Phát Triển Ngành Ngân Hàng Việt Nam: Thách Thức và Giải Pháp

Tài liệu nghiên cứu Một số giải pháp nhằm hoàn thiện nghiệp vụ bảo lãnh tại ngân hàng công thương cầu giấy 1, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên sâu về

• Người hướng dẫn: Thạc Sĩ Phan Thị Hạnh
• Trường học: Ngân Hàng Công Thương Cổ Phần
• Chuyên ngành: Ngành Ngân Hàng
• Đề tài: Phát Triển Ngành Ngân Hàng Việt Nam: Thách Thức và Giải Pháp
• Loại tài liệu: Chuyên Đề Tốt Nghiệp
• Năm xuất bản: 1998
• Địa điểm: Việt Nam

Mục lục chi tiết

• 1. Chương 1: Những vấn đề cơ bản về bảo lãnh Ngân hàng
• 1.1. Khái niệm
• 1.2. Chức năng bảo lãnh ngân hàng
• 1.2.1. Bảo lãnh được dùng như công cụ bảo đảm
• 1.2.2. Bảo lãnh được dùng như công cụ đánh giá
• 1.3. Vai trò của bảo lãnh ngân hàng
• 1.3.1. Đối với doanh nghiệp
• 1.3.2. Đối với Ngân hàng
• 1.3.3. Đối với nền kinh tế
• 1.4. Các hình thức bảo lãnh ngân hàng
• 1.4.1. Phân loại theo phương thức phát hành
• 1.4.1.1. Bảo lãnh trực tiếp
• 2. Chương 2: Thực trạng hoạt động bảo lãnh tại Ngân hàng Công thương Cầu Giấy
• 3. Chương 3: Một số giải pháp nhằm hoàn thiện nghiệp vụ bảo lãnh tại Ngân hàng Công thương Cầu Giấy

Tóm tắt

I. Tổng Quan Ngành Ngân Hàng Việt Nam Tiềm Năng và Vai Trò

Ngành ngân hàng Việt Nam đóng vai trò huyết mạch trong nền kinh tế, cung cấp nguồn vốn cho các hoạt động sản xuất, kinh doanh. Từ sau đổi mới năm 1998, hệ thống ngân hàng đã có những bước phát triển đáng kể, trở thành kênh dẫn vốn quan trọng. Các nghiệp vụ ngân hàng ngày càng đa dạng và phong phú, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của nền kinh tế. Tuy nhiên, sự phát triển này cũng đặt ra nhiều thách thức cần giải quyết để ngành ngân hàng tiếp tục tăng trưởng bền vững. "Từ sau đổi mới hệ thống ngân hàng Việt Nam (1998) đến nay, các Ngân hàng thương mại Việt nam đã có được những bước phát triển đáng kể, trở thành kênh dẫn vốn quan trọng cho nền kinh tế đất nước".

1.1. Vai Trò Của Ngân Hàng Trong Phát Triển Kinh Tế

Ngân hàng đóng vai trò trung gian tài chính quan trọng, kết nối người tiết kiệm và người vay vốn. Việc phân bổ vốn hiệu quả giúp thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, tạo công ăn việc làm và nâng cao đời sống người dân. Ngân hàng cũng đóng vai trò quan trọng trong việc thực hiện chính sách tiền tệ của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, góp phần ổn định kinh tế vĩ mô. Ngoài ra, ngân hàng còn cung cấp các dịch vụ thanh toán, bảo hiểm, tư vấn tài chính, đáp ứng nhu cầu đa dạng của khách hàng.

1.2. Các Giai Đoạn Phát Triển Của Ngành Ngân Hàng Việt Nam

Lịch sử phát triển ngân hàng Việt Nam trải qua nhiều giai đoạn, từ thời kỳ bao cấp đến giai đoạn đổi mới và hội nhập quốc tế. Giai đoạn đổi mới chứng kiến sự ra đời của nhiều ngân hàng thương mại cổ phần, sự cạnh tranh gia tăng và sự đa dạng hóa các sản phẩm dịch vụ. Giai đoạn hội nhập quốc tế đòi hỏi ngân hàng phải nâng cao năng lực cạnh tranh, tuân thủ các chuẩn mực quốc tế và ứng dụng công nghệ ngân hàng hiện đại. Hội nhập quốc tế ngân hàng tạo điều kiện thuận lợi cho việc thu hút vốn đầu tư nước ngoài và tiếp cận các công nghệ tiên tiến.

