Chuyên đề thực tập trách nhiệm tài chính trong thực hiện trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất sản phẩm điện điện tử

Chuyên khảo kinh tế phân tích Chuyên đề thực tập trách nhiệm tài chính trong thực hiện trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất sản, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng

• Tác giả: Lê Trần Duy Tĩnh
• Người hướng dẫn: PGS. Lê Thu Hoa
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế Quốc dân
• Chuyên ngành: Quản lý Tài nguyên và Môi trường
• Đề tài: Thực tập trách nhiệm tài chính trong mở rộng trách nhiệm nhà sản xuất điện tử
• Loại tài liệu: chuyên đề thực tập
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI MỞ ĐẦU
• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC ẢNH
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM QUỐC TẾ VỀ TRÁCH NHIỆM TÀI CHÍNH TRONG THỰC HIỆN TRÁCH NHIỆM MỞ RỘNG CỦA NHÀ SẢN XUẤT SẢN PHẨM ĐIỆN, ĐIỆN TỬ
• 1.1. Cơ sở lý luận về trách nhiệm tài chính trong thực hiện trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất đối với sản phẩm điện, điện tử
• 1.2. Khái niệm về cơ chế trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR)
• 1.3. Trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất đối với sản phẩm điện, điện tử
• 1.4. Trách nhiệm tài chính của nhà sản xuất đối với sản phẩm điện, điện tử
• 1.5. Kinh nghiệm quốc tế về trách nhiệm tài chính trong EPR đối với sản phẩm điện, điện tử
• 1.5.1. Kinh nghiệm của Nhật Bản
• 1.5.2. Kinh nghiệm của Hàn Quốc
• 1.5.3. Kinh nghiệm của Trung Quốc
• 1.5.4. Kinh nghiệm của Đài Loan
• 1.5.5. Kinh nghiệm các nước khác
• 1.5.6. Kinh nghiệm từ Vương quốc Anh
• 1.5.7. Kinh nghiệm của Singapore
• 2. CHƯƠNG 2: HIỆN TRẠNG PHÁT SINH VÀ QUẢN LÝ CHẤT THẢI ĐIỆN, ĐIỆN TỬ VÀ THỰC HIỆN TRÁCH NHIỆM MỞ RỘNG CỦA NHÀ SẢN XUẤT TẠI VIỆT NAM
• 2.1. Thực trạng phát sinh, phát thải chất thải điện, điện tử tại Việt Nam
• 2.2. Các quy định pháp luật về trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất đối với sản phẩm điện, điện tử
• 2.2.1. Các quy định trước năm 2020
• 2.2.2. Quy định của Luật Bảo vệ môi trường 2020
• 3. CHƯƠNG 3: ĐỀ XUẤT VỀ ĐÓNG GÓP TÀI CHÍNH ĐỐI VỚI NHÀ SẢN XUẤT SẢN PHẨM ĐIỆN, ĐIỆN TỬ TẠI VIỆT NAM
• 3.1. Nguyên tắc xác định đóng góp tài chính
• 3.2. Công thức xác định đóng góp tài chính
• 3.3. Phương pháp xác định chi phí biến đổi tái chế sản phẩm điện, điện tử (Ft)
• 3.4. Phương pháp xác định chi phí cố định (Fim)
• 3.5. Khuyến nghị về đóng góp tài chính đối với nhà sản xuất sản phẩm điện, điện tử
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Cơ sở lý luận về trách nhiệm tài chính trong mở rộng trách nhiệm nhà sản xuất điện tử

Trách nhiệm tài chính là một khía cạnh quan trọng trong mở rộng trách nhiệm nhà sản xuất (EPR), đặc biệt đối với ngành điện tử. EPR yêu cầu các nhà sản xuất chịu trách nhiệm về toàn bộ vòng đời sản phẩm, từ thiết kế đến thải bỏ. Trách nhiệm tài chính trong EPR bao gồm việc tài trợ cho các hoạt động thu hồi, tái chế và xử lý chất thải. Điều này giúp giảm gánh nặng tài chính cho chính phủ và người nộp thuế, đồng thời khuyến khích các nhà sản xuất thiết kế sản phẩm thân thiện với môi trường.

1.1 Khái niệm về EPR

EPR được định nghĩa là một chiến lược bảo vệ môi trường, yêu cầu nhà sản xuất chịu trách nhiệm về toàn bộ vòng đời sản phẩm. Khái niệm này ra đời từ những năm 1990, nhằm giải quyết các vấn đề về chất thải ngày càng phức tạp. EPR áp dụng nguyên tắc 'người gây ô nhiễm phải trả tiền', chuyển gánh nặng tài chính từ chính phủ sang nhà sản xuất.

1.2 Trách nhiệm tài chính trong EPR

Trách nhiệm tài chính trong EPR bao gồm việc tài trợ cho các hoạt động thu hồi, tái chế và xử lý chất thải. Các nhà sản xuất có thể thực hiện trách nhiệm này thông qua việc đóng phí vào Quỹ môi trường hoặc hợp tác với các tổ chức chuyên trách. Điều này giúp đảm bảo rằng các sản phẩm điện tử được xử lý một cách bền vững, giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường.

II. Kinh nghiệm quốc tế về trách nhiệm tài chính trong EPR

Các quốc gia như Nhật Bản, Hàn Quốc, và Đài Loan đã áp dụng thành công EPR trong quản lý chất thải điện tử. Trách nhiệm tài chính được thực hiện thông qua các mô hình đóng phí và hợp tác với các tổ chức chuyên trách. Những kinh nghiệm này cung cấp bài học quý giá cho Việt Nam trong việc triển khai EPR.

2.1 Kinh nghiệm của Nhật Bản

Nhật Bản áp dụng EPR thông qua việc yêu cầu các nhà sản xuất đóng phí tái chế dựa trên khối lượng sản phẩm bán ra. Mô hình này giúp tăng tỷ lệ tái chế và giảm lượng chất thải điện tử. Trách nhiệm tài chính được thực hiện thông qua các tổ chức chuyên trách, đảm bảo hiệu quả trong quản lý chất thải.

2.2 Kinh nghiệm của Hàn Quốc

Hàn Quốc thực hiện EPR bằng cách yêu cầu các nhà sản xuất thu hồi và tái chế sản phẩm điện tử. Trách nhiệm tài chính được thực hiện thông qua việc đóng phí vào Quỹ môi trường. Mô hình này giúp giảm thiểu tác động môi trường và thúc đẩy sản xuất bền vững.

III. Thực trạng và đề xuất cho Việt Nam

Việt Nam đang đối mặt với thách thức lớn trong quản lý chất thải điện tử. Luật Bảo vệ Môi trường 2020 đã đưa ra các quy định về EPR, nhưng việc triển khai còn nhiều hạn chế. Cần học hỏi kinh nghiệm quốc tế để xây dựng chính sách phù hợp, đảm bảo trách nhiệm tài chính của các nhà sản xuất.

