Luận văn: Ứng dụng các kỹ thuật ra quyết định trong bài toán tuyển sinh đại học

Luận văn nghiên cứu ứng dụng kỹ thuật ra quyết định TOPSIS trong tuyển sinh đại học, hỗ trợ tư vấn chọn trường, dự báo điểm chuẩn chính xác.

• Tác giả: Đào Thị Phượng
• Người hướng dẫn: PGS. Trần Đình Khang
• Trường học: Trường Đại Học Bách Khoa Hà Nội
• Chuyên ngành: Hệ Thống Thông Tin
• Đề tài: Ứng Dụng Các Kỹ Thuật Ra Quyết Định Trong Bài Toán Tuyển Sinh Đại Học
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ Kỹ Thuật
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Khái niệm về Kỹ Thuật Ra Quyết Định trong Tuyển Sinh

Kỹ thuật ra quyết định là các phương pháp khoa học được áp dụng để hỗ trợ quá trình lựa chọn tối ưu trong tuyển sinh đại học. Những kỹ thuật này giúp xử lý các bài toán phức tạp với nhiều tiêu chí khác nhau, từ điểm số, năng lực học tập đến các đối tượng ưu tiên. Hệ hỗ trợ ra quyết định (Decision Support System) đóng vai trò quan trọng trong việc cải thiện hiệu quả tuyển sinh, giảm thiểu sai sót và đảm bảo công bằng. Bằng cách sử dụng các phương pháp toán học tiên tiến, các trường đại học có thể tối ưu hóa quy trình tuyển sinh dựa trên dữ liệu thực tế và các tiêu chí được xác định trước.

1.1. Định nghĩa Hệ Hỗ Trợ Ra Quyết Định

Hệ hỗ trợ ra quyết định là một hệ thống tích hợp công nghệ thông tin và các phương pháp phân tích dữ liệu để giúp con người đưa ra quyết định hiệu quả. Trong lĩnh vực tuyển sinh đại học, hệ thống này xử lý thông tin về hồ sơ, điểm số, và các tiêu chí khác để gợi ý những quyết định phù hợp nhất.

1.2. Tầm Quan Trọng của Kỹ Thuật Ra Quyết Định

Áp dụng kỹ thuật ra quyết định trong tuyển sinh đại học giúp tăng tính minh bạch, công bằng và hiệu quả. Các phương pháp này cho phép xử lý một lượng lớn hồ sơ, cân nhắc nhiều tiêu chí đồng thời, và đưa ra những quyết định khách quan dựa trên dữ liệu thực tế.

II. Phương Pháp TOPSIS trong Tuyển Sinh Đại Học

TOPSIS (Technique for Order Preference by Similarity to Ideal Solution) là một trong những kỹ thuật ra quyết định phổ biến nhất hiện nay. Phương pháp này xếp hạng các phương án (trường đại học, ngành học) dựa trên mức độ tương tự với giải pháp lý tưởng. Trong tuyển sinh đại học, TOPSIS giúp so sánh các trường và ngành dựa trên nhiều tiêu chí như điểm chuẩn, chất lượng đào tạo, cơ sở vật chất và cơ hội việc làm. Phương pháp này đặc biệt hữu ích vì nó có thể xử lý dữ liệu định tính và định lượng, cung cấp một bảng xếp hạng rõ ràng giúp thí sinh và các nhà quản lý tuyển sinh đưa ra quyết định tối ưu.

2.1. Các Bước Thực Hiện Phương Pháp TOPSIS

Phương pháp TOPSIS gồm các bước chính: chuẩn hóa ma trận quyết định, tính toán trọng số cho từng tiêu chí, xác định giải pháp lý tưởng dương và lý tưởng âm, tính khoảng cách đến hai điểm lý tưởng, và cuối cùng tính chỉ số tương tự để xếp hạng các phương án tuyển sinh.

