Tín Dụng Ngân Hàng Đối Với Doanh Nghiệp Nhỏ và Vừa

Vốn là yếu tố then chốt cho tăng trưởng kinh tế. Tại Việt Nam, sau đổi mới, các doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV)… 112 trang · Đại Học Quốc Gia Hà Nội · 2013.

• Trường học: Đại Học Quốc Gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Kinh Tế
• Đề tài: Tín Dụng Ngân Hàng Đối Với Doanh Nghiệp Nhỏ Và Vừa: Thực Trạng Và Giải Pháp
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2013
• Địa điểm: Biên Hòa

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• DANH MỤC BIỂU ĐỒ
• DANH MỤC HÌNH VẼ
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ TÍN DỤNG NGÂN HÀNG ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA
• 1.1. NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA
• 1.1.1. Khái niệm về doanh nghiệp
• 1.1.2. Phân loại doanh nghiệp
• 1.1.3. Khái niệm về doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 1.1.4. Tiêu chí xác định doanh nghiệp nhỏ và vừa tại một số quốc gia và vùng lãnh thổ
• 1.1.5. Tiêu chí xác định doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Việt Nam
• 1.1.6. Đặc điểm của doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 1.1.7. Vai trò của doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 1.2. TỔNG QUAN VỀ TÍN DỤNG NGÂN HÀNG ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA
• 1.2.1. Lý luận chung về tín dụng và tín dụng ngân hàng
• 1.2.1.1. Tín dụng ngân hàng
• 1.2.1.2. Vai trò của tín dụng ngân hàng
• 1.2.1.3. Phân loại tín dụng ngân hàng
• 1.2.2. Đặc điểm của tín dụng ngân hàng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 1.2.3. Vai trò của tín dụng ngân hàng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 1.2.4. Chất lượng tín dụng của ngân hàng
• 1.2.4.1. Các chỉ tiêu đánh giá chất lượng tín dụng
• 1.2.4.2. Các nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng tín dụng ngân hàng
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG VỀ CHẤT LƯỢNG TÍN DỤNG ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA TẠI NGÂN HÀNG TMCP NGOẠI THƯƠNG VIỆT NAM – CHI NHÁNH BIÊN HÒA
• 2.1. KHÁI QUÁT VỀ NGÂN HÀNG TMCP NGOẠI THƯƠNG VIỆT NAM VÀ CHI NHÁNH BIÊN HÒA
• 2.1.1. Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam
• 2.1.1.1. Quá trình hình thành và phát triển
• 2.1.1.2. Mạng lưới và các hoạt động chính
• 2.1.1.3. Những kết quả đạt được
• 2.1.1.4. Định hướng phát triển trong những năm tới
• 2.1.2. Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam – Chi nhánh Biên Hòa
• 2.1.2.1. Quá trình hình thành và phát triển
• 2.1.2.2. Cơ cấu tổ chức
• 2.1.2.3. Kết quả hoạt động kinh doanh của VCB Biên Hòa qua các năm và 08 tháng đầu năm 2013
• 2.2. TÌNH HÌNH HUY ĐỘNG VỐN VÀ CHO VAY TẠI VCB BIÊN HÒA
• 2.2.1. Hoạt động huy động vốn
• 2.2.1.1. Thực trạng huy động vốn
• 2.2.1.2. Đánh giá chung về hoạt động huy động vốn
• 2.2.2. Hoạt động cho vay
• 2.2.2.1. Phân tích dư nợ theo loại tiền tệ
• 2.2.2.2. Phân tích dư nợ theo thời gian
• 2.2.2.3. Phân tích dư nợ theo ngành kinh tế
• 2.2.2.4. Phân tích dư nợ theo hình thức đảm bảo nợ vay
• 2.3. TÌNH HÌNH PHÁT TRIỂN DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH ĐỒNG NAI
• 2.3.1. Sơ lược về tình hình kinh tế, xã hội của tỉnh Đồng Nai
• 2.3.2. Tình hình phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn tỉnh Đồng Nai
• 2.3.2.1. Số lượng và cơ cấu doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 2.3.2.2. Quy mô vốn và cách tiếp cận nguồn vốn của các DNNVV tại tỉnh Đồng Nai
• 2.4. THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG TÍN DỤNG ĐỐI VỚI DNNVV TẠI VCB BIÊN HÒA
• 2.4.1. Quy mô và chất lượng tín dụng đối với DNNVV tại VCB Biên Hòa
• 2.4.1.1. Chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng
• 2.4.1.2. Chỉ tiêu nợ có đảm bảo
• 2.4.1.3. Chỉ tiêu nợ quá hạn và nợ xấu
• 2.4.1.4. Tỷ lệ giữa tổng vốn huy động của DNNVV trên tổng dư nợ cho vay của DNNVV
• 2.4.1.5. Chỉ tiêu vòng quay vốn tín dụng
• 2.4.1.6. Chỉ tiêu lợi nhuận từ hoạt động tín dụng đối với DNNVV
• 2.4.2. Kết quả đạt được và những tồn tại trong chất lượng tín dụng của DNNVV tại VCB Biên Hòa
• 2.4.2.1. Những kết quả đạt được
• 2.4.2.2. Những tồn tại trong hoạt động tín dụng DNNVV
• 2.4.2.3. Nguyên nhân ảnh hưởng đến chất lượng tín dụng của DNNVV tại VCB Biên Hòa
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG TÍN DỤNG ĐỐI VỚI DNNVV TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI NGOẠI THƯƠNG VIỆT NAM CHI NHÁNH BIÊN HÒA
• 3.1. ĐỊNH HƯỚNG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH VÀ MỞ RỘNG TÍN DỤNG ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA TẠI VCB BIÊN HÒA
• 3.2. GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG TÍN DỤNG ĐỐI VỚI DNNVV TẠI VCB BIÊN HÒA
• 3.2.1. Chất lượng thẩm định khách hàng, phương án vay vốn
• 3.2.1.1. Thẩm định phương án, dự án sản xuất kinh doanh
• 3.2.1.2. Tư vấn hỗ trợ DNNVV hoàn thiện phương án vay vốn đầu tư
• 3.2.1.3. Linh hoạt, hoàn thiện kỹ năng phân tích dự án vay vốn hiệu quả
• 3.2.2. Chất lượng thông tin tín dụng
• 3.2.3. Đánh giá năng lực của nhân viên theo từng cấp độ
• 3.2.4. Bồi dưỡng kiến thức và chuyên môn, đạo đức cho cán bộ tín dụng
• 3.2.5. Công tác kiểm tra, kiểm soát nội bộ
• 3.3. Kiến nghị với Chính phủ
• 3.3.1. Khuyến khích các tổ chức tài chính, DNNN hỗ trợ, hợp tác phát triển với DNNVV
• 3.3.2. Giám sát chặt chẽ hơn hoạt động của các DNNVV
• 3.3.3. Hướng dẫn áp dụng thống nhất các quy định về giao dịch bảo đảm
• 3.3.4. Xây dựng cơ chế cung cấp thông tin giao dịch bảo đảm
• 3.3.5. Vấn đề xử lý tài sản bảo đảm
• 3.4. Kiến nghị với Ngân hàng Nhà nước
• 3.4.1. Hoàn thiện và nâng cao chất lượng hoạt động của Trung tâm thông tin tín dụng (CIC)
• 3.4.2. Nâng cao hiệu quả vốn đầu tư tín dụng cho các DNNVV
• 3.4.3. Tăng cường công tác kiểm tra kiểm soát nhằm đảm bảo độ an toàn của hệ thống ngân hàng
• 3.5. Kiến nghị với Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam
• 3.5.1. Về lãi suất cho vay
• 3.5.2. Về chính sách giá cho khách hàng DNNVV
• 3.5.3. Về cơ chế và quy định cho vay
• 3.6. Kiến nghị với DNNVV
• 3.6.1. Đảm bảo tình hình tài chính minh bạch, rõ ràng
• 3.6.2. Tăng cường các mối quan hệ xã hội và mức độ tin cậy của tổ chức tín dụng
• 3.6.3. Nâng cao hiệu quả quản lý và sử dụng vốn vay
• Danh mục tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Tín Dụng Ngân Hàng Cho DNNVV 55 ký tự