3.1 Thực trạng tại Việt Nam

Việt Nam chưa có hệ thống quản lý chất thải điện tử hiệu quả. Luật Bảo vệ Môi trường 2020 đã đưa ra các quy định về EPR, nhưng việc thực thi còn yếu. Cần có các chính sách cụ thể để thúc đẩy trách nhiệm tài chính của các nhà sản xuất.

3.2 Đề xuất cho Việt Nam

Để triển khai hiệu quả EPR, Việt Nam cần xây dựng các quy định cụ thể về trách nhiệm tài chính của các nhà sản xuất. Cần học hỏi kinh nghiệm từ các quốc gia như Nhật Bản và Hàn Quốc để xây dựng mô hình phù hợp. Đồng thời, cần tăng cường giám sát và thực thi các quy định về EPR.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Sự phát triển nhanh chóng của công nghệ và công nghiệp sản xuất thiết bị điện, điện tử trên phạm vi toàn cầu đã thúc đẩy tiêu dùng gia tăng mạnh mẽ, kéo theo khối lượng rác thải điện tử (Waste Electrical and Electronic Equipment - WEEE) phát sinh với tốc độ báo động. Báo cáo năm 2019 của Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) chỉ ra rằng tổng trị giá rác thải điện, điện tử toàn cầu đạt mức 62,5 tỷ USD, vượt quy mô tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của đa số quốc gia. Lượng rác điện tử phát thải tăng thêm khoảng 2 triệu tấn mỗi năm, nhưng tỷ lệ được thu gom và tái chế đúng kỹ thuật chỉ đạt dưới 20%. Theo nhận định từ Chương trình Chu kỳ Bền vững (SCYCLE) của Liên Hợp Quốc, một tấn điện thoại di động thải bỏ chứa hàm lượng kim loại quý như vàng cao hơn một tấn quặng vàng tự nhiên, cho thấy tiềm năng tài nguyên to lớn nếu được xử lý đúng cách và nguy cơ ô nhiễm nghiêm trọng nếu bị thải bỏ tự do.

Để giải quyết thách thức này, cơ chế Trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (Extended Producer Responsibility - EPR) được hình thành và áp dụng rộng rãi tại các quốc gia thuộc Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) từ những năm 1980. EPR vận hành dựa trên nguyên tắc "người gây ô nhiễm phải trả tiền", chuyển giao một phần hoặc toàn bộ gánh nặng tài chính và tổ chức quản lý chất thải cuối vòng đời từ chính quyền đô thị và người nộp thuế sang các nhà sản xuất, nhà nhập khẩu.

Tại Việt Nam, cơ chế EPR đã bước đầu được tiếp cận từ Luật Bảo vệ môi trường (BVMT) năm 2005, tiếp tục hoàn thiện trong Luật BVMT năm 2014 (cùng các văn bản hướng dẫn như Quyết định số 50/2013/QĐ-TTg và Quyết định số 16/2015/QĐ-TTg). Tuy nhiên, các quy định trước đây chủ yếu dừng lại ở việc yêu cầu thu hồi, thiếu chế tài kinh tế và cơ chế tài chính cụ thể. Phải đến Luật Bảo vệ môi trường năm 2020 (có hiệu lực từ ngày 01/01/2022), tại Điều 54 và Điều 55, trách nhiệm tái chế và đóng góp tài chính của nhà sản xuất, nhập khẩu mới được pháp điển hóa rõ ràng. Luật cho phép doanh nghiệp lựa chọn giữa việc tự tổ chức tái chế, ủy quyền cho bên thứ ba (Tổ chức trách nhiệm nhà sản xuất - PRO) hoặc đóng góp tài chính vào Quỹ Bảo vệ môi trường Việt Nam để hỗ trợ hoạt động tái chế.

Từ bối cảnh thực tiễn và yêu cầu triển khai Luật BVMT 2020, đề tài tập trung giải quyết các mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu sau:

1. Mục tiêu tổng quát: Nghiên cứu và đề xuất cơ chế đóng góp tài chính để thực hiện thu hồi, tái chế đối với sản phẩm điện, điện tử, phù hợp với các quy định về EPR trong Luật BVMT năm 2020.
2. Nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể:
   • Hệ thống hóa cơ sở lý luận về trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất và trách nhiệm tài chính đối với sản phẩm điện, điện tử.
   • Phân tích và rút ra bài học kinh nghiệm quốc tế về thiết lập cơ chế tài chính EPR đối với thiết bị điện, điện tử từ các quốc gia và vùng lãnh thổ: Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc, Đài Loan, Liên minh Châu Âu (EU), Vương quốc Anh và Singapore.
   • Đánh giá thực trạng phát sinh, dòng luân chuyển và công tác quản lý chất thải điện, điện tử tại Việt Nam giai đoạn 2010–2020.
   • Xây dựng nguyên tắc, công thức tính toán và đề xuất mức phí đóng góp tài chính cụ thể vào Quỹ Bảo vệ môi trường Việt Nam đối với các nhóm sản phẩm điện, điện tử cho giai đoạn 2025–2030.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
   • Đối tượng nghiên cứu: Trách nhiệm tài chính trong thực hiện EPR đối với sản phẩm điện, điện tử.
   • Phạm vi nội dung: Trách nhiệm tài chính của nhà sản xuất/nhập khẩu trong việc tái chế chất thải điện, điện tử.
   • Phạm vi thời gian: Số liệu hiện trạng giai đoạn 2010–2020; các đề xuất, dự báo áp dụng cho giai đoạn đến năm 2025–2030.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết và khái niệm vận dụng

