Luận văn thạc sĩ: So sánh các giống lúa triển vọng tại tỉnh Quảng Bình

Tổng hợp kiến thức So sánh giống lúa triển vọng tại Quảng Bình, tiếp cận khoa học, hỗ trợ học tập và nghiên cứu hiệu quả trong chuyên ngành

• Tác giả: Nguyễn Anh Tuấn
• Người hướng dẫn: TS. Lê Như Cương
• Trường học: Đại học Nông lâm Huế
• Chuyên ngành: Nông học
• Đề tài: So Sánh Giống Lúa Triển Vọng Tại Quảng Bình
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Huế

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. ĐẶT VẤN ĐỀ
• 1.2. MỤC ĐÍCH/MỤC TIÊU CỦA ĐỀ TÀI
• 1.3. Ý NGHĨA KHOA HỌC VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI
• 2. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
• 2.1. NGUỒN GỐC, PHÂN LOẠI LÚA
• 2.1.1. Nguồn gốc
• 2.1.2. Phân loại
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Giới thiệu về giống lúa triển vọng tại Quảng Bình

Giống lúa là một trong những yếu tố quyết định đến năng suất và chất lượng sản phẩm nông nghiệp. Tại Quảng Bình, việc nghiên cứu và phát triển các giống lúa mới có khả năng thích ứng với điều kiện khí hậu và đất đai địa phương là rất cần thiết. Các giống lúa triển vọng không chỉ giúp nâng cao năng suất mà còn cải thiện chất lượng gạo, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường. Việc so sánh các giống lúa khác nhau sẽ giúp xác định được giống nào có khả năng sinh trưởng tốt nhất trong điều kiện cụ thể của Quảng Bình.

1.1. Tầm quan trọng của giống lúa trong nông nghiệp

Giống lúa không chỉ là nguồn thực phẩm chính mà còn là nguồn thu nhập quan trọng cho nông dân. Việc lựa chọn giống lúa phù hợp có thể giúp tăng năng suất và chất lượng gạo, từ đó nâng cao đời sống của người nông dân. Theo nghiên cứu, giống lúa có năng suất cao và khả năng kháng sâu bệnh tốt sẽ giúp giảm thiểu chi phí sản xuất và tăng lợi nhuận cho nông dân. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh biến đổi khí hậu và sự gia tăng của các loại sâu bệnh hại.

II. Đánh giá khả năng sinh trưởng của các giống lúa

Khả năng sinh trưởng của các giống lúa được đánh giá thông qua nhiều yếu tố như thời gian sinh trưởng, chiều cao cây, số nhánh hữu hiệu và khả năng chống chịu với điều kiện ngoại cảnh. Các giống lúa được khảo nghiệm tại Quảng Bình cho thấy sự khác biệt rõ rệt về khả năng sinh trưởng. Một số giống lúa mới có thời gian sinh trưởng ngắn, từ 93 đến 98 ngày, cho thấy khả năng thích ứng tốt với điều kiện khí hậu của tỉnh. Điều này không chỉ giúp tăng năng suất mà còn giảm thiểu rủi ro cho nông dân trong việc canh tác.

2.1. Các yếu tố ảnh hưởng đến sinh trưởng của giống lúa

Nhiều yếu tố ảnh hưởng đến khả năng sinh trưởng của giống lúa, bao gồm điều kiện đất đai, khí hậu, và kỹ thuật canh tác. Đặc biệt, giống lúa có khả năng kháng sâu bệnh tốt sẽ giúp giảm thiểu thiệt hại do sâu bệnh gây ra. Các giống lúa mới được nghiên cứu cho thấy có khả năng chống chịu tốt với các loại sâu bệnh phổ biến tại Quảng Bình, từ đó giúp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm.

