Rủi ro tín dụng tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Ngoại thương Việt Nam - Chi nhánh Hồ Chí Minh

Nghiên cứu rủi ro tín dụng tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam chi nhánh HCM, khóa luận tốt nghiệp Đại học Tôn Nữ Khánh Nhân.

• Tác giả: Tôn Nữ Khánh Nhân
• Người hướng dẫn: ThS. Nguyễn Đoàn Châu Trinh
• Trường học: Trường Đại học Ngân hàng Thành phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính - Ngân hàng
• Đề tài: Rủi Ro Tín Dụng Tại Ngân Hàng Thương Mại Cổ Phần Ngoại Thương Việt Nam – Chi Nhánh Hồ Chí Minh
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ TÍN DỤNG VÀ QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI
• 1.1. TÍN DỤNG NGÂN HÀNG
• 1.1.1. Phân loại tín dụng ngân hàng
• 1.2. RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG
• 1.2.1. Khái niệm rủi ro tín dụng
• 1.2.2. Tác động của rủi ro tín dụng đối với ngân hàng
• 1.2.3. Phân loại rủi ro tín dụng
• 1.2.3.1. Căn cứ vào nguyên nhân phát sinh rủi ro
• 1.2.3.2. Căn cứ vào tính khách quan, chủ quan của nguyên nhân gây ra rủi ro
• 1.2.4. Nguyên nhân dẫn đến rủi ro tín dụng
• 1.2.4.1. Nguyên nhân từ ngƣời vay
• 1.2.4.2. Nguyên nhân từ ngân hàng
• 1.2.4.3. Nguyên nhân từ môi trƣờng kinh doanh
• 1.2.5. Những chỉ số đánh giá mức độ rủi ro tín dụng
• 1.2.5.1. Tỷ lệ nợ quá hạn
• 1.2.5.2. Tỷ lệ nợ xấu
• 1.2.5.3. Hệ số thu nợ
• 1.3. QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG
• 1.3.1. Khái niệm quản trị rủi ro tín dụng
• 1.3.2. Nội dung quản trị rủi ro tín dụng tại ngân hàng
• 1.3.2.1. Nhận dạng rủi ro tín dụng
• 1.3.2.2. Đo lƣờng rủi ro tín dụng
• 1.3.2.3. Giám sát rủi ro tín dụng
• 1.3.2.4. Tài trợ rủi ro tín dụng
• 1.3.2.5. Một số biện pháp lƣợng hoá rủi ro tín dụng
• 1.4. KINH NGHIỆM QUỐC TẾ VÀ VIỆT NAM TRONG QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG
• 1.4.1. Kinh nghiệm quốc tế
• 1.4.2. Kinh nghiệm Việt Nam
• 1.4.3. Bài học kinh nghiệm rút ra cho Ngân hàng Thƣơng mại cổ phần Ngoại thƣơng Việt Nam – Chi nhánh Hồ Chí Minh
• 1.5. KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG RỦI RO TÍN DỤNG VÀ QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG TMCP NGOẠI THƢƠNG VIỆT NAM – CHI NHÁNH HỒ CHÍ MINH
• 2.1. GIỚI THIỆU VỀ NGÂN HÀNG TMCP NGOẠI THƢƠNG VIỆT NAM – CHI NHÁNH HỒ CHÍ MINH
• 2.1.1. Giới thiệu về ngân hàng TMCP Ngoại thƣơng Việt Nam
• 2.1.2. Giới thiệu về ngân hàng TMCP Ngoại thƣơng Việt Nam – Chi nhánh Hồ Chí Minh
• 2.1.3. Quá trình hình thành và phát triển
• 2.1.4. Cơ cấu tổ chức
• 2.1.5. Kết quả hoạt động kinh doanh giai đoạn 2013 – 2017
• 2.2. THỰC TRẠNG VỀ RỦI RO TÍN DỤNG VÀ HOẠT ĐỘNG QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG TMCP NGOẠI THƢƠNG VIỆT NAM – CHI NHÁNH HỒ CHÍ MINH
• 2.2.1. Tình hình chung về hoạt động tín dụng và rủi ro tín dụng
• 2.2.2. Các sản phẩm tín dụng
• 2.2.3. Quy trình tín dụng
• 2.2.4. Tình hình dư nợ tín dụng
• 2.2.5. Cơ cấu dư nợ tín dụng
• 2.2.6. Tình hình nợ quá hạn và trích lập dự phòng rủi ro tín dụng
• 2.2.7. Các chỉ tiêu đánh giá mức độ rủi ro tín dụng
• 2.2.8. Công tác kiểm soát rủi ro tín dụng
• 2.2.9. Công tác tài trợ tổn thất rủi ro tín dụng
• 2.3. ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG RỦI RO TÍN DỤNG VÀ QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG TMCP NGOẠI THƢƠNG VIỆT NAM – CHI NHÁNH HỒ CHÍ MINH
• 2.3.1. Những kết quả đạt được
• 2.3.2. Những hạn chế cần khắc phục
• 2.3.3. Nguyên nhân gây ra rủi ro tín dụng tại ngân hàng TMCP Ngoại thƣơng Việt Nam – Chi nhánh Hồ Chí Minh
• 2.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM HẠN CHẾ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG TMCP NGOẠI THƢƠNG VIỆT NAM – CHI NHÁNH HỒ CHÍ MINH
• 3.1. ĐỊNH HƢỚNG HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG CỦA NGÂN HÀNG TMCP NGOẠI THƢƠNG VIỆT NAM – CHI NHÁNH HỒ CHÍ MINH
• 3.1.1. Định hƣớng phát triển hoạt động tín dụng của ngân hàng TMCP Ngoại thƣơng Việt Nam – Chi nhánh Hồ Chí Minh
• 3.1.2. Mục tiêu hoạt động tín dụng của ngân hàng TMCP Ngoại thƣơng Việt Nam – Chi nhánh Hồ Chí Minh
• 3.2. GIẢI PHÁP HẠN CHẾ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG TMCP NGOẠI THƢƠNG VIỆT NAM – CHI NHÁNH HỒ CHÍ MINH
• 3.2.1. Nhóm giải pháp xây dựng và hoàn thiện môi trƣờng quản trị rủi ro tín dụng
• 3.2.2. Nhóm giải pháp về điều hành quy trình cấp tín dụng đúng và chuẩn xác
• 3.2.3. Nhóm giải pháp về duy trì quy trình đo lƣờng và giám sát tín dụng hiệu quả
• 3.2.4. Nhóm giải pháp về đẩy mạnh công tác kiểm soát rủi ro tín dụng
• 3.2.5. Nâng cao chất lƣợng và hiệu quả của bộ phận giám sát tín dụng
• 3.2.5.1. Nâng cao chất lƣợng, hiệu quả của Bộ máy Kiểm toán nội bộ tại Vietcombank
• 3.2.5.2. Phối hợp hiệu quả giữa thanh tra NHNN, kiểm toán độc lập, kiểm toán nội bộ và kiểm soát nội bộ Vietcombank
• 3.3. ĐỀ XUẤT VÀ KIẾN NGHỊ
• 3.3.1. Đối với Ngân hàng TMCP Ngoại thƣơng Việt Nam
• 3.3.2. Đối với Ngân hàng nhà nƣớc Việt Nam
• 3.3.3. Đối với Chính phủ
• 3.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về rủi ro tín dụng tại Vietcombank HCM

