Luận Văn Thạc Sĩ: Ứng Dụng Mô Hình Quản Trị Ngân Quỹ Tại Tổng Công Ty Bảo Hiểm Bảo Việt

Luận văn thạc sĩ phân tích ứng dụng mô hình quản trị ngân quỹ tại Tổng công ty Bảo hiểm Bảo Việt, đề xuất giải pháp tối ưu hiệu quả tài chính.

• Tác giả: Nguyễn Anh Tuấn
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Đỗ Quyên
• Trường học: Đại học Ngoại thương
• Chuyên ngành: Tài chính ngân hàng
• Đề tài: Ứng dụng mô hình quản trị ngân quỹ tại Tổng Công ty Bảo hiểm Bảo Việt
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ QUẢN TRỊ NGÂN QUỸ VÀ MÔ HÌNH QUẢN TRỊ NGÂN QUỸ TẠI DOANH NGHIỆP BẢO HIỂM
• 1.1. Quản trị ngân quỹ tại doanh nghiệp bảo hiểm
• 1.2. Vai trò quản trị ngân quỹ
• 1.3. Phân loại doanh nghiệp bảo hiểm
• 1.4. Sự cần thiết quản trị ngân quỹ của doanh nghiệp bảo hiểm
• 1.5. Khái niệm quản trị ngân quỹ
• 1.6. Chu kỳ hoạt động kinh doanh & ngân quỹ
• 1.7. Tính chất luồng tiền hoạt động bảo hiểm
• 1.8. Quy trình hoạt động quản trị ngân quỹ
• 1.9. Nội dung quản trị ngân quỹ của doanh nghiệp bảo hiểm
• 1.10. Các nhân tố ảnh hưởng đến quản trị ngân quỹ của doanh nghiệp bảo hiểm
• 1.11. Mô hình quản trị ngân quỹ, phân tích hồi quy bội và phân phối Gamma
• 1.12. Mô hình Baumol
• 1.13. Mô hình Miller-Orr
• 1.14. Mô hình Stone
• 1.15. Phân tích hồi quy bội và phân phối Gamma
• KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN TRỊ NGÂN QUỸ VÀ ĐÁNH GIÁ KHẢ NĂNG ỨNG DỤNG MÔ HÌNH QUẢN TRỊ NGÂN QUỸ TẠI TỔNG CÔNG TY BẢO HIỂM BẢO VIỆT
• 2.1. Khái quát về Tổng công ty Bảo hiểm Bảo Việt
• 2.2. Quá trình hình thành và phát triển
• 2.3. Cơ cấu tổ chức
• 2.4. Kết quả hoạt động trong thời gian qua
• 2.5. Thực trạng quản trị ngân quỹ
• 2.6. Thực trạng các luồng tiền
• 2.7. Xác định ngân quỹ tối ưu
• 2.8. Đầu tư thặng dư ngân quỹ
• 2.9. Tài trợ thâm hụt ngân quỹ
• 2.10. Ứng dụng mô hình quản trị ngân quỹ và khả năng ứng dụng mô hình tại Bảo hiểm Bảo Việt
• 2.11. Ứng dụng mô hình để xác định ngân quỹ tối ưu
• 2.12. Dự báo luồng tiền thu-chi bằng mô hình hồi quy bội và phân phối Gamma
• 2.13. Đánh giá khả năng ứng dụng mô hình vào công tác quản trị ngân quỹ
• 2.14. Kinh nghiệm quản trị ngân quỹ tại các công ty bảo hiểm cùng lĩnh vực
• 2.15. Ưu điểm ứng dụng mô hình
• 2.16. Nhược điểm ứng dụng mô hình
• KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG ỨNG DỤNG MÔ HÌNH QUẢN TRỊ NGÂN QUỸ TẠI TỔNG CÔNG TY BẢO HIỂM BẢO VIỆT
• 3.1. Chiến lược phát triển của Bảo hiểm Bảo Việt giai đoạn 2021-2025. Cơ hội và thách thức
• 3.2. Chiến lược phát triển giai đoạn 2021-2025
• 3.3. Một số giải pháp tăng cường ứng dụng mô hình quản trị ngân quỹ tại Tổng Công ty Bảo hiểm Bảo Việt
• 3.4. Hoàn thiện hệ thống công nghệ thông tin ứng dụng mô hình quản trị ngân quỹ
• 3.5. Hoàn thiện bộ máy quản trị ngân quỹ
• 3.6. Lựa chọn ngân hàng cung cấp các dịch vụ liên quan đến quản trị ngân quỹ
• 3.7. Đẩy mạnh đầu tư thặng dư ngân quỹ
• 3.8. Cân bằng mục tiêu tăng trưởng doanh thu với phát triển bền vững
• 3.9. Một số kiến nghị
• 3.10. Điều chỉnh chiến lược công nghệ thông tin của Tổng Công ty Bảo hiểm Bảo Việt
• 3.11. Hoàn thiện môi trường pháp lý
• 3.12. Về phía Ngân hàng Nhà nước và Ngân hàng Thương mại
• KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về mô hình quản trị ngân quỹ và ứng dụng tại Bảo Việt

