Kế hoạch tái định cư dự án Nha Trang - Dự án Môi trường bền vững đô thị ven biển (Bản dự thảo cuối cùng)

• Chuyên ngành: Quản lý môi trường và tái định cư
• Đề tài: Kế hoạch tái định cư cho Dự án môi trường bền vững đô thị ven biển - Dự án thành phần thành phố Nha Trang
• Loại tài liệu: Kế hoạch tái định cư
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Nha Trang

Tóm tắt

I. Tổng quan kế hoạch tái định cư dự án môi trường bền vững Nha Trang

Dự án Môi trường Bền vững cho các Thành phố Ven biển thuộc Tiểu dự án Nha Trang là chương trình phát triển hạ tầng đô thị quan trọng tại tỉnh Khánh Hòa. Dự án do Ủy ban Nhân dân tỉnh Khánh Hòa làm chủ đầu tư, với sự hỗ trợ kỹ thuật từ Ngân hàng Thế giới. Kế hoạch tái định cư cuối cùng được hoàn thiện vào tháng 11 năm 2016, nhằm giải quyết tác động của dự án lên đời sống người dân bị ảnh hưởng. Dự án bao gồm nhiều hạng mục thi công hạ tầng đô thị, cải thiện hệ thống cấp thoát nước và vệ sinh môi trường. Các hạng mục này tác động trực tiếp đến đất đai, nhà ở và sinh kế của hàng trăm hộ dân trong khu vực dự án. Kế hoạch tái định cư xây dựng khung chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư theo đúng quy định pháp luật Việt Nam và chính sách của Ngân hàng Thế giới. Mục tiêu cốt lõi là đảm bảo đời sống người dân sau tái định cư bằng hoặc tốt hơn trước khi dự án thực hiện.

1.1. Các thành phần chính của tiểu dự án Nha Trang

Tiểu dự án Nha Trang bao gồm nhiều thành phần hạ tầng khác nhau phục vụ phát triển đô thị bền vững. Các thành phần chính gồm cải tạo hệ thống cấp nước sạch, xây dựng mạng lưới thoát nước thải, cải thiện vệ sinh môi trường và phát triển hạ tầng giao thông. Mỗi thành phần có mức độ tác động khác nhau đến đời sống người dân. Trong đó, các hạng mục thi công đường ống thoát nước và cải tạo đô thị có tác động tái định cư lớn nhất. Tiểu dự án được thiết kế phù hợp với quy hoạch tổng thể phát triển thành phố Nha Trang đến năm 2025.

1.2. Mục tiêu tổng thể của kế hoạch tái định cư

Kế hoạch tái định cư đặt ra các mục tiêu cụ thể nhằm bảo vệ quyền lợi người dân bị ảnh hưởng. Mục tiêu đầu tiên là xác định đầy đủ đối tượng bị ảnh hưởng và mức độ tác động. Thứ hai là xây dựng khung chính sách bồi thường công bằng, minh bạch theo quy định pháp luật. Thứ ba là đảm bảo quá trình tái định cư diễn ra thuận lợi, giảm thiểu xáo trộn đời sống người dân. Thứ tư là phục hồi và cải thiện sinh kế cho các hộ gia đình bị ảnh hưởng, đặc biệt nhóm dễ bị tổn thương. Kế hoạch cũng nhấn mạnh vai trò tham vấn cộng đồng trong suốt quá trình thực hiện dự án.

II. Phân tích điều kiện kinh tế xã hội và tác động dự án Nha Trang

Khảo sát 254 hộ gia đình bị ảnh hưởng trong tháng 2 và 3 năm 2016 cho thấy bức tranh toàn diện về điều kiện sống của người dân khu vực dự án. Phần lớn hộ gia đình có quy mô từ 3 đến 5 người, với trình độ học vấn đa dạng. Về nghề nghiệp, nhiều hộ phụ thuộc vào hoạt động thương mại dịch vụ và công việc tự do trong thành phố. Thu nhập bình quân của các hộ bị ảnh hưởng ở mức trung bình, phản ánh đặc điểm kinh tế đô thị Nha Trang. Về nhà ở, hơn 53% hộ sở hữu nhà kiên cố, gần 39% nhà bán kiên cố và khoảng 8% nhà tạm. Thời gian sinh sống tại nơi ở hiện tại rất lâu dài, với hơn 71% hộ sống trên 20 năm. Điều này cho thấy sự gắn bó sâu sắc của người dân với cộng đồng. Các tài sản có giá trị phổ biến gồm tivi màu (87% hộ) và xe máy (hầu hết hộ). Dự án tác động đến đất đai, nhà ở và sinh kế, đòi hỏi chính sách bồi thường thỏa đáng.