Vốn là yếu tố then chốt cho tăng trưởng kinh tế. Tại Việt Nam, sau đổi mới, các doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) ngày càng khẳng định vai trò quan trọng. DNNVV đóng góp hơn 40% GDP và chiếm hơn 90% số lượng doanh nghiệp. Để phát triển và cạnh tranh, DNNVV cần vốn để đổi mới công nghệ, mở rộng sản xuất. Ngân hàng là nguồn cung cấp vốn quan trọng. Tín dụng ngân hàng là hình thức sử dụng vốn phổ biến. Tuy nhiên, vấn đề chất lượng tín dụng luôn là mối quan tâm hàng đầu của các ngân hàng, đặc biệt là VCB Biên Hòa. Nâng cao chất lượng tín dụng là vấn đề cấp thiết, ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động kinh doanh của ngân hàng.

1.1. Khái Niệm Cơ Bản Về Doanh Nghiệp Nhỏ và Vừa

Theo Nghị định 56/2009/NĐ-CP, DNNVV là cơ sở kinh doanh đã đăng ký, được chia thành ba cấp: siêu nhỏ, nhỏ, vừa. Tiêu chí xác định dựa trên tổng nguồn vốn hoặc số lao động bình quân năm, ưu tiên tiêu chí tổng nguồn vốn. Các loại hình doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trường rất đa dạng và phong phú, trong đó nếu phân loại dựa theo quy mô có thể chia DN thành DN lớn và DNNVV.

1.2. Vai Trò Của Tín Dụng Ngân Hàng Với DNNVV

Tín dụng ngân hàng đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp vốn cho DNNVV, giúp các doanh nghiệp này có thể mở rộng sản xuất, kinh doanh, đổi mới công nghệ và nâng cao năng lực cạnh tranh. Tín dụng ngân hàng không chỉ là nguồn vốn mà còn là công cụ hỗ trợ DNNVV phát triển bền vững.

II. Thực Trạng Tín Dụng Cho DNNVV Vấn Đề Thách Thức 58 ký tự

Hoạt động tín dụng cho DNNVV của các NHTM và việc tiếp cận tín dụng của DNNVV luôn được quan tâm. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều khó khăn và tồn tại như: sự an toàn, chất lượng, hiệu quả. Đặc biệt là vấn đề chất lượng của các khoản tín dụng. Đây là mối quan tâm hàng đầu của các ngân hàng trong đó có VCB Biên Hòa. Nâng cao chất lượng tín dụng luôn là một vấn đề cấp thiết và quan trọng đối với các ngân hàng, vì chất lượng tín dụng liên quan trực tiếp đến quá trình hoạt động kinh doanh của ngân hàng.

2.1. Khó Khăn Trong Tiếp Cận Tín Dụng Của DNNVV

DNNVV thường gặp khó khăn trong việc tiếp cận tín dụng do nhiều yếu tố như: thiếu tài sản đảm bảo, lịch sử tín dụng không tốt, quy mô nhỏ, năng lực tài chính hạn chế. Các ngân hàng thường yêu cầu các điều kiện khắt khe khi cho DNNVV vay vốn.

2.2. Rủi Ro Nợ Xấu Trong Tín Dụng Cho DNNVV

Rủi ro tín dụng và nợ xấu là những vấn đề lớn trong hoạt động tín dụng cho DNNVV. Do năng lực tài chính yếu, DNNVV dễ gặp khó khăn trong việc trả nợ, dẫn đến nợ quá hạn và nợ xấu, ảnh hưởng đến hiệu quả tín dụng của ngân hàng.

2.3. Đánh Giá Hiệu Quả Tín Dụng Cho DNNVV Hiện Nay

Việc đánh giá hiệu quả tín dụng cho DNNVV cần được thực hiện một cách toàn diện, không chỉ dựa trên các chỉ số tài chính mà còn cần xem xét đến tác động của tín dụng đến sự phát triển của DNNVV và nền kinh tế. Cần có các phương pháp đánh giá tín dụng phù hợp với đặc điểm của DNNVV.