1.3. Tình Hình Hoạt Động Của Ngân Hàng Việt Nam Hiện Nay

Hiện nay, hệ thống ngân hàng Việt Nam bao gồm Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, các ngân hàng thương mại nhà nước, ngân hàng thương mại cổ phần, ngân hàng liên doanh, ngân hàng 100% vốn nước ngoài và các tổ chức tín dụng khác. Hoạt động ngân hàng đang đối mặt với nhiều thách thức như nợ xấu, cạnh tranh gay gắt, yêu cầu về vốn và quản trị rủi ro ngày càng cao. Tuy nhiên, ngành ngân hàng cũng có nhiều cơ hội phát triển nhờ vào chuyển đổi số ngân hàng, sự gia tăng của Fintech và sự phục hồi của nền kinh tế.

II. 5 Thách Thức Lớn Nhất Của Ngành Ngân Hàng Việt Nam Hiện Nay

Ngành ngân hàng Việt Nam đang phải đối mặt với nhiều thách thức, ảnh hưởng đến sự phát triển bền vững. Nợ xấu vẫn là một vấn đề nhức nhối, đòi hỏi các ngân hàng phải có giải pháp xử lý hiệu quả. Cạnh tranh ngày càng gay gắt, không chỉ giữa các ngân hàng trong nước mà còn với các tổ chức Fintech và ngân hàng nước ngoài. Yêu cầu về quản trị rủi ro ngân hàng ngày càng cao, đòi hỏi các ngân hàng phải nâng cao năng lực và tuân thủ các chuẩn mực quốc tế. Ngoài ra, vấn đề an toàn hệ thống ngân hàng và nguồn nhân lực ngân hàng chất lượng cao cũng là những thách thức cần được giải quyết.

2.1. Vấn Nạn Nợ Xấu và Giải Pháp Xử Lý Hiệu Quả

Nợ xấu là một trong những thách thức lớn nhất của ngành ngân hàng Việt Nam. Tỷ lệ nợ xấu cao ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động ngân hàng, làm giảm khả năng cho vay và tăng trưởng tín dụng. Các giải pháp xử lý nợ xấu bao gồm: bán nợ xấu cho VAMC, trích lập dự phòng rủi ro, cơ cấu lại nợ và thu hồi tài sản đảm bảo. Tuy nhiên, việc xử lý nợ xấu cần được thực hiện một cách minh bạch, hiệu quả và tuân thủ pháp luật.

2.2. Cạnh Tranh Khốc Liệt và Cơ Hội Cho Ngân Hàng

Cạnh tranh trong ngành ngân hàng ngày càng gay gắt, đặc biệt là với sự xuất hiện của các tổ chức Fintech. Các ngân hàng cần phải đổi mới sản phẩm dịch vụ, nâng cao chất lượng phục vụ và ứng dụng công nghệ ngân hàng để giữ chân khách hàng và thu hút khách hàng mới. Tuy nhiên, cạnh tranh cũng tạo ra cơ hội cho các ngân hàng nâng cao năng lực, học hỏi kinh nghiệm và phát triển các sản phẩm dịch vụ mới.

2.3. Quản Trị Rủi Ro và An Toàn Hệ Thống Ngân Hàng

Quản trị rủi ro ngân hàng là một yếu tố then chốt để đảm bảo an toàn hệ thống ngân hàng và phát triển bền vững. Các ngân hàng cần phải xây dựng hệ thống quản trị rủi ro hiệu quả, bao gồm: rủi ro tín dụng, rủi ro thanh khoản, rủi ro hoạt động và rủi ro thị trường. Việc tuân thủ các chuẩn mực quốc tế về quản trị rủi ro là điều cần thiết để nâng cao uy tín và năng lực cạnh tranh của ngân hàng.

III. Cách Chuyển Đổi Số Ngân Hàng Giải Pháp Tối Ưu Hiện Nay

Chuyển đổi số ngân hàng là xu hướng tất yếu, giúp các ngân hàng nâng cao hiệu quả hoạt động, giảm chi phí và cải thiện trải nghiệm khách hàng. Ứng dụng công nghệ ngân hàng như AI, Blockchain, Big Data giúp tự động hóa quy trình, phân tích dữ liệu và đưa ra quyết định chính xác hơn. Phát triển ngân hàng số và các dịch vụ trực tuyến giúp khách hàng dễ dàng tiếp cận các sản phẩm dịch vụ ngân hàng mọi lúc mọi nơi. "Bảo lãnh là một nghiệp vụ hết sức phức tạp, đòi hỏi phải tuân thủ tập quán và thông lệ quốc tế".