2.2. Ứng Dụng TOPSIS trong Chọn Trường Đại Học

Khi áp dụng TOPSIS cho tuyển sinh đại học, các tiêu chí bao gồm điểm chuẩn, tỷ lệ sinh viên có việc làm, xếp hạng trường, chất lượng giảng viên và cơ sở hạ tầng. Phương pháp này giúp thí sinh xếp hạng ưu tiên các trường dựa trên mục tiêu cá nhân của họ.

III. Quy Trình Tuyển Sinh Đại Học và Ứng Dụng Kỹ Thuật Ra Quyết Định

Quy trình tuyển sinh đại học là một chuỗi các bước từ đăng ký, xét tuyển đến công bố kết quả. Việc áp dụng kỹ thuật ra quyết định giúp tối ưu hóa từng bước này. Đầu tiên, các trường cần xác định rõ các tiêu chí quyết định như điểm số, điểm ưu tiên đối tượng, năng lực tiếng Anh và các tiêu chí khác. Tiếp theo, sử dụng hệ hỗ trợ ra quyết định để xử lý dữ liệu và đưa ra các quyết định chính xác. Cuối cùng, các quyết định này được thực hiện và công bố kết quả cho thí sinh. Việc áp dụng kỹ thuật ra quyết định giúp giảm thời gian xử lý, tăng tính minh bạch và công bằng trong tuyển sinh.

3.1. Hiện Trạng Tuyển Sinh Đại Học Ở Việt Nam

Hiện nay, tuyển sinh đại học ở Việt Nam vẫn gặp nhiều thách thức: xử lý hồ sơ thủ công, thiếu sự chuẩn hóa, và khó khăn trong việc cân nhắc nhiều tiêu chí đồng thời. Áp dụng kỹ thuật ra quyết định là giải pháp hữu hiệu để nâng cao chất lượng quy trình tuyển sinh.

3.2. Các Tiêu Chí Quyết Định Chính trong Tuyển Sinh

Các tiêu chí chính bao gồm: điểm thi THPT, điểm ưu tiên đối tượng, năng lực học tập, và các tiêu chí khác do trường xác định. Kỹ thuật ra quyết định giúp xác định trọng số cho từng tiêu chí và tối ưu hóa kết quả tuyển sinh.

IV. Lợi Ích và Triển Vọng của Kỹ Thuật Ra Quyết Định trong Tuyển Sinh

Áp dụng kỹ thuật ra quyết định mang lại nhiều lợi ích cho tuyển sinh đại học: tăng hiệu quả quản lý, cải thiện công bằng và minh bạch, giảm sai sót trong xử lý hồ sơ, và cung cấp dữ liệu để cải tiến quy trình liên tục. Kỹ thuật ra quyết định như TOPSIS cho phép tự động hóa và chuẩn hóa các quyết định, giúp thí sinh hiểu rõ hơn về cơ sở lựa chọn. Trong tương lai, việc tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) và machine learning vào hệ hỗ trợ ra quyết định sẽ tạo ra các hệ thống tuyển sinh thông minh hơn, có khả năng dự đoán và tối ưu hóa kết quả tuyển sinh theo xu hướng thị trường lao động.

4.1. Lợi Ích Của Việc Áp Dụng Kỹ Thuật Ra Quyết Định

Kỹ thuật ra quyết định mang lại hiệu quả kinh tế, giảm chi phí quản lý hồ sơ, tăng độ chính xác từ 95% trở lên, và cải thiện sự hài lòng của thí sinh. Các trường đại học có thể tối ưu hóa số lượng sinh viên tuyển sinh dựa trên năng lực tài chính và cơ sở hạ tầng.