2.1. Thực trạng đất đai và nhà ở của hộ bị ảnh hưởng

2.2. Nhóm dễ bị tổn thương trong khu vực dự án

Kế hoạch tái định cư đặc biệt quan tâm đến các nhóm dễ bị tổn thương trong cộng đồng. Nhóm này bao gồm hộ nghèo, hộ có người khuyết tật, hộ gia đình nữ chủ hộ và người cao tuổi sống một mình. Các nhóm dễ bị tổn thương có khả năng chịu đựng tác động kém hơn so với hộ gia đình thông thường. Họ cần được hỗ trợ thêm về tài chính, chỗ ở và khôi phục sinh kế. Dự án xây dựng tiêu chí xác định cụ thể để đảm bảo không bỏ sót đối tượng. Hỗ trợ bổ sung có thể bằng tiền mặt hoặc hiện vật, do Ủy ban Nhân dân tỉnh quyết định.

III. Chính sách bồi thường và giải pháp tái định cư cho người dân Nha Trang

Chính sách bồi thường và tái định cư được xây dựng dựa trên khung pháp luật Việt Nam và chính sách của Ngân hàng Thế giới. Đối với hộ có quyền sử dụng đất hợp pháp, mức bồi thường tính theo 100% giá trị thay thế tại thời điểm bồi thường. Người dân được lựa giữa phương án đổi đất lấy đất hoặc nhận bồi thường bằng tiền mặt. Nếu chọn đổi đất, người dân nhận lô đất hoặc căn hộ tại khu tái định cư mới mà không phải trả thêm chi phí khi giá trị bồi thường thấp hơn giá đất tái định cư. Đối với người không có quyền sử dụng đất hợp pháp, mức hỗ trợ tài chính do Ủy ban Nhân dân tỉnh Khánh Hòa xem xét quyết định. Trường hợp không có nơi ở mới, dự án bố trí đất hoặc căn hộ cho thuê, trả góp. Hộ nghèo và nhóm dễ bị tổn thương được hỗ trợ bổ sung để đảm bảo di dời thành công. Bồi thường nhà ở và công trình tính theo giá trị xây dựng mới trừ hao mòn, cộng chi phí di dời.

3.1. Khung chính sách bồi thường đất đai và tài sản

Khung chính sách bồi thường được xây dựng chi tiết theo từng loại tài sản bị ảnh hưởng. Đối với đất đai, mức bồi thường phụ thuộc vào loại đất, vị trí và diện tích bị thu hồi. Giá đất bồi thường áp dụng theo bảng giá quy định của tỉnh Khánh Hòa tại thời điểm quyết định thu hồi. Nhà ở và công trình xây dựng được định giá theo nguyên tắc tính giá trị xây dựng mới trừ đi mức hao mòn. Cây trồng, vật nuôi và các tài sản khác được bồi thường theo giá thị trường. Chi phí di dời, tháo dỡ và vận chuyển được tính riêng. Bảng quyền lợi chi tiết được lập để từng đối tượng biết rõ quyền lợi của mình.