Luận văn tập trung phân tích mô hình quản trị ngân quỹ và vai trò của nó trong việc tối ưu hóa quản lý tài chính tại các doanh nghiệp bảo hiểm. Bảo Việt, một trong những công ty bảo hiểm hàng đầu tại Việt Nam, đã áp dụng các mô hình như Baumol, Miller-Orr và Stone để quản lý ngân quỹ hiệu quả. Các mô hình này giúp xác định ngân quỹ tối ưu, dự báo luồng tiền và quản lý thặng dư hoặc thâm hụt ngân quỹ. Việc ứng dụng các mô hình này không chỉ nâng cao hiệu quả quản lý mà còn giúp Bảo Việt đối phó với các biến động thị trường và rủi ro tài chính.

1.1. Khái niệm và vai trò của quản trị ngân quỹ

Quản trị ngân quỹ là quá trình quản lý dòng tiền trong doanh nghiệp nhằm đảm bảo thanh khoản và tối ưu hóa lợi nhuận. Đối với các doanh nghiệp bảo hiểm như Bảo Việt, việc quản trị ngân quỹ đóng vai trò quan trọng trong việc đáp ứng các nghĩa vụ tài chính và duy trì uy tín trên thị trường. Các mô hình quản trị ngân quỹ giúp xác định mức ngân quỹ tối ưu, giảm thiểu chi phí cơ hội và rủi ro thanh khoản.

1.2. Các mô hình quản trị ngân quỹ phổ biến

Luận văn đề cập đến ba mô hình chính: mô hình Baumol, mô hình Miller-Orr và mô hình Stone. Mô hình Baumol tập trung vào việc tối ưu hóa chi phí giao dịch và chi phí cơ hội. Mô hình Miller-Orr giúp quản lý ngân quỹ trong điều kiện biến động thị trường. Mô hình Stone kết hợp các yếu tố dự báo và quản lý rủi ro. Các mô hình này được áp dụng tại Bảo Việt để nâng cao hiệu quả quản lý ngân quỹ.

II. Thực trạng quản trị ngân quỹ tại Bảo Việt

Luận văn phân tích thực trạng quản trị ngân quỹ tại Bảo Việt giai đoạn 2019-2021. Kết quả cho thấy, mặc dù công ty đã chú trọng đến việc quản lý ngân quỹ, nhưng vẫn tồn tại nhiều hạn chế như thiếu sự liên kết giữa các hệ thống phần mềm và chưa tận dụng tối đa dữ liệu lịch sử. Việc ứng dụng các mô hình quản trị ngân quỹ đã giúp Bảo Việt cải thiện đáng kể hiệu quả quản lý, đặc biệt trong việc dự báo luồng tiền và quản lý rủi ro.

2.1. Thực trạng luồng tiền và ngân quỹ

Luận văn chỉ ra rằng, Bảo Việt đã gặp khó khăn trong việc quản lý luồng tiền do thiếu sự đồng bộ giữa các hệ thống phần mềm. Việc ứng dụng mô hình hồi quy bội và phân phối Gamma đã giúp công ty dự báo chính xác hơn các luồng tiền thu-chi, từ đó nâng cao hiệu quả quản lý ngân quỹ.

2.2. Đánh giá khả năng ứng dụng mô hình

Kết quả nghiên cứu cho thấy, việc ứng dụng các mô hình quản trị ngân quỹ tại Bảo Việt đã mang lại nhiều lợi ích, bao gồm tăng cường khả năng dự báo và quản lý rủi ro. Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại một số hạn chế như thiếu dữ liệu lịch sử và năng lực của đội ngũ quản lý. Luận văn đề xuất các giải pháp để hoàn thiện hệ thống quản trị ngân quỹ tại Bảo Việt.

III. Giải pháp tăng cường ứng dụng mô hình quản trị ngân quỹ

Luận văn đề xuất các giải pháp nhằm tăng cường hiệu quả ứng dụng mô hình quản trị ngân quỹ tại Bảo Việt. Các giải pháp bao gồm hoàn thiện hệ thống công nghệ thông tin, nâng cao năng lực đội ngũ quản lý và tăng cường đầu tư thặng dư ngân quỹ. Việc áp dụng các giải pháp này sẽ giúp Bảo Việt nâng cao hiệu quả quản lý tài chính và đối phó với các thách thức trong môi trường kinh doanh hiện đại.