• Khái niệm EPR: Được Thomas Lindhqvist chính thức giới thiệu vào năm 1990 trong báo cáo gửi Bộ Môi trường Thụy Điển, định nghĩa EPR là chiến lược bảo vệ môi trường nhằm giảm tổng tác động môi trường của sản phẩm bằng cách buộc nhà sản xuất chịu trách nhiệm đối với toàn bộ vòng đời sản phẩm, đặc biệt là giai đoạn thu hồi, tái chế và thải bỏ cuối cùng.
• Phân loại chất thải điện, điện tử (WEEE): Theo OECD và Dự án sáng kiến STEP (Liên Hợp Quốc), WEEE bao gồm các thiết bị gia dụng và công nghiệp tiêu thụ điện đã hết hạn sử dụng hoặc bị thải bỏ mà không có ý định tái sử dụng. WEEE được xếp vào nhóm chất thải nguy hại do chứa các kim loại nặng và hóa chất độc hại (chì, thủy ngân, cadimi), đồng thời cũng là nguồn tài nguyên thứ cấp chứa kim loại quý.
• Mô hình tiếp cận trách nhiệm tài chính: Báo cáo phân loại 4 cấp độ tiếp cận tài chính trong EPR:
  1. Trách nhiệm tài chính đơn giản: Nhà sản xuất chỉ tài trợ kinh phí cho hệ thống quản lý rác thải hiện hữu.
  2. Trách nhiệm tài chính và tổ chức theo hợp đồng: Nhà sản xuất ký hợp đồng với chính quyền địa phương để thu gom, vận chuyển.
  3. Trách nhiệm tài chính và tổ chức một phần: Chính quyền thu gom, nhà sản xuất hỗ trợ kinh phí và xử lý khâu phân loại, thương mại hóa vật liệu.
  4. Trách nhiệm tài chính và tổ chức đầy đủ: Nhà sản xuất tự thực hiện hoặc ký hợp đồng trọn gói với đơn vị tái chế/PRO chuyên trách để thực hiện toàn bộ chuỗi thu gom, xử lý, tái chế.
• Cơ chế Điều biến sinh thái (Eco-modulation): Công cụ điều chỉnh mức đóng góp tài chính linh hoạt nhằm thưởng (giảm phí) cho các sản phẩm thiết kế thân thiện môi trường, dễ tháo dỡ, dán nhãn sinh thái và phạt (tăng phí) đối với sản phẩm khó tái chế.

Phương pháp nghiên cứu

• Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp: Thu thập thông tin, dữ liệu từ báo cáo của các tổ chức quốc tế (OECD, UNDP, EC, World Bank, UNEP, WEF, Basel Convention); hệ thống luật và quy định EPR của Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc, Đài Loan, Singapore, Anh, EU; các báo cáo của cơ quan quản lý Việt Nam, doanh nghiệp môi trường (URENCO) và các bài báo khoa học chuyên ngành.
• Phương pháp phân tích và xử lý số liệu: Tổng hợp, hệ thống hóa và so sánh dữ liệu qua bảng biểu nhằm phân tích xu hướng phát sinh chất thải, chi phí tái chế và cơ cấu phí quản lý giữa các quốc gia.
• Phương pháp kế thừa và mô hình hóa: Kế thừa các mô hình toán học tính toán chi phí EPR quốc tế (đặc biệt là mô hình của Đài Loan và Anh) để thiết lập công thức xác định định mức chi phí tái chế ($F_s$), chi phí biến đổi ($F_t$) và chi phí cố định ($F_m$) phù hợp với bối cảnh kinh tế - kỹ thuật tại Việt Nam.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận và kinh nghiệm quốc tế về trách nhiệm tài chính trong thực hiện trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất sản phẩm điện, điện tử

Chương 1 tổng hợp bức tranh lý luận về EPR và kinh nghiệm triển khai cơ chế tài chính tại 7 quốc gia và vùng lãnh thổ phát triển:

• Nhật Bản: Thực thi Đạo luật Tái chế các loại thiết bị gia dụng (ARSKHA) từ tháng 4/2001, nhắm vào 4 nhóm thiết bị chính: điều hòa không khí, ti vi, tủ lạnh/tủ đông, máy giặt/máy sấy quần áo. Nhật Bản áp dụng cơ chế "cũ đổi mới" thông qua hệ thống bán lẻ và ủy quyền cho Hiệp hội Thiết bị Gia dụng Điện (AEHA). Điểm đặc thù là người tiêu dùng trực tiếp chi trả phí thu gom/vận chuyển và phí tái chế khi thải bỏ sản phẩm. Tỷ lệ tái chế bắt buộc năm 2015 đạt mức cao: điều hòa $\ge 80%$, TV CRT $\ge 55%$, TV màn hình phẳng $\ge 74%$, tủ lạnh/tủ đông $\ge 70%$, máy giặt $\ge 82%$. Hành vi vi phạm có thể bị xử phạt tiền lên tới 300 triệu JPY đối với pháp nhân hoặc phạt tù 5 năm.
• Hàn Quốc: Chuyển đổi từ hệ thống ký gửi chất thải (năm 1992) sang hệ thống EPR bắt buộc từ tháng 1/2003, chịu sự giám sát của Tập đoàn Môi trường Hàn Quốc (KECO). Năm 2014, mục tiêu nghĩa vụ tái chế được đặt ra là 3,9 kg/người. Nhà sản xuất đóng phí tiêu chuẩn cho PRO hoặc KECO; nếu không hoàn thành nghĩa vụ, mức phạt tài chính bổ sung lên đến 30% chi phí tái chế. Cơ cấu phí tiêu chuẩn dành 70–90% cho hoạt động tái chế và 1–5% cho công tác truyền thông, nâng cao nhận thức.
• Trung Quốc: Quốc gia xử lý rác thải điện tử lớn với khối lượng 15–30 triệu tấn/năm. Thành lập Quỹ xử lý chất thải điện, điện tử từ tháng 7/2012 áp dụng cho 5 mặt hàng chủ lực (TV, tủ lạnh, máy giặt, điều hòa không khí, máy tính cá nhân). Cơ quan thuế (SAT) và hải quan (GDC) thu phí từ nhà sản xuất/nhập khẩu, sau đó Quỹ cấp trợ cấp cho các cơ sở tái chế được chứng nhận. Mức trợ cấp được tính toán cao hơn mức thu phí nhằm khuyến khích tối đa công suất xử lý.
• Đài Loan: Vận hành Quỹ Tái chế (RFMB) trực thuộc Cơ quan Bảo vệ Môi trường (EPAT) từ năm 1998. Phương trình tính phí tái chế được cải tiến qua các năm (1998, 2001 và hoàn thiện năm 2005):

$$R = \frac{C \times W \times \alpha + E_1 \times W \times \alpha_1 + E_2 \times W \times \alpha_2 + L - F}{S}$$

Trong đó: $C$ là chi phí thu gom/xử lý; $W$ là lượng thu hồi ước tính; $\alpha, \alpha_1, \alpha_2$ là các hệ số tỷ lệ tái chế, xử lý đúng cách và xả rác bừa bãi; $E_1, E_2$ là chi phí môi trường tương ứng; $L$ là chi phí quản lý; $F$ là khấu hao số dư quỹ; $S$ là doanh số dự báo. Từ năm 2012, Đài Loan áp dụng "Phí tái chế xanh", giảm tới 30% mức phí đối với sản phẩm đạt chứng nhận nhãn sinh thái.

