nhóm bên ngoài bao gồm tốc độ tăng trưởng kinh tế (GDP) và tỷ lệ lạm phát (CPI). Mỗi nhân tố được kỳ vọng có ảnh hưởng tích cực hoặc tiêu cực đến KNSL dựa trên các nghiên cứu trước đây và đặc thù ngành bất động sản.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng với dữ liệu bảng thu thập từ 24 công ty bất động sản niêm yết trên HOSE trong giai đoạn 2011-2022. Cỡ mẫu gồm 24 công ty với tổng số quan sát theo năm là khoảng 288 (24 công ty × 12 năm). Phương pháp chọn mẫu là chọn toàn bộ các công ty bất động sản niêm yết có dữ liệu đầy đủ trong giai đoạn nghiên cứu.

Phân tích dữ liệu được thực hiện bằng các mô hình hồi quy đa biến: Pooled OLS, Fixed Effects Model (FEM), Random Effects Model (REM) và Feasible Generalized Least Squares (FGLS) để xử lý các vấn đề về đa cộng tuyến, phương sai thay đổi và tự tương quan. Kiểm định Hausman, Breusch-Pagan và F-test được sử dụng để lựa chọn mô hình phù hợp nhất. Phần mềm Stata 14 được sử dụng để xử lý và phân tích số liệu.

Các biến được đo lường cụ thể như sau: ROA và ROE làm biến phụ thuộc; SIZE được tính bằng logarit tổng tài sản; LEV là tỷ lệ tổng nợ trên tổng tài sản; TANG là tỷ lệ đầu tư tài sản cố định trên tổng tài sản; AT là vòng quay tài sản tính bằng doanh thu thuần trên tổng tài sản; CR là tỷ số thanh toán hiện thời; GROW là tốc độ tăng trưởng doanh thu; GDP và CPI lấy từ số liệu thống kê quốc gia. Mô hình nghiên cứu được xây dựng nhằm đánh giá tác động đồng thời của các nhân tố này đến KNSL.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Quy mô công ty (SIZE) có ảnh hưởng tích cực và có ý nghĩa thống kê đến khả năng sinh lời. Cụ thể, khi quy mô công ty tăng 1 đơn vị logarit, ROA tăng khoảng 0.15 điểm phần trăm, cho thấy các công ty lớn hơn có lợi thế trong việc mở rộng thị phần và tăng lợi nhuận.

2. Đòn bẩy tài chính (LEV) cũng tác động tích cực đến KNSL với mức tăng ROA khoảng 0.12 điểm phần trăm khi tỷ lệ nợ tăng 1 đơn vị. Điều này phản ánh việc sử dụng vốn vay hợp lý giúp công ty tận dụng nguồn vốn chi phí thấp để gia tăng lợi nhuận.

3. Đầu tư tài sản cố định (TANG) có ảnh hưởng tích cực đến KNSL, với hệ số hồi quy khoảng 0.10, cho thấy đầu tư vào tài sản cố định giúp nâng cao năng suất và hiệu quả kinh doanh trong dài hạn.

4. Vòng quay tài sản (AT) có tác động tích cực mạnh mẽ, với mỗi đơn vị tăng vòng quay tài sản làm ROA tăng khoảng 0.20 điểm phần trăm, minh chứng cho hiệu quả sử dụng tài sản trong tạo doanh thu.

5. Khả năng thanh toán hiện thời (CR) và tốc độ tăng trưởng kinh tế (GDP) lại có tác động ngược chiều, với hệ số âm lần lượt là -0.08 và -0.05, cho thấy việc duy trì tài sản ngắn hạn quá cao hoặc tăng trưởng kinh tế không ổn định có thể làm giảm hiệu quả sinh lời.

6. Tỷ lệ lạm phát (CPI) có ảnh hưởng tích cực đến KNSL, với hệ số khoảng 0.07, phản ánh lạm phát vừa phải kích thích tiêu dùng và đầu tư, từ đó tăng lợi nhuận.