Rủi ro tín dụng là một trong những vấn đề quan trọng mà các ngân hàng thương mại, đặc biệt là Vietcombank HCM, phải đối mặt. Hoạt động tín dụng không chỉ là nguồn thu chính mà còn là yếu tố quyết định sự tồn tại và phát triển của ngân hàng. Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gia tăng và yêu cầu về quản lý rủi ro ngày càng khắt khe, việc hiểu rõ về rủi ro tín dụng là rất cần thiết. Nghiên cứu này sẽ phân tích tình hình rủi ro tín dụng tại Vietcombank HCM, từ đó đưa ra các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro tín dụng.

1.1. Khái niệm và phân loại rủi ro tín dụng

Rủi ro tín dụng được định nghĩa là khả năng người vay không thể thực hiện nghĩa vụ thanh toán nợ. Phân loại rủi ro tín dụng có thể dựa trên nguyên nhân phát sinh, bao gồm nguyên nhân chủ quan từ người vay và nguyên nhân khách quan từ môi trường kinh doanh.

1.2. Tác động của rủi ro tín dụng đến hoạt động ngân hàng

Rủi ro tín dụng có thể gây ra tổn thất tài chính nghiêm trọng cho ngân hàng, làm giảm giá trị thị trường của vốn ngân hàng và thậm chí dẫn đến phá sản. Điều này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc quản lý rủi ro tín dụng hiệu quả.

II. Thực trạng rủi ro tín dụng tại Vietcombank HCM

Tình hình rủi ro tín dụng tại Vietcombank HCM trong những năm qua đã có nhiều biến động. Mặc dù ngân hàng đã có những nỗ lực trong việc kiểm soát rủi ro, nhưng vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế. Tỷ lệ nợ xấu và nợ quá hạn vẫn ở mức cao, ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động của ngân hàng. Việc phân tích thực trạng này sẽ giúp nhận diện rõ hơn các vấn đề cần khắc phục.

2.1. Tình hình nợ xấu và nợ quá hạn

Tỷ lệ nợ xấu tại Vietcombank HCM đã có xu hướng tăng trong những năm gần đây, với tỷ lệ nợ xấu năm 2016 là 0,98%. Điều này cho thấy sự cần thiết phải có các biện pháp kiểm soát rủi ro hiệu quả hơn.

2.2. Nguyên nhân dẫn đến rủi ro tín dụng

Nguyên nhân dẫn đến rủi ro tín dụng tại Vietcombank HCM bao gồm cả yếu tố chủ quan từ người vay và yếu tố khách quan từ môi trường kinh doanh. Việc nhận diện rõ nguyên nhân sẽ giúp ngân hàng có những giải pháp phù hợp.

III. Giải pháp quản lý rủi ro tín dụng tại Vietcombank HCM

Để giảm thiểu rủi ro tín dụng, Vietcombank HCM cần áp dụng một số giải pháp quản lý hiệu quả. Các giải pháp này không chỉ giúp cải thiện chất lượng tín dụng mà còn nâng cao hiệu quả hoạt động của ngân hàng. Việc xây dựng một môi trường quản lý rủi ro tín dụng chặt chẽ là rất cần thiết.

3.1. Cải thiện quy trình cấp tín dụng

Quy trình cấp tín dụng cần được cải thiện để đảm bảo tính chính xác và hiệu quả. Việc thiết lập các tiêu chí cấp tín dụng rõ ràng sẽ giúp giảm thiểu rủi ro.

3.2. Tăng cường giám sát và kiểm soát rủi ro

Ngân hàng cần tăng cường công tác giám sát và kiểm soát rủi ro tín dụng sau khi cho vay. Hệ thống cảnh báo sớm về các khoản vay có vấn đề sẽ giúp ngân hàng kịp thời xử lý.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu

Nghiên cứu này không chỉ cung cấp cái nhìn tổng quan về rủi ro tín dụng tại Vietcombank HCM mà còn đưa ra các ứng dụng thực tiễn trong quản lý rủi ro. Các giải pháp đề xuất sẽ giúp ngân hàng nâng cao hiệu quả hoạt động và giảm thiểu rủi ro tín dụng.

4.1. Kết quả đạt được từ các giải pháp

Việc áp dụng các giải pháp quản lý rủi ro tín dụng đã giúp Vietcombank HCM cải thiện tỷ lệ nợ xấu và nâng cao chất lượng tín dụng. Điều này góp phần vào sự phát triển bền vững của ngân hàng.

4.2. Những thách thức trong việc thực hiện giải pháp

Mặc dù đã có những kết quả tích cực, nhưng ngân hàng vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức trong việc thực hiện các giải pháp quản lý rủi ro tín dụng. Cần có sự hỗ trợ từ các cơ quan chức năng để nâng cao hiệu quả.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai

Rủi ro tín dụng là một vấn đề không thể tránh khỏi trong hoạt động ngân hàng. Tuy nhiên, với những giải pháp quản lý hiệu quả, Vietcombank HCM có thể giảm thiểu rủi ro và nâng cao hiệu quả hoạt động. Hướng phát triển tương lai cần tập trung vào việc cải thiện quy trình và nâng cao năng lực quản lý rủi ro.

5.1. Định hướng phát triển trong tương lai

Vietcombank HCM cần tiếp tục mở rộng hoạt động tín dụng và cải thiện quy trình quản lý rủi ro để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường.