• Liên minh Châu Âu (EU) & Vương quốc Anh: Khung pháp lý dựa trên Chỉ thị WEEE (2012/19/EU) và Chỉ thị RoHS (2011/65/EU), đặt chỉ tiêu thu gom tối thiểu 4 kg/người/năm. Tỷ lệ thu gom trung bình toàn EU đạt khoảng 82% (Bồ Đào Nha 68%, Thụy Điển dẫn đầu về tỷ lệ tái chế với 17,2 kg/người). Tại Anh, Chương trình B2BWEEE tách biệt rõ chi phí cố định (phí thường niên, phí kiểm toán, phí phần mềm web quản lý) và chi phí biến đổi (phí tái chế £110/tấn, phí thu gom £20/lô hàng).
• Singapore: Ban hành Đạo luật Tài nguyên Bền vững (RSA 2019), điều phối chương trình PRS thông qua Cơ quan Môi trường Quốc gia (NEA) và chỉ định tổ chức PRO. Biểu phí của Singapore phân tách cụ thể giữa phí thành viên cố định hàng năm và phí thu gom, tái chế biến đổi theo đơn giá kg thực tế.

Quốc gia / Vùng lãnh thổ	Văn bản pháp lý nền tảng	Cơ quan / Tổ chức vận hành	Cơ chế đóng góp và xử lý tài chính
Nhật Bản	Đạo luật ARSKHA (1998/2001)	AEHA, Bộ Môi trường Nhật Bản	Người tiêu dùng trả phí thu gom và tái chế khi thải bỏ; nhà sản xuất chịu trách nhiệm tái chế kỹ thuật.
Hàn Quốc	Đạo luật Tuần hoàn Tài nguyên (2003/2008)	Bộ Môi trường, Tập đoàn KECO	Nhà sản xuất đóng phí tiêu chuẩn cho PRO/KECO; phạt bổ sung tới 30% nếu không đạt chỉ tiêu.
Trung Quốc	Pháp lệnh Quản lý WEEE (2012)	MEE, MoF, SAT, GDC	Thu phí sản xuất/nhập khẩu vào Quỹ xử lý WEEE và cấp bù trợ cấp cho các nhà tái chế đạt chuẩn.
Đài Loan	Hệ thống Quản lý Tái chế (1998)	Ban RFMB thuộc EPAT	Đóng phí 2 tháng/lần dựa trên công thức đa biến tích hợp chi phí môi trường; giảm 30% cho sản phẩm xanh.
Vương quốc Anh	Quy định WEEE Anh (2006/2013)	Chương trình B2BWEEE	Tách bạch chi phí cố định (hệ thống, kiểm toán) và chi phí biến đổi (£110/tấn tái chế, £20/lô vận chuyển).
Singapore	Đạo luật RSA (2019)	NEA, Đơn vị vận hành PRS	Phí thành viên cố định theo thị phần kết hợp phí thu gom/tái chế biến đổi theo đơn giá khối lượng (S$/kg).

---

Chương 2: Hiện trạng phát sinh và quản lý chất thải điện, điện tử và thực hiện trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất tại Việt Nam

Chương 2 đánh giá thực trạng dòng chất thải điện, điện tử và tiến trình pháp lý tại Việt Nam qua các nội dung trọng tâm:

1. Nguồn phát sinh và khối lượng WEEE:
   • Nguồn phát sinh chính gồm: hộ gia đình (thiết bị gia dụng), văn phòng (máy tính, máy in, photocopy), ngành công nghiệp điện tử (linh kiện lỗi) và nguồn phế liệu nhập khẩu bất hợp pháp. Tại COP 10 Công ước Basel, Việt Nam được ghi nhận đứng thứ 3 khu vực Châu Á (sau Trung Quốc và Hồng Kông) về tiếp nhận dòng rác thải điện tử xuyên biên giới.
   • Theo thống kê của UNEP (2018), trung bình mỗi người dân Việt Nam phát thải 1,3 kg rác điện tử/năm, tương ứng tổng khối lượng 116.000 tấn/năm (tăng gấp đôi so với mức 60.000 tấn năm 2014 và 90.000 tấn năm 2016). Thiết bị điện tử tiêu dùng chiếm khoảng 2% tổng lượng chất thải rắn phát sinh.

Loại thiết bị thải bỏ	Năm 2007 (chiếc)	Năm 2010 (chiếc)	Năm 2014 (chiếc)	Năm 2018 (chiếc)	Năm 2020 (chiếc)
Ti vi (TV)	153.360	217.189	486.152	1.028.052	1.444.038
Điện thoại di động	700.696	2.808.043	3.328.684	3.463.842	3.533.465
Tủ lạnh	268.682	397.972	825.410	1.634.982	2.267.318
Máy điều hòa nhiệt độ	61.302	107.519	313.336	598.020	873.163
Máy giặt	368.786	542.918	1.083.151	1.939.401	2.625.882

2. Thực trạng thu gom, tái chế và công nghệ xử lý:
   • Chuỗi quản lý rác thải điện tử tại Việt Nam phần lớn do khu vực phi chính thức (đồng nát, người thu gom rong) đảm nhận. Thiết bị thải bỏ được thu gom, tháo dỡ thủ công để lấy linh kiện thay thế, kim loại có giá trị (đồng, nhôm, bo mạch xuất khẩu) và vỏ nhựa.
   • Hoạt động tái chế tập trung tại các làng nghề quy mô nhỏ với thiết bị lạc hậu, gây ô nhiễm môi trường đất, nước, không khí và ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người lao động.
   • Phần chất thải còn lại không thể tái chế hầu hết bị đưa đi chôn lấp. Tuy nhiên, có tới 74% bãi chôn lấp chất thải rắn tại Việt Nam không đạt tiêu chuẩn kỹ thuật vận hành hợp vệ sinh, gây nguy cơ rò rỉ hóa chất độc hại vào nguồn nước ngầm.
3. Tiến trình hoàn thiện chính sách pháp luật về EPR:
   • Luật BVMT 2005 (Điều 67): Đưa ra danh mục sản phẩm phải thu hồi (bao gồm thiết bị điện, điện tử) nhưng thiếu cơ chế triển khai và chế tài.
   • Quyết định 50/2013/QĐ-TTg & Quyết định 16/2015/QĐ-TTg: Quy định lộ trình thu hồi bắt buộc từ 01/01/2015 (đối với máy tính, màn hình, máy in, điện thoại, bóng đèn) và từ 01/01/2016 (đối với điều hòa, máy giặt, tủ lạnh). Mặc dù làm rõ trách nhiệm của nhà sản xuất, việc thiếu công cụ tài chính khiến chính sách đạt hiệu quả thấp.
   • Luật BVMT 2020 (Điều 54, 55): Bước chuyển biến mang tính pháp lý quan trọng khi quy định rõ cơ chế đóng góp tài chính vào Quỹ Bảo vệ môi trường Việt Nam để hỗ trợ tái chế. Các nguyên tắc đóng góp dựa trên khối lượng/đơn vị sản phẩm, công khai, minh bạch và quản lý theo hình thức nguồn kinh phí chuyên dùng (earmarked).