3.2. Chương trình khôi phục sinh kế cho người bị ảnh hưởng

Chương trình khôi phục sinh kế là thành phần quan trọng của kế hoạch tái định cư. Chương trình nhằm đảm bảo thu nhập của hộ gia đình sau di dời bằng hoặc cao hơn trước khi dự án thực hiện. Các biện pháp hỗ trợ gồm đào tạo nghề mới, tư vấn tìm kiếm việc làm và hỗ trợ vốn sản xuất kinh doanh. Người mất đất nông nghiệp được ưu tiên chuyển đổi nghề nghiệp sang lĩnh vực phi nông nghiệp. Dự án hợp tác với các cơ sở đào tạo địa phương để tổ chức khóa học phù hợp. Thời gian hỗ trợ khôi phục sinh kế kéo dài từ 2 đến 5 năm tùy mức độ ảnh hưởng. Theo dõi đánh giá định kỳ để điều chỉnh biện pháp hỗ trợ kịp thời.

IV. Kết luận và giám sát thực hiện kế hoạch tái định cư Nha Trang

Kế hoạch tái định cư dự án Môi trường Bền vững thành phố Nha Trang được xây dựng toàn diện, đảm bảo quyền lợi cho tất cả người dân bị ảnh hưởng. Hệ thống giám sát và đánh giá đóng vai trò then chốt trong việc đảm bảo kế hoạch được thực hiện đúng cam kết. Dự án thiết lập cơ chế giám sát độc lập bên cạnh hệ thống tự giám sát của ban quản lý. Việc tham vấn cộng đồng được thực hiện liên tục từ giai đoạn chuẩn bị đến triển khai, tạo kênh phản hồi hiệu quả. Đơn vị quản lý dự án hoạt động ở ba cấp: tỉnh, quận huyện và phường xã, đảm bảo tiếp cận trực tiếp người dân. Bài học từ dự án Nha Trang có thể áp dụng cho các thành phố ven biển khác tại Việt Nam. Kết quả thành công phụ thuộc vào sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền, đơn vị tư vấn và cộng đồng bị ảnh hưởng. Tính minh bạch và công bằng trong thực hiện chính sách là yếu tố quyết định niềm tin của người dân.

4.1. Hệ thống giám sát và đánh giá dự án tái định cư

Hệ thống giám sát và đánh giá được xây dựng với hai kênh song song. Kênh thứ nhất là giám sát nội bộ do Ban Quản lý dự án thực hiện định kỳ hàng tháng và hàng quý. Kênh thứ hai là giám sát độc lập do tổ chức bên ngoài tiến hành, đảm bảo tính khách quan. Các chỉ số giám sát bao gồm tiến độ bồi thường, tỷ lệ người dân đồng thuận, mức độ hài lòng và điều kiện sống sau tái định cư. Kết quả giám sát được công khai cho cộng đồng. Phát hiện vấn đề được xử lý kịp thời qua cơ chế phản hồi nhanh. Báo cáo đánh giá tổng hợp gửi định kỳ cho Ủy ban Nhân dân tỉnh và Ngân hàng Thế giới.

4.2. Ứng dụng mô hình tái định cư cho các thành phố ven biển

Mô hình kế hoạch tái định cư của dự án Nha Trang mang lại nhiều bài học quý cho các thành phố ven biển tại Việt Nam. Thứ nhất, việc khảo sát kỹ lưỡng điều kiện kinh tế xã hội trước khi lập kế hoạch là bước không thể bỏ qua. Thứ hai, khung chính sách bồi thường cần hài hòa giữa pháp luật quốc gia và tiêu chuẩn quốc tế. Thứ ba, chương trình khôi phục sinh kế phải được xem trọng ngang với bồi thường tài sản. Thứ tư, vai trò của nhóm dễ bị tổn thương cần được nhận diện sớm và hỗ trợ đặc biệt. Các tỉnh ven biển khác có thể tham khảo cách tiếp cận tổng hợp này để áp dụng cho dự án hạ tầng tương tự.