3.1. Ứng Dụng Công Nghệ Mới Trong Ngân Hàng

Các công nghệ ngân hàng mới như AI, Blockchain, Big Data, Cloud Computing đang được ứng dụng rộng rãi trong ngành ngân hàng. AI giúp tự động hóa quy trình, chatbot hỗ trợ khách hàng và phát hiện gian lận. Blockchain giúp tăng cường an toàn hệ thống ngân hàng và minh bạch trong giao dịch. Big Data giúp phân tích dữ liệu khách hàng, đưa ra các sản phẩm dịch vụ phù hợp và dự đoán rủi ro. Cloud Computing giúp giảm chi phí và tăng tính linh hoạt.

3.2. Phát Triển Ngân Hàng Số và Dịch Vụ Trực Tuyến

Ngân hàng số và các dịch vụ trực tuyến đang trở thành xu hướng chủ đạo trong ngành ngân hàng. Khách hàng ngày càng ưa chuộng các dịch vụ ngân hàng trực tuyến vì tính tiện lợi, nhanh chóng và tiết kiệm chi phí. Các ngân hàng cần phải đầu tư vào phát triển ngân hàng số, cải thiện trải nghiệm người dùng và đảm bảo an toàn bảo mật.

3.3. Tối Ưu Hóa Quy Trình Và Giảm Chi Phí Hoạt Động

Chuyển đổi số ngân hàng giúp tối ưu hóa quy trình và giảm chi phí hoạt động. Tự động hóa quy trình giúp giảm thiểu sai sót, tăng năng suất và tiết kiệm thời gian. Ứng dụng các giải pháp công nghệ giúp giảm chi phí nhân sự, chi phí văn phòng và chi phí vận hành. Tuy nhiên, chuyển đổi số cũng đòi hỏi các ngân hàng phải đầu tư vào cơ sở hạ tầng công nghệ, đào tạo nhân lực và thay đổi văn hóa tổ chức.

IV. Hướng Dẫn Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Ngân Hàng Hiệu Quả

Quản trị rủi ro tín dụng là một trong những hoạt động quan trọng nhất của ngân hàng. Việc đánh giá và kiểm soát rủi ro tín dụng giúp ngân hàng hạn chế tổn thất do nợ xấu và đảm bảo an toàn vốn. Các biện pháp quản trị rủi ro tín dụng bao gồm: xây dựng chính sách tín dụng chặt chẽ, đánh giá khả năng trả nợ của khách hàng, thiết lập hạn mức tín dụng phù hợp và giám sát chặt chẽ quá trình sử dụng vốn.

4.1. Xây Dựng Chính Sách Tín Dụng Chặt Chẽ

Chính sách tín dụng là kim chỉ nam cho hoạt động cho vay của ngân hàng. Chính sách tín dụng cần phải rõ ràng, minh bạch và phù hợp với chiến lược kinh doanh của ngân hàng. Chính sách tín dụng cần quy định rõ các tiêu chí đánh giá khách hàng, quy trình thẩm định tín dụng, hạn mức tín dụng, lãi suất, tài sản đảm bảo và biện pháp xử lý nợ xấu.

4.2. Đánh Giá Khả Năng Trả Nợ Của Khách Hàng

Việc đánh giá khả năng trả nợ của khách hàng là bước quan trọng nhất trong quy trình thẩm định tín dụng. Ngân hàng cần phải thu thập đầy đủ thông tin về khách hàng, bao gồm: thông tin tài chính, thông tin về hoạt động kinh doanh, thông tin về tài sản và thông tin về lịch sử tín dụng. Ngân hàng cần phải sử dụng các phương pháp phân tích tài chính và phi tài chính để đánh giá khả năng trả nợ của khách hàng.

4.3. Giám Sát Và Quản Lý Danh Mục Tín Dụng

Việc giám sát và quản lý danh mục tín dụng giúp ngân hàng phát hiện sớm các dấu hiệu rủi ro và có biện pháp xử lý kịp thời. Ngân hàng cần phải theo dõi chặt chẽ tình hình sử dụng vốn của khách hàng, đánh giá lại khả năng trả nợ của khách hàng và thực hiện các biện pháp nhắc nợ, cơ cấu lại nợ hoặc thu hồi tài sản đảm bảo khi cần thiết.