---

Chương 3: Đề xuất về đóng góp tài chính đối với nhà sản xuất sản phẩm điện, điện tử tại Việt Nam

Chương 3 xây dựng khung phương pháp và định mức đóng góp tài chính cho các doanh nghiệp điện, điện tử tại Việt Nam:

1. Nguyên tắc xác định mức đóng góp tài chính

• Tính đúng, tính đủ: Bao quát toàn bộ các chi phí hợp lý, hợp lệ trong chuỗi đầu tư, vận hành thu gom, vận chuyển, lưu trữ và tái chế xử lý theo quy chuẩn môi trường.
• Phù hợp công nghệ và tỷ lệ tái chế: Mức phí gắn liền với định mức kỹ thuật và tỷ lệ tái chế bắt buộc theo quy định pháp luật.
• Nguyên tắc khuyến khích tự thực hiện: Mức đóng góp vào Quỹ Bảo vệ môi trường Việt Nam phải được tính toán cao hơn mức chi phí nếu doanh nghiệp tự tổ chức tái chế hoặc ủy quyền qua tổ chức PRO, nhằm thúc đẩy doanh nghiệp chủ động xây dựng mạng lưới thu hồi.
• Bản chất phí dịch vụ "được đánh dấu": Tiền đóng góp không nộp vào ngân sách nhà nước chung mà được ủy thác qua Quỹ BVMT Việt Nam để chi trả trực tiếp cho các nhà tái chế đủ điều kiện.

2. Công thức và phương pháp xác định tổng đóng góp tài chính ($F$)

Tổng số tiền đóng góp tài chính của nhà sản xuất cho từng dòng sản phẩm ($F$) được xác định bằng tổng của Chi phí biến đổi ($F_t$) và Chi phí cố định ($F_m$):

$$F = F_t + F_m$$

Xác định Chi phí biến đổi ($F_t$):

$$F_t = R \times V \times F_s$$

Trong đó:

• $R$: Tỷ lệ tái chế bắt buộc (%) của từng loại sản phẩm quy định tại văn bản hướng dẫn Luật BVMT.
• $V$: Tổng khối lượng hoặc số lượng sản phẩm đưa ra thị trường trong năm nghĩa vụ (kg hoặc chiếc).
• $F_s$: Định mức chi phí tái chế đơn vị sản phẩm (đồng/kg hoặc đồng/chiếc).

Định mức chi phí tái chế đơn vị ($F_s$) được cấu thành như sau:

$$F_s = F_e + \frac{F_x + C_{tr} - F_v}{Q}$$

• $F_e$: Định mức chi phí thu gom đơn vị sản phẩm (đồng/kg hoặc chiếc).
• $F_x$: Định mức chi phí vận chuyển trung bình cho cự ly $\le 20$ km (nếu cự ly tăng thêm mỗi 5 km thì cộng thêm hệ số phụ phí).
• $F_v$: Doanh thu thu hồi từ việc bán vật liệu tái chế, kim loại thứ cấp.
• $Q$: Tổng khối lượng sản phẩm đưa vào cơ sở xử lý tái chế.
• $C_{tr}$: Tổng chi phí hợp lý, hợp lệ thực hiện dịch vụ xử lý tái chế:

$$C_{tr} = C_s + C_{ql}$$

Chi phí sản xuất trực tiếp ($C_s$) bao gồm: Chi phí vật tư trực tiếp ($C_{vt}$), Chi phí nhân công trực tiếp ($C_{nc}$), Chi phí máy và thiết bị trực tiếp ($C_{mt}$), Chi phí sản xuất chung ($C_{sxc}$).
Chi phí quản lý doanh nghiệp tái chế ($C_{ql}$) bao gồm các khoản chi phí điều hành, khấu hao văn phòng, đào tạo, quan trắc môi trường, nhưng khống chế không vượt quá 5% của tổng chi phí sản xuất ($C_s$).

Xác định Chi phí cố định ($F_m$):
Chi phí quản lý, tổ chức, giám sát và vận hành cổng thông tin của Quỹ BVMT Việt Nam và Văn phòng EPR. Đề xuất 2 phương án tính:

• Cách 1: Xác định tương đương 10% của tổng chi phí biến đổi ($F_t$).
• Cách 2: Xác định mức phí cố định theo từng dòng sản phẩm (đối với doanh nghiệp có nhiều dòng sản phẩm, từ dòng thứ hai trở đi áp dụng bằng 50% mức $F_m$ của dòng đó).

3. Khung đề xuất mức phí đóng góp tài chính tham khảo

Dựa trên việc tham chiếu mức phí tại Hàn Quốc, Đài Loan, Singapore và Trung Quốc, bảng tổng hợp mức phí đề xuất cho một số nhóm sản phẩm chủ lực:

Nhóm sản phẩm	Danh mục sản phẩm cụ thể	Tỷ lệ thu gom thấp nhất	Tỷ lệ thu gom cao nhất	Mức đóng góp tham khảo quốc tế tiêu biểu
Thiết bị nhiệt lạnh	Tủ lạnh, tủ đông, máy bán hàng tự động	15%	45%	- Hàn Quốc: 3.940 đ/kg - Đài Loan: 321.500–482.160 đ/cái (SP xanh: 224.680–337.840 đ/cái) - Singapore: 13.670 đ/kg
Thiết bị điều hòa	Máy điều hòa nhiệt độ	15%	45%	- Hàn Quốc: 1.960 đ/kg - Đài Loan: 197.500 đ/kg (SP xanh: 138.907 đ/kg) - Trung Quốc: 25.310 đ/kg
Thiết bị tin học	Máy tính bảng, máy tính xách tay	15%	45%	- Hàn Quốc: 3.760 đ/kg - Đài Loan: 31.500 đ/kg (SP xanh: 22.088 đ/kg) - Trung Quốc: 36.157 đ/cái
Thiết bị hiển thị	Tivi, màn hình máy tính	15%	45%	- Hàn Quốc: 3.920 đ/kg - Đài Loan: 104.140–304.220 đ/cái (tùy kích cỡ LCD/CRT) - Trung Quốc: 47.907 đ/kg
Thiết bị gia dụng khác	Quạt điện các loại	20%	45%	- Đài Loan: 15.580–27.880 đ/cái (SP xanh: 15.580–19.680 đ/cái)