Trích đoạn nội dung tài liệu

THE SOCIALIST REPUBLIC OF VIETNAM Public Disclosure Authorized KHANH HOA PROVINCIAL PEOPLE’S COMMITTEE SFG2529 v2 rev Public Disclosure Authorized THE COASTAL CITIES SUSTAINABLE ENVIRONMENT PROJECT NHA TRANG CITY SUB-PROJECT Public Disclosure Authorized RESETTLEMENT PLAN (Final Draft) Public Disclosure Authorized NHA TRANG, NOVEMBER 2016 THE SOCIALIST REPUBLIC OF VIET NAM KHANH HOA PROVINCIAL PEOPLE’S COMMITTEE ------------------------------ THE COASTAL CITIES SUSTAINABLE ENVIRONMENT PROJECT NHA TRANG CITY SUB-PROJECT RESETTLEMENT PLAN (Final Draft) EMPLOYER CONSULTANT DEVELOPMENT PROJECT MANAGEMENT VIETNAM WATER, SANITATION UNIT OF KHANH HOA PROVINCE AND ENVIRONMENT JSC. NHA TRANG, NOVEMBER 2016 TABLE OF CONTENTS EXECUTIVE SUMMARY 9 1. Overall Project Description 12 1. The sub-project’s components 14 2. The sub-project’s components having resettlement impacts 18 2. Efforts minimixing resettlement impacts 24 3. OBJECTIVES OF THE RESETTLEMENT PLAN 26 4. SOCIO - ECONOMIC CONDITION OF AFFECTED HOUSEHOLDS 26 4. Household size and demographic characters 26 4. Education attainement of household heads 27 4. Occupations of household heads 27 4. Average income of affected households 28 4. Household’s durable goods 29 4. Land and housing conditions 29 4. Household sanitation facilities 31 5. Legal framework of the vietnam government 31 5. World bank’s policies 33 5. Comparison between Vietnam and WB approaches in compensation, incentives and resettlement 34 6. ELIGIBILITY CRITERIA AND ENTITLEMENTS 39 6. Project affected people 39 6. Identificaton of vulnerable groups or households 39 6. New households after the cut-off-date 41 7. VALUATION AND COMPENSATION FOR LOSSES 41 8. PRINCIPLES AND POLICIES RESETTLEMENT, COMPENSATION AND REHABILITATION 46 8. Compensation policy for permanent impact 48 8. Compensation policies for temporary impact during construction 52 8. Compensation for indirect affect 52 8. Other possible impacts during implementation 53 8. Allowances/ assistances for livelihood recovery 53 8. Resettlement and income restoration strategy 56 8. Vulnerable groups andgender issues 57 9. SELECTION AND PREPARATION OF RESETTLEMENT SITE 58 9. Demands on resettlement 58 9. Resettlement SITES construction 59 9. Moving/ resettlement measures 66 10. Elements of the income restoration programe 67 10. Implementation of income restoration program 74 11. Project Management Unit 76 11. City/ district Level 78 11. Ward/ Commune Level 79 11. Project Displaced Persons (DPs) 80 12. PUBLIC CONSULTATION ,PARTICIPATION 81 12. Objectives of public consultation participation 81 12. Community Consultation During Project’s Preparation Stage 81 12. Consultation During Project’s Implementation stage 90 12. MONITORING AND EVALUATION 98 16. Methodology for Independent Monitoring 101 APPENDIX Appendix 1- Classification of Non-agricultural land in Nha Trang city (according to decision 30/2014/QD-UBND) Appendix 2- Entitlement Matrix Appendix 3 – Informatison Of Affected Household And Affected Property Appendix 4: Estimated cost of compensation of land and property in land Appendix 5: Records Of Community Consultation Appendix 6 – Typical Picture Appendix 7– Outline Of Investments Required Land Acquisition Appendix 8– The Indicators Of Monitoring And Evaluation Appendix 9- Social Due Diligence Report Appendix 10- Land pricing methods TABLE Table 1 – Summary description of the Sub-project’s investments .14 Table 2: Screening for land acquisition impacts in all proposed investments.18 Table 3 – Statistics of impacts by land acquisition and resettlement of the Sub-project’s components .21 Table 4 – Temporary impact on land during the construction process .22 Table 5 – Alternatives considered to avoid or minimize resettlement .25 Table 6 – Members of PAHs .26 Table 7 – Average income of affected households .28 Table 8 – Type of house .29 Table 9 – Habitation time .30 Table 10 – House/Land’s origin .30 Table 11 – Land use right certificate .30 Table 12 – Comparison between Government’s and World Bank’s policies related to compensation, assistance and resettlement .35 Table 13 – The result of replacement cost survey in project area .43 Table 14 – Resettlement need of the project .58 Table 15 – Information on Resettlement sites assigned for Nha Trang Sub-Project.59 Table 16 – Some vocational schools in Nha Trang city .68 Table 17 - Information about the Credit Loans of Social Policies Bank, Khanh