Quy định chung của Bộ luật Tố tụng Dân sự năm 2015 trong kỷ yếu hội thảo khoa học cấp khoa

Kỷ yếu hội thảo khoa học cấp khoa phân tích quy định chung của Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015, cung cấp thông tin chuyên sâu về pháp lý.

Người đăng

Ẩn danh
91
1
0

Phí lưu trữ

35 Point

Mục lục chi tiết

1. KHÁI NIỆM VÀ NỘI DUNG NGUYÊN TẮC TÒA ÁN XÉT XỬ ĐỘC LẬP TRONG TỐ TỤNG DÂN SỰ

1.1. Khái niệm độc lập xét xử

1.2. Các khía cạnh của độc lập xét xử

2. THỰC TRẠNG VÀ THỰC TIỄN THỰC HIỆN CÁC QUY ĐỊNH CỦA BỘ LUẬT TỐ TỤNG DÂN SỰ NĂM 2015 VỀ NGUYÊN TẮC TÒA ÁN XÉT XỬ

2.1. Tính kế thừa và sửa đổi của BLTTDS năm 2015

2.2. Những hạn chế trong thực hiện nguyên tắc tòa án độc lập xét xử

2.3. Tác động của các yếu tố bên ngoài đến tính độc lập của tòa án

3. YÊU CẦU VÀ MỘT SỐ KIẾN NGHỊ HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT TỐ TỤNG DÂN SỰ VỀ NGUYÊN TẮC TÒA ÁN XÉT XỬ ĐỘC LẬP

3.1. Yêu cầu của việc hoàn thiện pháp luật tổ tụng dân sự về nguyên tắc tòa án xét xử độc lập

3.2. Các giải pháp nâng cao tính độc lập của tòa án

Tóm tắt

I. Quy định chung Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015

Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015 là văn bản pháp lý quan trọng, quy định các nguyên tắc và thủ tục tố tụng dân sự tại Việt Nam. Quy định chung trong Bộ luật này bao gồm các nguyên tắc cơ bản như quyền yêu cầu Tòa án bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, nguyên tắc độc lập xét xử, và quy định về thẩm quyền của Tòa án. Các quy định này nhằm đảm bảo tính công bằng, khách quan trong quá trình giải quyết các vụ án dân sự. Hội thảo khoa học cấp khoa đã phân tích sâu về các quy định này, đặc biệt là nguyên tắc Tòa án không được từ chối giải quyết vụ việc dân sự vì lý do chưa có điều luật áp dụng.

1.1. Nguyên tắc độc lập xét xử

Nguyên tắc độc lập xét xử là một trong những nội dung cốt lõi của Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015. Theo đó, Tòa án phải độc lập và khách quan khi xét xử, không bị ảnh hưởng bởi các yếu tố bên ngoài. Nguyên tắc này được cụ thể hóa trong các quy định về thẩm quyền của Thẩm phán và Hội thẩm nhân dân. Hội thảo khoa học đã nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đảm bảo nguyên tắc này trong thực tiễn xét xử, đặc biệt là trong bối cảnh cải cách tư pháp hiện nay.

1.2. Quy định về thẩm quyền của Tòa án

Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015 quy định rõ thẩm quyền của Tòa án trong việc giải quyết các vụ án dân sự. Các tiêu chí xác định thẩm quyền bao gồm thẩm quyền theo lãnh thổ và thẩm quyền theo loại vụ việc. Hội thảo khoa học đã phân tích các quy định này, đồng thời chỉ ra những hạn chế và bất cập trong thực tiễn áp dụng, đặc biệt là trong việc xác định thẩm quyền của Tòa án gia đình và Tòa án cấp huyện.

II. Thực trạng và thực tiễn áp dụng Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015

Thực trạng áp dụng Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015 cho thấy nhiều vấn đề pháp lý cần được giải quyết. Mặc dù Bộ luật đã quy định rõ các nguyên tắc và thủ tục tố tụng, nhưng việc thực hiện trên thực tế vẫn còn nhiều hạn chế. Hội thảo khoa học đã chỉ ra các vấn đề như sự can thiệp của các yếu tố bên ngoài vào hoạt động xét xử, tình trạng Tòa án cấp trên quản lý Tòa án cấp dưới, và việc chưa phát huy hết quyền và trách nhiệm của Hội thẩm nhân dân.