3.1. Hoàn thiện hệ thống công nghệ thông tin

Một trong những giải pháp quan trọng là hoàn thiện hệ thống công nghệ thông tin để đảm bảo sự liên kết giữa các phần mềm quản lý. Việc này sẽ giúp Bảo Việt thu thập và xử lý dữ liệu một cách hiệu quả, từ đó nâng cao khả năng dự báo và quản lý ngân quỹ.

3.2. Nâng cao năng lực đội ngũ quản lý

Luận văn đề xuất tăng cường đào tạo và nâng cao năng lực cho đội ngũ quản lý ngân quỹ tại Bảo Việt. Việc này sẽ giúp đội ngũ quản lý hiểu rõ hơn về các mô hình quản trị ngân quỹ và áp dụng chúng một cách hiệu quả trong thực tiễn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh thị trường bảo hiểm Việt Nam ngày càng phát triển với doanh thu toàn ngành đạt 255.876 tỷ đồng năm 2021, quản trị ngân quỹ trở thành một trong những yếu tố sống còn đối với các doanh nghiệp bảo hiểm, đặc biệt là Tổng Công ty Bảo hiểm Bảo Việt (BHBV). Với quy mô vốn điều lệ 2.600 tỷ đồng và mạng lưới 81 công ty thành viên trải rộng khắp 64 tỉnh thành, BHBV giữ vị trí dẫn đầu thị trường bảo hiểm phi nhân thọ với gần 20% thị phần. Tuy nhiên, trong giai đoạn 2019-2021, doanh thu phí bảo hiểm gốc của BHBV có xu hướng giảm từ 19,29% xuống còn 15,13%, trong khi đối thủ cạnh tranh như PVI lại tăng trưởng nhanh, cho thấy sự cần thiết phải nâng cao hiệu quả quản trị tài chính, đặc biệt là quản trị ngân quỹ.

Mục tiêu nghiên cứu tập trung vào việc ứng dụng các mô hình quản trị ngân quỹ hiện đại nhằm xác định ngân quỹ tối ưu, dự báo luồng tiền thu-chi và nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực tài chính tại BHBV trong giai đoạn 2019-2021. Phạm vi nghiên cứu bao gồm phân tích thực trạng quản trị ngân quỹ tại BHBV, xây dựng và thử nghiệm các mô hình quản trị ngân quỹ phù hợp với đặc thù ngành bảo hiểm phi nhân thọ tại Việt Nam. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc hỗ trợ ban lãnh đạo ra quyết định nhanh chóng, chính xác, đồng thời góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của BHBV trong môi trường thị trường ngày càng khốc liệt và biến động do ảnh hưởng của dịch bệnh Covid-19 và các yếu tố kinh tế vĩ mô.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết và mô hình quản trị ngân quỹ kinh điển, bao gồm:

• Mô hình Baumol: Xác định mức tồn quỹ tiền mặt tối ưu dựa trên chi phí cơ hội và chi phí giao dịch, phù hợp với doanh nghiệp có luồng tiền ổn định.
• Mô hình Miller-Orr: Mở rộng mô hình Baumol bằng cách cho phép biến động ngẫu nhiên của luồng tiền, thiết lập giới hạn trên và dưới cho tồn quỹ tiền mặt, thích hợp với doanh nghiệp có luồng tiền biến động không ổn định.
• Mô hình Stone: Tập trung vào quản lý số dư tiền mặt dự báo trong tương lai, sử dụng các giới hạn kiểm soát và dự báo dòng tiền để quyết định giao dịch mua bán chứng khoán ngắn hạn.
• Phân tích hồi quy bội và phân phối Gamma: Áp dụng để dự báo các luồng tiền thu và chi trong hoạt động bảo hiểm, hỗ trợ lập kế hoạch ngân quỹ chính xác hơn.

Các khái niệm chính bao gồm: quản trị ngân quỹ, ngân quỹ tối ưu, luồng tiền thu-chi, chi phí cơ hội, chi phí giao dịch, dự báo dòng tiền, và quản trị rủi ro tài chính.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng kết hợp phân tích thống kê và mô hình toán học:

• Nguồn dữ liệu: Dữ liệu sơ cấp được thu thập từ báo cáo tài chính, kế toán và các bộ phận quản lý của Tổng Công ty Bảo hiểm Bảo Việt giai đoạn 2019-2021. Dữ liệu thứ cấp bao gồm các báo cáo ngành, văn bản pháp luật liên quan và các nghiên cứu trước đây.
• Cỡ mẫu và chọn mẫu: Dữ liệu tài chính và luồng tiền của toàn bộ hệ thống BHBV và các công ty thành viên được sử dụng, đảm bảo tính đại diện và đầy đủ cho phân tích.
• Phương pháp phân tích: Sử dụng phần mềm Excel và Oracle Crystal Ball để thực hiện phân tích hồi quy bội, mô phỏng phân phối Gamma, đồng thời áp dụng các mô hình Baumol, Miller-Orr và Stone để xác định ngân quỹ tối ưu và dự báo luồng tiền.
• Timeline nghiên cứu: Nghiên cứu tập trung phân tích dữ liệu từ năm 2019 đến 2021, với các bước gồm thu thập dữ liệu, phân tích thực trạng, xây dựng mô hình, thử nghiệm và đánh giá hiệu quả ứng dụng mô hình trong quản trị ngân quỹ.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Thực trạng quản trị ngân quỹ tại BHBV còn mang tính định tính: Việc xác định ngân quỹ tối ưu chủ yếu dựa trên kinh nghiệm của giám đốc tài chính, chưa có chính sách rõ ràng và chưa ứng dụng mô hình toán học trong quản lý. Tỷ trọng ngân quỹ tại trụ sở chính trong các năm 2019, 2020 và 2021 lần lượt là 88,05%, 67,09% và 81,46%, cho thấy sự biến động lớn và chưa tối ưu trong quản lý dòng tiền.