III. Giải Pháp Tín Dụng Cho DNNVV Tiếp Cận Hỗ Trợ 59 ký tự

Để giải quyết các vấn đề trên, cần có các giải pháp tín dụng toàn diện, bao gồm: cải thiện khả năng tiếp cận tín dụng, giảm thiểu rủi ro tín dụng, nâng cao hiệu quả tín dụng. Các giải pháp cần phù hợp với đặc điểm của DNNVV và điều kiện kinh tế - xã hội của Việt Nam. Cần có sự phối hợp giữa ngân hàng, chính phủ và các tổ chức hỗ trợ DNNVV.

3.1. Cải Thiện Tiếp Cận Tín Dụng Cho DNNVV Bằng Cách Nào

Để cải thiện tiếp cận tín dụng cho DNNVV, cần đơn giản hóa thủ tục vay vốn, giảm bớt yêu cầu về tài sản đảm bảo, tăng cường bảo lãnh tín dụng, phát triển các sản phẩm tín dụng phù hợp với DNNVV, và tăng cường thông tin tín dụng.

3.2. Giảm Thiểu Rủi Ro Tín Dụng Trong Cho Vay DNNVV

Để giảm thiểu rủi ro tín dụng, cần nâng cao năng lực thẩm định tín dụng, tăng cường quản trị rủi ro, đa dạng hóa danh mục tín dụng, và có các biện pháp xử lý nợ xấu hiệu quả. Cần có sự phối hợp giữa ngân hàng và DNNVV trong việc quản trị rủi ro.

3.3. Tăng Cường Hỗ Trợ Tín Dụng Từ Chính Phủ Và Tổ Chức

Chính phủ và các tổ chức cần tăng cường hỗ trợ tín dụng cho DNNVV thông qua các chương trình tín dụng ưu đãi, bảo lãnh tín dụng, tư vấn tài chính, và đào tạo nâng cao năng lực quản lý cho DNNVV. Cần tạo môi trường kinh doanh thuận lợi cho DNNVV phát triển.

IV. Chính Sách Tín Dụng Ưu Đãi Cho DNNVV Cập Nhật 57 ký tự

Chính phủ đóng vai trò quan trọng trong việc tạo điều kiện thuận lợi cho DNNVV tiếp cận tín dụng. Các chính sách tín dụng cần được xây dựng và thực thi một cách hiệu quả, đảm bảo tính minh bạch, công bằng và phù hợp với điều kiện thực tế. Cần có sự đánh giá định kỳ về hiệu quả của các chính sách tín dụng để có những điều chỉnh phù hợp.

4.1. Các Chính Sách Tín Dụng Hiện Hành Hỗ Trợ DNNVV

Hiện nay, có nhiều chính sách tín dụng hỗ trợ DNNVV, bao gồm: các chương trình cho vay với lãi suất ưu đãi, các quỹ bảo lãnh tín dụng, các chương trình hỗ trợ lãi suất, và các chương trình tư vấn tài chính. Cần rà soát và đánh giá hiệu quả của các chính sách này.

4.2. Đề Xuất Chính Sách Tín Dụng Mới Phù Hợp Với DNNVV

Cần đề xuất các chính sách tín dụng mới phù hợp với đặc điểm và nhu cầu của DNNVV, như: các sản phẩm tín dụng linh hoạt, các chương trình cho vay dựa trên dòng tiền, các chương trình hỗ trợ chuyển đổi số cho DNNVV, và các chương trình khuyến khích tín dụng xanh.

4.3. Vai Trò Của Ngân Hàng Nhà Nước Trong Chính Sách

Ngân hàng Nhà nước đóng vai trò quan trọng trong việc điều hành chính sách tiền tệ và tín dụng, đảm bảo sự ổn định của hệ thống ngân hàng và tạo điều kiện cho DNNVV tiếp cận tín dụng. Ngân hàng Nhà nước cần tăng cường kiểm tra, giám sát hoạt động của các ngân hàng thương mại để đảm bảo việc thực thi chính sách hiệu quả.

V. Chuyển Đổi Số Trong Tín Dụng Cho DNNVV Xu Hướng 58 ký tự

Chuyển đổi số đang trở thành xu hướng tất yếu trong lĩnh vực tín dụng, mang lại nhiều cơ hội và thách thức cho cả ngân hàng và DNNVV. Fintech có thể giúp DNNVV tiếp cận tín dụng dễ dàng hơn, giảm chi phí và thời gian. Tuy nhiên, cũng cần chú ý đến các vấn đề về bảo mật thông tin và rủi ro công nghệ.

5.1. Ứng Dụng Fintech Trong Tín Dụng Cho DNNVV

Fintech có thể được ứng dụng trong nhiều khâu của quy trình tín dụng, như: đánh giá tín dụng trực tuyến, cho vay ngang hàng, thanh toán điện tử, và quản lý rủi ro. Cần khuyến khích các ngân hàng và DNNVV ứng dụng Fintech để nâng cao hiệu quả tín dụng.

5.2. Lợi Ích Của Chuyển Đổi Số Đối Với Tín Dụng DNNVV

Chuyển đổi số giúp giảm chi phí giao dịch, tăng tốc độ xử lý hồ sơ, cải thiện khả năng tiếp cận tín dụng, và nâng cao hiệu quả quản lý cho cả ngân hàng và DNNVV. Cần có các chương trình hỗ trợ DNNVV chuyển đổi số.

5.3. Thách Thức Và Rủi Ro Trong Chuyển Đổi Số Tín Dụng

Chuyển đổi số cũng đặt ra nhiều thách thức và rủi ro, như: bảo mật thông tin, rủi ro công nghệ, thiếu hụt nhân lực có kỹ năng số, và sự thay đổi về văn hóa tổ chức. Cần có các biện pháp phòng ngừa và giảm thiểu rủi ro trong quá trình chuyển đổi số.

VI. Tín Dụng Xanh Cho DNNVV Phát Triển Bền Vững 56 ký tự

Tín dụng xanh là xu hướng mới trong lĩnh vực tín dụng, hướng đến việc hỗ trợ các dự án và hoạt động kinh doanh thân thiện với môi trường. Tín dụng xanh không chỉ giúp DNNVV phát triển bền vững mà còn góp phần bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu.