4.2. Triển Vọng Phát Triển Trong Tương Lai

Trong tương lai, kỹ thuật ra quyết định sẽ được tích hợp với AI, blockchain để tạo ra hệ thống tuyển sinh toàn diện. Điều này sẽ giúp tuyển sinh đại học trở nên thông minh, bền vững và phù hợp hơn với nhu cầu của nền kinh tế tri thức.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BO GIAO DUC VA DAO TAO TRUONG DAI HOC BACH KHOA HA NOI Đào Thị Phượng ỨNG DỤNG CÁC KỸ TIHUẬT RA QUYẾT DỊNI TRONG BÀI TOÁN TUYẾN SINH DẠI HỌC Chuyên ngành: Hệ thing thông tin LUẬN VĂN THẠC SĨ KỸ THUẬT HE THONG THONG TIN NGƯỜI HƯỚNG DẪN: PGS. Trần Đình Khang Hà Nội — 2017 Ủng dụng các kỹ thuật ra quyết định trong bài toán tuyễn sinh đại học. | 3017 LỜI CAM ĐOAN Những kiến thức trình bảy trong luận văn là do tôi tìm hiểu, nghiên cứu va trình bảy theo những kiên thức tông hợp của cá nhân. Kết quả nghiên cứu trong luận văn nảy chưa từng được công bồ tại bất kỳ công trình nao khác.

Trong quả trình làm luận văn, tôi có tham khảo các tài liệu có liên quan và đã ghi rõ nguồn tài liệu tham khảo. Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của tôi va không sao chép của bat ky ai Tôi xin chịu hoan toan trach nhiém, néu sai, tôi xin chịu mọi hình thức kỷ luật theo quy định. Hả Nội, thang 10 nam 2017 Học viên Đào Thị Phượng il CB140135 _ Đào Thị Phương Ứng dụng các kỹ thuật ra quyết định trong bài toán myễn sinh đại học. | 301” LỜI CẢM ƠN Trong suốt quả trinh làm nghiên cửu đề tải, củng với sự nỗ lực của bản thân em đã nhận được sự giúp đỡ rất nhiệt tình từ phía các thây cô va đặc biệt là sự chỉ dạy tận tỉnh của thầy giáo PGS.TS,Tran Dinh Khang.

Em xin chân thành cảm ơn thay đã hưởng dan em hoản thành đề tải nghiên cửu nảy. Qua nghiên cửu giúp em cũng đã học hỏi được thêm rất nhiều điều bê ch không chỉ về kiến thức mà còn vẻ những kĩ năng nghiên cứu khoa học Em rat mong nhận được sự thông cảm vả đóng góp tử thầy cô đẻ đề tải được. Cuối cùng, em xin chúc thây cô luôn mạnh khỏe và công tác tốt. Hà Nội, thang 10 năm 2017 Học viên Đảo Thị Phượng iii CB140135 _ Đào Thị Phương Ủng dụng các kỹ thuật ra quyết định trong bài toán tuyễn sinh đại học.

| 3017 PIS Possive ideal solusion Phuong phap ly tudng tot nhat sv Sinh viên THPT Trung học phô thông, TOPSIS Techmque for Order of| Kỹ thuật xếp thứ tự ưu Preference by Similarity to Ideal ltiên cho các giải Solution pháp TPS Transaction processing system | Hé xi ly giao tac ~ Dao Thi Phirong Hình 3. oe xi ose ũ 151 Hình 3.18: Tư vẫn nganh 3 Hình 3.19: Tư vẫn điểm chuẩn cho trường đại học 1 .20: Tư vấn điểm chuẩn cho trường đại học 2.21: Tư vẫn điểm chuẩn cho trường đại học 3.22: Tư vấn điểm chuẩn cho trường đại học 4. Sẽ đại abd ` CB140135_ Đào Thị Phương Ủng dụng nụ tuyển sinh đại học. | 3017 MỤC LỤC San.

iv DANH MỤC CAC KY HIBU, CAC CHU VIBT TẮT.s-25552 vi DANH MỤC BẢNG. ĐINH MỤC HÌNH :ócazcscsccsng56n5nocgö6ốnghanHtgngõg ôn önGianghocddgagrsaannsgissulE LỜI MỎ ĐÂU. xi CHƯƠNG l: CƠ SỞ LÝ THUYÊT VÉ TUYỂN SINH ĐẠI HỌC. Hiện trạng tuyển sinh đại học.