Các kết quả trên được trình bày chi tiết trong bảng hồi quy FGLS, đồng thời biểu đồ thể hiện xu hướng tăng ROA và ROE của các công ty bất động sản trong giai đoạn nghiên cứu cho thấy sự cải thiện rõ rệt từ năm 2015 trở đi.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân quy mô công ty ảnh hưởng tích cực là do các công ty lớn có nguồn lực tài chính và quản trị tốt hơn, dễ dàng tiếp cận khách hàng và mở rộng thị trường. Kết quả này phù hợp với các nghiên cứu trong nước và quốc tế, khẳng định vai trò quan trọng của quy mô trong ngành bất động sản.

Đòn bẩy tài chính giúp công ty tận dụng nguồn vốn vay chi phí thấp, tuy nhiên cần cân đối để tránh rủi ro thanh toán. Kết quả tích cực của đòn bẩy tài chính trong nghiên cứu này phản ánh việc các công ty bất động sản Việt Nam đang sử dụng vốn vay hiệu quả, phù hợp với đặc thù ngành vốn cần nhiều vốn đầu tư.

Đầu tư tài sản cố định và vòng quay tài sản đều là những chỉ số quan trọng phản ánh hiệu quả sử dụng tài sản và năng lực sản xuất kinh doanh. Việc đầu tư hợp lý vào tài sản cố định giúp nâng cao năng suất, trong khi vòng quay tài sản cao cho thấy khả năng quản lý tài sản tốt, giảm tồn kho và tăng doanh thu.

Tác động ngược chiều của khả năng thanh toán hiện thời có thể do việc duy trì tài sản ngắn hạn quá lớn làm giảm hiệu quả sử dụng vốn, gây lãng phí nguồn lực. Tương tự, tốc độ tăng trưởng kinh tế không ổn định hoặc quá nóng có thể tạo ra áp lực cạnh tranh và rủi ro cho các công ty bất động sản.

Tỷ lệ lạm phát vừa phải kích thích tiêu dùng và đầu tư, từ đó tăng lợi nhuận, phù hợp với lý thuyết kinh tế và các nghiên cứu trước đây. Tuy nhiên, lạm phát cao quá mức sẽ gây bất ổn và ảnh hưởng tiêu cực.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Mở rộng quy mô công ty: Các công ty bất động sản nên tập trung phát triển quy mô tài sản và thị phần trong vòng 3-5 năm tới nhằm tận dụng lợi thế tài chính và nâng cao khả năng sinh lời. Ban lãnh đạo cần xây dựng chiến lược mở rộng hợp lý, kết hợp với nâng cao năng lực quản trị.

2. Sử dụng đòn bẩy tài chính hợp lý: Khuyến khích các công ty duy trì tỷ lệ nợ vay ở mức vừa phải, tận dụng nguồn vốn vay chi phí thấp để đầu tư phát triển, đồng thời kiểm soát rủi ro thanh toán. Các công ty nên thiết lập chính sách quản lý nợ hiệu quả trong vòng 1-2 năm tới.

3. Định hướng đầu tư tài sản cố định: Tăng cường đầu tư vào tài sản cố định có hiệu quả, ưu tiên các dự án nâng cao công nghệ và năng suất lao động. Việc này cần được thực hiện theo kế hoạch dài hạn 3-5 năm, đảm bảo cân đối nguồn vốn và hiệu quả sử dụng.

4. Nâng cao hiệu quả vòng quay tài sản: Tăng cường quản lý tài sản, giảm tồn kho và tối ưu hóa quy trình kinh doanh để nâng cao vòng quay tài sản. Các công ty nên áp dụng các giải pháp quản trị hiện đại và công nghệ thông tin trong vòng 1-3 năm tới.

5. Cải thiện quản lý tài sản ngắn hạn: Giảm thiểu tài sản ngắn hạn không hiệu quả, tối ưu hóa tỷ lệ thanh toán hiện thời để tránh lãng phí vốn lưu động. Các biện pháp này cần được triển khai ngay trong năm tài chính tiếp theo.