6.1. Khái Niệm Và Tiêu Chí Của Tín Dụng Xanh Cho DNNVV

Tín dụng xanh là các khoản vay được sử dụng để tài trợ cho các dự án và hoạt động kinh doanh có tác động tích cực đến môi trường, như: năng lượng tái tạo, tiết kiệm năng lượng, quản lý chất thải, và nông nghiệp hữu cơ. Cần có các tiêu chí rõ ràng để xác định các dự án tín dụng xanh.

6.2. Lợi Ích Của Tín Dụng Xanh Đối Với DNNVV Và Môi Trường

Tín dụng xanh giúp DNNVV nâng cao uy tín, thu hút đầu tư, giảm chi phí sản xuất, và tiếp cận thị trường mới. Đồng thời, tín dụng xanh góp phần bảo vệ môi trường, giảm phát thải khí nhà kính, và sử dụng tài nguyên hiệu quả.

6.3. Khuyến Khích Phát Triển Tín Dụng Xanh Cho DNNVV

Cần khuyến khích các ngân hàng phát triển các sản phẩm tín dụng xanh, cung cấp các ưu đãi về lãi suất và phí cho các dự án tín dụng xanh, và tăng cường thông tin và tư vấn về tín dụng xanh cho DNNVV. Cần có sự phối hợp giữa ngân hàng, chính phủ và các tổ chức môi trường trong việc phát triển tín dụng xanh.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa giữ vị trí then chốt trong nền kinh tế Việt Nam khi đóng góp hơn 40% vào tổng sản phẩm quốc nội (GDP), chiếm trên 90% tổng số lượng doanh nghiệp và giải quyết việc làm cho 51% lực lượng lao động xã hội. Sau mười năm đổi mới, số tiền thuế và phí nộp vào ngân sách nhà nước từ khối doanh nghiệp tư nhân đã tăng trưởng ấn tượng gấp 18,4 lần. Tuy nhiên, rào cản lớn nhất cản trở sự bứt phá của khối doanh nghiệp này là sự hạn chế về tiềm lực tài chính tự có và khả năng tiếp cận các nguồn vốn vay ngân hàng thương mại.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm của luận văn xuất phát từ mâu thuẫn thực tiễn: một mặt các doanh nghiệp nhỏ và vừa rất khát vốn để đổi mới công nghệ và mở rộng sản xuất; mặt khác, các tổ chức tín dụng luôn thận trọng do tình trạng thiếu minh bạch tài chính và rủi ro nợ xấu tiềm ẩn. Mục tiêu nghiên cứu cụ thể là hệ thống hóa khung lý luận về chất lượng tín dụng, phân tích và đánh giá thực trạng hoạt động cấp tín dụng cho khối doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Ngoại thương Việt Nam – Chi nhánh Biên Hòa, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp nâng cao chất lượng tín dụng và phòng ngừa rủi ro.

Phạm vi nghiên cứu tập trung vào toàn bộ hoạt động cấp tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn thành phố Biên Hòa và tỉnh Đồng Nai trong giai đoạn từ năm 2010 đến quý 3 năm 2013. Kết quả nghiên cứu mang lại ý nghĩa thực tiễn to lớn trong việc nâng cao hiệu suất sử dụng vốn, kiểm soát tỷ lệ nợ xấu dưới ngưỡng an toàn 3% theo quy định, đồng thời duy trì tốc độ tăng trưởng tín dụng bền vững từ 12% đến 16%/năm cho chi nhánh.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn xây dựng nền tảng lý thuyết vững chắc dựa trên Luật Doanh nghiệp số 60/2005/QH11, Luật Các tổ chức tín dụng số 47/2010/QH12 và Nghị định số 56/2009/NĐ-CP về trợ giúp phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa. Ba khái niệm trung tâm được chuẩn hóa gồm: doanh nghiệp nhỏ và vừa (phân theo tiêu chí quy mô vốn dưới 100 tỷ đồng hoặc lao động dưới 300 người), tín dụng ngân hàng (quan hệ chuyển giao vốn dựa trên nguyên tắc hoàn trả cả gốc và lãi) và chất lượng tín dụng.

Nghiên cứu ứng dụng lý thuyết thông tin bất đối xứng (Asymmetric Information) và mô hình quản trị rủi ro tín dụng ngân hàng thương mại. Khung phân tích chất lượng tín dụng được lượng hóa thông qua hệ thống chỉ tiêu toàn diện:

1. Tỷ lệ tăng trưởng tín dụng hàng năm.
2. Tỷ lệ dư nợ có bảo đảm (thông thường tối đa không quá 70% giá trị tài sản bảo đảm).
3. Nhóm chỉ tiêu rủi ro gồm tỷ lệ nợ quá hạn và tỷ lệ nợ xấu (theo Quyết định số 06/2008/QĐ-NHNN với ngưỡng an toàn dưới 3% và Quyết định số 493/QĐ-NHNN về phân loại nợ).
4. Vòng quay vốn tín dụng và hiệu suất sử dụng vốn trên tổng vốn huy động.
5. Tỷ suất lợi nhuận từ hoạt động tín dụng cùng các chỉ tiêu an toàn vốn như hệ số an toàn vốn tối thiểu (CAR) đạt từ 8% trở lên và giới hạn cấp tín dụng không quá 15% vốn tự có cho một khách hàng.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp toàn diện thu thập từ báo cáo tài chính kiểm toán, báo cáo thường niên giai đoạn 2010 - 2013 của chi nhánh Biên Hòa, kết hợp số liệu thống kê từ Ngân hàng Nhà nước chi nhánh tỉnh Đồng Nai và Cục Thống kê tỉnh Đồng Nai. Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm toàn bộ danh mục tín dụng doanh nghiệp nhỏ và vừa với hơn 120 hồ sơ vay vốn được rà soát và tổng hợp chi tiết theo từng thời kỳ.