Quy trình tuyển sinh đại học. Điểm công ưu tiên đối tượng. Bài toán đặt ra trong việc quản lý tuyển sinh đại học ở Việt Nam. Phat bieu bai toan ra quyét dinh da tiéu chi trong tuyén sinh dai hoc.

Các đối tượng người dùng,.-: 2022000002220200110000012 00000 csee 9 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT CÁC KỸ THUẬT HỖ TRỢ RA QUYẾT SEN con tin hưng giG500016I16060121080183100166108515.1, Hổ HIỂM cuc cenosrsntiiooEHESESGTĐNEEORSVASEDDORSĐSEA0589 0050002850 e5. Các thành phân của hệ hỗ trợ quyết định. Phương pháp TOPSHS. Lý thuyết phương pháp TOPSIR.

Ví dụ TOPSIS ứng dụng trong quyết định chọn xe ôtô. Bảng quyết định chọn xe ôtô. 2222200202 ee 21 CHƯƠNG 3: HỆ HỖ TRỢ RA QUYẾT ĐỊNH TRONG TUYẾN SINH ĐẠI HỌC 3. Phân tích thiết kế, giải quyết bài toán.ccccacneeiiieeocou25 iv CB140135 _ Đào Thị Phương Hình 3.

oe xi ose ũ 151 Hình 3.18: Tư vẫn nganh 3 Hình 3.19: Tư vẫn điểm chuẩn cho trường đại học 1 .20: Tư vấn điểm chuẩn cho trường đại học 2.21: Tư vẫn điểm chuẩn cho trường đại học 3.22: Tư vấn điểm chuẩn cho trường đại học 4. Sẽ đại abd ` CB140135_ Đào Thị Phương Ứng dung DANH MỤC BẢNG Bang 2. Các khái niệm cơ sở của các định nghĩa HHTQĐ. Bảng thứ nguyên theo định nghĩa của Alter.

Bảng quyết định chọn xe ôtõ. Bảng tiêu chỉ quyết định chọn trường đại học. Bang ra quyết định. ESS SP EFT SUT TOPEET CERT.

Chuan hoa cae gia trị sử dụng phương pháp Topsis. Giá trị của các tiêu chỉ được tính theo trọng sỏ.42 — Đào Thị Phương Ủng dụng nụ tuyển sinh đại học. | 3017 MỤC LỤC San. iv DANH MỤC CAC KY HIBU, CAC CHU VIBT TẮT.s-25552 vi DANH MỤC BẢNG.

ĐINH MỤC HÌNH :ócazcscsccsng56n5nocgö6ốnghanHtgngõg ôn önGianghocddgagrsaannsgissulE LỜI MỎ ĐÂU. xi CHƯƠNG l: CƠ SỞ LÝ THUYÊT VÉ TUYỂN SINH ĐẠI HỌC. Hiện trạng tuyển sinh đại học. Quy trình tuyển sinh đại học.

Điểm công ưu tiên đối tượng. Bài toán đặt ra trong việc quản lý tuyển sinh đại học ở Việt Nam. Phat bieu bai toan ra quyét dinh da tiéu chi trong tuyén sinh dai hoc. Các đối tượng người dùng,.-: 2022000002220200110000012 00000 csee 9 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT CÁC KỸ THUẬT HỖ TRỢ RA QUYẾT SEN con tin hưng giG500016I16060121080183100166108515.1, Hổ HIỂM cuc cenosrsntiiooEHESESGTĐNEEORSVASEDDORSĐSEA0589 0050002850 e5.

Các thành phân của hệ hỗ trợ quyết định. Phương pháp TOPSHS. Lý thuyết phương pháp TOPSIR. Ví dụ TOPSIS ứng dụng trong quyết định chọn xe ôtô.

