chương 1 là cơ sở lý luận và pháp lý của VKSND trong bộ máy nhà nước và vai trò bảo vệ QCN của VKSND. Trong đó, luận văn tập trung phân tích vị trí, vai trò của VKSND trong bộ máy nhà nước, hệ thống, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của VKSND, các nguyên tắc tổ chức và hoạt động của VKSND. Đồng thời, khái quát về vấn đề QCN và bảo vệ QCN 13 luan an trong hệ thống pháp luật Việt Nam. Đặc biệt đã trình bày được khái niệm bảo vệ QCN, bảo vệ QCN trong Hiến pháp Việt Nam, bảo vệ QCN trong lĩnh vực tư pháp hình sư.
Trên cơ sở đó, đưa ra nội dung vai trò bảo vệ QCN của VKSND trong lĩnh vực tư pháp hình sự được xây dựng theo chức năng, nhiệm vụ của VKSND trong các giai đoạn TTHS như giai đoạn điều tra; xét xử; tạm giữ, giam; thi hành bản án, quyết định. - Bài viết, bảo đảm QCN trong TTHS, của Bùi Thị Nhàn trong Báo cáo tại Hội thảo quốc tế Đảm bảo QCN trong TTHS Australia - Kinh nghiệm đối với việc hoàn thiện Bộ luật TTHS Việt Nam, do VKSNDTC và Chương trình hợp tác kỹ thuật về QCN Việt Nam - Australia phối hợp tổ chức vào ngày 07/10/2014, tại Hà Nội. Nội dung bài viết tập trung vào phân tích, làm rõ chế định VKSND trong Hiến pháp 2013 góp phần bảo đảm QCN, QCD trong hoạt động tố tụng. Trong đó, phần đầu bài viết tác giả đi vào chứng minh chức năng THQCT và KSHĐTP của VKSND là không cơ quan nào có thể thay thế.
Đặc biệt, với việc ghi nhận trong Hiến pháp năm 2013 về chức năng, nhiệm vụ, VKS không chỉ đóng vai trò của một bên (bên công tố, buộc tội) như pháp luật một số nước, mà còn được giao trách nhiệm bảo đảm không bỏ lọt tội phạm và người phạm tội, chống làm oan người vô tội; không để người nào bị khởi tố, bị bắt, tạm giữ, tạm giam, hạn chế các QCD, bị xâm phạm tính mạng, sức khỏe, tài sản, tự do, danh dự, nhân phẩm một cách trái pháp luật. Phần trọng tâm, tác giả đi vào phân tích, chứng minh vai trò bảo vệ QCN, QCD của VKSND trong từng giai đoạn TTHS mà VKSND tham gia. - Luận văn thạc sĩ luật học, nhiệm vụ bảo vệ QCN, QCD của VKSND - qua thực tiễn tại VKSND huyện Vụ Bản, tỉnh Nam Định, của Trần Hoàng Nhung, tại Khoa Luật - Đại học Quốc Gia Hà Nội, năm 2014. Trong phần lý luận, Luận văn đi vào phân tích, chỉ rõ quan niệm về QCN, QCD và bảo vệ QCN, QCD của VKSND.
Trong đó, luận văn đã trình bày mối quan hệ giữa QCN, QCD từ đó phân tích, làm rõ bảo vệ QCN, QCD của VKSND thông qua hoạt động thực hiện chức năng, nhiệm vụ THQCT và kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong việc điều tra, xét xử, giam giữ, thi hành án hình sự, VKSND góp phần tích cực vào việc bảo vệ QCN trong TTHS. Đồng thời, luận văn đã chỉ rõ các đặc trưng cơ bản của bảo vệ QCN, QCD của VKSND và phân tích các nguyên tắc bảo vệ QCN, QCD trong hệ thống các nguyên tắc cơ bản của Luật TTHS và Luật TTDS, TTHC. Do lĩnh vực nghiên cứu của đề tài rất rộng, liên quan đến nhiều ngành luật, nên các tác giả chỉ nghiên cứu sơ lược các nội dung mà chưa đi sâu vào nghiên cứu thật đầy đủ, hệ thống bảo vệ QCN, QCD trong hoạt động tố tụng của VKSND. Vì vậy, vấn đề 14 luan an bảo vệ QCN, QCD trong hoạt động tố tụng của VKSND chưa được nghiên cứu một cách cụ thể và toàn diện.