Phương pháp chọn mẫu có chủ đích được áp dụng nhằm tập trung vào các doanh nghiệp thuộc ba nhóm ngành kinh tế trọng yếu: công nghiệp - xây dựng, thương mại - dịch vụ và nông - lâm - thủy sản. Lý do lựa chọn phương pháp phân tích thống kê mô tả, phân tích cơ cấu tỷ trọng và so sánh chuỗi thời gian là nhằm phản ánh chân thực các biến động của dòng vốn, phân tách rủi ro theo từng nhóm khách hàng và loại hình tài sản bảo đảm, từ đó đưa ra những kết luận thực nghiệm có độ tin cậy khoa học cao trong suốt timeline nghiên cứu từ năm 2010 đến hết tháng 8 năm 2013.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích số liệu thực tế tại chi nhánh Biên Hòa trong giai đoạn 2010 - 2013 cho thấy ba phát hiện nổi bật:

Thứ nhất, quy mô tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa duy trì mức tăng trưởng dương nhưng tốc độ có dấu hiệu chậm lại, dao động ở mức 12% đến 15%/năm. Cơ cấu cho vay ngắn hạn chiếm tỷ trọng áp đảo trên 70% tổng dư nợ, trong khi dư nợ trung và dài hạn chỉ chiếm khoảng 25% đến 30%. Điều này phản ánh nhu cầu vốn chủ yếu của các doanh nghiệp trên địa bàn là bổ sung vốn lưu động phục vụ chu kỳ sản xuất kinh doanh ngắn hạn.

Thứ hai, cơ cấu dư nợ theo loại tiền tệ và hình thức bảo đảm cho thấy dư nợ bằng đồng Việt Nam chiếm tỷ trọng trên 80%, phần còn lại là ngoại tệ (USD) phục vụ nhóm doanh nghiệp xuất nhập khẩu. Tỷ lệ dư nợ có tài sản bảo đảm đạt mức rất cao, trên 78% tổng dư nợ, chủ yếu là bất động sản và nhà xưởng, máy móc thiết bị.

Thứ ba, chất lượng tín dụng được duy trì ở mức an toàn tương đối tốt khi tỷ lệ nợ xấu đối với khối doanh nghiệp nhỏ và vừa luôn được kiểm soát ở mức từ 1,8% đến 2,6%, thấp hơn trần quy định 3% của Ngân hàng Nhà nước. Tuy nhiên, tỷ lệ nợ quá hạn và nợ cần chú ý (nhóm 2) có xu hướng gia tăng nhẹ vào giai đoạn cuối năm 2012 và năm 2013 do ảnh hưởng suy thoái kinh tế. Vòng quay vốn tín dụng đạt mức khá với khoảng 2,5 đến 3,2 vòng/năm, chứng tỏ khả năng luân chuyển vốn được duy trì ổn định.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân dẫn đến những hạn chế trong việc mở rộng tín dụng doanh nghiệp nhỏ và vừa xuất phát từ cả hai phía. Về phía doanh nghiệp, báo cáo tài chính thiếu tính minh bạch, chưa qua kiểm toán độc lập và kỹ năng lập dự án kinh doanh còn yếu. Về phía ngân hàng, quy trình thẩm định vẫn dựa nặng vào giá trị tài sản thế chấp thay vì đánh giá dòng tiền khả thi của phương án kinh doanh.

Khi so sánh với một số nghiên cứu tại các địa bàn khác như Vĩnh Phúc hay Lâm Đồng trong cùng thời kỳ, nghiên cứu tại Biên Hòa cho thấy chi nhánh có lợi thế cạnh tranh vượt trội về tài trợ thương mại và thanh toán quốc tế, kế thừa thế mạnh của toàn hệ thống khi doanh số thanh toán xuất nhập khẩu đạt 38,80 tỷ USD (chiếm 17% thị phần cả nước).

Dữ liệu thực nghiệm của luận văn có thể được trực quan hóa rõ nét thông qua biểu đồ cơ cấu dư nợ theo ngành kinh tế (trong đó ngành công nghiệp chế biến - sản xuất chiếm 45%, thương mại dịch vụ chiếm 35%, nông lâm thủy sản chiếm 20%) và bảng đối chiếu biến động nợ xấu qua các năm 2010, 2011, 2012 và 8 tháng đầu năm 2013. Việc biểu diễn này giúp các nhà quản trị nhận diện rõ ràng các phân khúc khách hàng tiềm ẩn rủi ro để tái cấu trúc danh mục cho vay kịp thời.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm nâng cao chất lượng tín dụng doanh nghiệp nhỏ và vừa tại chi nhánh Biên Hòa, luận văn đưa ra 4 nhóm giải pháp trọng tâm:

1. Hoàn thiện và chuẩn hóa quy trình thẩm định tín dụng: Ban Giám đốc và Phòng Khách hàng cần áp dụng bộ tiêu chí xếp hạng tín dụng nội bộ linh hoạt, kết hợp đánh giá dòng tiền thực tế và tư vấn doanh nghiệp hoàn thiện phương án kinh doanh khả thi. Mục tiêu rút ngắn thời gian thẩm định và phê duyệt từ 7 ngày xuống còn 3-5 ngày làm việc trong quý 1 năm 2014.

2. Tăng cường kiểm soát nội bộ và giám sát dòng tiền sau giải ngân: Phòng Quản lý nợ phối hợp Phòng Kiểm tra nội bộ thực hiện kiểm tra định kỳ hàng quý việc sử dụng vốn vay của 100% khách hàng doanh nghiệp nhỏ và vừa. Phấn đấu duy trì tỷ lệ nợ xấu dưới 2,0% và tỷ lệ nợ quá hạn dưới 3,5% xuyên suốt giai đoạn 2014 - 2015.

3. Đa dạng hóa gói sản phẩm và chính sách giá cạnh tranh: Hội đồng quản trị và Ban Điều hành xây dựng các gói tín dụng chuyên biệt dành cho doanh nghiệp phụ trợ và xuất khẩu, áp dụng biên độ lãi suất ưu đãi thấp hơn từ 0,5% đến 1,0%/năm đối với các doanh nghiệp có quan hệ thanh toán quốc tế thường xuyên tại chi nhánh. Timeline triển khai từ đầu năm 2014.

4. Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và liên kết thông tin tín dụng: Đội ngũ cán bộ tín dụng phải được đào tạo định kỳ 2 lần/năm về đạo đức nghề nghiệp và kỹ năng phân tích tài chính chuyên sâu. Đồng thời, chủ động khai thác hiệu quả cơ sở dữ liệu từ Trung tâm Thông tin Tín dụng Quốc gia (CIC) để phát hiện sớm các khoản nợ vay chéo tiềm ẩn rủi ro tại các tổ chức tín dụng khác.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn là nguồn tư liệu học thuật và thực tiễn giá trị cho 4 nhóm đối tượng:

1. Cán bộ quản lý và chuyên viên tín dụng ngân hàng thương mại: Giúp nắm bắt phương pháp thẩm định dự án, cách thức xây dựng chỉ tiêu kiểm soát nợ xấu và các biện pháp phòng ngừa rủi ro tín dụng khi giải ngân cho khối doanh nghiệp quy mô nhỏ và vừa.

2. Chủ doanh nghiệp và nhà quản trị tài chính doanh nghiệp nhỏ và vừa: Hiểu rõ các tiêu chuẩn xét duyệt của ngân hàng thương mại, quy định định giá tài sản bảo đảm (tối đa 70% giá trị định giá) và yêu cầu minh bạch hóa báo cáo tài chính để nâng cao tỷ lệ tiếp cận vốn thành công với chi phí lãi vay tối ưu.

3. Học viên cao học và nhà nghiên cứu chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng: Sử dụng luận văn như tài liệu tham khảo chuẩn mực về phương pháp nghiên cứu định lượng, khung lý thuyết phân tích chất lượng tín dụng và cách thức xử lý số liệu thực nghiệm tại ngân hàng thương mại cấp chi nhánh.

4. Cơ quan quản lý nhà nước và Ngân hàng Nhà nước chi nhánh địa phương: Cung cấp bức tranh thực tế về mối liên kết giữa dòng vốn ngân hàng và sự phát triển của doanh nghiệp tại khu vực trọng điểm công nghiệp như tỉnh Đồng Nai, phục vụ việc ban hành các chính sách hỗ trợ tín dụng sát với nhu cầu thị trường.

Câu hỏi thường gặp

1. Tiêu chí quan trọng nhất để đánh giá chất lượng tín dụng của một ngân hàng thương mại là gì? Chất lượng tín dụng được đánh giá toàn diện qua nhóm chỉ tiêu nợ xấu và khả năng thu hồi vốn. Theo quy định của Ngân hàng Nhà nước, một ngân hàng đạt chất lượng tín dụng tốt khi tỷ lệ nợ xấu trên tổng dư nợ duy trì ở mức dưới 3% và tỷ lệ nợ quá hạn dưới 5%, kết hợp với vòng quay vốn nhanh và khả năng sinh lời an toàn.

2. Tại sao doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Đồng Nai gặp nhiều rào cản khi vay vốn ngân hàng? Phần lớn các doanh nghiệp nhỏ và vừa có quy mô vốn chủ sở hữu dưới 20 tỷ đồng, hệ thống sổ sách kế toán chưa minh bạch và thiếu tài sản bảo đảm có giá trị cao. Trong khi đó, các ngân hàng thương mại áp dụng quy định nghiêm ngặt về tỷ lệ cho vay trên tài sản bảo đảm không quá 70%, khiến doanh nghiệp khó đáp ứng đủ điều kiện phê duyệt.

3. Tỷ lệ nợ xấu của doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Vietcombank Biên Hòa giai đoạn 2010 - 2013 là bao nhiêu? Trong suốt giai đoạn nghiên cứu từ năm 2010 đến quý 3 năm 2013, tỷ lệ nợ xấu đối với khách hàng doanh nghiệp nhỏ và vừa tại chi nhánh luôn được kiểm soát tốt trong ngưỡng từ 1,8% đến 2,6%, đáp ứng đầy đủ mục tiêu an toàn hoạt động dưới ngưỡng 2,7% theo định hướng của hệ thống.

4. Luận văn đề xuất giải pháp cốt lõi nào để xử lý vấn đề thông tin bất đối xứng? Luận văn nhấn mạnh việc kết hợp khai thác dữ liệu lịch sử tín dụng từ hệ thống CIC của Ngân hàng Nhà nước với việc nâng cao kỹ năng phân tích dòng tiền thực tế của cán bộ tín dụng, đồng thời xây dựng quy trình kiểm soát chặt chẽ mục đích sử dụng vốn sau khi giải ngân định kỳ hàng quý.

5. Doanh nghiệp nhỏ và vừa cần làm gì để dễ dàng tiếp cận nguồn vốn vay của Vietcombank? Doanh nghiệp cần chủ động minh bạch hóa báo cáo tài chính, chứng minh năng lực tài chính rõ ràng, xây dựng phương án sản xuất kinh doanh có dòng tiền khả thi và duy trì lịch sử thanh toán nợ đúng hạn nhằm nâng cao điểm xếp hạng tín dụng nội bộ tại ngân hàng.

Kết luận

• Luận văn đã hệ thống hóa hoàn chỉnh cơ sở lý luận về tín dụng và hệ thống chỉ tiêu đánh giá chất lượng tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa theo chuẩn mực pháp lý Việt Nam.
• Nghiên cứu làm sáng tỏ bức tranh thực trạng tín dụng tại Vietcombank Biên Hòa giai đoạn 2010 - 2013 với mức tăng trưởng 12-15%/năm và tỷ lệ nợ xấu duy trì ở mức an toàn dưới 2,6%.
• Chỉ rõ các nút thắt cốt lõi liên quan đến tài sản bảo đảm, thông tin tài chính bất đối xứng và quy trình thẩm định tín dụng tại chi nhánh.
• Đề xuất 4 nhóm giải pháp mang tính thực thi cao, tập trung vào tối ưu hóa quy trình thẩm định, quản trị rủi ro sau giải ngân và chính sách lãi suất linh hoạt.
• Vạch ra lộ trình thực hiện cụ thể cho giai đoạn 2014 - 2015 nhằm hướng tới mục tiêu giữ vững nợ xấu dưới 2,0% và nâng cao vai trò đồng hành cùng doanh nghiệp địa phương.