6. Theo dõi và thích ứng với biến động kinh tế vĩ mô: Các công ty cần xây dựng kịch bản kinh doanh linh hoạt để ứng phó với biến động tốc độ tăng trưởng kinh tế và lạm phát, đảm bảo duy trì lợi nhuận ổn định trong dài hạn.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà quản trị công ty bất động sản: Giúp hiểu rõ các nhân tố ảnh hưởng đến khả năng sinh lời, từ đó xây dựng chiến lược tài chính và quản trị hiệu quả nhằm nâng cao lợi nhuận và phát triển bền vững.

2. Nhà đầu tư và cổ đông: Cung cấp thông tin phân tích về các yếu tố tác động đến hiệu quả đầu tư trong ngành bất động sản, hỗ trợ quyết định đầu tư chính xác và giảm thiểu rủi ro.

3. Cơ quan quản lý và hoạch định chính sách: Giúp đánh giá tác động của các yếu tố kinh tế vĩ mô và chính sách tài chính đến hoạt động của các công ty bất động sản, từ đó xây dựng các chính sách hỗ trợ phù hợp.

4. Các nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành tài chính – ngân hàng: Là tài liệu tham khảo khoa học cập nhật về mô hình nghiên cứu và phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến khả năng sinh lời trong ngành bất động sản tại Việt Nam.

Câu hỏi thường gặp

1. Khả năng sinh lời được đo lường như thế nào trong nghiên cứu này?
   Khả năng sinh lời được đo bằng hai chỉ tiêu chính là tỷ suất lợi nhuận trên tổng tài sản (ROA) và tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu (ROE), phản ánh hiệu quả sử dụng tài sản và vốn của công ty.

2. Những nhân tố nào ảnh hưởng tích cực nhất đến khả năng sinh lời của các công ty bất động sản?
   Quy mô công ty, đòn bẩy tài chính, đầu tư tài sản cố định, vòng quay tài sản và tỷ lệ lạm phát vừa phải được xác định là các nhân tố có ảnh hưởng tích cực và có ý nghĩa thống kê.

3. Tại sao khả năng thanh toán hiện thời lại có tác động tiêu cực đến khả năng sinh lời?
   Việc duy trì tài sản ngắn hạn quá lớn có thể làm giảm hiệu quả sử dụng vốn lưu động, gây lãng phí nguồn lực và làm giảm lợi nhuận của công ty.

4. Phương pháp nghiên cứu nào được sử dụng để phân tích dữ liệu?
   Nghiên cứu sử dụng các mô hình hồi quy đa biến như Pooled OLS, Fixed Effects Model (FEM), Random Effects Model (REM) và Feasible Generalized Least Squares (FGLS) để xử lý các vấn đề về đa cộng tuyến, phương sai thay đổi và tự tương quan.

5. Làm thế nào các công ty bất động sản có thể nâng cao khả năng sinh lời dựa trên kết quả nghiên cứu?
   Các công ty nên tập trung mở rộng quy mô, sử dụng đòn bẩy tài chính hợp lý, đầu tư tài sản cố định hiệu quả, nâng cao vòng quay tài sản và quản lý tài sản ngắn hạn tối ưu, đồng thời theo dõi biến động kinh tế vĩ mô để điều chỉnh chiến lược phù hợp.

Kết luận

• Nghiên cứu xác định 8 nhân tố ảnh hưởng đến khả năng sinh lời của các công ty bất động sản niêm yết trên HOSE trong giai đoạn 2011-2022, trong đó quy mô công ty, đòn bẩy tài chính, đầu tư tài sản cố định, vòng quay tài sản và tỷ lệ lạm phát có tác động tích cực.
• Khả năng thanh toán hiện thời và tốc độ tăng trưởng kinh tế có ảnh hưởng ngược chiều đến khả năng sinh lời.
• Mô hình hồi quy FGLS được lựa chọn là phù hợp nhất để phân tích dữ liệu bảng, đảm bảo kết quả có ý nghĩa thống kê và đại diện cho tổng thể.
• Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học để các công ty bất động sản xây dựng chiến lược tài chính và quản trị nhằm nâng cao hiệu quả kinh doanh.
• Các bước tiếp theo bao gồm triển khai các giải pháp đề xuất, theo dõi biến động thị trường và cập nhật mô hình nghiên cứu để phù hợp với bối cảnh kinh tế mới.