2. Ứng dụng mô hình quản trị ngân quỹ giúp dự báo luồng tiền chính xác hơn: Phân tích hồi quy bội và phân phối Gamma đã hỗ trợ dự báo các luồng tiền thu-chi như phí bảo hiểm gốc, chi bồi thường, chi hoa hồng và các khoản thu chi khác với độ chính xác cao, giúp lập kế hoạch ngân quỹ chi tiết và kịp thời.

3. Mô hình Miller-Orr và Stone phù hợp với đặc thù biến động luồng tiền của BHBV: Mô hình Miller-Orr cho phép thiết lập giới hạn trên và dưới cho tồn quỹ tiền mặt, giúp kiểm soát biến động ngẫu nhiên của dòng tiền. Mô hình Stone hỗ trợ dự báo dòng tiền trong tương lai và đưa ra quyết định giao dịch phù hợp, tăng tính linh hoạt và hiệu quả quản trị.

4. Hiệu quả ứng dụng mô hình trong thực tế còn hạn chế do công nghệ và dữ liệu chưa đồng bộ: Hệ thống phần mềm của BHBV chưa liên thông hoàn toàn, dữ liệu chưa được nhập liệu đồng bộ và thiếu các yếu tố dữ liệu kinh tế cần thiết cho mô hình, dẫn đến việc ứng dụng mô hình chưa phát huy tối đa hiệu quả.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của việc quản trị ngân quỹ chưa hiệu quả là do thiếu sự đầu tư đồng bộ về công nghệ thông tin và nhân lực chuyên môn. So với các nghiên cứu trước đây, việc áp dụng mô hình quản trị ngân quỹ tại BHBV đã có bước tiến khi kết hợp các mô hình kinh điển với phân tích dữ liệu thực tế, tuy nhiên vẫn còn khoảng cách lớn so với các doanh nghiệp bảo hiểm quốc tế. Việc sử dụng mô hình Miller-Orr và Stone giúp kiểm soát tốt hơn biến động dòng tiền so với mô hình Baumol truyền thống, phù hợp với đặc thù ngành bảo hiểm phi nhân thọ có luồng tiền thu-chi không ổn định.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ biến động tồn quỹ tiền mặt hàng tháng, bảng so sánh dự báo và thực tế các luồng tiền thu-chi, cũng như biểu đồ phân phối chi phí cơ hội và chi phí giao dịch theo các mô hình áp dụng. Những kết quả này cho thấy ứng dụng mô hình quản trị ngân quỹ không chỉ giúp nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực tài chính mà còn giảm thiểu rủi ro thanh khoản, góp phần nâng cao uy tín và năng lực cạnh tranh của BHBV.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Hoàn thiện hệ thống công nghệ thông tin tích hợp quản trị ngân quỹ

   • Động từ hành động: Triển khai, đồng bộ hóa
   • Target metric: Tăng độ chính xác và kịp thời của dữ liệu luồng tiền lên 95%
   • Timeline: 12-18 tháng
   • Chủ thể thực hiện: Ban công nghệ thông tin phối hợp với phòng tài chính kế toán

2. Xây dựng chính sách và quy trình quản trị ngân quỹ dựa trên mô hình toán học

   • Động từ hành động: Xây dựng, ban hành
   • Target metric: Áp dụng mô hình quản trị ngân quỹ trong 100% các đơn vị thành viên
   • Timeline: 6-12 tháng
   • Chủ thể thực hiện: Ban tài chính kế toán, Ban điều hành

3. Đào tạo và nâng cao năng lực đội ngũ quản lý tài chính về ứng dụng mô hình quản trị ngân quỹ

   • Động từ hành động: Tổ chức đào tạo, bồi dưỡng
   • Target metric: 90% cán bộ quản lý tài chính được đào tạo chuyên sâu
   • Timeline: 6 tháng
   • Chủ thể thực hiện: Phòng nhân sự phối hợp với Ban tài chính