5.2. Tầm quan trọng của việc nâng cao năng lực quản lý

Nâng cao năng lực quản lý rủi ro tín dụng là yếu tố quyết định sự thành công của Vietcombank HCM trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong hệ thống các ngân hàng thương mại (NHTM), hoạt động tín dụng đóng vai trò là hoạt động kinh doanh cốt lõi, mang lại nguồn thu nhập chủ yếu nhưng cũng đồng thời là mảng nghiệp vụ tiềm ẩn rủi ro cao nhất. Rủi ro tín dụng (RRTD) khi phát sinh không chỉ gây tổn thất tài chính trực tiếp, làm suy giảm giá trị thị trường của nguồn vốn ngân hàng mà trong trường hợp nghiêm trọng có thể dẫn tới thua lỗ kéo dài, mất khả năng thanh toán và phá sản.

Ngân hàng Thương mại Cổ phần Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) là một trong những định chế tài chính quy mô lớn tại Việt Nam với mạng lưới gồm 101 chi nhánh và 395 phòng giao dịch trên toàn quốc. Tại Chi nhánh Thành phố Hồ Chí Minh (VCB HCM), quy mô dư nợ duy trì tốc độ tăng trưởng ổn định; tuy nhiên, hoạt động tín dụng của chi nhánh chịu áp lực từ các biến động kinh tế vĩ mô và môi trường kinh doanh.

Bối cảnh thực tiễn tại VCB HCM được tác giả chỉ ra thông qua các đặc điểm cụ thể:

• Dù vận hành theo mô hình ngân hàng TMCP, tỷ lệ vốn Nhà nước tại Vietcombank vẫn chiếm tỷ trọng chi phối, kéo theo tỷ trọng cho vay đối với khối doanh nghiệp Nhà nước còn cao trong khi hiệu quả kinh doanh của nhiều đơn vị thuộc khối này chưa tương xứng.
• Việc chuyển dịch và mở rộng cơ cấu cho vay sang các công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) làm phát sinh các nguy cơ liên quan đến năng lực quản trị doanh nghiệp và đạo đức kinh doanh của khách hàng vay.
• Chiến lược kinh doanh của VCB HCM tập trung đẩy mạnh cho vay bán lẻ và mở rộng mạng lưới các phòng giao dịch, đặt ra yêu cầu nâng cao chuẩn mực đo lường, thẩm định và giám sát tín dụng vốn còn một số bất cập, chưa kịp thời cập nhật đầy đủ theo các chuẩn mực quốc tế.

Khóa luận xác định các mục tiêu nghiên cứu cụ thể:

1. Phân tích, đánh giá và làm rõ thực trạng rủi ro tín dụng tại Vietcombank - Chi nhánh TP. Hồ Chí Minh, từ đó chỉ ra những mặt hạn chế và nguyên nhân dẫn đến rủi ro.
2. Đề xuất hệ thống các giải pháp nhằm hạn chế và kiểm soát rủi ro tín dụng tại Vietcombank - Chi nhánh TP. Hồ Chí Minh.

Nhiệm vụ nghiên cứu được cụ thể hóa qua 3 câu hỏi nghiên cứu:

1. Rủi ro tín dụng là gì và những nguyên nhân nào dẫn đến rủi ro tín dụng trong hoạt động ngân hàng?
2. Thực trạng rủi ro tín dụng và công tác quản trị rủi ro tín dụng trong hoạt động tín dụng tại Vietcombank - Chi nhánh TP. Hồ Chí Minh giai đoạn 2013 - 2017 diễn ra như thế nào?
3. Những biện pháp nào có thể áp dụng để hạn chế, phòng ngừa và xử lý khi rủi ro tín dụng xảy ra tại chi nhánh?

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Rủi ro tín dụng và công tác quản trị rủi ro tín dụng tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam – Chi nhánh TP. Hồ Chí Minh.
• Phạm vi nội dung: Tập trung vào các nghiệp vụ tín dụng, nhận diện, đo lường, giám sát, kiểm soát và tài trợ rủi ro tín dụng trong hoạt động ngân hàng thương mại.
• Phạm vi không gian: Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam – Chi nhánh TP. Hồ Chí Minh.
• Phạm vi thời gian: Dữ liệu và thực trạng hoạt động giai đoạn 2013 – 2017.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận hệ thống hóa cơ sở lý luận về tín dụng và quản trị rủi ro tín dụng của NHTM dựa trên các khái niệm kinh tế học và quy định pháp lý hiện hành:

• Khái niệm tín dụng ngân hàng: Là quan hệ tín dụng giữa ngân hàng/tổ chức tín dụng với các đơn vị, tổ chức kinh tế và cá nhân, trong đó ngân hàng huy động vốn và cấp vốn bằng tiền tệ với nguyên tắc hoàn trả cả gốc và lãi sau một thời hạn xác định.
• Khái niệm rủi ro tín dụng: Tiếp cận từ các nghiên cứu quốc tế của Anthony Saunders (2007) (khoản lỗ tiềm năng khi luồng thu nhập dự kiến không được thực hiện đầy đủ về số lượng và thời hạn) và Timothy W. Koch (2006) (sự thay đổi tiềm ẩn của thu nhập thuần và thị giá khi khách hàng không thanh toán hoặc thanh toán trễ hạn); kết hợp với quy định tại Khoản 1 Điều 3 Thông tư số 02/2013/TT-NHNN của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam xác định RRTD là tổn thất có khả năng xảy ra đối với nợ của tổ chức tín dụng do khách hàng không thực hiện hoặc không có khả năng thực hiện nghĩa vụ theo cam kết.
• Phân loại rủi ro tín dụng:
  • Theo nguyên nhân phát sinh: Rủi ro giao dịch (gồm rủi ro lựa chọn, rủi ro bảo đảm, rủi ro nghiệp vụ) và rủi ro danh mục (gồm rủi ro nội tại, rủi ro tập trung).
  • Theo tính chất chủ quan/khách quan: Rủi ro khách quan (môi trường kinh tế, thiên tai, dịch bệnh, khung pháp lý) và rủi ro chủ quan (từ phía người vay như đạo đức, năng lực quản lý; từ phía ngân hàng như trình độ cán bộ, thẩm định lỏng lẻo, thiếu kiểm tra sau giải ngân).
• Chỉ số định lượng đo lường rủi ro: Tỷ lệ nợ quá hạn, tỷ lệ nợ xấu (Nợ xấu / Tổng dư nợ), và hệ số thu nợ: $$\text{Hệ số thu nợ} = \frac{\text{Doanh thu thu nợ}}{\text{Doanh thu cho vay}} \times 100%$$
• Nội dung quản trị rủi ro tín dụng: Bao gồm 4 khâu nghiệp vụ khép kín: Nhận dạng rủi ro $\rightarrow$ Đo lường rủi ro $\rightarrow$ Giám sát rủi ro $\rightarrow$ Tài trợ rủi ro.