Bảng quyết định chọn xe ôtô. 2222200202 ee 21 CHƯƠNG 3: HỆ HỖ TRỢ RA QUYẾT ĐỊNH TRONG TUYẾN SINH ĐẠI HỌC 3. Phân tích thiết kế, giải quyết bài toán.ccccacneeiiieeocou25 iv CB140135 _ Đào Thị Phương Ứng dung 3. Mô hình tổng quát của bải toán.

Phân tích chức năng và thiết ké hé thong. Phân tích chức năng. Yêu cảu chức năng của hệ thông. Phân tích bảnh vĩ, tương tác, ứng xữ.

Thiết kể cơ sở dữ liệu. seh ss _ sử er „34 3. Ứng dụng kỹ thuật ra quyết định vào bải toán tuyển sinh. Cơ sở lý thuyết đề xuất nhóm tiêu chí.

Xây dựng tiêu chỉ lựa chọn 3. Minh họa ứng dung Phương pháp Topsis trong quyết định chọn trường. Xây dựng chương trình. Tiên xử lý dữ liệu.

Cài đãi:chượng tHHẰ ussosessanseoeidrhisuiinooatitdgkNt010 0060000030980 osanasssnrooD 44 KET LUAN. — Hidiixiggât gia Hấp gảngài eat 54 1. anus atau bài nẽẽ .S4 TẢI LIÊU THAM KHẢO. The "¬— CB140135_ Đào Thị Phương Ứng dung DANH MỤC BẢNG Bang 2.

Các khái niệm cơ sở của các định nghĩa HHTQĐ. Bảng thứ nguyên theo định nghĩa của Alter. Bảng quyết định chọn xe ôtõ. Bảng tiêu chỉ quyết định chọn trường đại học.

Bang ra quyết định. ESS SP EFT SUT TOPEET CERT. Chuan hoa cae gia trị sử dụng phương pháp Topsis. Giá trị của các tiêu chỉ được tính theo trọng sỏ.42 — Đào Thị Phương Hình 3.

oe xi ose ũ 151 Hình 3.18: Tư vẫn nganh 3 Hình 3.19: Tư vẫn điểm chuẩn cho trường đại học 1 .20: Tư vấn điểm chuẩn cho trường đại học 2.21: Tư vẫn điểm chuẩn cho trường đại học 3.22: Tư vấn điểm chuẩn cho trường đại học 4. Sẽ đại abd ` CB140135_ Đào Thị Phương Ủng dụng các kỹ thuật ra quyết định trong bài toán tuyễn sinh đại học. 2017 DANH MUC CAC KY HIEU, CAC CHU VIET TAT Từ viết tắt | Thuật ngữ Giải thích AHP Analytical Hierarchical Process | Phân tích thử bậc CSDL Cơ sở dữ liệu DBMS Data base management system _ | Hệ quản trị cơ sở dữ liệu DHCD Đại học cao đẳng. ĐKXT Đăng kỷ xét tuyển DSS Decision Support Systems 'Hể trợ giúp ra quyết định.

GD-ĐT B6 giao duc dao tao HHT Hệ hỗ trợ HHTQD Hệ hỗ trợ quyết định HS Hoe sinh HSSV Học sinh sinh viên KV Khu vực LD-TB&XH Lao déng - Thuong binh va Xa hội MBMS Model base management system | Hệ quân trị cơ sở mô hình MCDA Multi-Criteria Decision Analysis | Hé tro quyet dinh da tiéu chi NIS Negative ideal solusion Phương án lý tưởng xau nhat CB140135 — Đào Thị Phương Ứng dung 3. Mô hình tổng quát của bải toán. Phân tích chức năng và thiết ké hé thong. Phân tích chức năng.

Yêu cảu chức năng của hệ thông. Phân tích bảnh vĩ, tương tác, ứng xữ. Thiết kể cơ sở dữ liệu. seh ss _ sử er „34 3.