4. Tăng cường đầu tư thặng dư ngân quỹ vào các kênh đầu tư an toàn, sinh lời hợp lý

   • Động từ hành động: Đầu tư, đa dạng hóa
   • Target metric: Tăng lợi nhuận đầu tư thặng dư ngân quỹ lên 10% so với hiện tại
   • Timeline: 12 tháng
   • Chủ thể thực hiện: Ban đầu tư, Ban tài chính

5. Thiết lập mối quan hệ chặt chẽ với các ngân hàng và tổ chức tài chính để hỗ trợ tài trợ thâm hụt ngân quỹ

   • Động từ hành động: Đàm phán, ký kết
   • Target metric: Mở rộng hạn mức thấu chi và dịch vụ ngân hàng lên 20%
   • Timeline: 6 tháng
   • Chủ thể thực hiện: Ban tài chính, Ban quan hệ đối tác

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Ban lãnh đạo và quản lý tài chính doanh nghiệp bảo hiểm

   • Lợi ích: Hiểu rõ các mô hình quản trị ngân quỹ hiện đại, áp dụng vào thực tiễn để nâng cao hiệu quả quản lý tài chính.
   • Use case: Xây dựng chính sách quản trị ngân quỹ tối ưu, ra quyết định đầu tư và tài trợ phù hợp.

2. Chuyên gia và nhà nghiên cứu trong lĩnh vực tài chính ngân hàng và bảo hiểm

   • Lợi ích: Tham khảo phương pháp nghiên cứu, mô hình toán học và phân tích dữ liệu thực tế trong ngành bảo hiểm phi nhân thọ tại Việt Nam.
   • Use case: Phát triển nghiên cứu sâu hơn về quản trị dòng tiền và quản trị rủi ro tài chính.

3. Nhà hoạch định chính sách và cơ quan quản lý ngành bảo hiểm

   • Lợi ích: Nắm bắt thực trạng và thách thức trong quản trị ngân quỹ của doanh nghiệp bảo hiểm, từ đó xây dựng các chính sách hỗ trợ phù hợp.
   • Use case: Đề xuất các quy định, hướng dẫn về quản lý tài chính và chuyển đổi số trong ngành bảo hiểm.

4. Các công ty bảo hiểm và tổ chức tài chính khác

   • Lợi ích: Học hỏi kinh nghiệm ứng dụng mô hình quản trị ngân quỹ, cải tiến quy trình quản lý tài chính và nâng cao năng lực cạnh tranh.
   • Use case: Áp dụng mô hình quản trị ngân quỹ phù hợp với đặc thù doanh nghiệp, tối ưu hóa dòng tiền và giảm thiểu rủi ro thanh khoản.

Câu hỏi thường gặp

1. Mô hình quản trị ngân quỹ nào phù hợp nhất với doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ?
   Mô hình Miller-Orr và Stone được đánh giá phù hợp hơn do tính biến động ngẫu nhiên của luồng tiền trong ngành bảo hiểm phi nhân thọ. Ví dụ, Miller-Orr cho phép thiết lập giới hạn trên và dưới để kiểm soát tồn quỹ tiền mặt hiệu quả.

2. Làm thế nào để xác định ngân quỹ tối ưu trong doanh nghiệp bảo hiểm?
   Ngân quỹ tối ưu được xác định dựa trên cân bằng giữa chi phí cơ hội khi giữ tiền mặt và chi phí giao dịch khi chuyển đổi giữa tiền mặt và chứng khoán ngắn hạn, kết hợp với dự báo luồng tiền thu-chi chính xác.

3. Tại sao ứng dụng mô hình quản trị ngân quỹ tại BHBV còn gặp khó khăn?
   Nguyên nhân chính là do hệ thống công nghệ thông tin chưa đồng bộ, dữ liệu chưa được nhập liệu đầy đủ và thiếu các yếu tố kinh tế cần thiết, dẫn đến việc mô hình chưa phát huy tối đa hiệu quả.

4. Phân tích hồi quy bội và phân phối Gamma hỗ trợ gì trong quản trị ngân quỹ?
   Hai phương pháp này giúp dự báo chính xác các luồng tiền thu và chi, từ đó hỗ trợ lập kế hoạch ngân quỹ chi tiết và kịp thời, giảm thiểu rủi ro thanh khoản và nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực tài chính.

5. Làm thế nào để nâng cao hiệu quả quản trị ngân quỹ tại doanh nghiệp bảo hiểm?
   Cần hoàn thiện hệ thống công nghệ thông tin, xây dựng chính sách quản trị dựa trên mô hình toán học, đào tạo đội ngũ quản lý tài chính, tăng cường đầu tư thặng dư ngân quỹ và thiết lập quan hệ chặt chẽ với các tổ chức tài chính.