III. Đánh giá chất lượng của giống lúa

Chất lượng của giống lúa được đánh giá dựa trên nhiều tiêu chí như hàm lượng protein, độ dẻo, và khả năng giữ nước. Các giống lúa mới được khảo nghiệm cho thấy có hàm lượng protein cao hơn so với giống đối chứng, điều này cho thấy tiềm năng chất lượng của các giống lúa này. Việc nâng cao chất lượng gạo không chỉ giúp tăng giá trị sản phẩm mà còn đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người tiêu dùng.

3.1. Các chỉ tiêu chất lượng gạo

Các chỉ tiêu chất lượng gạo như hàm lượng amylose, độ bền gel và nhiệt hoá hồ là những yếu tố quan trọng quyết định đến chất lượng gạo. Các giống lúa mới cho thấy có chỉ tiêu chất lượng tốt, đặc biệt là hàm lượng protein cao và độ bền gel thấp, điều này giúp gạo có độ dẻo và thơm ngon hơn. Việc nghiên cứu và phát triển các giống lúa chất lượng cao sẽ góp phần nâng cao giá trị xuất khẩu của gạo Việt Nam.

IV. Kết luận và đề xuất

Nghiên cứu về các giống lúa triển vọng tại Quảng Bình đã chỉ ra rằng việc lựa chọn giống lúa phù hợp có thể giúp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Các giống lúa mới không chỉ có khả năng sinh trưởng tốt mà còn có chất lượng vượt trội, đáp ứng nhu cầu của thị trường. Đề xuất tiếp tục nghiên cứu và phát triển các giống lúa mới, đồng thời áp dụng các kỹ thuật canh tác hiện đại để tối ưu hóa sản xuất lúa gạo tại Quảng Bình.

4.1. Đề xuất nghiên cứu tiếp theo

Cần tiếp tục thực hiện các thí nghiệm khảo nghiệm sản xuất với các giống lúa mới trên nhiều vùng sinh thái khác nhau để đánh giá khả năng thích ứng và năng suất thực thu. Đồng thời, việc xây dựng quy trình kỹ thuật thâm canh cho các giống lúa này sẽ là cơ sở quan trọng để nâng cao hiệu quả sản xuất lúa gạo tại Quảng Bình.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Cây lúa (Oryza sativa L.) là nguồn lương thực chính cho hơn 70% dân số thế giới, đóng góp khoảng 56,2% năng lượng và 42,9% protein hàng ngày tại châu Á. Ở Việt Nam, lúa chiếm 61% diện tích trồng trọt và là cây trồng chủ lực, phục vụ cho 100% dân số. Nhu cầu về gạo không chỉ dừng lại ở số lượng mà còn tập trung vào chất lượng, đặc biệt là hương vị thơm ngon, mẫu mã đẹp và độ dẻo của cơm. Tuy nhiên, chất lượng gạo Việt Nam hiện vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu thị trường trong nước và quốc tế, dẫn đến giá xuất khẩu thấp hơn nhiều so với các nước trong khu vực như Thái Lan.

Tỉnh Quảng Bình với diện tích trồng lúa trên 54.000 ha, năng suất trung bình khoảng 5,1 tấn/ha, đang đối mặt với thách thức về biến đổi khí hậu, sâu bệnh và hạn chế về cơ cấu giống lúa chất lượng cao. Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là đánh giá khả năng sinh trưởng, kháng sâu bệnh, năng suất và chất lượng của một số giống lúa mới tại Quảng Bình trong các vụ Đông Xuân 2014-2015 và Hè Thu 2015. Qua đó, đề xuất các giống lúa phù hợp để nâng cao hiệu quả sản xuất, đáp ứng nhu cầu thị trường và góp phần đảm bảo an ninh lương thực địa phương.