2.1. Sự can thiệp của các yếu tố bên ngoài

Một trong những vấn đề nổi cộm trong thực tiễn áp dụng Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015 là sự can thiệp của các yếu tố bên ngoài vào hoạt động xét xử. Hội thảo khoa học đã phân tích các trường hợp cụ thể, trong đó Tòa án cấp trên can thiệp vào quyết định của Tòa án cấp dưới, làm ảnh hưởng đến tính độc lập và khách quan của quá trình xét xử. Điều này đã dẫn đến việc quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự chưa được bảo vệ một cách công bằng.

2.2. Tình trạng quản lý Tòa án cấp dưới

Hội thảo khoa học cũng chỉ ra tình trạng Tòa án cấp trên quản lý Tòa án cấp dưới cả về tổ chức, tài chính và chỉ đạo chuyên môn nghiệp vụ. Điều này đã hạn chế tính độc lập của Thẩm phán và Hội thẩm nhân dân trong quá trình xét xử. Việc quản lý này cũng làm giảm hiệu quả của nguyên tắc tranh tụng, khiến cho hoạt động xét xử trở nên nặng về thẩm vấn và xét hỏi, thay vì tạo ra sự bình đẳng giữa các bên tham gia tố tụng.

III. Giải pháp hoàn thiện Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015

Để khắc phục những hạn chế và bất cập trong thực tiễn áp dụng Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015, hội thảo khoa học đã đề xuất một số giải pháp cụ thể. Các giải pháp này tập trung vào việc hoàn thiện các quy định pháp luật, đảm bảo tính độc lập của Tòa án, và nâng cao năng lực của đội ngũ Thẩm phán và Hội thẩm nhân dân.

3.1. Hoàn thiện quy định về độc lập xét xử

Một trong những giải pháp quan trọng là hoàn thiện các quy định về độc lập xét xử. Hội thảo khoa học đề xuất cần quy định rõ trách nhiệm của Thẩm phán và Hội thẩm nhân dân trong việc tuân thủ nguyên tắc này, đồng thời xây dựng cơ chế kiểm soát để ngăn chặn sự can thiệp của các yếu tố bên ngoài. Việc này sẽ giúp đảm bảo tính khách quan và công bằng trong quá trình xét xử.

3.2. Nâng cao năng lực của đội ngũ Thẩm phán

Hội thảo khoa học cũng nhấn mạnh việc nâng cao năng lực của đội ngũ Thẩm phán và Hội thẩm nhân dân. Cần thường xuyên tổ chức các khóa đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ để đảm bảo rằng các Thẩm phán có đủ kiến thức và kỹ năng cần thiết để thực hiện tốt chức năng xét xử. Đồng thời, cần xây dựng các tiêu chuẩn cụ thể về phẩm chất, đạo đức và chuyên môn đối với từng loại cán bộ tư pháp.

21/02/2025

Trích đoạn nội dung tài liệu

¬ BỘ TƯ PHAP TRUONG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI KỶ YEU HỘI THẢO NHUNG QUY ĐỊNH CHUNG CUA BỘ LUẬT TO TUNG DAN SỰ NĂM 2015 HA NỘI - THANG 6/2018 MỤC LỤC STT Bai viết ‘The giả 1 | Nguyên tắc Tòa án xét xử độc lập trong tổ tụng | PGS. Nguyễn Thị Thu. HÀ 2 [Nguyên tic quyền yên cầu Tòa án bảo vé quyền | GV. Phen Thanh Duong | 14-24 và lợi ích hợp pháp — Tòa án không được từ chốt sii quyết vụ việc din sp vilf do chưa có điều luật ấp dụng, 3ˆ | Quy định của BLTTDS năm 2015 về nguyên tắc | GV.

Đặng Quang Huy | 25-33 hòa giải trong tổ tụng dân sự “| Kae định thẩm quyền din sự cho Téa án Gia đình |PGS. Bai Thị Huyền [34-39 và người chưa thành nif ‘S| Tiêu chí xác định thim quyền dân sự của Tòa án | PGS. Trần Anh Tuấn | 40-56 ‘theo lãnh thổ theo quy định của BLLTDS năm. 2015 6 | Quy định của BLTTDS năm 2015 về cơ quan tiến | TS.