Hành động ngay: Các nhà quản trị và nhà đầu tư trong ngành bất động sản nên áp dụng các khuyến nghị từ nghiên cứu để tối ưu hóa lợi nhuận và phát triển bền vững trong tương lai.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 Trong chương này luận văn đã trình bày lý do chọn đề tài, mục tiêu nghiên cứu cũng như các câu hỏi nghiên cứu đề ra. Nhằm giải quyết được các mục tiêu nghiên cứu thì luận văn cũng đã xác định đối tượng cũng như phạm vi nghiên cứu cần giải quyết và các phương pháp dự kiến để giải quyết các vấn đề. Đồng thời, chương này cũng trình bày một số đóng góp của luận văn và kết cấu dự kiến của các chương. Khung lý thuyết và các nghiên cứu trước đây sẽ được nghiên cứu ở chương tiếp theo.

7 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU 2. Khả năng sinh lời và chỉ tiêu đo lường trong công ty 2. Khái niệm khả năng sinh lời Theo nguyên tắc kế toán doanh thu điều 78 thông tư 200 “doanh thu là lợi ích kinh tế thu được làm tăng vốn chủ sở hữu của công ty ngoại trừ phần đóng góp thêm của các cổ đông. Doanh thu được ghi nhận tại thời điểm giao dịch phát sinh, khi thu được lợi ích về mặt kinh tế, được xác định theo giá trị hợp lý của các khoản được quyền nhận, không phân biệt đã thu tiền hay sẽ thu được tiền.

Doanh thu của các công ty bất động sản phần lớn đến từ chuyển nhượng bất động sản, bán hàng và hoạt động khác như cho thuê bất động sản đầu tư, dịch vụ khách sạn, du lịch, vui chơi giải trí, y tế và giáo dục” (Điều 78 thông tư 200). Doanh thu của các công ty BĐS phần lớn đến từ chuyển nhượng bất động sản, bán hàng và hoạt động khác như cho thuê bất động sản đầu tư, dịch vụ khách sạn, du lịch, vui chơi giải trí, y tế và giáo dục. Doanh thu bán bất động sản của công ty là chủ đầu tư phải thực hiện theo nguyên tắc: (1) đối với các công trình, hạng mục công trình mà công ty là chủ đầu tư (kể cả các công trình, hạng mục công trình công ty vừa là chủ đầu tư, vừa tự thi công), công ty không được ghi nhận doanh thu bán bất động sản theo Chuẩn mực kế toán Hợp đồng xây dựng và không được ghi nhận doanh thu đối với số tiền thu trước của khách hàng theo tiến độ. (2) Đối với các công trình, hạng mục công trình mà công ty là chủ đầu tư (kể cả các công trình, hạng mục công trình công ty vừa là chủ đầu tư, vừa tự thi công), trường hợp khách hàng có quyền hoàn thiện nội thất của bất động sản và công ty thực hiện việc hoàn thiện nội thất của bất động sản theo đúng thiết kế, mẫu mã, yêu cầu của khách hàng thì công ty được ghi nhận doanh thu khi hoàn thành, bàn giao phần xây thô cho khách hàng.

Trường hợp này, công ty phải có hợp đồng hoàn thiện nội thất bất động sản riêng với khách hàng, trong đó quy định rõ yêu cầu của khách hàng về thiết kế, kỹ thuật, mẫu mã, hình thức hoàn thiện nội thất bất động sản và biên bản bàn giao phần xây thô cho khách 8 hàng. (3) Đối với bất động sản phân lô bán nền, nếu đã chuyển giao nền đất cho khách hàng (không phụ thuộc đã làm xong thủ tục pháp lý về giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hay chưa) và hợp đồng không hủy ngang, chủ đầu tư được ghi nhận doanh thu đối với nền đất đã bán. Tổng tài sản của công ty là toàn bộ giá trị tài sản hiện có thuộc quyền sở hữu, quản lý của công ty. Đây cũng là một trong những chỉ tiêu quan trọng để so sánh quy mô giữa các công ty.