Nghiên cứu có phạm vi thực hiện tại Trại giống cây trồng Mũi Vích, huyện Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình, với các giống lúa trung ngày, chất lượng cao được lựa chọn từ Viện Cây lương thực và Cây thực phẩm. Ý nghĩa của đề tài không chỉ nằm ở việc cung cấp cơ sở khoa học cho việc lựa chọn giống mà còn góp phần nâng cao năng suất, chất lượng gạo, đồng thời tăng khả năng chống chịu sâu bệnh trong điều kiện khí hậu đặc thù của Quảng Bình.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình nghiên cứu về sinh trưởng phát triển cây lúa, đặc biệt tập trung vào các khái niệm chính sau:

• Thời gian sinh trưởng (TGST): TGST ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất và khả năng bố trí thời vụ. Các giống lúa ngắn ngày (90-120 ngày) phù hợp với sản xuất tăng vụ, trong khi giống trung ngày và dài ngày có đặc điểm sinh trưởng khác nhau.
• Khả năng đẻ nhánh: Là yếu tố quyết định số bông/m2, ảnh hưởng đến năng suất. Tính trạng này chịu ảnh hưởng bởi gen và điều kiện ngoại cảnh, có thể được phân tích qua các QTLs.
• Chất lượng gạo: Bao gồm các chỉ tiêu như hàm lượng amylose, độ trong của hạt, độ dẻo, mùi thơm và hàm lượng protein. Các yếu tố di truyền và môi trường đều ảnh hưởng đến chất lượng này.
• Khả năng chống chịu sâu bệnh: Đánh giá mức độ kháng bệnh đạo ôn, khô vằn, sâu đục thân và các bệnh phổ biến khác, ảnh hưởng đến năng suất và chất lượng sản phẩm.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp thực nghiệm với hai giai đoạn chính:

• Khảo nghiệm cơ bản vụ Đông Xuân 2014-2015: Thực hiện tại Trại giống cây trồng Mũi Vích, với 5 giống lúa mới và giống đối chứng HT1. Bố trí thí nghiệm theo khối hoàn toàn ngẫu nhiên (RCBD) với 3 lần nhắc lại, diện tích mỗi ô 10 m², tổng diện tích thí nghiệm 240 m².
• Khảo nghiệm sản xuất vụ Hè Thu 2015: Chọn lọc các giống triển vọng từ khảo nghiệm cơ bản để khảo nghiệm sản xuất trên diện tích 1.000 m² mỗi giống, không nhắc lại.

Nguồn dữ liệu thu thập bao gồm các chỉ tiêu sinh trưởng (chiều cao cây, số lá, thời gian các giai đoạn phát triển), đặc điểm hình thái, khả năng chống chịu sâu bệnh, các yếu tố cấu thành năng suất (số bông/m2, số hạt/bông, tỷ lệ lép, khối lượng 1000 hạt), năng suất thực thu và các chỉ tiêu chất lượng gạo (chiều dài, chiều rộng hạt, tỷ lệ gạo nguyên, độ bạc bụng, hàm lượng amylose, protein, độ bền gel, nhiệt độ hóa hồ).

Phân tích số liệu được thực hiện bằng phương pháp phân tích phương sai (ANOVA) sử dụng phần mềm STATISTIX 9 để xác định sự khác biệt có ý nghĩa thống kê giữa các giống.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Thời gian sinh trưởng và đặc điểm hình thái: Các giống khảo nghiệm có tổng thời gian sinh trưởng từ 102 đến 113 ngày, thuộc nhóm ngắn ngày phù hợp với vụ Hè Thu tại Quảng Bình. Giống GM2-16 có thời gian sinh trưởng 93-98 ngày, tương đương giống đối chứng HT1 (96 ngày). Các giống đều có dạng cây thấp, thân gọn, lá cong đầu, màu sắc lá từ xanh nhạt đến trung bình, độ tàn lá trung bình, phù hợp cho thâm canh tăng năng suất.

2. Khả năng sinh trưởng và chống chịu: Các giống có khả năng sinh trưởng mạnh, độ biến động các tính trạng dưới 10%, cho thấy tính ổn định di truyền cao. Khả năng chống đổ từ khá đến tốt, chống chịu sâu bệnh tương đối tốt, chưa phát hiện sâu bệnh chính gây hại nghiêm trọng.