V. Giải Pháp Phát Triển Nguồn Nhân Lực Ngân Hàng Chất Lượng Cao

Nguồn nhân lực ngân hàng chất lượng cao là yếu tố then chốt để ngành ngân hàng Việt Nam phát triển bền vững và cạnh tranh hiệu quả trong bối cảnh hội nhập quốc tế. Các ngân hàng cần phải đầu tư vào đào tạo nhân lực ngân hàng, nâng cao trình độ chuyên môn và kỹ năng nghiệp vụ cho cán bộ nhân viên. Bên cạnh đó, cần xây dựng môi trường làm việc chuyên nghiệp, tạo động lực cho cán bộ nhân viên và thu hút nhân tài.

5.1. Đổi Mới Chương Trình Đào Tạo Nhân Lực Ngân Hàng

Chương trình đào tạo nhân lực ngân hàng cần phải được đổi mới để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường lao động và sự phát triển của công nghệ ngân hàng. Chương trình đào tạo cần tập trung vào các kỹ năng chuyên môn, kỹ năng mềm và kỹ năng số. Bên cạnh đó, cần tăng cường hợp tác giữa các trường đại học và ngân hàng để xây dựng chương trình đào tạo sát với thực tế.

5.2. Xây Dựng Môi Trường Làm Việc Chuyên Nghiệp

Môi trường làm việc chuyên nghiệp là yếu tố quan trọng để thu hút và giữ chân nhân tài. Ngân hàng cần phải xây dựng môi trường làm việc công bằng, minh bạch và tôn trọng. Cần tạo cơ hội cho cán bộ nhân viên phát triển sự nghiệp và thăng tiến. Bên cạnh đó, cần xây dựng văn hóa doanh nghiệp lành mạnh và tạo sự gắn kết giữa các thành viên trong tổ chức.

5.3. Thu Hút Và Giữ Chân Nhân Tài Trong Ngành

Việc thu hút và giữ chân nhân tài là một thách thức lớn đối với ngành ngân hàng Việt Nam. Ngân hàng cần phải xây dựng thương hiệu tuyển dụng hấp dẫn, cung cấp chế độ đãi ngộ cạnh tranh và tạo cơ hội cho cán bộ nhân viên phát triển bản thân. Bên cạnh đó, cần tạo điều kiện cho cán bộ nhân viên tham gia các khóa đào tạo chuyên sâu và các hoạt động giao lưu, học hỏi kinh nghiệm.

VI. Dự Báo Tương Lai Ngành Ngân Hàng Việt Nam 2024 2030

Tương lai ngành ngân hàng Việt Nam hứa hẹn nhiều cơ hội phát triển nhờ vào sự tăng trưởng kinh tế, quá trình chuyển đổi số và hội nhập quốc tế. Tuy nhiên, ngành ngân hàng cũng sẽ phải đối mặt với nhiều thách thức như cạnh tranh gay gắt, yêu cầu về quản trị rủi ro ngày càng cao và sự thay đổi của hành vi khách hàng. Để thành công, các ngân hàng cần phải chủ động đổi mới, sáng tạo và thích ứng với những thay đổi của môi trường kinh doanh.

6.1. Xu Hướng Phát Triển Của Ngân Hàng Số

Ngân hàng số sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ trong tương lai, với sự gia tăng của các dịch vụ trực tuyến và sự ứng dụng của các công nghệ mới như AI, Blockchain và Big Data. Khách hàng sẽ ngày càng ưa chuộng các dịch vụ ngân hàng trực tuyến vì tính tiện lợi, nhanh chóng và tiết kiệm chi phí. Các ngân hàng cần phải đầu tư vào phát triển ngân hàng số, cải thiện trải nghiệm người dùng và đảm bảo an toàn bảo mật.

6.2. Ảnh Hưởng Của Fintech Đến Ngành Ngân Hàng

Fintech sẽ tiếp tục tạo ra những thay đổi lớn trong ngành ngân hàng. Các tổ chức Fintech cung cấp các dịch vụ tài chính sáng tạo, cạnh tranh với các ngân hàng truyền thống. Các ngân hàng cần phải hợp tác với Fintech để tận dụng lợi thế của công nghệ và mở rộng phạm vi dịch vụ. Bên cạnh đó, cần có chính sách quản lý phù hợp để đảm bảo cạnh tranh lành mạnh và bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng.