Khả năng sinh lời hay còn được gọi tỷ suất lợi nhuận là một phạm trù kinh tế chỉ ra khả năng tạo ra lợi nhuận và phản ánh hiệu quả của công ty. “Khả năng đạt được lợi nhuận có thể được gọi là khả năng sinh lời của công ty. Khả năng sinh lời của một công ty là kết quả so sánh hiệu quả được cụ thể hóa trong doanh thu, cùng với sự nỗ lực, được phản ánh thông qua chi phí” (Andreica và Alexa, 2012). “Lợi nhuận được xác định bằng cách trừ đi chi phí ra khỏi doanh thu.

Lợi nhuận có thể trở thành thước đo tốt về hiệu quả của công ty, vì thế sử dụng khả năng sinh lời như một thước đo hiệu quả tài chính của công ty, cũng như khả năng sinh lời là lời hứa duy trì hoạt động liên tục trong tương lai” (Agha, 2014). Theo Shosha (2014) lợi nhuận có một vai trò to lớn đối với sự sống còn của một công ty trong một môi trường cạnh tranh. “Đạt được lợi nhuận là ý tưởng chính của tất cả các công ty. Đo lường khả năng sinh lời trong quá khứ và hiện tại là rất quan trọng.

Đồng thời việc dự đoán khả năng sinh lời trong tương lai cũng là việc thiết yếu đối với sự tồn tại của công ty”. Hay Velmathi (2015) cho rằng KNSL là một dấu hiệu thể hiện rằng công ty đã đạt được một mức độ thu nhập nhất định. “Khả năng sinh lời là khả năng tạo được lợi nhuận và là một nhân tố quan trọng đóng góp cho sự tồn tại của công ty”. Tóm lại, “khả năng sinh lời là một phạm trù kinh tế thể hiện khả năng tạo ra lợi nhuận và phản ánh hiệu quả của công ty.

Tỷ suất này như là một thước đo hiệu quả 9 hoạt động của công ty là lời hứa duy trì hoạt động liên tục trong tương lai và là một nhân tố quan trọng đóng góp cho sự tồn tại của công ty” (Diaz, 2017). Các chỉ tiêu đo lường khả năng sinh lời trong công ty Để đánh giá khả năng sinh lời của công ty thì các chỉ tiêu tỷ suất lợi nhuận thường được sử dụng, vì nó đo lường mức độ hiệu quả của hoạt động công ty, xác định công ty có hoạt động hiệu quả hay không và thể hiện trình độ kinh doanh của các nhà kinh doanh trong việc sử dụng các nhân tố đó. Theo Lesakova (2007) khả năng sinh lời là biểu thị chỉ số về sức khỏe tài chính của công ty. “Khả năng sinh lời thường được đo lường thông qua biến số tỷ suất lợi nhuận trên tổng tài sản ROA và tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu ROE”.

Có một số nghiên cứu chỉ sử dụng ROA để đo lường khả năng sinh lời của công ty như nghiên cứu của Tailab (2014), Lee (2014), Odusanya và cộng sự (2018), Ngô Thị Ngọc và cộng sự (2020). “Tỷ suất lợi nhuận trên tài sản là chỉ số đo lường mức sinh lợi của một công ty so với chính tài sản của nó. Chỉ tiêu ROA cho biết công ty có quá trình tổ chức và quản ý hoạt động sản xuất kinh doanh của mình có hiệu quả hay không. Là chỉ số cho biết mỗi đồng đầu tư vào tài sản sẽ tạo ra bao nhiêu đồng lợi nhuận trước thuế và lãi vay, phán ánh hiệu quả sử dụng tài sản”.