3. Năng suất: Trong 5 giống mới, 3 giống GM1-9, GM2-17 và ZZ01 có năng suất thực thu cao hơn giống đối chứng HT1 (60,23 tạ/ha). Giống GM2-17 đạt năng suất cao nhất 62,61 tạ/ha trong vụ Hè Thu 2015, vượt 3,9% so với đối chứng.

4. Chất lượng gạo: Các giống mới có hàm lượng protein cao hơn đối chứng HT1, trong đó GM2-16 đạt 8,38%. Hàm lượng amylose thấp, độ bền gel và nhiệt hóa hồ thấp, tương đương giống đối chứng, phù hợp với yêu cầu chất lượng gạo thơm, dẻo.

Thảo luận kết quả

Kết quả cho thấy các giống lúa khảo nghiệm có khả năng thích ứng tốt với điều kiện sinh thái Quảng Bình, đặc biệt là thời gian sinh trưởng ngắn, phù hợp với lịch thời vụ địa phương. Đặc điểm hình thái và sinh trưởng ổn định giúp các giống này dễ dàng áp dụng trong sản xuất đại trà.

Năng suất vượt trội của một số giống mới so với giống đối chứng HT1 chứng tỏ hiệu quả của công tác chọn tạo giống và khảo nghiệm. Hàm lượng protein cao và các chỉ tiêu chất lượng gạo tốt đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường trong nước và xuất khẩu.

So sánh với các nghiên cứu trong nước và quốc tế, kết quả phù hợp với xu hướng phát triển giống lúa ngắn ngày, chất lượng cao, kháng sâu bệnh tốt nhằm thích ứng với biến đổi khí hậu và yêu cầu thị trường. Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ so sánh năng suất và hàm lượng protein giữa các giống, bảng đánh giá mức độ kháng bệnh và các chỉ tiêu chất lượng gạo.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Mở rộng khảo nghiệm sản xuất: Tiếp tục bố trí thí nghiệm khảo nghiệm sản xuất với các giống GM1-9, GM2-16 và GM2-17 trên nhiều vùng sinh thái khác nhau trong tỉnh Quảng Bình để xây dựng quy trình kỹ thuật thâm canh phù hợp, dự kiến trong 2-3 vụ tiếp theo.

2. Phát triển bộ giống chất lượng cao: Bổ sung và đa dạng hóa bộ giống lúa chất lượng cao, có năng suất ổn định và khả năng kháng sâu bệnh tốt, nhằm thay thế dần các giống cũ, nâng cao giá trị sản phẩm trên thị trường.

3. Tăng cường đào tạo và chuyển giao kỹ thuật: Đào tạo cán bộ kỹ thuật và nông dân về quy trình chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh và kỹ thuật thâm canh phù hợp với các giống mới, nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất trong vòng 1-2 năm tới.

4. Xây dựng hệ thống quản lý giống và bảo vệ nguồn gen: Thiết lập hệ thống quản lý giống lúa, bảo vệ và phát triển nguồn gen quý, đồng thời phối hợp với các viện nghiên cứu để cập nhật, ứng dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật mới.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các nhà nghiên cứu và cán bộ kỹ thuật nông nghiệp: Sử dụng kết quả để phát triển chương trình chọn tạo giống, khảo nghiệm và ứng dụng kỹ thuật thâm canh phù hợp với điều kiện địa phương.

2. Nông dân và hợp tác xã sản xuất lúa: Áp dụng các giống lúa có năng suất cao, chất lượng tốt và khả năng kháng sâu bệnh để nâng cao hiệu quả sản xuất và thu nhập.

3. Các cơ quan quản lý và hoạch định chính sách: Dựa trên kết quả nghiên cứu để xây dựng chính sách hỗ trợ phát triển giống lúa chất lượng cao, quy hoạch sản xuất và phát triển thị trường lúa gạo.