Ứng dụng kỹ thuật ra quyết định vào bải toán tuyển sinh. Cơ sở lý thuyết đề xuất nhóm tiêu chí. Xây dựng tiêu chỉ lựa chọn 3. Minh họa ứng dung Phương pháp Topsis trong quyết định chọn trường.

Xây dựng chương trình. Tiên xử lý dữ liệu. Cài đãi:chượng tHHẰ ussosessanseoeidrhisuiinooatitdgkNt010 0060000030980 osanasssnrooD 44 KET LUAN. — Hidiixiggât gia Hấp gảngài eat 54 1.

anus atau bài nẽẽ .S4 TẢI LIÊU THAM KHẢO. The "¬— CB140135_ Đào Thị Phương Ủng dụng các kỹ thuật ra quyết định trong bài toán tuyễn sinh đại học. | 3017 DANH MỤC HÌNH Hinh 2.1: Các thành phần của Hệ hồ trợ ra quyết định.2: Phân hệ quản lý đữ liệu.3: Phân hệ quản lý mô hỉnh.4: Phân hệ giao diện người dùng.5: Mö hình ra quyết định.6: Ra quyết định và giải quyết vẫn đề.1: Mô hình tổng quan của việc trợ giúp trong tuyên sinh đại học.2: Biểu đồ UUsercase mô tả chức năng.3: Biểu độ trình tự chức năng ra quyết định chọn trường .4: Biểu độ trình tự chức năng ra quyết định chọn Ngành.5: Biểu đồ trình tự chức năng cập nhật dữ liệu.6: Biểu đồ trình tự chức năng ra quyết định chọn điểm chuân.7: Sơ đồ tổng thể cơ sở dữ liệu.8: Menu chương trình.9: Quản lý theo trường.10: Quân lý danh sách Ngành Hình 3.11: Quản lý theo nhóm ngảnh.12: Quân lý theo tổ hợp môn. 22722 gu ee] Hình 3.13: Tư vẫn trường 1 : ‘is ‘ 48 Hình 3.14: Tư vấn trường 2.15: Tư vẫn trường 3.:222526255522 guawansnaesaasesasuaau2SB: x _ Đào Thị Phương Ủng dụng các kỹ thuật ra quyết định trong bài toán tuyễn sinh đại học.

| 3017 PIS Possive ideal solusion Phuong phap ly tudng tot nhat sv Sinh viên THPT Trung học phô thông, TOPSIS Techmque for Order of| Kỹ thuật xếp thứ tự ưu Preference by Similarity to Ideal ltiên cho các giải Solution pháp TPS Transaction processing system | Hé xi ly giao tac ~ Dao Thi Phirong Ứng dung 3. Mô hình tổng quát của bải toán. Phân tích chức năng và thiết ké hé thong. Phân tích chức năng.

Yêu cảu chức năng của hệ thông. Phân tích bảnh vĩ, tương tác, ứng xữ. Thiết kể cơ sở dữ liệu. seh ss _ sử er „34 3.

Ứng dụng kỹ thuật ra quyết định vào bải toán tuyển sinh. Cơ sở lý thuyết đề xuất nhóm tiêu chí. Xây dựng tiêu chỉ lựa chọn 3. Minh họa ứng dung Phương pháp Topsis trong quyết định chọn trường.

Xây dựng chương trình. Tiên xử lý dữ liệu. Cài đãi:chượng tHHẰ ussosessanseoeidrhisuiinooatitdgkNt010 0060000030980 osanasssnrooD 44 KET LUAN. — Hidiixiggât gia Hấp gảngài eat 54 1.

anus atau bài nẽẽ .S4 TẢI LIÊU THAM KHẢO. The "¬— CB140135_ Đào Thị Phương Ứng dung DANH MỤC BẢNG Bang 2. Các khái niệm cơ sở của các định nghĩa HHTQĐ.