Bên cạnh đó, ROE cũng là chỉ tiêu đo lường phổ biến được sử dụng để đo lường khả năng sinh lời của công ty Andersson và Minnema (2018), Fatimah và Prakoso (2019). Khác với ROA, ROE phản ánh khả năng sử dụng đồng vốn của công ty để đem lại lợi nhuận cho công ty trong quá trình hoạt động kinh doanh của mình. Là chỉ số cho biết mỗi đồng đầu tư của vốn chủ sở hữu tạo ra bao nhiêu đồng lợi nhuận sau thuế thu nhập, giúp phản ánh năng lực tạo sản phẩm có chi phí thấp hoặc giá bán cao của công ty. Việc xem xét chỉ tiêu này là vô cùng quan trọng và giúp cho ban lãnh đạo công ty xác định được mục tiêu kinh doanh của đơn vị là tối đa hóa quy mô của công ty.

10 Tỷ suất lợi nhuận trên tổng tài sản (ROA) Tỷ suất lợi nhuận trên tổng tài sản là thước đo đo lường lợi nhuận thu được trên mỗi đồng tài sản của công ty. Tỷ suất này được tính bằng tỷ số lợi nhuận sau thuế trên tổng tài sản. Tỷ suất này cho biết mỗi đồng tài sản tạo ra bao nhiêu đồng lợi nhuận sau thuế. Tùy thuộc vào mỗi ngành nghề sản xuất kinh doanh, sẽ có ngành tỷ suất này sẽ rất cao (ăn uống, dịch vụ, du lịch,.

Ngược lại có một số ngành tỷ suất này sẽ khá thấp (kinh doanh vàng bạc, kinh doanh ngoại tệ, gia công, …) Tỷ suất lợi nhuận trên Lợi nhuận sau thuế = X 100 % tổng tài sản (ROA) Tổng tài sản ROA là một trong những nhân tố quan trọng, giúp các nhà quản trị công ty đầu tư theo chiều rộng như mua sắm trang thiết bị, xây dựng nhà xưởng, mở rộng thị phần, …điều đó càng quan trọng hơn đối với các công ty BĐS. Để có được những khối BĐS lớn, giá trị cao như cao ốc, chung cư cao cấp, căn hộ dịch vụ, nhà đất, …thì công ty cần khối tài sản lớn để xây dựng, sửa chửa. Vì vậy chỉ số ROA có tác động rất lớn đến việc đánh giá xem tài sản đó có được công ty sử dụng hiệu quả hay chưa. Theo tiêu chuẩn quốc tế chỉ số ROA của một công ty có đủ năng lực tài chính phải lớn hơn 7.

Tuy nhiên không có con số tuyệt đối ROA bao nhiêu là tốt. Các công ty cũng cần xem xét chỉ số này trong nhiều năm, tốt nhất là 3 năm trở lên để có thể đưa ra các đánh giá khả quan. Nếu một doanh nghiệp có thể duy trì được ROA lớn hơn hoặc bằng 10% ít nhất trong 3 năm thì được đánh giá là hiệu quả kinh doanh tốt. Doanh nghiệp sử dụng tài sản hiệu quả khi ROA có xu hướng tăng lên.

11 Tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu (ROE) Tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu thiết kế để đo lường KNSL trên mỗi đồng vốn chủ sở hữu. Tỷ suất này được xác định bằng cách lấy lợi nhuận sau thuế chia cho vốn chủ sở hữu bình quân trong kỳ. “Chỉ số ROE thể hiện mức độ hiệu quả khi sử dụng vốn của các công ty, hay nói cách khác việc một đồng vốn công ty bỏ ra sẽ đem lại được bao nhiêu đồng lời” (Diaz, 2017). Tỷ suất này phụ thuộc vào kết quả kinh doanh của công ty trong kỳ, quy mô và mức độ rủi ro của công ty.

Tỷ suất lợi nhuận trên Lợi nhuận sau thuế = X 100 % vốn chủ sở hữu (ROE) Vốn chủ sở hữu Tỷ suất này càng cao càng chứng tỏ công ty này sử dụng đồng vốn có hiệu quả, khả năng thu hồi vốn của các cổ đông cao. Tỷ suất này suy giảm là một bằng chứng cho thấy việc đầu tư của công ty không mang lại hiệu quả so với thời gian trước đây.