---

Kết quả và đóng góp

Kết quả chính

1. Chuẩn hóa khung lý luận và dữ liệu quốc tế: Hệ thống hóa đầy đủ cơ sở lý thuyết về 4 mô hình tiếp cận trách nhiệm tài chính EPR và làm rõ cơ chế vận hành của các quỹ môi trường tại Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc, Đài Loan, Singapore, Anh và khối EU.
2. Làm rõ bức tranh hiện trạng rác thải điện tử tại Việt Nam: Định lượng được quy mô phát thải WEEE tại Việt Nam đạt mức 116.000 tấn/năm (1,3 kg/người/năm vào 2018), dự báo số lượng thiết bị thải bỏ đến năm 2020 (TV đạt hơn 1,44 triệu chiếc; điện thoại hơn 3,53 triệu chiếc; máy giặt hơn 2,62 triệu chiếc). Chỉ rõ điểm nghẽn hạ tầng khi 74% bãi chôn lấp không đạt chuẩn và tái chế còn phụ thuộc vào làng nghề thủ công.
3. Xây dựng công thức tính toán chi phí đóng góp tài chính: Thiết lập hoàn chỉnh cấu trúc công thức $F = F_t + F_m$ và phương pháp bóc tách định mức chi phí tái chế đơn vị ($F_s$), chi phí sản xuất trực tiếp ($C_s$), chi phí quản lý ($C_{ql} \le 5% C_s$), chi phí vận chuyển ($F_x$) và doanh thu phế liệu ($F_v$).
4. Đề xuất khung mức phí và lộ trình thực thi: Xây dựng bảng mức phí tham chiếu cho 5 nhóm sản phẩm điện, điện tử chính, tích hợp cơ chế phân hóa chi phí cố định ($F_m$) và nguyên tắc giảm trừ cho sản phẩm đạt chứng nhận sinh thái (Eco-modulation).

Đóng góp thực tiễn và chính sách

• Cung cấp luận cứ khoa học và phương pháp luận kinh tế phục vụ quá trình cụ thể hóa Điều 54 và Điều 55 Luật BVMT năm 2020 cho các cơ quan soạn thảo nghị định, thông tư (Bộ Tài nguyên và Môi trường, Hội đồng EPR Quốc gia, Quỹ Bảo vệ môi trường Việt Nam).
• Hỗ trợ các hiệp hội doanh nghiệp, nhà sản xuất và nhập khẩu thiết bị điện tử có căn cứ dữ liệu để ước tính nghĩa vụ tài chính, từ đó đưa ra quyết định tối ưu giữa việc đóng phí vào Quỹ hay liên kết thành lập tổ chức PRO để tự tái chế.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế về nguồn dữ liệu thực nghiệm: Nghiên cứu chủ yếu sử dụng số liệu thứ cấp từ các tổ chức quốc tế và ước tính của URENCO; tại thời điểm nghiên cứu (năm 2021), Việt Nam chưa có hệ thống kiểm kê phát thải WEEE quốc gia chính thức và cơ sở dữ liệu chi phí tái chế chuẩn hóa của các nhà máy xử lý hiện đại.
• Biến động thị trường vật liệu: Giá trị doanh thu từ vật liệu tái chế ($F_v$) và đơn giá công nghệ tái chế biến động theo chu kỳ kinh tế và giá nguyên liệu thô toàn cầu, đòi hỏi phải có khảo sát thực tế định kỳ.
• Hướng nghiên cứu tiếp theo: Khảo sát thực nghiệm chi tiết đơn giá xử lý tại các doanh nghiệp tái chế đạt chuẩn kỹ thuật môi trường tại Việt Nam để chuẩn hóa hệ số $C_{tr}$; nghiên cứu chuyên sâu phương pháp định lượng hệ số điều biến sinh thái (Eco-modulation) cho từng dòng linh kiện điện tử cụ thể.

---

Giá trị tham khảo

• Đối với sinh viên và học viên cao học: Là tài liệu tham khảo cho chuyên ngành Quản lý Tài nguyên và Môi trường, Kinh tế Môi trường, Luật Môi trường và Quản lý Đô thị trong việc tiếp cận phương pháp luận phân tích chính sách kinh tế môi trường và cơ chế EPR.
• Đối với cơ quan quản lý nhà nước: Cung cấp công thức tính toán chi tiết và các kinh nghiệm quốc tế phục vụ xây dựng định mức chi phí tái chế ($Fs$) thực tế cho Văn phòng EPR Việt Nam và Quỹ BVMT Việt Nam.
• Đối với khối doanh nghiệp và tổ chức PRO: Hỗ trợ bộ phận tài chính và phát triển bền vững của các hãng sản xuất, phân phối điện tử (Samsung, LG, Panasonic, Daikin, Sony...) trong việc hoạch định ngân sách tuân thủ EPR và thiết lập chiến lược thu hồi sản phẩm sau sử dụng.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao mức đóng góp tài chính vào Quỹ Bảo vệ môi trường Việt Nam phải cao hơn chi phí tự tái chế hoặc ủy quyền qua PRO?

Quy tắc này nhằm tạo động lực kinh tế thúc đẩy các nhà sản xuất, nhập khẩu chủ động xây dựng mạng lưới thu hồi sản phẩm cũ, đầu tư đổi mới công nghệ thiết kế thân thiện môi trường hoặc liên kết thành lập tổ chức PRO chuyên trách. Đóng góp vào Quỹ chỉ nên là phương án dự phòng khi doanh nghiệp không thể tự tổ chức tái chế.

2. Tiền đóng góp tài chính của doanh nghiệp vào Quỹ Bảo vệ môi trường Việt Nam có phải là một loại thuế hay phí môi trường không?

Không. Khoản đóng góp EPR là khoản kinh phí dịch vụ "được đánh dấu" (earmarked), không hòa nhập vào ngân sách nhà nước chung. Khoản tiền này được ủy thác qua Quỹ BVMT Việt Nam và chỉ được dùng để chi trả cho các cơ sở tái chế đáp ứng đầy đủ quy chuẩn môi trường nhằm thực hiện dịch vụ thu gom, xử lý sản phẩm thải bỏ thay cho nghĩa vụ của nhà sản xuất.

3. Công thức tính định mức chi phí tái chế đơn vị ($F_s$) được cấu thành từ những yếu tố nào?

Định mức chi phí $F_s$ được xác định theo công thức:

$$F_s = F_e + \frac{F_x + C_{tr} - F_v}{Q}$$

Trong đó bao gồm định mức chi phí thu gom ($F_e$), chi phí vận chuyển cự ly chuẩn ($F_x$), tổng chi phí xử lý tái chế hợp lý hợp lệ ($C_{tr}$ gồm chi phí sản xuất $C_s$ và chi phí quản lý $C_{ql} \le 5% C_s$), trừ đi phần doanh thu bán vật liệu tái chế thu hồi được ($F_v$), chia cho tổng khối lượng sản phẩm đưa vào xử lý ($Q$).