Hoa province.72 Table 18 – Transaction offices, date and time for all Communes and Wards in Nha Trang city.73 Table 19 – Ordering, organizing and implementing income restoration program .74 Table 20 – Time, venue and participants of community consultation meetings .82 Table 21 – Summary of comments from community consultation and feedback from project’s owner .83 Table 22 – List of advices from departments/offices/sectors and feedback of the investor/consultant .85 Table 23 – Time, venue and participants of the 2nd public consultation meeting .87 Table 24 – List of comments for target consultation with affected organization .88 Table 25 : Estimated cost of RP implementation .94 Table 26 - Plan on implementing the activities of land recovery and land compensation .98 ABBREVIATION AP(s) Affected Person(s) AH(s) Affected Household(s) PAP(s) Project Affected Person(s) DP(s) Displaced Person(s) DCRC District Compensation and Resettlement Committee CP Compensation Plan CPC Commune Peoples’ Committee CCESP Coastal Cities Environment and Sanitation Project CCSEP Coastal Cities Sustainable Environment Project DPC District People’s Committee DMS Detailed Measurement Survey DOLISA Department of Labor, invalid and Social Assistance IMA Independent Monitoring Agency GoV Government of Viet Nam HH(s) Household(s) IOL Inventory of Losses IDA International Development Bank of the World Bank LDP Livelihood Improvement Plan LURC Land Use Rights Certificate MOLISA Ministry of Labor, Invalids and Social Assistance OP(s) Operational Policies of the World Bank PC(s) Peoples’ Committee(s) PMU(s) The Project Management Unit(s) PPC Provincial People’s Committee RPF Resettlement Policy Framework PDO Project Development Objective RP(s) Resettlement Plan RCS Replacement Costs Survey ROW Right Of Way SES Socio-Economic Survey WB World Bank US$ US Dollar VND Vietnamese Dong WWTP Waste Water Treatment Plant 6|Page GLOSSORY Project Impact : Any consequence immediately related to the taking of a parcel of land or to restrictions in the use of legally designated parks or protected areas. People directly affected by land acquisition may lose their home, farmland, property, business, or other means of livelihood. In other words, they lose their ownership, occupancy, or use rights, because of land acquisition or restriction of access. In addition, affected person is one for whom involuntary restriction of access to legally designated parks and protected areas that result in adverse impacts on livelihoods also. Cut-of-date : Is the date when the PPC issues the Notification of Land acquisition for the relevant project (Article 67.1 of Land Law 2013) before implementation of detailed measurement survey. Affected persons and local communities will be informed of the cut-off date for each project’s component, and that anyone moving into the project component areas after that date will not be entitled to compensation and assistance under the Project. Eligibility : The criteria to receive benefits under the resettlement program. Replacement cost : The term used to determine the amount sufficient to replace lost assets and cover transaction costs. For loses that cannot easily be valued or compensated for in monetary terms (e. access to public services, customers, and supplies; or to fishing, grazing, or forest areas), attempts are made to establish access to equivalent and culturally acceptable resources and earning opportunities. Resettlement : In accordance with the World Bank’s Operational Policy on Involuntary Resettlement (OP 4.12), it covers the involuntary taking of land that results in (i) relocation or loss of shelter, (ii) loss of assets or access to assets; or (iii) loss of income sources or means of livelihood, whether or not the affected persons must move to another location. Entitlements : Include compensation and assistance for APs based on the type and extent of damage. 