4. Doanh nghiệp giống và chế biến lúa gạo: Tham khảo để lựa chọn giống phù hợp cho sản xuất giống và chế biến, nâng cao giá trị sản phẩm và khả năng cạnh tranh trên thị trường.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao chọn giống lúa ngắn ngày cho Quảng Bình?
   Giống lúa ngắn ngày (102-113 ngày) phù hợp với lịch thời vụ và điều kiện khí hậu Quảng Bình, giúp tăng số vụ sản xuất trong năm và giảm thiểu rủi ro do biến đổi khí hậu.

2. Các giống mới có khả năng kháng sâu bệnh như thế nào?
   Các giống khảo nghiệm có khả năng chống đổ và kháng sâu bệnh từ khá đến tốt, chưa phát hiện sâu bệnh chính gây hại nghiêm trọng, giúp giảm chi phí thuốc bảo vệ thực vật.

3. Năng suất của các giống mới so với giống đối chứng ra sao?
   Ba giống GM1-9, GM2-17 và ZZ01 có năng suất thực thu cao hơn giống đối chứng HT1 từ 3-4%, trong đó GM2-17 đạt 62,61 tạ/ha so với 60,23 tạ/ha của HT1.

4. Chất lượng gạo của các giống mới có đáp ứng yêu cầu thị trường không?
   Các giống mới có hàm lượng protein cao hơn đối chứng, hàm lượng amylose thấp và các chỉ tiêu chất lượng gạo tương đương hoặc tốt hơn, phù hợp với yêu cầu gạo thơm, dẻo của thị trường trong nước và xuất khẩu.

5. Làm thế nào để áp dụng kết quả nghiên cứu vào sản xuất đại trà?
   Cần tiếp tục khảo nghiệm sản xuất trên diện rộng, đào tạo kỹ thuật cho nông dân, xây dựng quy trình thâm canh và chính sách hỗ trợ để nhân rộng các giống lúa triển vọng.

Kết luận

• Đã đánh giá thành công khả năng sinh trưởng, kháng sâu bệnh, năng suất và chất lượng của 5 giống lúa mới tại Quảng Bình trong vụ Đông Xuân 2014-2015 và Hè Thu 2015.
• Ba giống GM1-9, GM2-16 và GM2-17 thể hiện năng suất vượt trội, chất lượng gạo tốt và khả năng thích ứng cao với điều kiện địa phương.
• Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học để bổ sung bộ giống lúa chất lượng cao, góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất và giá trị sản phẩm.
• Đề xuất mở rộng khảo nghiệm sản xuất, đào tạo kỹ thuật và xây dựng hệ thống quản lý giống nhằm ứng dụng kết quả nghiên cứu vào thực tiễn.
• Khuyến khích các cơ quan quản lý, doanh nghiệp và nông dân phối hợp triển khai để phát triển bền vững ngành lúa gạo Quảng Bình.

Hành động tiếp theo là triển khai khảo nghiệm sản xuất trên diện rộng và xây dựng quy trình kỹ thuật thâm canh phù hợp, đồng thời tăng cường chuyển giao công nghệ đến người sản xuất nhằm nâng cao năng suất và chất lượng lúa gạo địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1. TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1. NGUỒN GỐC, PHÂN LOẠI LÚA 1. Nguồn gốc Lúa là cây có lịch sử lâu dài, không thể biết chắc chắn và đầy đủ về thời gian, nguồn gốc và địa điểm phát sinh cây lúa.

Có nhiều ý kiến khác nhau về nguồn gốc cây lúa, nhưng cho đến nay người ta vẫn cho rằng lúa là cây trồng cổ và có vai trò quan trọng trong lịch sử phát triển nông nghiệp của nhiều quốc gia. Lúa là cây thuộc họ hoà thảo Gramineae, họ phụ Pryzoideae, chi Oryza có nhiều loài khác nhau bao gồm cả loại hàng niên và đa niên. Tuy nhiên, trên thế giới chỉ có cư dân ở 2 vùng Châu Á và Châu Phi biết thuần dưỡng cây lúa từ loài lúa hoang dại của thiên nhiên thành lúa trồng cách đây hàng vạn năm để cung cấp lương thực cho con người và vật nuôi. Ngày nay, trong khoảng 19 loài cây hoang dại thuộc chi lúa (Oryza) có hai loài lúa đã được thuần hóa là lúa châu Á (Oryza sativa) và lúa châu Phi (Oryza glaberrima) với rất nhiều giống khác nhau (dẫn theo Trần Văn Đạt - 2005).) được phân bổ rộng rãi trên thế giới, chiếm ưu thế trong sản xuất và tiêu thụ vì có tiềm năng năng suất cao hơn loại (O.