Hiện nay chưa có một công trình khoa học nghiên cứu chuyên sâu dưới góc độ liên ngành luật, cách tiếp cận dựa trên quyền để làm rõ cơ sở lý luận, cơ sở thực tiễn và các giải pháp cụ thể để xây dựng nội dung bảo vệ QCN, QCD trong hoạt động tố tụng của VKSND, đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp và xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam. Đây là những vấn đề đang bỏ ngỏ mà đề tài cần nghiên cứu làm rõ. Nhóm công trình nghiên cứu thực trạng về bảo vệ quyền con người, quyền công dân trong hoạt động tố tụng của Viện kiểm sát nhân dân - Luận án tiến sỹ luật học, Sự thống nhất và đa dạng của các cơ quan Công tố tại châu Âu (The Unity and Diversity of Pulic Prosecution Service in Europe), tác giả Tony Pau Marguery - Đại học Groninggen, năm 2008. Luận án là công trình nghiên cứu chuyên sâu về Cơ quan Công tố của bốn nước châu Âu là Pháp, Hà Lan, Ba Lan và Cộng hòa Séc.
Trong đó, kết quả nghiên cứu của công trình về việc kiểm sát các hoạt động điều tra đáng chú ý nhất tại Cộng hòa Séc, Cảnh sát có nghĩa vụ thông báo kịp thời với Công tố viên về việc phát hiện tội phạm. Một khi được thông báo, Công tố viên có quyền và nghĩa vụ kiểm sát toàn bộ hoạt động điều tra. Theo Điều 157, 174 BLTTHS Cộng hòa Séc, Công tố viên phải đảm bảo các hoạt động điều tra được thực hiện đúng thủ tục, đảm bảo nhân quyền và các quyền tự do cơ bản của công dân. Để thực hiện vai trò của mình, Công tố viên được quyền đề ra yêu cầu điều tra, yêu cầu xem xét hồ sơ, tài liệu, chứng cứ mà cảnh sát thu thập được, cùng tham gia vào việc điều tra, trả hồ sơ để điều tra bổ sung, đình chỉ và thay thế các quyết định và biện pháp do Cảnh sát áp dụng, yêu cầu thay đổi Điều tra viên.
- Luận án tiến sỹ luật học, Vai trò và trách nhiệm của Công tố viên ( Prosecutors’ roles and responsibilities), tác giả Alberta - Đại học Michigan, năm 2015. Luận án đã phân tích vai trò của Công tố viên trong hệ thống pháp luật Canada, theo đó, Công tố viên được nhìn nhận như một luật sư đại diện cho Nhà nước trong tất cả các phiên tòa nhằm truy tố tội phạm. Quyền lực để quyết định một tội danh không nằm trong tay Cơ quan Cảnh sát, tất cả tài liệu, chứng cứ của công dân hay Cảnh sát đều được Công tố viên xem xét trong qua trình truy tố. Công tố viên xem xét cân nhắc các vấn đề: Có hay không hành vi phạm tội, nếu có thì định tội danh gì và dự kiến hình phạt ra sao, việc truy tố tội phạm có hướng đến mục đích phục vụ cộng đồng hay không.