Các mô hình lượng hóa và xếp hạng rủi ro tín dụng được tác giả phân tích:

1. Mô hình 6C: Đánh giá định tính năng lực khách hàng qua 6 yếu tố: Tư cách người vay (Character), Năng lực (Capacity), Thu nhập/Dòng tiền (Cashflow), Bảo đảm tiền vay (Collateral), Điều kiện (Conditions), Kiểm soát (Control).
2. Mô hình điểm số Z (E. Altman): Sử dụng 5 tỷ số tài chính $X_1$ đến $X_5$ với tiêu chí phân định: $Z < 1{,}81$ (nguy cơ rủi ro cao), $1{,}81 \le Z \le 2{,}99$ (vùng chưa xác định), $Z > 2{,}99$ (vùng an toàn, không có khả năng vỡ nợ).
3. Mô hình điểm số tín dụng cá nhân: Đánh giá 7 đến 12 chỉ tiêu (tuổi đời, nghề nghiệp, tình trạng tài sản, nhà ở, số người phụ thuộc...) với thang điểm từ 1 đến 10.
4. Hệ thống xếp hạng tín dụng của Standard & Poor's: Phân loại theo 10 mức chất lượng từ AAA đến D.

Mức xếp hạng	Tình trạng tín dụng theo Standard & Poor's
AAA	Chất lượng cao nhất, rủi ro thấp nhất, khả năng trả nợ cao nhất
AA	Chất lượng cao, khả năng đáp ứng nghĩa vụ tài chính rất tốt
A	Chất lượng trên trung bình, rủi ro giao dịch thấp
BBB	Chất lượng trung bình, mức độ an toàn tương đối tốt
BB	Chất lượng trung bình mang yếu tố đầu cơ, dễ bị tổn thương
B	Chất lượng dưới trung bình, dễ bị mất khả năng trả nợ
CCC	Chất lượng kém, phụ thuộc nhiều vào điều kiện kinh tế thuận lợi
CC	Mang tính đầu cơ cao, nguy cơ vỡ nợ rất lớn
C	Chất lượng kém nhất, đang trong quá trình dàn xếp phá sản
D	Doanh nghiệp thực sự đã rơi vào tình trạng vỡ nợ

Khóa luận sử dụng phương pháp nghiên cứu định tính, bao gồm:

• Phương pháp thu thập dữ liệu: Khai thác dữ liệu thứ cấp từ các báo cáo tài chính, báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, báo cáo tín dụng nội bộ của VCB HCM giai đoạn 2013 – 2017, các văn bản quy phạm pháp luật và tạp chí chuyên ngành ngân hàng.
• Phương pháp xử lý và phân tích: Áp dụng phương pháp thống kê mô tả, phân loại, so sánh tương đối - tuyệt đối giữa các năm nhằm đánh giá biến động dư nợ, cơ cấu tín dụng, nợ quá hạn, nợ xấu và hiệu quả của các công cụ kiểm soát rủi ro.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Những vấn đề chung về tín dụng và quản trị rủi ro tín dụng tại Ngân hàng thương mại

• Hệ thống hóa lý luận: Trình bày bản chất kinh tế của tín dụng ngân hàng, các tiêu thức phân loại tín dụng (theo thời hạn: ngắn hạn $\le 1$ năm, trung hạn $1-5$ năm, dài hạn $> 5$ năm; theo mục đích: sản xuất - lưu thông hàng hóa, tiêu dùng; theo tài sản bảo đảm: có bảo đảm, không có bảo đảm).
• Phân tích cơ chế tác động của RRTD: Làm rõ hậu quả dây chuyền khi rủi ro phát sinh gồm gia tăng chi phí trích lập DPRR, sụt giảm lợi nhuận, giảm khả năng thanh khoản, suy giảm uy tín thị trường và nguy cơ mất an toàn hệ thống dẫn tới phá sản.
• Nghiên cứu quy trình quản trị RRTD: Trình bày chi tiết các giải pháp giám sát (chính sách tín dụng, bảo hiểm tín dụng, đa dạng hóa danh mục, cơ cấu lại nợ, công cụ tín dụng phái sinh) và các biện pháp tài trợ rủi ro (sử dụng quỹ DPRR, quỹ dự phòng tài chính, phát mại tài sản thế chấp, đòi người bảo lãnh trả nợ thay, bán nợ, khởi kiện).
• Bài học kinh nghiệm quốc tế và trong nước:
  • Trung Quốc: Rút ra nguyên nhân nợ xấu do tăng trưởng tín dụng quá nóng, cho vay dựa quá nhiều vào tài sản thế chấp thay vì dòng tiền trả nợ, trình độ cán bộ hạn chế và buông lỏng giám sát sau giải ngân.
  • Nhật Bản: Bài học về vai trò của Cơ quan Dịch vụ Tài chính (FSA) trong việc siết chặt trích lập dự phòng và xử lý tài sản không thu hồi được sau các giai đoạn tăng trưởng nóng.
  • VietinBank: Kinh nghiệm chuyển đổi mô hình tổ chức bộ máy tín dụng theo các khối chức năng độc lập và quản trị danh mục linh hoạt.
  • BIDV: Kinh nghiệm ứng dụng hệ thống xếp hạng khách hàng 7 bậc (từ A+ đến F) kết hợp phân loại khoản vay 7 nhóm để thiết lập hạn mức tín dụng và chính sách tài sản bảo đảm tương ứng.

