CHƯƠNG 1 CƠ SỞ KHOA HỌC VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DU LỊCH ĐƯỜNG SẮT 1. Tổng quan về du lịch đường sắt 1. Khái niệm về du lịch đường sắt 1. Du lịch - Khái niệm du lịch Hoạt động DL là một nhu cầu thiết yếu của đời sống xã hội.
Do đó, thuật liên quan đến chuyến đi của con người ngoài nơi cư trú thường xuyên trong 9 thời gian không quá 01 năm liên tục nhằm đáp ứng nhu cầu tham quan, nghỉ - Loại hình du lịch + Theo phạm vi lãnh thổ: DL nội địa và quốc tế. + Theo đặc điểm địa lý: Biển, sông, núi, đô thị, đồng quê. + Theo tài nguyên DL: DL tự nhiên, DL văn hóa. lịch đường sông, DL MICE, … 10 1.
Du lịch đường sắt Theo tìm hiểu của tác giả, hiện chưa có khái niệm về du lịch đường sắt. Các khái niệm chỉ dừng lại du lịch là gì hoặc vận tải đường sắt là gì. Theo đó, Từ những khái niệm trên, theo quan điểm của tác giả, có thể hiểu du lịch đường sắt là việc đi du lịch bằng phương tiện giao thông đường sắt hoặc trải nghiệm sản phẩm du lịch đường sắt, nó có thể bao gồm việc đi tàu hỏa để khám phá các địa điểm du lịch, thưởng ngoạn phong cảnh hoặc trải nghiệm văn hóa địa phương qua các tuyến đường sắt mà du khách chọn. Từ rất lâu rồi ngành đường sắt đã tham gia vào việc phát triển du lịch với vai trò là phương thức vận tải phục vụ du lịch, đây là cách hiểu phổ biến khi nói về du lịch đường sắt.
Tuy nhiên, thời gian gần đây, một trong những dịch vụ mới đang được ngành đường sắt triển khai trong chiến lược phát triển du lịch đường sắt là khai thác hạ tầng đường sắt để trở thành các sản phẩm du lịch đặc biệt, đó là phát triển các đoàn tàu du lịch chuyên chở khách du lịch để du khách có thể trải nghiệm cảnh đẹp thiên nhiên và sử dụng những dịch vụ trên tàu trong suốt hành trình đó. 11 Ở Việt Nam hiện nay, các đoàn tàu du lịch trên tuyến đường sắt Tháp Chàm- Đà Lạt, Đà Nẵng- Quy Nhơn hoặc gần đây là tuyến đường sắt Huế- Đà Nẵng đã tham gia vào làm du lịch nhằm phục vụ nhu cầu tham quan của du khách. Các chuyến tàu DL này độc lập với các chuyến tàu chở khách nói chung nhằm phục vụ một bộ phận du khách thích trải nghiệm loại hình thú vị này. Trên thế giới, ngành đường sắt tham gia làm du lịch theo kiểu này đã có từ rất lâu và khá phổ biến ở nhiều nước trên thế giới.
Ở Châu Âu cũng thu hút Du lịch đường sắt thường mang lại trải nghiệm độc đáo và lãng mạn cho du khách, đặc biệt là trên những tuyến đường sắt qua cảnh đẹp tự nhiên hoặc đi qua các điểm du lịch nổi tiếng. Đặc trưng của du lịch đường sắt Du lịch đường sắt có những đặc trưng riêng biệt so với các loại hình du lịch khác, bao gồm: - Tính an toàn Du lịch bằng đường sắt được xem là khá an toàn bởi vì tàu hỏa được chạy trên một con đường riêng biệt. Chính vì thế mà hạn chế được các nguy cơ va chạm với các phương tiện khác, khách du lịch cảm thấy yên tâm hơn, không phải lo lắng, sợ sệt khi di chuyển bằng tàu hoả. - Tính kinh tế 12 So với việc đi du lịch bằng các phương tiện vận tải khác thì khi đi du lịch bằng tàu hỏa sẽ giúp bạn tiết kiệm hơn, đặc biệt là giá vé tàu hỏa khá ổn định, không bị xáo trộn nhiều trong các mùa du lịch cao điểm như giá vé máy bay.
- Hành trình rõ ràng, lịch trình ổn định Thông thường, lịch trình vận tải đường sắt sẽ được cố định và không bị xê dịch, luôn tuân thủ đúng thời gian đã định sẵn, trừ khi gặp phải một số yếu tố về thời tiết và môi trường, biến động xã hội mới có sự thay đổi. Điều này giúp du khách tiết kiệm thời gian, tham gia được nhiều hơn vào việc thưởng thức các sản phẩm du lịch. Ngoài ra, nhờ tính chất chuyên dụng của vận tải đường sắt, hành trình của nó là xuyên suốt và không phải chia sẻ với các loại phương tiện vận tải khác nên không bị ảnh hưởng bởi các yếu tố: tắc đường, tai nạn, công trình công cộng,…đảm bảo tốc độ cao và duy trì ổn định. - Tính tiện ích; tăng sự trải nghiệm và thư giãn Du lịch đường sắt thường mang lại cảm giác thư giãn và chậm rãi, cho phép du khách thưởng ngoạn cảnh đẹp ngoài cửa sổ, tận hưởng không gian và thời gian để thư thả, đọc sách, hoặc thảo luận cùng bạn bè và gia đình.