6.3. Yêu Cầu Về Phát Triển Bền Vững Của Ngân Hàng

Phát triển bền vững ngân hàng là một yêu cầu ngày càng quan trọng trong bối cảnh biến đổi khí hậu và các vấn đề xã hội. Các ngân hàng cần phải tích hợp các yếu tố môi trường, xã hội và quản trị (ESG) vào hoạt động kinh doanh. Cần tăng cường cho vay các dự án xanh, hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) và thúc đẩy bình đẳng giới.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Lêi më ®Çu Tõ sau ®æi míi hÖ thèng ng©n hµng ViÖt Nam (1998) ®Õn nay, c¸c Ng©n hµng th¬ng m¹i ViÖt nam ®· cã ®îc nh÷ng bíc ph¸t triÓn ®¸ng kÓ, trë thµnh kªnh dÉn vèn quan träng cho nÒn kinh tÕ ®Êt níc. C¸c nghiÖp vô ng©n hµng còng ngµy cµng ph¸t triÓn ®a d¹ng vµ phong phó. Cïng víi sù ph¸t triÓn cña toµn hÖ thèng, ng©n hµng c«ng th¬ng CÇu GiÊy còng ®· tranh thñ mäi c¬ héi vµ b»ng nç lùc chñ quan lu«n v¬n lªn ®Ó ®ñ søc ®¬ng ®Çu víi nh÷ng th¸ch thøc míi, n¾m b¾t nh÷ng vËn héi míi, t¹o nªn nh÷ng bíc tiÕn næi bËt. Trong ®ã, ph¶i kÓ ®Õn sù ph¸t triÓn theo híng tÝch cùc cña nghiÖp vô b¶o l·nh ng©n hµng - mét ho¹t ®éng ®· tõng bíc ®¸p øng ®îc yªu cÇu cña nÒn kinh tÕ trong qu¸ tr×nh thùc hiÖn ®êng lèi më cöa vµ héi nhËp vµo nÒn kinh tÕ thÕ giíi.

Tuy nhiªn b¶o l·nh lµ mét nghiÖp vô hÕt søc phøc t¹p, ®ßi hái ph¶i tu©n thñ tËp qu¸n vµ th«ng lÖ quèc tÕ. ë ViÖt Nam, do b¶o l·nh lµ mét nghiÖp vô cßn míi nªn sù ph¸t triÓn vµ khëi s¾c cña b¶o l·nh trong thêi gian qua cßn nhá bÐ so víi nh÷ng ®ßi hái bøc b¸ch cña nÒn kinh tÕ. Do v©y, mét trong nh÷ng môc tiªu, ®Þnh híng quan träng cña ngµnh ng©n hµng nãi chung vµ Ng©n hµng C«ng th¬ng CÇu GiÊy nãi riªng trong thêi gian tíi lµ ph¶i hoµn thiÖn vµ ph¸t triÓn nghiÖp vô nµy, t¹o cho b¶o l·nh mét vÞ thÕ v÷ng ch¾c vµ ph¸t huy cao ®é tÝnh h÷u dông cña nã. XuÊt ph¸t tõ nhËn thøc trªn, qua mét thêi gian thùc tËp t¹i Ng©n hµng C«ng th¬ng CÇu GiÊy, cïng víi viÖc nghiªn cøu gi÷a lý luËn vµ t×nh h×nh thùc tÕ, em ®· m¹nh d¹n chän ®Ò 1 Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp tµi ‘Mét sè gi¶i ph¸p nh»m hoµn thiÖn nghiÖp vô b¶o l·nh t¹i Ng©n hµng C«ng th¬ng CÇu GiÊy”.

Ngoµi lêi më ®Çu, kÕt luËn, vµ phô lôc tham kh¶o, chuyªn ®Ò ®îc t×nh bµy theo kÕt cÊu: Ch¬ng I: Nh÷ng vÊn ®Ò c¬ b¶n vÒ b¶o l·nh ng©n hµng. Ch¬ng II: Thùc tr¹ng ho¹t ®éng b¶o l·nh t¹i Ng©n hµng C«ng th¬ng CÇu GiÊy. Ch¬ng III: Mét sè gi¶i ph¸p nh»m hoµn thiÖn nghiÖp vô b¶o l·nh t¹i Ng©n hµng C«ng th¬ng CÇu GiÊy. §Ó hoµn thµnh ®îc chuyªn ®Ò nµy, ngoµi sù nç lùc cña b¶n th©n em cßn nhËn ®îc sù gióp ®ì tõ nhiÒu phÝa: - Sù híng dÉn nhiÖt t×nh, ý kiÕn ®ãng gãp quý b¸u cña c« gi¸o – Th¹c sü Phan ThÞ H¹nh.