Đóng góp chính của luận văn là cung cấp giải pháp quản trị tín dụng thực tiễn, giúp các ngân hàng thương mại vừa mở rộng tăng trưởng dư nợ vừa kiểm soát chặt chẽ rủi ro mất vốn. Các ngân hàng thương mại và đơn vị liên quan cần khẩn trương nghiên cứu, áp dụng đồng bộ các giải pháp này vào quy trình thẩm định để thúc đẩy dòng vốn chảy mạnh mẽ và an toàn vào cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Tổng quan về tín dụng ngân hàng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa. Chương 2: Thực trạng về chất lượng tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Ngân Hàng Thương Mại Cổ Phần Ngoại Thương Việt Nam – Chi Nhánh Biên Hòa. Chương 3: Các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Ngân Hàng Thương Mại Cổ Phần Ngoại Thương Việt Nam – Chi Nhánh Biên Hòa. 5 CHƢƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ TÍN DỤNG NGÂN HÀNG ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA 1.

NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA 1. hái niệm về doanh nghiệp Theo Điều 4 Luật doanh nghiệp số 60/2005/QH11 ngày 29 tháng 11 năm 2005 thì doanh nghiệp được hiểu như sau: “Doanh nghiệp là tổ chức kinh tế có tên riêng, có tài sản, có trụ sở giao dịch ổn định, được đăng ký kinh doanh theo quy định của pháp luật nhằm mục đích thực hiện các hoạt động kinh doanh. Kinh doanh là việc thực hiện liên tục một, một số hoặc tất cả các công đoạn của quá trình đầu tư, từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm hoặc cung ứng dịch vụ trên thị trường nhằm mục đích sinh lợi”. Như vậy doanh nghiệp là tổ chức kinh tế vị lợi, mặc dù thực tế một số doanh nghiệp có các hoạt động không hoàn toàn nhằm mục tiêu lợi nhuận.

Phân loại doanh nghiệp Căn cứ vào bản chất kinh tế của chủ sở hữu Có ba loại hình doanh nghiệp chính dựa trên hình thức và giới hạn trách nhiệm của chủ sở hữu: - Doanh nghiệp tư nhân (Proprietorship). - Doanh nghiệp hợp danh (Partnership). - Doanh nghiệp trách nhiệm hữu hạn (Corporation). Thông thường doanh nghiệp tư nhân chiếm tỷ trọng khá cao trong tổng số các doanh nghiệp, nhưng doanh nghiệp trách nhiệm hữu hạn lại chiếm tỷ trọng lớn nhất về doanh thu, đặc biệt trong các lĩnh vực đòi hỏi vốn lớn như sản xuất hàng hóa, tài chính,… Căn cứ vào hình thức pháp lý doanh nghiệp Căn cứ vào Luật Doanh nghiệp 2005 thì hình thức pháp lý của các loại hình doanh nghiệp ở Việt Nam bao gồm: - Công ty trách nhiệm hữu hạn (bao gồm công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành 6 viên trở lên và công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên) là doanh nghiệp mà các thành viên trong công ty chịu trách nhiệm về các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác của công ty trong phạm vi số vốn điều lệ của công ty.

- Công ty cổ phần là doanh nghiệp mà vốn điều lệ của công ty được chia thành nhiều phần bằng nhau gọi là cổ phần. Cá nhân hay tổ chức sở hữu cổ phần của doanh nghiệp được gọi là cổ đông và chịu trách nhiệm về các khoản nợ và các nghĩa vụ tài sản khác trong phạm vi số vốn đã góp vào doanh nghiệp. - Công ty hợp danh là doanh nghiệp trong đó có ít nhất hai thành viên là chủ sở hữu của công ty, cùng kinh doanh dưới một cái tên chung (gọi là thành viên hợp danh). Thành viên hợp doanh phải là cá nhân và chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình về các nghĩa vụ của công ty.

Ngoài ra trong công ty hợp danh còn có các thành viên góp vốn. - Doanh nghiệp tư nhân là doanh nghiệp do một cá nhân làm chủ và tự chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình về mọi hoạt động của doanh nghiệp. Mỗi cá nhân chỉ được quyền thành lập một doanh nghiệp tư nhân. - Các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài được thành lập theo Luật đầu tư nước ngoài 1996 chưa đăng kí lại hay chuyển đổi theo quy định.

Căn cứ vào chế độ trách nhiệm Căn cứ vào chế độ trách nhiệm có thể phân loại các doanh nghiệp thành có chế độ trách nhiệm vô hạn và chế độ trách nhiệm hữu hạn. - Doanh nghiệp có chế độ trách nhiệm vô hạn là loại hình doanh nghiệp mà ở đó chủ sở hữu doanh nghiệp có nghĩa vụ phải trả nợ thay cho doanh nghiệp bằng tất cả tài sản của mình, khi doanh nghiệp không đủ tài sản để thực hiện các nghĩa vụ tài chính của nó. Theo pháp luật Việt Nam, có hai loại doanh nghiệp có chế độ trách nhiệm vô hạn là doanh nghiệp tư nhân và công ty hợp danh. Thực chất chế độ trách nhiệm vô hạn của loại doanh nghiệp này là chế độ trách nhiệm vô hạn của chủ sở hữu doanh nghiệp tư nhân và của thành viên hợp danh công ty hợp danh.

Chủ sở hữu doanh nghiệp tư nhân và thành viên hợp danh sẽ chịu trách nhiệm đến cùng về mọi nghĩa vụ tài sản của doanh nghiệp mà không giới hạn ở phần tài sản 7 chủ doanh nghiệp, các thành viên hợp dan đã bỏ vào đầu tư kinh doanh tại doanh nghiệp tư nhân và công ty hợp danh. Điều này có nghĩa là nếu tài sản của doanh nghiệp tư nhân và công ty hợp danh không đủ để thực hện các nghĩa vụ về tài chính của doanh nghiệp khi các doanh nghiệp này phải áp dụng thủ tục thanh lý trong thủ tục phá sản, chủ sở hữu doanh nghiệp và các thành viên hợp danh phải sử dụng cả tài sản riêng không đầu tư vào doanh nghiệp để thanh toán cho các khoản nợ của doanh nghiệp. - Theo pháp luật Việt Nam, các doanh nghiệp có chế độ trách nhiệm hữu hạn cụ thể gồm: Công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần, doanh nghiệp liên doanh và doanh nghiệp 100% vốn đầu tư nước ngoài không tiến hành đăng ký lại theo Nghị định 101/2006/NĐ-CP. Những doanh nghiệp có chế độ trách nhiệm hữu hạn là những doanh nghiệp mà ở đó chủ sở hữu chỉ phải chịu trách nhiệm về mọi khoản nợ và nghĩa vụ tài chính của doanh nghiệp trong phạm vi sốp vốn đã góp vào doanh nghiệp.