4. Cơ chế "Phí tái chế xanh" của Đài Loan mang lại bài học gì cho Việt Nam trong thực thi EPR?

Đài Loan áp dụng cơ chế giảm tới 30% mức phí tái chế cho các sản phẩm được cấp chứng nhận nhãn sinh thái hoặc nhãn tiết kiệm năng lượng. Đây là bài học về chính sách "điều biến sinh thái" (Eco-modulation), giúp khuyến khích các nhà sản xuất cải tiến thiết kế sản phẩm từ khâu thượng nguồn (dễ tháo rời, giảm vật liệu độc hại, tăng tính tái chế) để giảm chi phí xử lý ở hạ nguồn.

---

Kết luận

Chuyên đề thực tập đã hoàn thành việc hệ thống hóa cơ sở lý luận và kinh nghiệm quốc tế về trách nhiệm tài chính trong cơ chế EPR đối với sản phẩm điện, điện tử tại 7 quốc gia và vùng lãnh thổ phát triển. Nghiên cứu đã phân tích thực trạng phát sinh rác thải điện tử tại Việt Nam giai đoạn 2010–2020 và sự chuyển biến chính sách trong Luật BVMT năm 2020. Trên cơ sở đó, tác giả đã thiết lập mô hình công thức toán học xác định chi phí đóng góp tài chính ($F = F_t + F_m$) cùng khung mức phí tham chiếu cụ thể cho các nhóm thiết bị nhiệt lạnh, điều hòa, máy tính, tivi và thiết bị gia dụng. Kết quả nghiên cứu đóng góp cơ sở khoa học và phương pháp luận hữu ích cho việc xây dựng định mức tái chế và triển khai thực thi chính sách EPR tại Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

LỜI MỞ ĐẦU. Lí do chọn đề tài Tốc độ phát triển của ngành sản xuất sản phẩm điện, điện tử trên thế giới đang gia tăng VỚI một tốc độ chóng mặt, điều này cũng tạo ra các van đề môi trường liên quan đến loại sản phẩm này. Có thể hiểu rác thải điện tử là những đồ điện tử bị hư hỏng, không còn có khả năng sử dụng hoặc đã quá lỗi thời không phù hợp với cuộc sông. Theo báo cáo năm 2019 của Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF), rác điện, điện tử của thế giới có tổng trị giá là 62,5 tỷ USD, cao hơn GDP của đa số các quốc gia.

Các chuyên gia ước tính, lượng rác điện tử thải ra trên toàn cầu tăng khoảng hai triệu tấn mỗi năm nhưng chỉ chưa đến 20% trong số đó được thu gom và tái chế. Tiến sĩ Ruediger Kuehr - giám đốc của chương trình Chu kỳ Bền vững (SCYCLE) của Liên Hợp Quốc. còn cho biết: “Mot tan điện thoại di động bỏ di thậm chí chứa nhiều vàng hơn một tấn quặng vàng”. Các con số cho chúng ta thấy tình trạng báo động trong việc phát thải của loại rác thải điện, điện tử trên thế giới.

Khi 4hai niệm về “trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất” (EPR) ra đời nhăm mục đích đảm bảo rằng các nhà sản xuất sản phẩm phải chịu trách nhiệm về các phần khác nhau trong toàn bộ vòng đời của sản phẩm của họ sản xuất, bao gồm thu hồi, tái chế và thải bỏ đã đạt được sự đón nhận và hưởng ứng từ rất nhiều quốc gia và khu vực trên thế giới. Từ những năm 1980, EPR đã được áp dụng rộng rãi tại hau hết các quốc gia thuộc Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) như là một giải pháp nhằm giải quyết các thách thức ngày càng lớn, càng phức tạp trong quản lý chất thải rắn. EPR dần trở thành xu hướng mang tính toàn câu, đã và đang đượcáp dụng ngày càng rộng rãi ở nhiều quốc gia trên Thế giới nhất làở những quoc gia phát triển. Theo thống kê, trong quá trình thực hiện EPR, các loại sản phẩm điện, điện tử có ty lệ thu hồi và tái chế cao nhất do trong thành phần có chứa nhiều chất độc hại cùng nhiều kim loại quý hiếm nên các quy định về EPR đối với loại chất thải này nhận được rất nhiều sự quan tâm của các nhà quản lý.

EPR đã được đưa vào luật ở Việt Nam từ những năm 2005 nhưng hoàn toàn chưa có các quy định và hướng dẫn cụ thể cho điều này nhưng từ 2015 thì vấn đề trách nhiệm của nhà sản xuất đối với sản phẩm thải bỏ đang trở thành một trong những van đề được bàn luận hàng đầu. Đến Luật BVMT 2020 thì các quy định về trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất đã được nêu rõ đặc biệt là trách nhiệm của nhà sản xuất với chất thải điện, điện tử. EPRáp dụng “nguyên tắc người gây Ô nhiễm trả tiền”, nhà sản xuất có thể lựa chọn nhiều cách thức khác nhau đề thực hiện trách nhiệm và nghĩa vụ của mình trong đó có lựa chọn đóng phí vào Quỹ môi trường. Van dé trách nhiệm tài chính trong thực hiện EPR cũng là một van đề nóng đang được đặt ra dé bàn luận, xây dựng các mức phi chi trả liên quan.

Dựa vào cơ sở trên, bài báo cáo tìm hiểu việc thực hiện trách nhiệm tài chính của nhà nhà sản xuất và đề xuất một số mức phí mà doanh nghiệp phải đóng góp cho Quỹ môi trường khi lựa chọn phương án đóng góp tải chính trong thực hiện EPR. Mục đích nghiên cứu Mục tiêu tông quát Nghiên cứu và đề xuất về trách nhiệm đóng góp tài chính đề thực hiện thu hồi, tái chế đôi với loại sản phâm điện, điện tử phù hợp với quy định vê EPR đã được nêu trong Luật BVMT 2020. Mục tiêu cụ thể và nhiệm vụ nghiên cứu Làm rõ cơ sở lý luận về trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất đối với sản phẩm điện, điện tử. Rút ra một số bài học kinh nghiệm quốc tế về trách nhiệm tài chính trong EPR với các loại sản phâm điện, điện tử.

Đánh giá thực trạng phát thải và quản lý chất thải điện, điện tử tại Việt Nam. Đóng góp vào việc triển khai thực hiện Luật qua việc tìm hiểu và nghiên cứu mức đóng góp tài chính trong thực hiện EPR của các nước khác (nguyên tăc,công thức, chi phí) sau đó dé xuất và xác định mức phí đóng góp tài chính vào Quỹ môi trường đối với loại sản phâm điện, điện tử ở Việt Nam. Phạm vi và đối tượng nghiên cứu 3. Đôi tượng nghiên cứu: Trách nhiệm tài chính trong thực hiện EPR ở Việt Nam và quôc tê.

