CHƯƠNG 1:TONG QUAN NGHIÊN CỨU 1. Bài nghiên cứu “Xây dựng danh mục đầu tư chứng khoán tối ưu tại thị trường chứng khoán Việt Nam” (TS.Lê Thị Thúy Anh và Ths.Lê Anh Tuấn) Trong bài nghiên cứu “Xây dựng danh mục đầu tư chứng khoán tối ưu trên thị trường chứng khoán Việt Nam” được đăng trên tạp chí tài chính( 8/4/2011) của 2 tác giả TS.Lê Thị Thúy Anh và Ths.Lê Anh Tuan,phuong pháp được 2 tác giả sử dụng là áp dụng mô hình Markowitz dé thiết lập nên 1 tập hợp tỷ trọng các chứng khoán tối ưu trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Tuy nhiên,cách tiêp cận của 2 tác giả còn tôn tại 1 sô van đê như sau : - Sau khi phân tích Top-Down,2 tác giả đã lựa chọn 20 cô phiếu theo nhiều ngành nghề trên thị trường cô phiếu Việt Nam năm 2011,sau đó tính toán và sử dụng công thức,đồ thị toán học xây dựng nên đường cong Markowitz. Tuy nhiên,việc lựa chọn 20 cổ phiếu còn mang tính chủ ý của người làm mô hình.Trên thực tế,việc áp dụng mô hình Markowitz một cách chính xác là tương đối phức tạp do cần phải có tất cả các số liệu mã cô phiếu trên thị trường.
- Phương pháp tính toán còn đơn giản nên chỉ có thé áp dụng với một số lượng nhỏ mã chứng khoán.Hiện tại,đã có rất nhiều nghiên cứu trong việc xây dựng nên các mô hình và thuật toán dé có thé cho ra kết quả một cách chính xác,bất kề có bao nhiêu mã cô phiếu 2. Bài nghiên cứu “Mô hình VaR và mô hình Markowitz trong nghiên cứu danh mục đầu tư-Một phân tích thực nghiệm trên thị trường chứng khoán (Ths.Uông Văn Quân) Trong bài nghiên cứu “Mô hình VaR và mô hình Markowitz trong nghiên cứu danh mục đầu tư-Một phân tích thực nghiệm trên thị trường chứng khoán”,tác giả Uông Văn Quân đã sử dụng phương pháp phân tích định lượng,kết hợp giữa mô hình VaR và mô hình Markowitz,đồng thời sử dụng giá đóng cửa của mã cổ phiếu HAG,ITA, VIC từ ngày 1/4/2019 đến 29/3/2013.Cuối cùng đã lượng hóa được rủi ro của danh mục và tạo nên một tập hợp đầu tư hiệu quả. Sinh vién:Nguyén Hùng Trường Trang 1 [CHUYÊN ĐỀ THỰC TẬP TỐT NGHIỆP] 3. Bài nghiên cứu “Ứng dụng phân tích kỹ thuật trong việc lọc cổ phiếu lĩnh vực truyền thông trên thị trường chứng khoán Hà Nội” (Ths.Bùi Minh Hiếu) Trong bài nghiên cứu “Ứng dụng phân tích kỹ thuật trong việc lọc cô phiếu lĩnh vực truyền thông trên thị trường chứng khoán Hà Nội” của tác giải Bùi Minh Hiéu,tac giả đã nêu ra cơ sở lý thuyết,phương pháp luận cũng như quy trình áp dụng phân tích kỹ thuật vào việc lọc cô phiếu trong nhóm cô phiếu truyền thông trên sàn Hà Nội bao gồm 16 mã cô phiếu và đã đưa ra được các mã cổ phiếu nên đầu tư là CKV,ONE,SMT.Tuy nhiên,sau cùng tác giả có khuyến nghị không nên chỉ áp dụng phân tích kỹ thuật vào việc phân tích mà hãy sử dụng thêm cả phân tích cơ bản.