Công tố viên có trách nhiệm tranh luận với Luật sư tại phiên tòa, thẩm vấn bị cáo, lấy lời khai người bị 15 luan an hại, người làm chứng, soạn thảo bản điều trần và có mặt tại phiên điều trần luận tội của Tòa án. Những công trình thuộc nhóm này đã cung cấp cho người đọc một bức tranh đa dạng, phong phú về kinh nghiệm của các nước, các khu vực trên thế giới trong việc quy định của hệ thống pháp luật tố tụng và luật tổ chức VKS/ Viện Công tố về vai trò của VKS/ Viện công tố trong việc bảo vệ QCN,QCD. Trong các tài liệu có nội dung nghiên cứu liên quan đến đề tài, thì các công trình, đề tài thường không đi sâu vào nghiên cứu từng lĩnh vực tố tụng và cũng rất công trình nghiên cứu tổng thể về hoạt động tố tụng của VKSND trong bảo vệ QCN, QCD mà đánh giá chung về thực trạng bảo vệ QCN, QCD trong hoạt động tư pháp hoặc đánh giá thực trạng vai trò của VKSND trong bảo vệ QCN, QCD ở Việt Nam hiện nay. - Luận văn thạc sỹ luật học, Vai trò của VKSND ở tỉnh Bắc Giang trong việc bảo đảm QCN của người chưa thành niên là người bị tạm giữ, bị cao, bị cao trong TTHS, của Nguyễn Xuân Hùng tại Học viện chính trị - hành chính quốc gia Hồ Chí Minh (2011).
Phần thực trạng, luận văn phân tích thực trạng, vai trò của VKSND ở tỉnh Bắc Giang trong việc bảo đảm QCN của người chưa thành niên là người bị tạm giữ, bị can, bị cáo sau khi có BLTTHS năm 2003. Từ đó rút ra những ưu điểm, hạn chế trong đó có những vướng mắc, bất cập của một số quy định pháp luật và vướng mắc, bất cập trong thực tiễn quá trình VKSND thực hiện vai trò bảo đảm QCN của người chưa thành niên là người bị tạm giữ, bị can, bị cáo trong TTHS những năm vừa qua. - Luận văn thạc sỹ luật học, Vai trò của VKSND tỉnh Đăk Nông trong bảo vệ QCD, Tạ Đình Đề, chuyên ngành luật hiến pháp và luật hành chính tại Học viện Hành chính quốc gia, năm 2016. Luận văn giới hạn phạm vi nghiên cứu chỉ dừng lại ở việc phân tích, đánh giá những vấn đề lý luận và thực tiễn có liên quan đến vai trò của VKSND trong việc bảo vệ QCD là người bị tạm giữ, bị can, bị cáo, bị án trong TTHS.
Chương 2 của luận văn trình bày thực trạng bảo vệ QCD trong lĩnh vực hình sự của VKSND tỉnh Đắk Nông. Trong chương 2 luận văn đi vào phân tích thực trạng vi phạm các QCD trong lĩnh vực pháp luật hình sự trên địa bàn tỉnh Đắk Nông. Từ đó, chỉ rõ những vi phạm phổ biến của các cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng trên địa bàn tỉnh Đắk Nông như vi phạm của CQĐT, ĐTV; Cơ quan Tòa án, Thẩm phán, Thư ký, Hội thẩm nhân dân; Cơ quan VKSND, KSV. Đặc biệt, luận văn đã trình bày được vai trò bảo vệ QCD trong lĩnh vực pháp luật hình sự của VKSND tỉnh Đắk Nông trên cơ sở quy định của pháp luật về chức năng, nhiệm vụ của VKSND trong lĩnh vực 16 luan an TTHS.
Từ những phân tích nêu trên, luận văn đã đưa ra một số đánh giá chung về ưu điểm, hạn chế và nguyên nhân của nó trong thực hiện vai trò bảo vệ QCD của VKSND tỉnh Đắk Nông. - Luận văn thạc sỹ luật học, Vai trò của VKSND tỉnh trong bảo vệ QCN từ thực tiễn tỉnh Đắk Lắk, của Huỳnh Ngọc Hoàng Hải, tại Học viện Hành chính quốc gia, năm 2016. Luận văn giới hạn phạm vi nghiên cứu trong lĩnh vực hình sự. Chương 2 của luận văn trình bày về thực trạng vai trò của VKSND tỉnh Đắk Lắk trong bảo vệ QCN.
Luận văn đi theo các giai đoạn tố tụng như trong giai đoạn khởi tố và điều tra, trong giai đoạn truy tố và xét xử vụ án hình sự, trong giai đoạn thi hành án hình sư. Trên cơ sở đó đưa ra đánh giá chung về những thành tựu và hạn chế, bất cập và nguyên nhân của chúng.