Phạm vi nghiên cứu: Phạm vi nôi dung: Trách nhiệm tài chính của nhà sản xuât đê tái chê chât thải điện, điện tử trong thực hiện EPR. Phạm vi thời gian của nghiên cứu là các số liệu nghiên cứu thực trạng của Việt Nam từ 2010 đên 2020, dé xuât cho giai đoạn đên 2025 — 2030. Phương pháp nghiên cứu: ; ; Phuong pháp thu thập sô liệu: trong nghiên cứu nay sử dung chu yêu là sô liệu thứ cấp. Số liệu thứ cấp được thu thập thông qua các tài liệu báo cáo của: Các tô chức lớn trên thé giới như là: OECD, UNDP, EC, WB.

Các quốc gia gồm: Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc, Đài Loan, Singapore, Anh Các văn bản Luật, nghị định, thông tư quy định, hướng dẫn về quản lý vận hành EPR ở các nước, báo cáo hiện trạng, các công trình nghiên cứu có liên quan đên trách nhiệm tài chính của nhà sản xuât trong thực hiện, các luận văn thạc sĩ, tiên sĩ, các bai báo, bài việt được đăng tài trên Internet. Phương pháp phân tích và xử lý số liệu Sử dụng trong quá trình hoàn thiện chuyên đề. Các số liệu và bảng biểu sẽ được tổng hợp và diễn giải bằng các bảng, hình ảnh, phân tích và thảo luận chỉ tiết. Phương pháp kế thừa Chuyên đề kế thừa các tài liệu, tư liệu, kết quả của các công trình nghiên cứu trong nước và quốc tế dé khái quát và hệ thống hóa cơ sở lý luận về trách nhiệm tài chính của nhà sản xuất trong thực hiện EPR; ứng dụng các kết quả nghiên cứu đề đề xuất chỉ phí đóng góp vào Quỹ môi trường của doanh nghiệp.

Lời cam đoan: "Tôi xin cam đoan nội dung bảo cáo đã viết là do bản thân thực hiện, không sao chép, cat ghép các báo cáo hoặc chuyên dé của người khác; nêu sai phạm tôi xin chịu kỷ luật với Nhà trường ” Hà Nội ngày tháng năm Ký tên Họ tên : LỜI CẢM ƠN Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc và chân thành cảm ơn PGS. Lê Thu Hoa người Thay đã chỉ bảo, hướng dẫn và giúp đỡ tôi rất tận tình trong suốt thời gian thực hiện và hoàn thành báo cáo chuyên đề. Tôi xin chân thành cảm ơn TS. Hồ Công Hòa, Phó trưởng ban Ban nghiên cứu các vân dé xã hội, Viện nghiên cứu và quản lý kinh té Trung Ương, Bộ Kê hoạch và đâu tư đã tạo điêu kiện và giúp đỡ tôi thực hiện chuyên đê.

Tôi xin chân thành cảm ơn các bạn bè vì sự ủng hộ và những ý kiến đóng góp quí báu giúp tôi hoàn thành chuyên đề. Cuối cùng tôi xin cảm ơn các thành viên trong đại gia đình đã động viên, ủng hộ, chia sẻ và là chỗ dựa tinh thần giúp tôi tập trung nghiên cứu và hoàn thành bản chuyên đề của mình. DANH MỤC TỪ VIET TAT EPR Extended Producer Responsibility WEEE Waste electrical and electronic equipment PRO Producer Responsibility Organisation ARSKHA The Act for Recycling of Specified Kinds of Home Appliances AEHA The Association for Electric Home Appliances EHA Electrical Home Appliances KECO The Korea Environment Corporation HARS Home Appliance Replacement Scheme MoF Ministry of Finance MEE Ministry Ecological Environment NDRC National Development and Reform Commission MIIT Ministry of Industry and Information Technology GDC General Department of Customs SAT State Tax Department RFMB Recycling Fund Management Board EPAT Environmental Protection Administration of Taiwan RSA Resource Sustainability Act NEA National Environment Agency PRS Producer Responsibility Scheme URENCO Urban Environment Limited Company OECD Organisation for Economic Co-operation and Development DANH MỤC BANG BANG 1 Ty lệ tái chế các sản pham điện, điện tử BANG 2 Phí thu gom/ vận chuyên trung bình và phí tái chế bốn loại thiết bi gia dụng phế thải + BANG 3 Xu hướng phí tái chế của các nhà sản xuất lớn BẢNG 4 Phí tiêu chuẩn cho tái chế và xử phạt tài chính 2012 BẢNG 5 Mức phí và giá trị trợ cấp BẢNG 6 Phí tái chế năm 2019 đối với các mặt hàng WEEE ở Đài Loan BANG 7 Nguyên tắc của các yếu tô ước tính được sử dụng trong phương trình phí tái chê. BANG 8 Chi phí vận hành dich vụ của Chương trình B2BWEEE BANG 9 Cơ câu phí nhà sản xuất BANG 10 Ước tính số lượng một số thiết bị gia dụng lớn bị loại bỏ ở Việt Nam qua các năm (sản phâm/năm) BANG 11 Tổng lượng chat thải điện, điện tử thải ước tinh tại Việt Nam BANG 12 Danh mục sản phẩm thải bỏ, thời điểm thu hồi và xử lý BANG 13 Tổng chi phí hợp lý, hợp lệ thực hiện dịch vụ xử lý tái chế sản phẩm điện, điện tử (Cir) BANG 14 Một số đề xuất về mức phí đóng góp tài chính cho một số sản phẩm 10 DANH MỤC ANH HÌNH 1 Tỷ lệ thu gom tái chế WEEE ở các nước Châu Âu HÌNH 2 Tỷ lệ tái chế WEEE ở các nước Châu Âu HÌNH 3 Phí trung bình mà nhà sản xuất trả cho mỗi một sản phẩm WEEE HÌNH 4 Quy trình quản lý và xử lý chất thải điện tử ở Việt Nam 11 CHUONG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM QUOC TE VE TRÁCH NHIEM TAI CHÍNH TRONG THUC HIEN TRACH NHIEM MO RONG CUA NHA SAN XUAT SAN PHAM DIEN, DIEN TU 1.

Cơ sở lý luận về trách nhiệm tài chính trong thực hiện trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất đối với sản phẩm điện, điện tử - 1. Khái niệm về cơ chê trách nhiệm m6 rộng của nhà sản xuât (EPR) Sự khởi dau của cuộc cách mạng công nghiệp vào cuôi những năm 1700 đã gây ra sự gia tăng to lớn về dân số thế giới và GDP bình quân đầu người. Điều này cũng dẫn đến sự gia tăng mạnh mẽ lượng chất thải được tạo ra. Khái niệm quản lý chất thải ban đầu ra đời vào đầu những năm 1800 liên quan đến các van đề vệ sinh và sức khỏe cộng đồng.

Nhưng việc quản lý các vật liệu thải khác như chúng ta xác định ngày nay nảy mam trong Thế chiến H.