Bài nghiên cứu “Lập và quản lý danh mục đầu tư chứng khoán trên thị trường chứng khoán Việt Nam”(Ths.Phạm Huyền Trang) Trong bài nghiên cứu “Lập và quản lý danh mục đầu tư chứng khoán trên thị trường chứng khoán Việt Nam” của tác giả Phạm Huyền Trang,phương pháp nghiên cứu được tác sử dụng là phương pháp CANSLIM dé chọn ra 10 mã cổ phiếu bao gồm BMC,HBC,HSG,MSN,PPC,REE,SBT,STB,TAC,VNM và sử dụng số liệu từ ngày 18/4/2011 đến ngày 18/4/2013 và sử dụng mô hình SIM và mô hình CAPM kết hợp phân tích kỹ thuật dé đưa ra tập hợp dau tư tối ưu và kịch bản mua bán nhằm tôi đa hóa mức lợi nhuận đạt được.Bài nghiên cứu “Lập và quản lý danh mục đầu tư tối ưu theo phương pháp CANSLIM” (Ths. Thái Thị Son) Trong bài nghiên cứu “Lập và quản lý danh mục đầu tư tối ưu theo phương pháp CANSLIM” của tác giả Thái Thị Sơn,phương pháp nghiên cứu được sử dụng là phương pháp CANSLIM và một số tiêu chí khác dé đưa ra danh mục tối ưu gồm 5 mã cổ phiếu DRC,FPT,HSG,PVD,VNM dựa vào 60 mã cô phiếu trong nhóm chỉ số VN30 và HNX30.Sau đó tác giả đã kết hợp phân tích kỹ thuật dé tìm chính xác điểm mua và điểm bán hợp lý tạo ra lợi nhuận tối ưu. Tóm lại: Đã có rất nhiều phương pháp nghiên cứu được đưa ra dé tạo nên 1 tập hợp đầu tư tối ưu và cho ra những kết quả khác nhau.Tuy nhiên,mỗi một phương pháp,mỗi một cách tiếp cận đều tồn tại một số yếu điểm trong phương pháp.Xét tại thời điểm hiện tại,đã có khá nhiều những phương pháp mới, tiến bộ được sử dụng dé tạo nên một tập hợp đầu tư hiệu quả. Sinh vién:Nguyén Hùng Trường Trang 2 [CHUYÊN ĐỀ THỰC TẬP TỐT NGHIỆP] CHUONG 2:CƠ SỞ LÝ THUYET,MO HÌNH NGHIÊN CỨU,DỮ LIEU PHAN TÍCH THỰC NGHIỆM 2.Giả thuyết xây dựng tập hợp đầu tư Markowitz 2.Các giả định của mô hình Phương pháp tạo ra một tập hợp cô phiếu đầu tư tối ưu Markowitz dựa trên tương quan rủi ro và lợi nhuận Phương pháp này được tạo ra dựa trên | s6 các giả định như sau - Cac nhà đầu tư tim kiếm,cân nhắc từng phương án dau tư như một phân phối xác suất của lợi nhuận dự kiến trong thời gian nắm giữ.
- Các nhà đầu tư cực đại hóa giá trị hữu dụng kỳ vọng. - Nha đầu tư tính toán độ rủi ro tập hợp đầu tư dựa trên mức biến động của lợi nhuận. - _ Cơ sở đưa ra quyết định đầu tư là mối quan hệ giữa lợi tức kỳ vọng và rủi ro vì vậy với mỗi tập hợp điểm lợi tức kỳ vọng và rủi ro sẽ ứng với 1 giá trị hữu dụng kỳ vong. - _ Tại một mức rủi ro nhất định,nhà dau tư sẽ ưa thích lợi tức cao hơn là lợi tức thấp.
Tại một mức lợi tức nhất định,nhà đầu tư sẽ ưu thích mức rủi ro thấp hơn.Mô hình Markowitz với 2 tài sản rủi ro Mô hình xem xét sự đánh đôi giữa lợi nhuận và rủi ro cua | nhà dau tư cá nhân thông qua việc nghiên cứu mô hình đường giới han tôi ưu của danh mục gôm 2 loại chứng cô phiêu AB „ Hình 1:Đường giới han tôi ưu của tập hợp đầu tư gồm 2 cỗ phiếu 2 Ø [CHUYÊN ĐỀ THỰC TẬP TỐT NGHIỆP] Giả sử có 2 cô phiếu A và B.Với mỗi một kết hợp 2 cổ phiếu với tỷ trọng khác nhau đều cho một vị trí của tập hợp trên đường cong A-B là khác nhau.Tập hợp các điểm trên đường parabol AB chính là là tập hợp các phương án đầu tư. - _ Xét đường thăng AB,đây là 1 đường tuyến tính với hệ số góc không đổi với d(E,) = đ vì vậy nên lúc này hệ số tương quan của (A,B) chính xác là 1 và d(ø”) do đó tại điểm D không tạo nên lợi nhuận khi đa dạng hóa đầu tư. Khi hệ số tương quan nhỏ khác | thì tập hợp đầu tư sẽ đạt được hiệu quả từ việc đa dang hóa.Xét 2 điểm C và D,có cùng 1 doanh lợi dự kiến nhưng tại C phương sai bé hơn phương sai tại D. - Tap hợp AB đại diện cho danh mục có phương sai và đô lệch chuẩn bé nhất.