Chương 2: Thực trạng rủi ro tín dụng và quản trị rủi ro tín dụng tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam – Chi nhánh Hồ Chí Minh

• Khái quát đơn vị nghiên cứu: Trình bày lịch sử hình thành, cơ cấu tổ chức quản lý và kết quả hoạt động kinh doanh tổng thể của VCB HCM giai đoạn 2013 – 2017.
• Thực trạng hoạt động cấp tín dụng và biến động rủi ro:
  • Khảo sát các sản phẩm tín dụng hiện hành và các bước trong quy trình cấp tín dụng tại chi nhánh.
  • Đánh giá quy mô và cơ cấu tổng dư nợ theo thời hạn, theo loại tiền tệ (VND, ngoại tệ), theo thành phần kinh tế (doanh nghiệp Nhà nước, công ty TNHH, công ty cổ phần, doanh nghiệp FDI, cá nhân) và theo ngành kinh tế.
  • Phân tích thực trạng nợ quá hạn, phân loại nợ từ nhóm 1 đến nhóm 5 theo quy định của NHNN, tình hình trích lập quỹ dự phòng rủi ro tín dụng và biến động hệ số thu nợ qua các năm.
• Đánh giá công tác quản trị và nguyên nhân:
  • Thành tựu: Thiết lập quy trình cấp tín dụng tương đối chặt chẽ, kiểm soát tỷ lệ nợ xấu ở mức dưới ngưỡng an toàn theo quy định, duy trì năng lực trích lập dự phòng rủi ro để bù đắp tổn thất.
  • Hạn chế: Công tác thẩm định khách hàng ở một số khoản vay còn thiếu chuyên sâu; việc phân tích dòng tiền chưa dự báo hết biến động thị trường; hệ thống thông tin cảnh báo sớm chưa hoàn thiện; công tác kiểm tra, giám sát sau khi giải ngân đôi khi còn mang tính hình thức.
  • Nguyên nhân: Tác giả chỉ ra 3 nhóm nguyên nhân gồm nguyên nhân từ phía khách hàng vay (kinh doanh thua lỗ, sử dụng vốn sai mục đích, thiếu minh bạch báo cáo tài chính), nguyên nhân từ phía ngân hàng (trình độ chuyên môn của cán bộ tín dụng chưa đồng đều, sức ép cạnh tranh chỉ tiêu tăng trưởng, kiểm tra sau vay lỏng lẻo) và nguyên nhân khách quan từ môi trường kinh tế, pháp lý (sự thay đổi chính sách, biến động thị trường bất động sản và xuất nhập khẩu).

Chương 3: Một số giải pháp nhằm hạn chế rủi ro tín dụng tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam – Chi nhánh Hồ Chí Minh

• Định hướng và mục tiêu hoạt động: Trình bày định hướng phát triển tín dụng an toàn, bền vững, đẩy mạnh phát triển tín dụng bán lẻ và mở rộng mạng lưới phòng giao dịch của Vietcombank.
• Hệ thống 5 nhóm giải pháp hoàn thiện quản trị RRTD tại VCB HCM:
  1. Xây dựng và hoàn thiện môi trường quản trị RRTD: Nâng cao năng lực quản trị của Hội đồng quản trị và Ban điều hành; định kỳ rà soát chiến lược và chính sách tín dụng; xây dựng văn hóa kiểm soát rủi ro trong toàn thể cán bộ nhân viên; bồi dưỡng chuyên môn, đạo đức nghề nghiệp và am hiểu ngành nghề cho cán bộ thẩm định.
  2. Điều hành quy trình cấp tín dụng chuẩn xác: Hoàn thiện hệ thống xếp hạng tín dụng nội bộ, xây dựng bộ tiêu chí cấp tín dụng khoa học; siết chặt quản lý hạn mức tín dụng theo ngành và đối tượng khách hàng; mở rộng hình thức đồng tài trợ đối với các dự án có quy mô vốn lớn nhằm phân tán rủi ro.
  3. Duy trì quy trình đo lường và giám sát tín dụng hiệu quả: Tăng cường kiểm soát sau giải ngân; thiết lập hệ thống cảnh báo sớm phát hiện khoản nợ có vấn đề dựa trên các chỉ báo dòng tiền và hoạt động kinh doanh; nâng cao chất lượng báo cáo phân tích tín dụng; đẩy nhanh tiến độ xử lý tài sản bảo đảm và trích lập dự phòng đầy đủ.
  4. Đẩy mạnh kiểm soát rủi ro tín dụng: Phát huy vai trò của Ban Quản trị Rủi ro; củng cố hoạt động kiểm soát nội bộ nhằm phát hiện sớm các sai sót quy trình và vi phạm nghiệp vụ.
  5. Nâng cao hiệu quả giám sát tín dụng và kiểm toán nội bộ: Tăng cường tính độc lập, chuyên nghiệp của bộ máy kiểm toán nội bộ; phối hợp chặt chẽ giữa thanh tra NHNN, kiểm toán độc lập và kiểm toán nội bộ Vietcombank.
• Đề xuất, kiến nghị vĩ mô:
  • Đối với Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Hội sở chính): Hoàn thiện cơ chế phân cấp ủy quyền phán quyết tín dụng, nâng cấp hệ thống công nghệ thông tin lõi và kho dữ liệu khách hàng tập trung.
  • Đối với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam: Hoàn thiện hành lang pháp lý về phân loại nợ, trích lập dự phòng; tăng cường hiệu quả cung cấp thông tin của Trung tâm Thông tin Tín dụng Quốc gia (CIC); nâng cao hiệu lực thanh tra, giám sát ngân hàng.
  • Đối với Chính phủ: Ổn định môi trường kinh tế vĩ mô, hoàn thiện khung pháp lý về xử lý tài sản bảo đảm, hỗ trợ thị trường mua bán nợ và nâng cao tính minh bạch tài chính doanh nghiệp.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận ghi nhận các kết quả nghiên cứu và dữ liệu thực tế tại đơn vị:

• Tỷ lệ nợ xấu tại VCB HCM trong giai đoạn nghiên cứu được kiểm soát ở mức thấp và có xu hướng giảm dần qua các năm: đạt 1,54% (năm 2013), giảm xuống 1,30% (năm 2014), tiếp tục giảm còn 0,92% (năm 2015) và duy trì ở mức 0,98% (năm 2016).