Điều đó có nghĩa là khi số tài sản của doanh nghiệp không đủ để trả nợ thì chủ sở hữu không có nghĩa vụ phải trả nợ thay cho doanh nghiệp. Chế độ trách nhiệm hữu hạn của các loại doanh nghiệp trên thực chất là chế độ trách nhiệm hữu hạn của các nhà đầu tư - thành viên/chủ sở hữu công ty. hái niệm về doanh nghiệp nhỏ và vừa: Các loại hình DN trong nền kinh tế thị trường rất đa dạng và phong phú, trong đó nếu phân loại dựa theo quy mô có thể chia DN thành DN lớn và DNNVV. Tại Việt Nam, theo nghị định về trợ giúp phát triển DNNVV số 56/2009/NĐ- CP ngày 30 tháng 06 năm 2009, trong đó điều 3 của nghị định này đã định nghĩa DNNVV như sau: “DNNVV là cơ sở kinh doanh đã đăng ký kinh doanh theo quy định pháp luật, được chia thành ba cấp: siêu nhỏ, nhỏ, vừa theo quy mô tổng nguồn vốn (tổng nguồn vốn tương đương tổng tài sản được xác định trong bảng cân đối kế toán của DN) hoặc số lao động bình quân năm (tổng nguồn vốn là tiêu chí ưu tiên)” 8 1.

Tiêu chí xác định doanh nghiệp nhỏ và vừa tại một số quốc gia và vùng lãnh thổ. Thực tế trên thế giới, các nước có quan niệm rất khác nhau về doanh nghiệp vừa và nhỏ, nguyên nhân cơ bản dẫn đến sự khác nhau này tiêu thức dùng để phân loại quy mô doanh nghiệp khác nhau. Tuy nhiên trong hàng loạt các tiêu thức phân loại đó có hai tiêu thức được sử dụng ở phần lớn các nước là quy mô vốn và số lượng lao động. Mặt khác việc lượng hoá các tiêu thức để phân loại quy mô doanh nghiệp còn tuỳ thuộc vào những yếu tố như: - Trình độ phát triển kinh tế - xã hội của mỗi nước và những quy định cụ thể phù hợp với trình độ phát triển kinh tế - xã hội trong từng giai đoạn.

- Trong ngành nghề khác nhau thì chỉ tiêu độ lớn của các tiêu thức cũng khác nhau. Quy định tại một số quốc gia như sau: Bảng 1.1 Tiêu chí xác định DNNVV tại một số quốc gia Quốc gia Tiêu thức áp dụng Số lao động (người) Tổng vốn hoặc giá trị tài sản Indonesia < 100 < 0,6 tỷ Rupi Singapore < 100 < 499 triệu USD Sing Hàn Quốc < 300 (công nghiệp, xây dựng) < 500 triệu Won < 50 (thương mại, dịch vụ) < 50 triệu Won Nhật Bản < 100 (bán buôn) < 10 triệu Yên < 50 (bán lẻ) < 100 triệu Yên EU < 250 < 27 triệu EUR Mỹ < 500 < 20 triệu USD Nguồn: Tài nguyên giáo dục mở [29] 1. Tiêu chí xác định doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Việt Nam. Theo Điều 3 Nghị định số 56/2009/NĐ-CP của Chính phủ ngày 30 tháng 06 9 năm 2009 về trợ giúp phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa thì tiêu chí xác định cụ thể như sau: Bảng 1.1 Tiêu chí xác định doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Việt Nam.

Quy mô Doanh nghiệp Doanh nghiệp nhỏ Doanh nghiệp vừa siêu nhỏ Số lao động Tổng Số lao Tổng nguồn Số lao động hu vực nguồn vốn động vốn I. Nông, lâm 10 người trở 20 tỷ đồng từ trên 10 từ trên 20 tỷ từ trên 200 nghiệp và thủy sản xuống trở xuống người đến đồng đến người đến 200 người 100 tỷ đồng 300 người II. Công nghiệp và 10 người trở 20 tỷ đồng từ trên 10 từ trên 20 tỷ từ trên 200 xây dựng xuống trở xuống người đến đồng đến người đến 200 người 100 tỷ đồng 300 người III. Thương mại và 10 người trở 10 tỷ đồng từ trên 10 từ trên 10 tỷ từ trên 50 dịch vụ xuống trở xuống người đến đồng đến 50 người đến 50 người tỷ đồng 100 người Nguồn: Nghị định 56/2009/NĐ-CP ngày 30/06/2009[11] 1.

Đặc điểm của doanh nghiệp nhỏ và vừa. DNNVV có những nét điển hình sau đây: - Tồn tại và phát triển ở hầu hết các lĩnh vực, các thành phần kinh tế: DNNVV hoạt động trên tất cả các lĩnh vực của nền kinh tế: thương mại, dịch vụ, công nghiệp, xây dựng, nông nghiệp.và hoạt động dưới mọi hình thức như: DN nhà nước, DN tư nhân, công ty cổ phần, công ty trách nhiệm hữu hạn, DN có vốn đầu tư nước ngoài và các cơ sở kinh tế cá thể. - Tính năng động cao: DNNVV có tính năng động và linh hoạt cao trước những thay đổi của thị trường do các DNNVV có mức đầu tư ban đầu thấp, sử dụng ít lao động và tận dụng các nguồn lực tại chỗ, vì vậy khả năng chuyển hướng kinh doanh và chuyển đổi phương án sản xuất kinh doanh.