Kết luận

• Ứng dụng mô hình quản trị ngân quỹ tại Tổng Công ty Bảo hiểm Bảo Việt giúp nâng cao hiệu quả quản lý dòng tiền, giảm thiểu rủi ro thanh khoản và hỗ trợ ra quyết định tài chính chính xác hơn.
• Mô hình Miller-Orr và Stone phù hợp với đặc thù biến động luồng tiền trong ngành bảo hiểm phi nhân thọ, trong khi phân tích hồi quy bội và phân phối Gamma hỗ trợ dự báo luồng tiền thu-chi hiệu quả.
• Thực trạng ứng dụng mô hình còn hạn chế do hệ thống công nghệ thông tin chưa đồng bộ và dữ liệu chưa đầy đủ, cần có sự đầu tư đồng bộ về công nghệ và nhân lực.
• Đề xuất hoàn thiện hệ thống công nghệ, xây dựng chính sách quản trị ngân quỹ dựa trên mô hình toán học, đào tạo đội ngũ quản lý và tăng cường đầu tư thặng dư ngân quỹ nhằm nâng cao hiệu quả quản trị.
• Nghiên cứu mở ra hướng đi mới cho quản trị tài chính doanh nghiệp bảo hiểm tại Việt Nam, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững trong giai đoạn 2021-2025 và xa hơn.

Các nhà quản trị tài chính và lãnh đạo doanh nghiệp bảo hiểm nên ưu tiên triển khai ứng dụng mô hình quản trị ngân quỹ hiện đại, đồng thời đầu tư phát triển hệ thống công nghệ thông tin để nâng cao hiệu quả quản lý tài chính và thích ứng với môi trường kinh doanh ngày càng phức tạp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ QUẢN TRỊ NGÂN QUỸ VÀ MÔ HÌNH QUẢN TRỊ NGÂN QUỸ TẠI DOANH NGHIỆP BẢO HIỂM 1. Quản trị ngân quỹ tại doanh nghiệp bảo hiểm 1. Khái niệm Khái niệm về quản trị ngân quỹ đã được Karen (2006) định nghĩa như sau: “Ngân quỹ là duy nhất trong một tổ chức. Nó là nguồn gốc của nhiều rủi ro mà một tổ chức phải đối mặt, bao gồm rủi ro tài chính, tín dụng và hoạt động.

Tuy nhiên, ngân quỹ cũng tham gia tích cực vào việc quản lý tài chính đối với tài sản của tổ chức và điều này bao gồm các hoạt động quản lý rủi ro”. Trong khi đó, San José và các cộng sự (2008) lại cho rằng: “Quản trị tiền mặt có thể được nhìn nhận từ hai quan điểm khác nhau tùy thuộc vào số lượng trách nhiệm mà nó bao gồm: quản trị ngân quỹ (hoặc quản trị tiền mặt cơ bản) và quản trị tiền mặt nâng cao. Cụ thể, quản trị ngân quỹ xử lý việc quản trị tiền mặt thực tế tại các công ty và một trong những chức năng chính của nó là thiết lập mức tiền mặt tối ưu để có thể thực hiện và nhận các khoản thanh toán khi cần thiết cho hoạt động đúng đắn của công ty”. Có thể thấy, khái niệm thứ hai không chỉ bao gồm quản trị ngân quỹ mà còn bao gồm các nhiệm vụ khác như dự báo ngân quỹ, đàm phán và thiết lập mối quan hệ với các tổ chức tài chính và quản lý rủi ro tài chính.

Như vậy, quản trị ngân quỹ có thể hiểu là quá trình quản trị các nguồn tài chính của một tổ chức, doanh nghiệp nhằm đạt được các mục tiêu mà chiến lược kinh doanh đã đưa ra. Trong đó, các nghiệp vụ quan trọng được đề cập như: quản lý tiền mặt, quản lý quỹ và đầu tư, tài trợ thương mại, quản lý rủi ro và quản lý vốn lưu động. Vai trò quản trị ngân quỹ Theo Karen A. Horcher (2006), “Vai trò của ngân quỹ trong việc quản lý tài sản gắn liền với quản trị doanh nghiệp.

Ngân quỹ có chức năng thực hiện các quyết định chiến lược của ban giám đốc và ban giám đốc, thay mặt cho các bên liên quan của một tổ chức. Việc quản trị ngân quỹ liên quan đến các quyết định chiến lược tác động đến cách thức mà một tổ chức sẽ đạt được các mục tiêu của mình”. h 10 Như vậy, vai trò như trên khá rộng nhưng có thể cụ thể bao gồm: - Cải thiện dòng tiền: quản trị ngân quỹ có thể giúp cải thiện dòng tiền của một tổ chức bằng cách đảm bảo rằng các quỹ đang được sử dụng hiệu quả và các nghĩa vụ ngắn hạn đang được đáp ứng. - Giảm thiểu rủi ro: quản trị ngân quỹ cũng có thể giúp giảm rủi ro bằng cách quản lý cẩn thận khả năng rủi ro ngoại hối và lãi suất của tổ chức.