Năm khảo sát	Tỷ lệ nợ xấu (%) tại VCB HCM
2013	1,54%
2014	1,30%
2015	0,92%
2016	0,98%

• Đưa ra bức tranh phân tích toàn diện về các mặt tồn tại trong cơ cấu dư nợ và mô hình quản trị rủi ro tại chi nhánh, đặc biệt là rủi ro phát sinh từ chuyển dịch cho vay khối doanh nghiệp ngoài quốc doanh và mở rộng mạng lưới bán lẻ.
• Đề xuất hệ thống 5 nhóm giải pháp nghiệp vụ đồng bộ gắn với các khâu trước - trong - sau khi cấp tín dụng, kết hợp 3 nhóm kiến nghị đối với Hội sở chính Vietcombank, Ngân hàng Nhà nước và Chính phủ.
• Đóng góp của đề tài: Tác giả tự nêu việc nghiên cứu giúp VCB HCM đánh giá lại toàn diện thực trạng rủi ro tín dụng tại chi nhánh trong giai đoạn 2013 – 2017, khắc phục khoảng trống về mặt thời gian và không gian nghiên cứu so với các công trình trước đây; đồng thời công trình cung cấp nguồn tư liệu học tập, tham khảo cho sinh viên và giảng viên ngành Tài chính - Ngân hàng.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận có các hạn chế gắn liền với phạm vi và phương pháp nghiên cứu được tác giả trình bày:

• Phạm vi không gian nghiên cứu chỉ tập trung tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam – Chi nhánh TP. Hồ Chí Minh trong phạm vi thời gian từ năm 2013 đến năm 2017; do đó các kết luận và đề xuất chủ yếu phản ánh đặc thù hoạt động của chi nhánh này mà chưa bao quát toàn bộ hệ thống Vietcombank trên phạm vi cả nước.
• Phương pháp nghiên cứu chủ yếu dừng lại ở định tính, phân tích thống kê mô tả và so sánh số liệu tài chính thứ cấp, chưa ứng dụng các mô hình kinh tế lượng hồi quy định lượng chuyên sâu để kiểm định mức độ tác động của từng nhân tố vi mô, vĩ mô đến quy mô rủi ro tín dụng.

Giá trị tham khảo

Khóa luận có giá trị tham khảo cụ thể cho các nhóm đối tượng:

• Sinh viên chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng: Nguồn tài liệu học tập tham khảo về cách thức triển khai đề tài phân tích thực trạng rủi ro tín dụng tại một chi nhánh ngân hàng thương mại, phương pháp phân loại nợ và cách trình bày các chỉ tiêu đánh giá chất lượng tín dụng.
• Cán bộ tín dụng và quản trị rủi ro tại các NHTM: Tham khảo khung phân tích nguyên nhân gây rủi ro từ ba phía (khách hàng, ngân hàng, môi trường kinh tế) và hệ thống 5 nhóm giải pháp phòng ngừa, giám sát sau giải ngân.
• Học viên, người làm nghiên cứu: Tham khảo phần tổng hợp lý luận về các mô hình đo lường rủi ro tín dụng (Mô hình 6C, Mô hình điểm số Z của Altman, thang xếp hạng tín dụng Standard & Poor's) và bài học kinh nghiệm quản trị rủi ro của Trung Quốc, Nhật Bản, VietinBank và BIDV.

Câu hỏi thường gặp

1. Tỷ lệ nợ xấu tại Vietcombank – Chi nhánh TP. Hồ Chí Minh biến động như thế nào qua các năm trong giai đoạn nghiên cứu?
Theo số liệu được tác giả công bố trong khóa luận, tỷ lệ nợ xấu tại VCB HCM đạt 1,54% vào năm 2013; giảm xuống 1,30% vào năm 2014; tiếp tục giảm về 0,92% vào năm 2015 và duy trì ở mức 0,98% vào năm 2016.

2. Công thức xác định Hệ số thu nợ được tác giả sử dụng trong khóa luận là gì?
Hệ số thu nợ được tính theo công thức: $$\text{Hệ số thu nợ} = \frac{\text{Doanh thu thu nợ}}{\text{Doanh thu cho vay}} \times 100%$$ Chỉ số này phản ánh tiến độ và hiệu quả của công tác thu hồi nợ vay tại ngân hàng thương mại.

3. Tiêu chí phân loại rủi ro theo Mô hình điểm số Z của E. Altman được trình bày như thế nào?
Mô hình điểm số Z sử dụng 5 tỷ số tài chính $X_1$ đến $X_5$ để tính giá trị Z. Khách hàng được phân loại dựa trên 3 ngưỡng điểm:

• $Z < 1{,}81$: Khách hàng có nguy cơ rủi ro tín dụng cao (khả năng vỡ nợ cao).
• $1{,}81 \le Z \le 2{,}99$: Vùng chưa xác định được mức độ an toàn tài chính.
• $Z > 2{,}99$: Khách hàng ở vùng an toàn, không có nguy cơ vỡ nợ.

4. Kinh nghiệm quản trị rủi ro tín dụng của BIDV được tác giả đúc kết qua những điểm trọng tâm nào?
Theo khóa luận, hệ thống quản trị rủi ro của BIDV nổi bật ở việc phân loại khách hàng dựa trên chỉ tiêu tài chính thành 7 nhóm (A+, A, B, C, D, E, F) và phân loại khoản vay theo cả yếu tố định tính lẫn định lượng thành 7 nhóm (chất lượng cao, chất lượng tốt, chất lượng đạt yêu cầu, cần theo dõi, kém chất lượng, khó đòi, mất vốn), từ đó thiết lập chính sách cho vay, mức cấp tín dụng tối đa và lộ trình thu nợ riêng biệt cho từng nhóm.