- Sù quan t©m gióp ®ì nhiÖt t×nh cña c¸c anh chÞ Phßng Kinh doanh ®èi ngo¹i Ng©n hµng C«ng th¬ng CÇu GiÊy. Tuy nhiªn, do thêi gian thùc tËp còng nh tr×nh ®é cã h¹n nªn chuyªn ®Ò ch¾c ch¾n sÏ kh«ng tr¸nh khái nh÷ng h¹n chÕ, khiÕm khuyÕt. V× vËy, em rÊt mong nhËn ®îc sù ®ãng gãp ý kiÕn cña thÇy c« vµ b¹n bÌ. Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n.

2 Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Ch¬ng I. Nh÷ng vÊn ®Ò c¬ b¶n vÒ b¶o l·nh Ng©n hµng 1. Kh¸i niÖm: B¶o l·nh lµ mét kh¸i niÖm cã tõ rÊt xa xa trong x· héi loµi ngêi. Cho ®Õn nay, b¶o l·nh kh«ng nh÷ng tån t¹i mµ cßn ph¸t triÓn rÊt phong phó vµ bao trïm lªn mäi lÜnh vùc cña ®êi sèng kinh tÕ – chÝnh trÞ – x· héi cña mçi quèc gia.

VËy b¶o l·nh lµ g×? B¶o l·nh lµ sù nhËn cam kÕt cña ngêi nhËn b¶o l·nh sÏ thùc hiÖn ®Çy ®ñ quyÒn lîi vµ nghÜa vô nÕu ngêi xin b¶o l·nh kh«ng thùc hiÖn nh÷ng cam kÕt ®ã ®èi víi ngêi thô h- ëng b¶o l·nh. B¶o l·nh cÇn thiÕt khi hai bªn tham gia vµo mét mèi quan hÖ kinh tÕ, chÝnh trÞ hay x· héi cßn cha tÝn nhiÖm nhau. Uy tÝn vµ lêi høa cña bªn nµy cha ®ñ tin cËy ®èi víi bªn kia nhng bªn kia còng kh«ng ®ñ kh¶ n¨ng vÒ thêi gian; Chi phÝ vµ kü thuËt nghiÖp vô ®Ó ®¸nh gi¸ vÒ bªn kia. Lóc ®ã sù xuÊt hiÖn cña bªn thø 3 cã ®ñ ®é tin cËy ®èi víi c¶ hai bªn thùc hiÖn b¶o l·nh sÏ lµ cÇu nèi gi÷a hai bªn, ®a hä ®Õn mét quan ®iÓm thèng nhÊt.

Tõ kh¸i niÖm trªn, ta thÊy râ hai ®Æc tÝnh c¬ b¶n cña b¶o l·nh: + Trong ho¹t ®éng b¶o l·nh lu«n cã ba bªn tham gia: Ng- êi thô hëng b¶o l·nh; Ngêi xin b¶o l·nh vµ ngêi nhËn b¶o l·nh. + Tr¸ch nhiÖm thùc hiÖn c¸c nghÜa vô tríc tiªn thuéc vÒ ngêi xin b¶o l·nh. Ngêi nhËn b¶o l·nh chØ thùc hiÖn c¸c nghÜa vô ®ã trong trêng hîp ngêi xin b¶o l·nh kh«ng thùc hiÖn hoÆc thùc hiÖn kh«ng ®Çy ®ñ nghÜa vô cña m×nh. B¶o l·nh cã rÊt nhiÒu h×nh thøc.

C¨n cø vµo chñ thÓ b¶o l·nh cã thÓ chia thµnh: 3 Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp + B¶o l·nh cña mét tæ chøc quèc tÕ víi mét chÝnh phñ. + B¶o l·nh cña nhµ níc ®èi víi mét tæ chøc quèc tÕ. + B¶o l·nh cña C«ng ty lín ®èi víi C«ng ty con. + B¶o l·nh cña Ng©n hµng ®èi víi Ng©n hµng.