Trin Phương Théo | 57-68 hành tổ tụng dân sự, người tiến bành tổ tang dân ự và việ thay đội người iến hành tổ ụng dn sự - 75 "Những quy định chung của BI.TTDS năm 2015 về | TS. Nguyễn Triều Dương | 69 sự trong tổ g đươn sự tụng din và nghĩa | Ths. Nguyễn Sơn Tùng _ | 76-82 8 | Thực trạng quy định pháp luật về quyển ‘yuetia người bảo vệ quyén và lợi ích hợp pháp của đương sự tong tổ ụng dân sy 9 [Một số vẫn đỗ pháp lý về nghĩa vụ chứng minh | Ths. Vũ Hoàng Anh 83-89 của đương sự theo quy định của BI/TTDS năm 2015 |TRUNG TAM THONG TM THUVIỆN| PHONG BOCle 3 du [TRƯỜNG ĐẠIHQ€ UAT HÀ NỘI NGUYEN TAC TOA ÁN XÉT XỬ ĐỘC LẬP.

'“TRONG TÔ TUNG DAN SỰ PGS. Nguyễn Thị Thu Hà "Trường Đại học Luật Hà Nội 1. KHÁI NIỆM VÀ NỘI DUNG NGUYÊN TAC TOA ÁN XÉT XỬ ĐỌC ‘LAP TRONG TO TUNG DẦN SỰ. "Pháp luật sẽ không có ý nghia gì nấu như cuối cùngnỗ không được bảo đâm thực thi bởi hệ thống ne php".

Vì vậy, tắt cả các quốc gia trên thé giới đều thiết lập hệ thống Tòa án để xét xử các vụ việc phát sinh trong đời sống xã hội trong đó có các vụ. da dan sự.đŠ bảo vệ quyền con người. Tuy nhiên, đ việc giải quyết vụ án dn sự khách, quan, công bing, bảo vệ quyền và lợi ch hợp pháp của con người thì chỉ có hệ thống, “Tồn án độc lập và khách quan, không bị tác động bởi yếu tố bên ngoài mới có thé bảo, đâm một cách hiệu quả việc bảo vệ quyền con người. Đúng như nhận xét của James Apple: "Có nhiễu nội dung của các quyên con người đã sẵn sảng cho việc thực thi d các.

có pháp luật nước trên khẩp thể giới. Nhưng lại không thé về quyển con người một cách thực sự, cũng như không thể có sự bảo vệ thực sự quyên con người ở bdt cứ nước nào, nếu như không có Tòa án độc lập. Nếu không có một hệ thắng Tòa án độc lập bảo vệ và. thực thi nó, thi nội ung của pháp luật về quyền con người không có ý nghĩa gì cá.

Một hệ thắng Tòa án độc lập ở tắt cả các nước là một điều kiện tối cần thiết. đã được nêu rõ trong Các nguyên the Bangalore về hành xử t pháp): "Độc lập te pháp, là điều kiện tiên quyết của nguyên tắc pháp quyên và là một sự đảm bảo cơ bin của. nguyên the xét xử công bằng"49 Như vậy, chỉ khi toà án được độc lập xét xử thi toà án. mới có thể thực hiện được chức năng bảo vệ cônglí, bảo đảm công bằng, bio vệ lợi ích.

của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của cá nhân, cơ quan, tổ chứ Vay nguyên te tòa án xét xử độc lập trong tổ dụng đân sự được hiểu như thể nào? "Dưới góc độ ngôn ngữ học thi theo Từ dién Tiếng Việt, “độc lập” là “tự minh tồn tai, hoạt động, không nương tựa hoặc phụ thuộc vào ai, vio cái gì Khác”, “xét xử” là “xem. xét và xử các vu án"5. Còn theo Từ dién Black's law thì “judicial” là của, liên quan đến. Tô Văn Bảo 2007, Tinh độc lấp ca Tả bn hn cit phi i các Bi con lận, đục tễn Đức, Mỹ, ‘Php, Vit Nam vẽ các id nh độ với Yt Ma), Nob.