- Nha đầu tư không thé chọn các điểm phía trên đường cong vì không thé đạt được sự kết hợp như vậy và cũng không chọn các điểm dưới đường cong vi sẽ không đạt được mức doanh lợi kỳ vọng tối đa. - Đoạn cong AB đến B cho thay được lợi ích từ việc đa dang hóa còn đoạn cong từ AB đến A không cho thấy lợi ích từ việc đa dạng hóa. - Cac tập hợp nam trên đường cong AB đến B được gọi là đường cong hiệu quả.Trong trường hợp tối ưu,đường cong hiệu quả nhất khi hệ số tương quan bang -1.Mô hình Markowitz với n cỗ phiếu rủi ro Doanh lợi kỳ vọng của tập hợp cổ phiếu — WN — — R, =) wixRi=(W'r) i=l R p :Doanh loi ky vong cua tap hop dau tu Sinh vién:Nguyén Hùng Trường Trang 4 [CHUYÊN ĐỀ THỰC TẬP TỐT NGHIỆP] i :Doanh lợi kỳ vọng của cô phiếu thứ i Wi : ty trong của doanh lợi kỳ vọng của cổ phiếu thứ i W':vec to dong tỷ trọng n cô phiếu trong tập hợp đầu tư P W=(w,,W;,.,W„) r :vec tơ cột doanh lợi kỳ vọng của cổ phiếu thứ i >]>>| | |~ II >| Phương sai tập hợp đầu tư P c7 = W’x<V <x W V là ma trận hiệp phương sai của doanh lợi cỗ phiếu thứ i ( 72 ) Sinh vién:Nguyén Hùng Trường Trang 5 [CHUYÊN ĐỀ THỰC TẬP TỐT NGHIỆP] Var(r,) Cov(n,r,) Covn,n). Var(,) Độ lệch chuẩn của tập hợp đầu tư là Oy, =VW'xVxW Tập hợp cỗ phiếu “1 Cổphiếuriênglẻ có phương sai bé nhất Hình 2:Đường giới han tôi ưu của các cô phiêu rủi ro Op Trên thực tế có rat nhiều loại cổ phiếu rủi ro và do đó sẽ có rất nhiều cách kết hop các loại cô phiếu này với nhau.Mỗi một cách kết hợp lại đem đến cho chúng ta 1 doanh lợi dự kiến và phương sai khác nhau.Các nhà đầu tư cần xác định được cách kết hợp các cô phiếu riêng lẻ này sao cho xây dựng được các tập hợp đầu tư với mức rủi ro bé nhất.Tập hợp phương án đầu tư có độ lệch chuẩn thấp nhất Sinh vién:Nguyén Hùng Trường Trang 6 [CHUYÊN ĐỀ THỰC TẬP TỐT NGHIỆP] nay nằm trên Iđường cong và đường này gọi là đường giới hạn tối ưu.Lựa chọn cỗ phiếu rủi ro Với giả định rằng trên thị trường tài chính chỉ tồn tại 2 loại cô phiếu rủi ro và phi rủi ro.
Việc xác định tập hợp dau tư tổng thể tối ưu giữa 2 loại cổ phiếu này gồm 3 bước. Bước 1: Xác định mức rủi ro-lợi nhuận từ tập hợp các cô phiêu rủi ro đê xác định đường giới han tôi ưu của các cô phiêu rủi ro đã biết. Bước 2 : Xác định tập hợp đâu tư tôi ưu của các cô phiêu rủi ro. Việc tìm tập hợp đâu tư tối ưu chính là xác định tỷ trọng của các cô phiếu rủi ro sao cho tạo ra 1 đường CAL dôc nhất tiêp xúc với đường giới hạn tôi ưu.
Bước 3 :Xác định tập hợp đâu tư tông thê tôi ưu giữa cô phiêu rủi ro va phi rủi ro. Với mỗi nhà đầu tư khác nhau,sẽ có 1 mức độ e ngại rủi ro khác nhau.,do đó họ sẽ căn cứ vào mức độ e ngại rủi ro đê xác định danh mục đâu tư này.Dữ liệu phân tích thực nghiệm Nghiên cứu sử dung dit liệu quan sát về giá đóng cửa đã điều chỉnh của 11 ngân hàng được niêm yết trên 3 sàn HNX,HOSE,Upcom và VnIndex từ ngày 1/1/2018 đến ngày 16/11/2018.Các mã cô phiếu được lựa chọn ACB,BID,CTG,LPB,MBB,NVB,SHB,STB,VCB, VIB,VPB.Các mã cổ phiếu bị loại bỏ khỏi mô hình là TCB,HDB,EIB,BAB.