5. Khóa luận đề xuất bao nhiêu nhóm giải pháp nhằm hạn chế rủi ro tín dụng tại VCB HCM?
Khóa luận đề xuất 5 nhóm giải pháp đối với VCB HCM: (1) Xây dựng và hoàn thiện môi trường quản trị RRTD; (2) Điều hành quy trình cấp tín dụng đúng và chuẩn xác; (3) Duy trì quy trình đo lường và giám sát tín dụng hiệu quả; (4) Đẩy mạnh công tác kiểm soát RRTD; (5) Nâng cao chất lượng và hiệu quả của bộ máy kiểm toán nội bộ cùng bộ phận giám sát tín dụng.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Tôn Nữ Khánh Nhân đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về tín dụng, các mô hình lượng hóa rủi ro và kinh nghiệm quản trị rủi ro tín dụng của các tổ chức tài chính trong và ngoài nước. Dựa trên dữ liệu thực tế giai đoạn 2013 – 2017, đề tài đã phân tích rõ thực trạng cấp tín dụng, biến động nợ xấu và các điểm hạn chế trong quy trình kiểm soát rủi ro tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam – Chi nhánh TP. Hồ Chí Minh. Từ việc nhận diện đầy đủ các nguyên nhân chủ quan và khách quan, công trình đã đề xuất hệ thống 5 nhóm giải pháp nghiệp vụ đồng bộ và các kiến nghị vĩ mô nhằm nâng cao chất lượng tín dụng và kiểm soát rủi ro tại chi nhánh.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu và kết luận, đề tài nghiên cứu đƣợc trình bày gồm ba chƣơng: Chƣơng 1: Những vấn đề chung về tín dụng và quản trị rủi ro tín dụng tại Ngân hàng thƣơng mại. Chƣơng 2: Thực trạng rủi ro tín dụng và quản trị rủi ro tín dụng Ngân hàng TMCP Ngoại thƣơng Việt Nam- Chi nhánh Hồ Chí Minh. Chƣơng 3: Một số giải pháp nhằm hạn chế rủi ro tín dụng tại Ngân hàng TMCP Ngoại thƣơng Việt Nam- Chi nhánh Hồ Chí Minh. Đóng góp của đề tài Kết quả nghiên cứu của đề tài mang lại các đóng góp sau: - Giúp ngân hàng TMCP Ngoại thƣơng Việt Nam – chi nhánh Hồ Chí Minh đánh giá lại RRTD tại ngân hàng và tìm ra đƣợc giải pháp thích hợp để kiểm soát rủi ro tín dụng.

- Đề tài có thể đƣợc sử dụng nhƣ nguồn tài liệu tham khảo học tập cho sinh viên và giảng viên. - Qua quá trình thực hiện đề tài, sinh viên đƣợc tiếp cận với thực tiễn, nâng cao đƣợc năng lực nghiên cứu của bản thân. NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ TÍN DỤNG VÀ QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1. TÍN DỤNG NGÂN HÀNG 1.

Khái niệm Tín dụng là một phạm trù kinh tế, là sản phẩm của nền kinh tế hàng hóa. Tín dụng ra đời, tồn tại qua nhiều hình thái kinh tế- xã hội. Tín dụng là quan hệ kinh tế đƣợc biểu hiện dƣới hình thái tiền tệ hay hiện vât, trong đó ngƣời đi vay phải trả cho ngƣời cho vay cả gốc và lãi sau một thời gian nhất định. Quan hệ này đƣợc thể hiện qua các nội dung cơ bản: - Ngƣời cho vay chuyển giao cho ngƣời đi vay một lƣợng giá trị nhất định.

Giá trị này có thể dƣới hình thái tiền tệ hay hiện vật nhƣ hàng hóa, máy móc, thiết bị,… - Ngƣời đi vay chỉ đƣợc sử dụng tạm thời lƣợng giá trị chuyển giao trong một thời gian nhất định. Sau khi hết hạn sử dụng ngƣời đi vay phải có nghĩa vụ hoàn trả cho ngƣời cho vay một lƣợng giá trị lớn hơn lƣợng giá trị ban đầu. Tín dụng ngân hàng là quan hệ tín dụng giữa các ngân hàng, tổ chức tín dụng với các đơn vị, các tổ chức kinh tế và cá nhân đƣợc thực hiện dƣới hình thức các ngân hàng, tổ chức tín dụng sẽ đứng ra huy động vốn rồi dùng nguồn vốn đó để cho vay đối với các đối tƣợng nêu trên. Tín dụng ngân hàng có những đặc điểm riêng so với tín dụng nói chung có những đặc điểm khác biệt nhƣ: - Huy động vốn và cho vay vốn đều thực hiện dƣới hình thức tiền tệ.

- Ngân hàng đóng vai trò trung gian trong quá trình huy động vốn và cho vay; - Quá trình vận động và phát triển của tín dụng ngân hàng không hoàn toàn phù hợp với quy mô phát triển sản xuất và lƣu thông hàng hóa; - Tín dụng ngân hàng thúc đẩy quá trình tập trung và điều hòa vốn giữa các chủ thể trong nền kinh tế. 7 Tín dụng ngân hàng có nhiều ƣu điểm về thời hạn cho vay linh hoạt, đáp ứng đƣợc mọi nhu cầu vay vốn của khách hàng; khối lƣợng tín dụng lớn và phạm vi tín dụng hiện nay đã đƣợc mở rộng với mọi ngành, mọi lĩnh vực trong nền kinh tế tuy nhiên lại có độ rủi ro cao do ngân hàng có thể cho vay số tiền lớn hơn nhiều so với số vốn tự có, hoặc có sự chuyển đổi thời hạn và phạm vi tín dụng rộng. Phân loại tín dụng ngân hàng Các cách phân loại tín dụng ngân hàng dựa vào các căn cứ khác nhau tuỳ theo mục đích nghiên cứu, tuy nhiên, phân loại tín dụng ngân hàng có thể theo một số tiêu thức sau: - Theo thời gian sử dụng vốn vay, tín dụng ngân hàng đƣợc phân thành 3 loại sau: Tín dụng ngắn hạn: Là loại tín dụng có thời hạn tối đa một năm, thƣờng đƣợc sử dụng vào nghiệp vụ thanh toán hoặc trong các trƣờng hợp cho vay bổ sung thiếu hụt tạm thời về vốn lƣu động của các doanh nghiệp và cho vay phục vụ nhu cầu sinh hoạt tiêu dùng của cá nhân. Tín dụng trung hạn: Là loại tín dụng có thời hạn trên 1 năm và tối đa 5 năm, đƣợc dùng để cho vay vốn phục vụ nhu cầu mua sắm tài sản cố định, cải tiến đổi mới kỹ thuật, mở rộng và xây dựng các công trình nhỏ có thời hạn thu hồi vốn nhanh.

Tín dụng trung hạn đƣợc đầu tƣ để hình thành tài sản cố định và một phần vốn tối thiểu cho hoạt động sản xuất. Tín dụng dài hạn: Là loại tín dụng có thời hạn trên 5 năm, đƣợc sử dụng để cung cấp vốn cho xây dựng cơ bản, cải tiến và mở rộng sản xuất có quy mô lớn. Cùng với tín dụng trung hạn thì tín dụng dài hạn cũng đƣợc sử dụng thành vốn cố định và vốn cho hoạt động sản xuất. - Căn cứ vào mục đích sử dụng vốn vay, tín dụng ngân hàng chia thành hai loại: Tín dụng sản xuất và lƣu thông hàng hoá : Là loại tín dụng đƣợc cung cấp cho các doanh nghiệp để họ tiến hành sản xuất và kinh doanh, lƣu thông hàng hóa.