Tảo động Mà Nội, SE, 3 Tô Vie Hòa 2007), Ti, S9 vẻ bệnh sử phép (Bangalore Principe of Fil Cond) à một bộ quy tc đạo > Các nguyên he Bangalore đc tự paved thảo Mì Bangalore ni 2001 kời Nhôm te pip v ang cường liên chin tr phần, sau đồ (được si và thôngqạa ti Hội nghị bản bn cb ức cánh at bức củng điện ot Bish TA Thy, HỒ Lan ‘ly 25260110002. cow nuôi ong tổng hình xử độc và việc bảo dm guy Vd Công Gino, Nguyễn Minh Tâm G015)”Xé thn Sth HỄ php ân 2019" wg Tae ie ee hết nh wo Hn php nân 1, Nb ng it 328 5 Vig gin ngữ học (2006), Từad Tg lt, Neb Da lng 336, 1148 1 hoje bởi Tòa án hoặc thim phínÃ, “independence” à trang tái, hoc là năng lực độc lập" Voi cchgii thích này có biểu độc ập xé xử l iệc Tân án và thẩm phân in hành bị ảnh hưởng, chỉ phôi phụ gi quyết vr quyết inh vỀ iệc giả quyết vụ én mà không thuộc vào bt kỷ cá nhân cơ quan, ổ chốc nào, Dui ge độ khoa học pháp lý, thi độc lập xét xử của Tôn án cũng được các nhà khoa học nghiên cứu dưới những góc độ khác nhau. “Tại Hội nghị của Chánh án Tôn án tối cao khu vục Châu A - Thái Binh Dương lần thứ 6 tô chức tứ Bắc Kinh năm 1995 có đưa ra khái niệm độc lập tư pháp là “cơ quan tue php quyÁt dink những vẫn đề thuộc thẫm quyên dựa trên sự đánh giá khách quan của mình về ác sự kiện của vụ ân và trình độ iễu biế pháp lut của mình mà Không chịu sự tác động sai tái, rực tip hay giản tiếp của bất kỳ cả nhân, tổ chức, hay cơ quan nào. Cơ quan te pháp có thẫn quyên giải quyŠttrự tiếp hoặc xem xé lại đối với td.

những vẫn đề mang tính chất tr pháp”" “Tác giá Guy Green, trong uốn “Lý do và những khía cạnh của độc lập xét xử" đã định nghĩa độc lập của Téa án là “khá năng của các tỏa thực hiện chức năng hiển pháp. của mình mà không bị nh hướng bởi can Hiệp trắng trom hoặc thực lễ và ở mức đ sự lệ có thể theo luật hiển pháp, là khả năng của tôn] không bị ảnh hưởng bởi những thuộc thực tế oặc rõ rùng vào, bắt) người nào loặc thiết chế nào, đặc biệ là nhánh anh pháp của quyen lực nhà mác" TS. LS am Tin Dũng cing cho ring, độc lập x8 xử là việc xết xử cắc vụ án thuộc thấm quyền của Tòa án không phụ thuộc vào bit kỳ ai ngoài những người có thẩm quyền tnt (khi niệm xế sử được hi ia bao gồm tt cả cáo giả đoạn mà thẳm phân thực iện chức năng tổ tụng vara các quyết định thuộc thắm quyên ổ ụng như quyết định về thụ lý hồ so, vi ập nhân chứng, tu tệp chứng cứ. ‘Ngoii ta tác giả Tom Bingham cho ring, có hai cách tiếp cận về tr pháp độc lập.

Cách thứ nhất tập trung vào sự độc lập của cá nhân Thẩm phán trong công việc hing ngày của việc xét xử. Quan trưởng ấn Lord Mackay of Clashfern, trong rnột bai giảng. ngày 65/1991 nhấn mạnh ring, đối với Thim phán "chức ng của họ là giải quyết và ấn và vi vậy, họ phải hoàn toàn độc lập trong hash động, đối với bắt kỳ sự ảnh hưởng m—mmm 1 `". to oy the mm ore” ĐỆ nhang pgs 322 lu diary hepa “Rtpt/teneekhinetngmbiatiesnurdyetsson0I4bek_ “independence tư or ual oben idee.