Nh vËy, xÐt trong ph¹m vi chung cña x· héi th× b¶o l·nh rÊt ®a d¹ng. Riªng b¶o l·nh ng©n hµng b¾t ®Çu ®îc sö dông réng r·i tõ ®Çu thËp niªn 70. Sù ph¸t triÓn nhanh chãng cña c¸c níc s¶n xuÊt dÇu ho¶ ë Trung §«ng trong thêi gian nµy ®· cho phÐp hä më réng quan hÖ ngo¹i th¬ng, tham gia ký kÕt nhiÒu hîp ®ång lín víi c¸c ®èi t¸c ë Ph¬ng T©y vÒ nh÷ng dù ¸n lín nh c¶i thiÖn c¬ së h¹ tÇng, c¸c c«ng tr×nh c«ng céng, c¸c dù ¸n c«ng, n«ng nghiÖp vµ quèc phßng … Do ®ã, cã thÓ nãi ®©y lµ khu vùc ph¸t sinh ®Çu tiªn cña ho¹t ®éng b¶o l·nh ng©n hµng. Víi sù ph¸t triÓn cña th¬ng m¹i quèc tÕ, c¸c giao dÞch ngµy cµng mang tÝnh toµn cÇu.

TÇm cì vµ sù phøc t¹p cña c¸c giao dÞch ®ßi hái vµ còng lµ ®éng lùc thóc ®Èy sù ph¸t triÓn cña b¶o l·nh ng©n hµng. B¶o l·nh ng©n hµng lµ cam kÕt c¶u ng©n hµng díi h×nh thøc th b¶o l·nh vÒ viÖc thùc hiÖn nghÜa vô tµi chÝnh thay cho kh¸ch hµng cña ng©n hµng khi kh¸ch hµng kh«ng thùc hiÖn ®óng vµ ®Çy ®ñ c¸c nghÜa vô ®· tho¶ thuËn víi bªn yªu cÇu b¶o l·nh, ®îc quy ®Þnh cô thÓ t¹i th b¶o l·nh cña ng©n hµng. B¶o l·nh ng©n hµng cã mét sè ®Æc tÝnh hÕt søc quan träng ®ã lµ tÝnh ®éc lËp víi hîp ®ång. MÆc dï môc ®Ých cña b¶o l·nh ng©n hµng lµ båi hoµn cho ngêi thô hëng nh÷ng thiÖt h¹i tõ viÖc kh«ng thùc hiÖn hîp ®ång cña ngêi ®îc b¶o 4 Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp l·nh trong quan hÖ hîp ®ång nhng viÖc thanh to¸n mét b¶o l·nh chØ hoµn toµn c¨n cø vµo c¸c ®iÒu kho¶n vµ c¸c ®iÒu kiÖn nh ®îc quy ®Þnh trong th b¶o l·nh vµ ng©n hµng kh«ng thÓ dùa vµo nh÷ng quyÒn kh¸ng nghÞ cã ®îc tõ quan hÖ hîp ®ång.

Nh vËy, mét khi c¸c ®iÒu kho¶n vµ ®iÒu kiÖn cña b¶o l·nh ®îc ®¸p øng th× vÒ mÆt ph¸p lý, ngêi thô hëng cã quyÒn yªu cÇu thanh to¸n tiÒn mµ kh«ng cÇn thiÕt ph¶i chøng minh c¸c vi ph¹m cña ngêi ®îc b¶o l·nh mµ chØ cÇn lËp chøng tõ nh yªu cÇu cña b¶o l·nh. Tuy nhiªn, tÝnh ®éc lËp cña b¶o l·nh lµ phô thuéc vµo chÝnh c¸c ®iÒu kiÖn cña b¶o l·nh. NÕu b¶o l·nh quy ®Þnh viÖc thanh to¸n lµ theo v¨n b¶n yªu cÇu cña ngêi thô hëng th× ngêi thô hëng cã quyÒn yªu cÇu thanh to¸n mµ kh«ng cÇn mét ®iÒu kiÖn nµo, ng©n hµng ph¸t hµnh ph¶i thanh to¸n vµ ngêi ®îc b¶o l·nh sÏ båi hoµn l¹i cho ng©n hµng ph¸t hµnh. MÆt kh¸c, b¶o l·nh yªu cÇu mét chøng tõ nh: Ph¸n quyÕt cña toµ ¸n, mét quyÕt ®Þnh cña träng tµi, v¨n b¶n cña bªn thø ba x¸c nhËn sù vi ph¹m cña ngêi ®îc b¶o l·nh hay v¨n b¶n cña ngêi ®îc b¶o l·nh hay v¨n b¶n cña ngêi ®îc b¶o l·nh thõa nhËn sù vi ph¹m cña m×nh th× tÝnh ®éc lËp cña b¶o l·nh Ýt nhiÒu bÞ gi¶m ®i.