glaberrima) tới 2 - 3 lần. Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng có tới 3 loài phụ khác nhau của loại (O.) tuỳ theo điều kiện sinh thái: Loài phụ Japonica: Có 2 giả thuyết của loài phụ Japonica, thứ nhất là cây lúa Japonica có nguồn gốc ở miền Bắc dãy núi Malaya, thứ hai là do lúa Indica tiến hoá thành và di chuyển lên miền Bắc Trung Quốc từ đó đến Nhật, lúa Japonica có hạt tròn, ngắn, hàm lượng amilose thấp (14- 17%), gié ngắn, cây thấp, chịu lạnh tốt, nhưng kém chịu hạn và thường được trồng ở vùng ôn đới. Loài phụ Indica: Xuất phát từ miền Nam của dãy Hymalaya di chuyển qua 2 ngả đến miền Nam và Tây của Ấn Độ, xuống miền Nam như Malaysia, Philypines, Indonesia. Lúa Indica có hạt dài, thon, hàm lượng amylose cao (>21%), gié trung bình, cây cao, chịu lạnh kém nhưng chịu hạn rất tốt và thường được trồng ở vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới.

Khoảng 80% diện tích lúa trồng trên thế giới hiện nay thuộc nhóm này. Loài phụ Javanica: Xuất phát từ đồng bằng sông Ganger xuống Indonesia đến miền Nam Nhật Bản, lúa Javanica có nhiều tính chất trung gian giữa Indica và Japonica. Loài phụ này có hạt to, rộng, thân cây dày, thẳng đứng và rất cao, kém chịu lạnh và hạn kém. Lúa Javanica được trồng chủ yếu ở Indonesia.

Luan van PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.com to remove the waterma 4 Khác với loài O. glaberrima chỉ được gieo trồng ở một diện tích rất khiêm tốn ở Châu Phi vì loài này có năng suất thấp. Điểm khác biệt về hình thái rõ nét nhất của 2 loài lúa trên là O. glaberrima có thìa lá (ligule) cứng và ngắn hơn loại O.glaberrima có thời gian ngủ nghỉ dài hơn và kém chịu hạn hơn so với loài O.

Ở Việt nam, cây lúa đã xuất hiện ở nước ta từ rất lâu đời, và trở thành một phần không thể tách rời khỏi đời sống văn hoá của người Việt. Nước ta cũng có thể là một trong những trung tâm khởi nguyên cây lúa nước. Đồng bằng Bắc Bộ là một trong những vùng sinh thái của cả nước có các nguồn gen đa dạng và phong phú nhất. Khu vực miền núi phía Bắc có thể là một trung tâm xuất hiện các tổ tiên của loài lúa trồng hàng niên, các loại lúa trồng này phát triển nhanh.

Trước đây, một số tác giả người Pháp tìm thấy loài Oryza latifonta, Oryza officinalis, Oryza glamulata ở đây. Ở Đồng Bằng Sông Cửu Long còn tồn tại nhiều loại hình lúa dại gọi là lúa ma, lúa trời thuộc loài Oryza minuta. Lúa ma vùng này là loài Oryza fatuasapotanea bông ngắn, lá đòng hẹp, ngắn, các gié phân hoá rời rạc, mỗi gié có ít hạt, râu dài, vỏ mỏng, chín đến đâu rụng đến đó. Đặc tính của lúa ma là hạt có thể ngâm dưới nước lâu.