Các hãng vận tải thường cung cấp dịch vụ và tiện ích đa dạng trên tàu, bao gồm nhà hàng, quầy bar, wifi, khu vui chơi, và phòng ngủ (đối với các tuyến dài hơi). Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho du khách có thể tận hưởng chuyến đi một cách thoải mái và tiện lợi. Mặt khác nhiều du khách muốn trải nghiệm cảm giác khác biệt so với các phương tiện giao thông thông dụng khác như máy bay, ô tô… Hệ thống đường sắt thường kết nối các thành phố và vùng lãnh thổ, tạo điều kiện cho du khách dễ dàng di chuyển giữa các địa điểm du lịch một cách thuận tiện, an toàn và có thể tiết kiệm được thời gian. - Hướng tới du lịch xanh và bền vững 13 So với các phương tiện giao thông cá nhân hoặc máy bay, du lịch đường sắt thường ít gây ô nhiễm môi trường (khí C02 thải ra ít hơn).
Do đó, nó được xem là một lựa chọn du lịch xanh và bền vững, ngày càng được các quốc gia cũng như người dân ưu tiên lựa chọn như một nỗ lực nhằm giảm thiểu các tác động của biến đổi khí hậu, cũng như thỏa mãn nhu cầu thưởng ngoạn phong cảnh. Vai trò của du lịch đường sắt trong nền kinh tế Giao thông vận tải là một phần không thể thiếu trong các hoạt động của lĩnh vực du lịch. Phương tiện đi lại cùng với sản phẩm du lịch, bên cung và cầu du lịch là những thành phần cơ bản tạo ra hoạt động du lịch. Du lịch không thể phát triển nếu không có sự phát triển của giao thông vận tải và hầu hết các hình thức du lịch không thể tồn tại mà không cần vận chuyển, trong đó có vận chuyển đường sắt Du lịch đường sắt đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển kinh tế từ nhiều khía cạnh: Tạo ra nguồn thu nhập: Du lịch đường sắt không chỉ tạo tạo ra nguồn thu cho ngành đường sắt mà còn mang lại nguồn thu cho các đối tượng tham gia cung cấp hoạt động du lịch, đó là các nhà hàng, khách sạn và các cá nhân, tổ chức, địa phương tham gia cung cấp dịch vụ liên quan đến du lịch.
Điều này thúc đẩy cơ hội việc làm và kinh doanh cho nhiều người. Kích thích tiêu dùng: Du lịch đường sắt thường đi kèm với việc tiêu dùng sản phẩm và dịch vụ địa phương, bao gồm ẩm thực, mua sắm và các hoạt động vui chơi. Điều này có thể tăng cường doanh thu cho các doanh nghiệp địa phương và thúc đẩy sự phát triển kinh tế trong khu vực. Tăng cường cơ sở hạ tầng: Để phục vụ du khách, các cơ sở hạ tầng như đường sắt, ga và các cơ sở tiện ích khác thường được cải thiện và phát triển, từ 14 đó tạo ra một môi trường thuận lợi cho các dự án phát triển hạ tầng lớn hơn, không chỉ phục vụ du lịch mà còn phục vụ cho cả cộng đồng địa phương.
Thúc đẩy du lịch bền vững: Du lịch đường sắt thường được coi là một hình thức du lịch bền vững hơn so với các phương tiện khác như ô tô hoặc máy bay. Sử dụng đường sắt có thể giảm lượng khí thải và tiêu hao năng lượng, đồng thời giảm áp lực lên môi trường. Đây là hướng đi phù hợp trong các giai đoạn phát triển trước và vẫn có giá trị trong giai đoạn hiện nay khi mà toàn cầu đang hướng tới phát triển nền kinh tế xanh, kinh tế bền vững. Thúc đẩy du lịch nội địa: Du lịch đường sắt thường thúc đẩy du lịch nội địa bằng cách kết nối các khu vực khác nhau trong một quốc gia hoặc khu vực.
Điều này có thể tăng cường sự phát triển kinh tế ở các khu vực xa trung tâm và thúc đẩy sự đa dạng hóa kinh tế. Tóm lại, du lịch đường sắt không chỉ đóng vai trò quan trọng trong việc thu hút du khách và tạo ra thu nhập mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững và cân bằng của kinh tế địa phương và quốc gia. Quản lý đối với hoạt động du lịch đường sắt 1. Khái niệm quản lý nhà nước đối với du lịch đường sắt 1.
Khái niệm quản lý Khái niệm quản lý: Một cách tổng quát nhất, quản lý được xem là quá thống hay quá trình ấy vận động theo đúng ý muốn của người quản lý nhằm đạt 15 được mục đích đã đặt ra từ trước. Là một yếu tố thiết yếu quan trọng, quản lý Thứ nhất, chủ thể quản lý nhà nước là các cơ quan trong bộ máy Nhà nhu cầu hợp pháp của con người, duy trì sự ổn định và phát triển xã hội. Trong 16 hoạt động quản lý nhà nước, vấn đề kết hợp các yếu tố của hoạt động quản lý là rất phức tạp, đòi hỏi các nhà quản lý phải có năng lực cáo với sự hỗ trợ của các phương tiện công nghệ hiện đại. Quản lý nhà nước đối với du lịch đường sắt Quản lý nhà nước đối với du lịch đường sắt về cơ bản giống như QLNN * Chủ thể quản lý nhà nước đối với du lịch đường sắt bao gồm Chính phủ, các Bộ, ngành, cơ quan hữu quan, tổ chức được Chính phủ phân công làm đầu mối quản lý.
* Đối tượng của quản lý nhà nước bao gồm: + Hoạt động du lịch đường sắt + Tổ chức, cá nhân tham gia hoạt động du lịch đường sắt * Các công cụ, chính sách, biện pháp tác động bao gồm : cũng giống như trong quản lý vĩ mô nói chung. Cụ thể bao gồm: - Pháp luật trong QLNN đối với hoạt động du lịch đường sắt. điều kiện tiên quyết đảm bảo cho du lịch đường sắt phát triển hiệu quả.