8 Tín dụng tiêu dùng: Là loại tín dụng đƣợc cấp phát cho cá nhân để đáp ứng nhu cầu tiêu dùng thƣờng đƣợc dùng để mua sắm nhà cửa, xe cộ, các thiết bị gia đình. - Căn cứ vào tính chất đảm bảo của các khoản cho vay, chia thành hai loại tín dụng: Tín dụng có bảo đảm: Là loại hình tín dụng mà các khoản cho vay phát ra đều có tài sản tƣơng đƣơng thế chấp, có các hình thức nhƣ cầm cố, thế chấp, chiết khấu và bảo lãnh. Tín dụng không có bảo đảm: Là loại hình tín dụng các khoản cho vay phát ra không cần tài sản thế chấp mà chỉ dựa vào tín chấp. Loại hình này thƣờng đƣợc ngân hàng áp dụng với khách hàng truyền thống, có quan hệ lâu dài và sòng phẳng.

Khách hàng này phải có tình hình tài chính lành mạnh và có uy tín đối với ngân hàng nhƣ trả nợ đầy đủ, đúng hạn cả gốc lẫn lãi, có dự án sản xuất kinh doanh khả thi, có khả năng hoàn trả nợ.Việc phân loại tín dụng ngân hàng theo các tiêu thức trên chỉ có ý nghĩa tƣơng đối trong nền kinh tế hiện nay. Khi các hình thức tín dụng càng đa dạng thì cách phân loại sẽ càng chi tiết. Phân loại tín dụng ngân hàng giúp cho việc nghiên cứu sự vận động của vốn tín dụng trong từng loại hình cho vay và là cơ sở để so sánh, đánh giá rủi ro của tín dụng ngân hàng. Vai trò của tín dụng ngân hàng Tín dụng ngân hàng có vai trò rất quan trọng cho nền kinh tế quốc dân trong việc ổn định, mở rộng sản xuất của doanh nghiệp, nâng cao chất lƣợng sản phẩm, hạ giá thành sản phẩm,.

Tín dụng ngân hàng có đối tƣợng vay mƣợn ở đây là tiền là vốn chứ không phải là vật tƣ, hàng hóa. Vai trò của tín dụng ngân hàng là thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế, là động lực thúc đẩy sự ra đời và phát triển các thành phần kinh tế. Hoạt động tín dụng ngân hàng giúp cung ứng vốn cho các thành phần kinh tế để các thành phần kinh tế phát triển, mở rộng sản xuất kinh doanh, đa dạng hóa ngành nghề. 9 Tín dụng ngân hàng hoạt động trong phạm vi rộng hơn do mạng lƣới chi nhánh phân bố khắp lãnh thổ và thu hút mọi chủ thể trong nền kinh tế.

Do đó trở thành một kênh cung ứng vốn nhanh nhất đối với khách hàng, những ngƣời có nhu cầu hợp pháp, tạo điều kiện cung ứng vốn cho khách hàng khi họ có cơ hội kinh doanh. Công nghệ hiện nay là một phần không thể thiếu tại các doanh nghiệp nhƣng vấn đề là họ thƣờng không có đủ vốn để thực hiện nâng cao công nghệ, tăng cƣờng cơ sở vật chất kỹ thuật mà phải thông qua kênh tín dụng để thực hiện việc đổi mới kỹ thuật công nghệ, nâng cao năng lực sản xuất, năng lực cạnh tranh. Tín dụng ngân hàng là đòn bẩy kinh tế thực hiện tái sản xuất mở rộng để nâng cao hiệu quả kinh tế, giảm giá thành sản phẩm, tập trung m rộng sản xuất vào ngành nghề, sản phẩm có hiệu quả nhất trên thị trƣờng, có vai trò là công cụ để điều tiết nền kinh tế và điều hòa lƣu thông tiền tệ. RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG 1.

Khái niệm rủi ro tín dụng Rủi ro là những biến cố không mong đợi xảy ra trong quá trình kinh doanh, sản xuất của doanh nghiệp tác động xấu đến sự tồn tại và phát triển của một doanh nghiệp. Trong hoạt động kinh doanh ngân hàng, tín dụng là hoạt động đem lại lợi nhuận chủ yếu cho ngân hàng nhƣng cũng là nghiệp vụ tiềm ẩn rủi ro lớn nhất. Thực tế, đã có rất nhiều khái niệm về RRTD ngân hàng. Anthony Sauders (2007) định nghĩa: RRTD là khoản lỗ tiềm năng khi ngân hàng cấp tín dụng cho một khách hàng, nghĩa là luồng thu nhập dự kiến mang lại từ khoản vay của ngân hàng không thể đƣợc thực hiện cả về cả số lƣợng và thời han.Koch (2006) thì “RRTD là sự thay đổi tiềm ẩn của thu nhập thuận và thị giá khi khách hàng không thanh toán hay thanh toán trễ hạn”.

Theo khoản 1 điều 3 Thông tƣ số 02/2013/TT-NHNN: “RRTD là tổn thất có khả năng xảy ra đối với nợ của tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nƣớc ngoài 1 do khách hàng không thực hiện hoặc không có khả năng thực hiện một phần hoặc toàn bộ nghĩa vụ của mình theo cam kết”. Nhƣ vậy có thể hiểu RRTD là rủi ro do một hoặc một nhóm khách hàng không thực hiện đƣợc các nghĩa vụ tài chính đối với ngân hàng. Nhƣ vậy, có thể nói RRTD là rủi ro xảy ra khi xuất hiện những biến cố không lƣờng trƣớc đƣợc do nguyên nhân chủ quan hay khách quan mà khách hàng không trả đƣợc nợ cho ngân hàng một cách đầy đủ cả gốc và lãi khi đến hạn, từ đó tác động xấu đến hoạt động của ngân hàng và có thể làm cho ngân hàng bị phá sản. RRTD là loại rủi ro phức tạp, việc quản lý và phòng ngừa rất khó khăn, nó có thể xảy ra ở bất cứ đâu, bất cứ lúc nào…Nếu không đƣợc phát hiện và xử lý kịp thời RRTD có thể khiến nảy sinh các rủi ro khác.