838 bồ tú Ki fee nu edi “pe oan gov aun ip php, Dye ig gu ti Cha đã gh 9 tán “Tomi co si at, tang đô iệ Nam hn 995 nh Ton ft ca Can ‘Brea lân oye Cha Ah sh Đương cty che Be Kin, Tages Db nh age ch 3 HO, gh inh chet Me Ppa 8 197. $0 Via ta G00) Tl 1 Nb php, 1 ong NRO ước php gy Nam, " Ln Tấn Dg GD, Để aa 2 nào. Những để giữ sự độc lập, Thm phín phải có một số quyển lực hoặc ảnh hưởng, đến tủ tục hành chính chưa rỡ ring ngay xung quanh qué tình t pháp, Ví dụ, nến ‘Thim phán không nắm rõ danh sách các vụ án sẽ được xét xử tại tòa có thé tạo cơ hội cho ngành hành pháp (bao gdm cả những thành viên của các đảng) thiếu trung thực tim kiểm sựảnh hưởng đến kết qua ca vụ án bằng cách khẳng định ring chúng đãđược it Xê trước suy nght của các Thâm phán đ nhận được sự ủng hộ của Thim phân đố với “quan điểm của họ, hoặc đơn giản hơn, tri boãn việc xét xử vụ án nếu việc này có lợi cho "người cầm quyền". Cách tip cận thứ ai - cáchtiếp cậ thay th coi sự độc lp không, chỉ ci ring cá nhân Thm phn mà còn à sự độ lập của quyên tr pháp như mộtnhánh độc lập côn quyền lự nhà nước.

Lord Browne-Wilkinson đã ủng bộ (huyết phục vin đề nay trong bài giảng của ông v “Sự độc ập của nhánh tr phíp trong những năm 1980". ‘Theo đó, Thim phán với nghĩa rộng của độc lập, nên quyết định va truyền tải không những phán uyết tr phép cuỗi cing ma còn li nền hành chính nỄ ting cho việc truyền ‘tai và hiệu lực bắt buộc của phán quyết! Tuy nhiên, tự pháp độc lập không có nghĩa Thắm phần độc lip wi mọi sự hm chế, mà là sự độc lập được iới hạn bat sự độc lập của hin vi tr phíp. Sự độc lập này có thể bị giới hạn đốn những hành động được thực hiện bởi vai rồ tư pháp của Thim phân, và hành động này phải tương ứng với vai r ue phập, và do vậy, không được psp choi ‘Thim phín đội những quy ắc cho tham những”, [Nur vậy, đa phần các nhà khoa học đều cho rằng, độ lập xé xử là việc Tòa ẩn, thấm phần tên hành giải quyết và ra quyết định đối với vụ án thuộc thẳm quyền dựa trên sự đánh giá khách quan, vô tư vỀ các tinh it, sự kiện của vụ án và quy định của pháp lt mà không chịu ảnh hưởng, chỉ phối tíc động của bt kỷ cá nhân, cơ quan, tổ “chức nào đồng thời chịu trách nhiệm trước pháp luật về quyết định của mình.

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ

Quy định chung Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015 trong kỷ yếu hội thảo khoa học cấp khoa là tài liệu quan trọng giúp độc giả nắm bắt các nguyên tắc cơ bản và quy trình thực hiện tố tụng dân sự theo Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015. Tài liệu này không chỉ cung cấp cái nhìn tổng quan về các quy định pháp lý mà còn phân tích sâu về thực tiễn áp dụng, giúp người đọc hiểu rõ hơn về quyền và nghĩa vụ của các bên trong quá trình tố tụng. Đây là nguồn tham khảo hữu ích cho sinh viên, luật sư và những người làm việc trong lĩnh vực pháp lý.

Để mở rộng kiến thức về các vấn đề liên quan, bạn có thể tham khảo thêm Luận văn thạc sĩ luật học khởi kiện yêu cầu giải quyết vụ việc dân sự và thực tiễn thực hiện tại các toà án nhân dân ở thành phố hà nội, Luận văn thạc sĩ luật học giao dịch dân sự vô hiệu do bị lừa dối đe doạ cưỡng ép theo pháp luật dân sự hiện hành và thực tiễn thực hiện tại thành phố hà nội, và Luận văn thạc sĩ luật học hủy bỏ hợp đồng theo quy định của bộ luật dân sự năm 2015. Những tài liệu này sẽ giúp bạn hiểu sâu hơn về các khía cạnh pháp lý liên quan đến tố tụng dân sự và thực tiễn áp dụng tại Việt Nam.