- Nâng cao khả năng sinh lời: bằng cách giảm rủi ro và cải thiện dòng tiền, quản trị ngân quỹ có thể giúp tăng khả năng sinh lời của tổ chức. - Nâng cao khả năng ra quyết định: quản trị ngân quỹ cung cấp thông tin chính xác và cập nhật về các nguồn tài chính của tổ chức, có thể giúp những người ra quyết định đưa ra lựa chọn tốt hơn về cách phân bổ các nguồn đó. - Nâng cao hiệu quả và tiết kiệm chi phí: khi quản trị ngân quỹ được thực hiện tốt, nhiều quy trình thủ công sẽ được tự động hóa và ít sai sót hơn. Do đó, khi ứng dụng mô hình có thể tăng đáng kể hiệu quả và tiết kiệm chi phí.

Phân loại doanh nghiệp bảo hiểm Bảo hiểm là phương thức bảo vệ trước những tổn thất tài chính, phòng tránh rủi ro dựa vào nguyên lý “sự đóng góp của số đông vào sự bất hạnh của số ít”, như vậy càng nhiều người tham gia đóng phí bảo hiểm sẽ tạo thành một quỹ chung, quỹ này sẽ được sử dụng để chi trả nếu một trong số người những người tham gia đóng phí bị tổn thất sẽ được đền bù bằng số tiền lấy từ quỹ này. Có thể thấy, sự kiện rủi ro của một số ít người sẽ được đồng thời gánh chịu bởi một cộng đồng người tham gia đóng phí. Tính đến hết năm 2021, thị trường bảo hiểm Việt Nam có 76 doanh nghiệp tham gia hoạt động kinh doanh bảo hiểm (bao gồm 31 công ty TNHH 1 thành viên, 11 công ty TNHH 2 thành viên trở lên, 33 công ty cổ phần và 01 chi nhánh doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ nước ngoài tại Việt Nam) và 01 công ty cổ phần (môi giới bảo hiểm) đã dừng hoạt động, đang hoàn tất thủ tục giải thể. Lĩnh vực bảo hiểm được phân loại thành hai lĩnh vực đó là: bảo hiểm nhân thọ, bảo hiểm phi nhân thọ.

Năm 2021, thị trường bảo hiểm tiếp tục duy trì tốc độ tăng trưởng cao so với tăng trưởng h 11 GDP, doanh thu toàn ngành đạt 255.876 tỷ đồng, trong đó doanh thu phí bảo hiểm đạt 218.357 tỷ đồng, doanh thu hoạt động đầu tư đạt 37.519 tỷ đồng, doanh thu và thị phần bảo hiểm xem bảng 1.1 dưới đây: Bảng 1.1: Doanh thu phí bảo hiểm và thị phần theo lĩnh vực giai đoạn 2020 – 2021 Các chỉ tiêu Đơn vị Phi nhân thọ Nhân thọ Toàn thị trường 2020 2021 2020 2021 2020 2021 Doanh thu phí Tỷ bảo hiểm đồng 56.357 Tốc độ tăng % 6,20 4,34 22,42 21,76 17,02 16,49 trưởng Tỷ trọng % 30,24 27,08 69,76 72,92 100 100 phí/tổng phí Tỷ trọng % 0,90 0,92 2,08 2,47 2,98 3,38 phí/GDP Nguồn: Tổng hợp từ nguồn Bộ tài chính năm 2020-2021 Bảo hiểm nhân thọ bao gồm: các sản phẩm bảo hiểm liên quan đến cuộc sống, sinh mạng của con người, các sản phẩm thường dài hạn nhiều năm, gắn với việc tiết kiệm, liên kết đầu tư. Đối với bảo hiểm phi nhân thọ gồm các sản phẩm bảo hiểm mà bảo hiểm nhân thọ không khai thác. Thời gian gần đây xuất hiện sự kết hợp bảo hiểm của hai loại hình nhân thọ và phi nhân thọ thành các sản phẩm bảo hiểm mới (DNBH cùng hợp tác để bán chéo sản phẩm) đáp ứng tốt nhu cầu của khách hàng muốn tìm hiểu và mua bảo hiểm. Bảo hiểm phi nhân thọ có thể giúp tác giả nhìn thấy rõ bản chất, cũng như nguyên tắc so với bảo hiểm nhân thọ.