Điều đó khẳng định Việt Nam là một trong những cái nôi của lúa trồng hiện nay. Phân loại Các nhà khoa học trên thế giới đã cùng nhau nghiên cứu, tập hợp và phân loại cây lúa. Hệ thống phân loại này coi cây lúa như tất cả cây cỏ khác trong tự nhiên. Nó được sắp xếp theo hệ thống chung của phân loại thực vật là ngành (diviso), lớp (classis), bộ (ordines), họ (familia), chi (genus), loài (species) và biến chủng (varietas).

Hệ thống này có trình tự sắp xếp, như sau: - Ngành - Divisio: Angiospermae - Thực vật có hoa. - Lớp - Classis: Monocotyledones - Lớp một lá mầm. - Bộ - Ordines: Poales (Graminales) - Hoà thảo có hoa. - Họ - Familia: Poacae (Graminae) - Hoà thảo.

- Họ phụ - Subfaminlia: Poidae - Hoà thảo ưa nước. - Chi - Genus: Oryza - Lúa. - Loài - Species: Oryza sativa - Lúa trồng. - Loài phụ - Subspecies: Subsp: Japonica: Loài phụ Nhật Bản.

Subsp: Indica: Loài phụ Ấn Độ. Subsp: Javanica: Loài phụ Java. - Biến chủng: Varietas: Var.Mutica - Biến chủng hạt mỏ cong Luan van PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.com to remove the waterma 5 * Phân loại theo loại địa hình sinh thái địa lý: Dựa trên cơ sở kiểu gen và môi trường là một khối thống nhất, các vùng sinh thái, địa lý khác nhau với sự tác động của con người đến cây lúa thì các nhóm sinh thái khác nhau chứa các kiểu gen lúa khác nhau. (1992) lúa trồng có 8 nhóm sinh thái địa lý, như sau: Nhóm 1: Nhóm Đông Á bao gồm Triều Tiên, Nhật Bản và Bắc Trung Quốc đặc trưng của nhóm sinh thái này là chịu lạnh rất tốt và khó rụng hạt.

Nhóm 2: Nhóm Nam Á bao gồm từ Pakistan sang bờ biển phía Nam Trung Quốc đến Bắc Việt Nam đặc trưng của nhóm sinh thái địa lý này là kém chịu lạnh, phần lớn là có hạt dài và nhỏ. Nhóm 3: Nhóm Philippin bao gồm toàn bộ vùng Đông Nam Châu Á, Nam Việt Nam cũng nằm trong nhóm này, đặc trưng của nhóm sinh thái địa lý này nhiệt đới không chịu lạnh. Nhóm 4: Nhóm Trung Á bao gồm toàn bộ các nước Trung Á đặc trưng của nhóm sinh thái địa lý này là nhóm lúa hạt to, có khối lượng nghìn hạt trên 32 gam, chịu lạnh và chịu nóng. Nhóm 5: Nhóm Iran bao gồm toàn bộ các nước Trung Đông xung quanh Iran đặc trưng của nhóm sinh thái địa lý với các loại hình chịu lạnh điển hình, hạt to, đục và gạo dẻo.

Nhóm 6: Nhóm Châu Âu bao gồm các nước có trồng lúa như: Nga, Tây Ban Nha, Italia, Bungari, Nam Tư, Rumani điển hình nhóm sinh thái địa lý điển hình là Japonica, hạt to, gạo dẻo, chịu lạnh kém. Nhóm 7: Nhóm Châu Phi bao gồm nhóm lúa trồng thuộc loài Oryza glaberrima. Nhóm 8: Nhóm Châu Mỹ La tinh bao gồm các nước Trung Mỹ và Nam Mỹ đặc trưng của nhóm sinh thái đại lý này là nhóm lúa cây cao, thân to khoẻ, hạt to, gạo trong và dài, chịu ngập, chống đổ tốt. * Phân loại cây lúa theo nguồn gốc hình thành: Nhóm quần thể địa phương: Bao gồm các giống địa phương được hình thành trong một khoảng thời gian rất dài ở từng địa phương khác nhau, gắn với vùng địa lý, truyền thống canh tác riêng.