TÝnh ®éc lËp cßn thÓ hiÖn ë tr¸ch nhiÖm thanh to¸n cña ng©n hµng ph¸t hµnh. Tr¸ch nhiÖm nµy hoµn toµn ®éc lËp víi mèi quan hÖ gi÷a ng©n hµng ph¸t hµnh víi ngêi ®îc b¶o l·nh. NÕu nh chøng tõ hoµn toµn phï hîp th× ng©n hµng kh«ng thÓ tõ chèi thanh to¸n v× bÊt cø lý do g× n¶y sinh trong quan hÖ gi÷a hä vµ ngêi ®îc b¶o l·nh, nh÷ng lý do nh: Ngêi ®îc b¶o l·nh ph¸ s¶n, ngêi ®îc b¶o l·nh vÉn cßn nî ng©n 5 Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp hµng… 1.1 Chøc n¨ng b¶o l·nh ng©n hµng: 1.1 B¶o l·nh ®îc dïng nh c«ng cô b¶o ®¶m : Trong cuéc sèng cña chóng nãi chung vµ trong ho¹t ®éng kinh tÕ nãi riªng, chóng ta lu«n ph¶i ®èi mÆt víi nh÷ng biÕn ®éng kinh tÕ x· héi vµ thiªn nhiªn … g©y ra cho chóng ta nh÷ng thiÖt h¹i mÊt m¸t gäi lµ rñi ro. Rñi rolµ yÕu tè tiÒm Èn vµ cã thÓ x¶y ra bÊt cø lóc nµo.

Do ®ã chøc n¨ng quan träng nhÊt cña b¶o l·nh lµ cung cÊp cho ngêi thô hëng b¶o l·nh mét sù b¶o ®¶m ch¾c ch¾n víi quyÒn lîi cña hä. Môc ®Ých cña b¶o l·nh lµ cung cÊp cho ngêi thô hëng mét kho¶n båi hoµn tµi chÝnh cho nh÷ng thiÖt h¹i do hµnh vi vi ph¹m hîp ®ång cña ngêi xin b¶o l·nh g©y ra. MÆc dï trªn thùc tÕ, khi ®ßi hái ph¶i cã ho¹t ®éng b¶o l·nh, ngêi nhËn b¶o l·nh hoµn toµn kh«ng mong ®îi bªn ®îc b¶o l·nh vi ph¹m hîp ®ång ®Ó ®îc båi hoµn tõ bªn b¶o l·nh. Hä chØ coi ®ã lµ mét c«ng cô cã tÝnh chÊt ®¶m b¶o an toµn cho m×nh khi cã biÕn cè vi ph¹m hîp ®ång cña bªn ®îc b¶o l·nh.

H¬n n÷a, b¶o l·nh ®îc dïng trong nh÷ng hîp ®ång thi c«ng, hîp ®ång b¶o hµnh s¶n phÈm, dù thÇu c«ng tr×nh… th× ®©y lµ nh÷ng tho¶ thuËn kh«ng mang tÝnh mua b¸n hay thanh to¸n. V× vËy b¶o l·nh lµ mét c«ng cô ®¶m b¶o chø kh«ng ph¶i lµ mét c«ng cô thanh to¸n (nh L/C). NghiÖp vô L/C cã chøc n¨ng ®¶m b¶o thanh to¸n cho ngêi thô hëng khi hä thùc hiÖn ®óng viÖc giao hµng. Vµ nã còng kh¸c so víi b¶o hiÓm.

MÆc dï c¶ b¶o l·nh vµ b¶o hiÓm ®Òu lµ nh÷ng ph¬ng thøc phßng chèng rñi ro ®îc sö dông ®Ó bï ®¾p thiÖt h¹i ph¸t sinh. Tuy nhiªn, b¶o l·nh 6 Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp ®Ó kh¾c phôc rñi ro vµ ng¨n ngõa rñi ro ph¸t sinh cßn b¶o hiÓm chØ cã t¸c dông kh¾c phôc hËu qu¶ rñi ro chø kh«ng cã t¸c dông ng¨n chÆn. B¶o l·nh ®îc dïng nh lµ c«ng cô tµi trî: Nhu cÇu vÒ vèn lu«n lµ mét vÊn ®Ò cÇn thiÕt ®èi víi mäi chñ thÓ khi tham gia vµo c¸c ho¹t ®éng kinh tÕ.