Bảo hiểm phi nhân thọ: Có trách nhiệm chi trả số tiền bảo hiểm đã cam kết theo hợp đồng khi sự kiện rủi ro xảy ra trong thời gian hợp đồng có hiệu lực; Tùy theo các sản phẩm bảo hiểm mà khách hàng lựa chọn, trong đó khách hàng chỉ cần đóng một khoản phí rất nhỏ so với số tiền mà DNBH cam kết trong hợp đồng và sẽ thực hiện chi trả nếu sự kiện bảo hiểm xảy ra; hợp đồng bảo hiểm phi nhân thọ có thời gian h 12 ngắn như các sản phẩm bảo hiểm vi mô tính theo phút, còn lại các sản phẩm khác thường là một năm. Bảo hiểm phi nhân thọ gồm rất nhiều loại hình bảo hiểm khác tuy nhiên có thể chia thành các nhóm bảo hiểm căn cứ vào đối tượng được bảo hiểm như: - Bảo hiểm tài sản: đối tượng bảo hiểm là các loại tài sản được bảo hiểm như bị trong như hỏng hay mất mát. DNBH sẽ phải thực hiện bồi thường cho chủ sở hữu tài sản nếu sự kiện tổn thất xảy ra trong thời gian hợp đồng có hiệu lực. Các sản phẩm bảo hiểm thuộc nhóm này gồm: Xe cơ giới, hàng hoá vận chuyển, tàu biển, hàng không, dầu khí, hoả hoạn, rủi ro đặc biệt và các sản phẩm vi mô đã được đưa vào triển khai.

- Bảo hiểm trách nhiệm dân sự: là trách nhiệm bồi thường các thiệt hại do người tham gia báo hiểm gây ra cho bên thứ ba. Các sản phẩm thuộc phạm vi bảo hiểm này gồm: trách nhiệm chủ xe cơ giới đối với người thứ ba, trách nhiệm nghề nghiệp, trách nhiệm dân sự chủ tàu, trách nhiệm sản phẩm… - Bảo hiểm sức khoẻ và tai nạn con người: là những sản phẩm bảo hiểm liên quan đến các rủi ro về sức khoẻ con người. Nhóm này gồm có: sinh mạng cá nhân, tai nạn hành khách, tai nạn học sinh, tai nạn khách du lịch… Ngày nay, nền kinh tế Việt Nam ngày càng phát triển do đó bảo hiểm phi nhân thọ càng có cơ hội khai thác trong mọi lĩnh vực, hơn nữa bảo hiểm còn nắm vai trò quan trọng để phòng ngừa và hạn chế các sự kiện rủi ro trong nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội. Bảo hiểm phi nhân thọ là một trong những lĩnh vực quan trọng trong nền kinh tế của nhiều quốc gia triển.

Dự kiến tính đến hết năm 2021 thị trưởng này tăng trưởng hàng năm với tỷ trọng 2,5% đến 10% xem hình 1.1: Doanh thu phí bảo hiểm năm 2020 và dự kiến cả năm 2021 Nguồn: Swiss Re (2021), Ngành bảo hiểm thế giới: Tăng tốc độ hồi phục 1. Sự cần thiết quản trị ngân quỹ của doanh nghiệp bảo hiểm Ngân quỹ là tài sản không tự tạo ra lợi nhuận cho doanh nghiệp. Do vậy, mục tiêu của quản trị ngân quỹ là xác định được ngân quỹ tối ưu. Tuy nhiên, doanh nghiệp tại bất kỳ thời điểm nào cũng phải duy trì một lượng ngân quỹ nhất định.

Theo “Lý thuyết tổng quát về lãi suất, tiền tệ và lao động” (KEYNES, J., 1935) đã chỉ ra các động cơ chính liên quan đó là: giao dịch, đầu cơ và dự phòng. Đối với DNBH các động cơ có thể được quan tâm xem xét như: - Động cơ giao dịch: DNBH luôn luôn phải duy trì một lượng ngân quỹ để có thể đáp ứng nhu cầu thường xuyên gồm: chi trả tiền bồi thường, hoa hồng, tiền lương, thuế, cổ tức, diễn ra xuyên suốt quá trình hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. - Động cơ dự phòng: DNBH cần duy trì lượng ngân quỹ theo quy định của pháp luận cụ thể Luật kinh doanh bảo hiểm; Nghị định 73/2016/NĐ-CP; Thông tư 52/2017/TT-BTC. Trong đó các nghiệp vụ dự phòng gồm: Dự phòng phí chưa được hưởng; Dự phòng bồi thường; Dự phòng bồi thường cho các dao động lớn về tổn thất nhằm để đáp ứng đúng cam kết khi có các sự kiện hay biến cố xảy ra.

h 14 - Động cơ đầu cơ: DNBH với mục tiêu đảm bảo ít rủi ro nhất đối với tất các khoản đầu tư, dẫn đến DNBH gần như không quan đến động cơ này, căn cứ theo chuyên gia của BHBV hiện nay khoảng 70% lượng ngân quỹ của BHBV thông qua BVFMC đầu tư bằng các hợp đồng ủy thác, và tiền gửi. Còn lại khoảng 30% phục vụ cho các mục đích liên quan khác trong công tác điều hành kinh doanh hàng ngày.