Nhóm quần thể lai: Bao gồm các giống được tạo ra bằng phương pháp lai. Nhóm quần thể đột biến: Bao gồm các giống được tạo ra bằng phương pháp đột biến gen. Luan van PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.com to remove the waterma 6 Nhóm quần thể tạo ra bằng công nghệ sinh học: Bao gồm các giống tạo ra bằng phương pháp chuyển gen, nuôi cấy bao phấn hoặc chọn dòng tế bào. Nhóm các dòng bất dục đực: Là một nhóm đặc biệt chứa kiểu gen gây dòng bất dục đực.

* Phân loại cây lúa theo các tính trạng đặc trưng (IRRI – INGER, 1995): Viện lúa Quốc tế phân loại các giống lúa có các tính trạng tập trung thành các tập đoàn bao gồm: Tập đoàn giống lúa năng suất cao: Đây là tập đoàn các giống lúa lớn nhất, quan trọng nhất và phổ biến nhất. Tập hợp tất cả các giống có tiềm năng cho năng suất cao. Tập đoàn giống lúa chất lượng cao: Tập hợp các giống có chất lượng cao phù hợp theo yêu cầu của từng vùng khác nhau trên thế giới. Tập đoàn giống lúa chống bệnh: Gồm các tập đoàn đặc hiệu như tập đoàn chống chịu bệnh đạo ôn, tập đoàn các giống chống chịu bạc lá, tập đoàn các giống lúa chống chịu bệnh khô vằn.

Tập đoàn giống lúa chống và chịu sâu: Gồm các tập đoàn đặc hiệu như tập đoàn các giống lúa kháng rầy, tập đoàn các giống lúa kháng sâu đục thân, tập đoàn chống chịu tuyến trùng. Tập đoàn giống lúa chịu rét: Tập hợp các giống lúa chịu rét ở các thời kỳ khác nhau trong chu kỳ sinh trưởng, phát triển của cây lúa như giai đoạn mạ, giai đoạn đẻ rộ, giai đoạn trỗ. Tập đoàn giống lúa chịu hạn: Tập hợp các giống lúa chịu hạn ở các thời kỳ khác nhau trong từ giai đoạn mạ đến giai đoạn trỗ, chín. bao gồm cả hạn không khí và hạn đất.

Tập đoàn giống lúa chống chịu chua, mặn, phèn: Tập đoàn các giống có khả năng gieo trồng ở các vùng đất ven biển. Tập đoàn giống lúa chịu ngập úng: Tập hợp các giống có khả năng chịu ngập úng trong thời gian dài hoặc các giống sinh trưởng nhanh, cao cây, cứng cây có khả năng chịu úng tốt. Tập đoàn giống lúa với thời gian sinh trưởng đặc thù: Người ta sắp xếp các giống có cùng thời gian sinh trưởng vào một tập đoàn và phân thành các tập đoàn đặc thù như sau: - Giống lúa ngắn ngày: Có thời gian sinh trưởng từ 100 đến 130 ngày. - Giống lúa trung ngày: Có thời gian sinh trưởng từ 130 đến 140 ngày.

- Giống lúa dài ngày: Có thời gian sinh trưởng trên 140 ngày. Luan van PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.com to remove the waterma 7 1. MỘT SỐ ĐẶC ĐIỂM NÔNG SINH HỌC VÀ CHẤT LƯỢNG LÚA GẠO 1. Một số đặc điểm nông sinh học Cây lúa là cây trồng đa dạng về hình thái.

Mỗi giống có những đặc điểm hình thái riêng mà ta có thể dựa vào đó để nhận biết như: kiểu cây, dạng lá, màu sắc thân lá, dạng bông, dạng hạt, màu sắc hạt. Các nhà chọn giống trước khi chuẩn bị cho bất kỳ một chương trình chọn giống nào cũng cần có đầy đủ thông tin về các đặc trưng hình thái của nguồn vật liệu khởi đầu.