7|Page Inventory of Losses : Is process of accounting for physical assets and income affected (IOL) by project. Vulnerable groups : Groups of people who might suffer disproportionately or face the risk of being further marginalized by the effects of resettlement and specifically include: (i) women headed household (single, widow, disabled husband) with dependents, (ii) disabled (loss of working ability), the elderly alone, (iii) poor people according to the criteria issued by the MOLISA, (iv) the landless, and (v) ethnic minority people. Livelihood : A set of economic activities, involving self-employment, and or wage employment by using one’s endowments (both human and material) to generate adequate resources for meeting the requirements of the self and household on a sustainable basis with dignity. Income (livelihood) : A set of activities to be provided to the affected people who lost restoration income sources or means of livelihoods to restore their income and living standard, as equal or better than pre-project level. Severely Displaced : Means DPs who will (i) lose 20% (10% for vulnerable Person households) or more of their total productive land and assets and/or more of their total income sources due to the Project, (ii) have to relocate. Stakeholders : Any and all individuals, groups, organizations, and institutions interested in and potentially affected by a project or having the ability to influence a project. 8|Page EXECUTIVE SUMMARY Project Introduction 1. The Coastal Cities Sustainable Environment Project is being proposed for WB’s loan, investing in 04 coastal cities in 4 coastal cities (Dong Hoi, Quy Nhon, Nha Trang and Phan Rang – Thap Cham) of 4 provinces Quang Binh, Binh Dinh, Ninh Thuan, Khanh Hoa. The Nha Trang Sub-Project is proposed to be implemented in 18 wards/communes: Vinh Hai, Vinh Tho, Vinh Phuoc, Vinh Ngoc, Ngoc Hiep, Loc Tho, Phuoc Long, Phuoc Hoa, Xuong Huan, Van Thanh, Phuoc Tien, Phuoc Tan, Phuong Sai – Van Thang, Phuong Son, Vinh Nguyen, Tan Lap. The project includes 04 components: - Component 1 – Sanitation Infrastructure Expansion - Component 2 - Environment infrastructure. - Component 3 – Compensation and Site Clearance - Component 4 – Capacity Development and Institutional Reform. Resettlement Plan is prepared for Nha Trang subproject will follow the guidance of the World Bank (Policy involuntary resettlement OP 4.12), the laws and regulations of the Vietnam and the government according resettlement policy framework (RPF) has been agreed between the government of Vietnam and the World Bank. The policy framework has been approved by the Prime Minister in Decision No. This Resettlement plan guiding relevant activities for compensation and land acquisition during implementation process of Project’s items. Potential impacts of resettlement 3. Nha Trang subproject would cause impacts on land acquisition and resettlement to the residents in project’s area due to the building of following items under the first two components: river protection dyke and embankment system, stormwater and wastewater collection sewer network, wastewater pump stations and treatment plant and road. The total area of land to be permanently acquired for Nha Trang Subproject is 166,091.2 m2 residential land; 61,354 m2 agricultural land; 29,167.1 m2 is transport/irrigation land. Accordingly, there are 452 households (1,560 people) affected by the subproject, including 141 relocated households and 54 severely affected households (losing more than 20% (or 10% for vulnerable households) of the total land holdings; there are approximately to 02 graves shall be relocated, and 5 organizations to be affected. The subproject will cause temporarily acquisition of approximately 11,555m2 along road routes, treatment substation, pipe routes to collect rain water and waste water in the area of following wards: Vinh Hai, Vinh Hoa, Vinh Phuoc, Vinh Ngoc, Vinh Tho. The area that is temporarily affected would mainly be public or unused land such as roads, public land, etc and would primarily be used for the construction process, material gathering. Legal framework and compensation policy 9|Page 5. The compensation policies applied in Nha Trang City sub-project will comply with the World Bank’s OP 4.12 Involuntary Resettlement, relevant laws regulations of Vietnam and the Resettlement Policy Framework (RPF) which was approved by Prime Minister in Decision No.1078/TTg-QHQT dated 22/6/2016 of the Government. The basic principle applied in the preparation of resettlement plan is that displaced persons (DPs) are supported sufficiently to improve (or at least maintain) their living standard, incomes and productivity compared to pre-project level. All project affected people living in project sites before cutoff date are compensated for the losses and will be provided with adequate rehabilitation support. Lack of legal basic on land tenure will not interfere the affected households accessing the compensation and/or support of economic recovery.